૧૧. ચરસુત્તં

૧૧૦. વુત્તઞ્હેતં ભગવતા, વુત્તમરહતાતિ મે સુતં –

‘‘ચરતો ચેપિ, ભિક્ખવે, ભિક્ખુનો ઉપ્પજ્જતિ કામવિતક્કો વા બ્યાપાદવિતક્કો વા વિહિંસાવિતક્કો વા. તઞ્ચે, ભિક્ખવે, ભિક્ખુ અધિવાસેતિ નપ્પજહતિ ન વિનોદેતિ ન બ્યન્તીકરોતિ [બ્યન્તિકરોતિ (સી. પી.), બ્યન્તં કરોતિ (ક.)] અનભાવં ગમેતિ. ચરમ્પિ, ભિક્ખવે, ભિક્ખુ એવંભૂતો અનાતાપી અનોત્તાપી [અનોત્તપ્પી (સબ્બત્થ) દુકનિપાતે, અઙ્ગુત્તરે ૧.૪.૧૧ પસ્સિતબ્બં] સતતં સમિતં કુસીતો હીનવીરિયોતિ વુચ્ચતિ.

‘‘ઠિતસ્સ ચેપિ, ભિક્ખવે, ભિક્ખુનો ઉપ્પજ્જતિ કામવિતક્કો વા બ્યાપાદવિતક્કો વા વિહિંસાવિતક્કો વા. તઞ્ચે, ભિક્ખવે, ભિક્ખુ અધિવાસેતિ નપ્પજહતિ ન વિનોદેતિ ન બ્યન્તીકરોતિ ન અનભાવં ગમેતિ. ઠિતોપિ, ભિક્ખવે, ભિક્ખુ એવંભૂતો અનાતાપી અનોત્તાપી સતતં સમિતં કુસીતો હીનવીરિયોતિ વુચ્ચતિ.

‘‘નિસિન્નસ્સ ચેપિ, ભિક્ખવે, ભિક્ખુનો ઉપ્પજ્જતિ કામવિતક્કો વા બ્યાપાદવિતક્કો વા વિહિંસાવિતક્કો વા. તઞ્ચે, ભિક્ખવે, ભિક્ખુ અધિવાસેતિ નપ્પજહતિ ન વિનોદેતિ ન બ્યન્તીકરોતિ ન અનભાવં ગમેતિ. નિસિન્નોપિ, ભિક્ખવે, ભિક્ખુ એવંભૂતો અનાતાપી અનોત્તાપી સતતં સમિતં કુસીતો હીનવીરિયોતિ વુચ્ચતિ.

‘‘સયાનસ્સ ચેપિ, ભિક્ખવે, ભિક્ખુનો જાગરસ્સ ઉપ્પજ્જતિ કામવિતક્કો વા બ્યાપાદવિતક્કો વા વિહિંસાવિતક્કો વા. તઞ્ચે, ભિક્ખવે, ભિક્ખુ અધિવાસેતિ નપ્પજહતિ ન વિનોદેતિ ન બ્યન્તીકરોતિ ન અનભાવં ગમેતિ. સયાનોપિ, ભિક્ખવે, ભિક્ખુ જાગરો એવંભૂતો અનાતાપી અનોત્તાપી સતતં સમિતં કુસીતો હીનવીરિયોતિ વુચ્ચતિ.

‘‘ચરતો ચેપિ, ભિક્ખવે, ભિક્ખુનો ઉપ્પજ્જતિ કામવિતક્કો વા બ્યાપાદવિતક્કો વા વિહિંસાવિતક્કો વા. તઞ્ચે, ભિક્ખવે, ભિક્ખુ નાધિવાસેતિ પજહતિ વિનોદેતિ બ્યન્તીકરોતિ અનભાવં ગમેતિ. ચરમ્પિ, ભિક્ખવે, ભિક્ખુ એવંભૂતો આતાપી ઓત્તાપી [ઓત્તપ્પી (સબ્બત્થ)] સતતં સમિતં આરદ્ધવીરિયો પહિતત્તોતિ વુચ્ચતિ.

‘‘ઠિતસ્સ ચેપિ, ભિક્ખવે, ભિક્ખુનો ઉપ્પજ્જતિ કામવિતક્કો વા બ્યાપાદવિતક્કો વા વિહિંસાવિતક્કો વા. તઞ્ચે, ભિક્ખવે, ભિક્ખુ નાધિવાસેતિ પજહતિ વિનોદેતિ બ્યન્તીકરોતિ અનભાવં ગમેતિ. ઠિતોપિ, ભિક્ખવે, ભિક્ખુ એવંભૂતો આતાપી ઓત્તાપી સતતં સમિતં આરદ્ધવીરિયો પહિતત્તોતિ વુચ્ચતિ.

‘‘નિસિન્નસ્સ ચેપિ, ભિક્ખવે, ભિક્ખુનો ઉપ્પજ્જતિ કામવિતક્કો વા બ્યાપાદવિતક્કો વા વિહિંસાવિતક્કો વા. તઞ્ચે, ભિક્ખવે, ભિક્ખુ નાધિવાસેતિ પજહતિ વિનોદેતિ બ્યન્તીકરોતિ અનભાવં ગમેતિ. નિસિન્નોપિ, ભિક્ખવે, ભિક્ખુ એવંભૂતો આતાપી ઓત્તાપી સતતં સમિતં આરદ્ધવીરિયો પહિતત્તોતિ વુચ્ચતિ.

‘‘સયાનસ્સ ચેપિ, ભિક્ખવે, ભિક્ખુનો જાગરસ્સ ઉપ્પજ્જતિ કામવિતક્કો વા બ્યાપાદવિતક્કો વા વિહિંસાવિતક્કો વા. તઞ્ચે, ભિક્ખવે, ભિક્ખુ નાધિવાસેતિ પજહતિ વિનોદેતિ બ્યન્તીકરોતિ અનભાવં ગમેતિ. સયાનોપિ, ભિક્ખવે, ભિક્ખુ જાગરો એવંભૂતો આતાપી ઓત્તાપી સતતં સમિતં આરદ્ધવીરિયો પહિતત્તોતિ વુચ્ચતી’’તિ. એતમત્થં ભગવા અવોચ. તત્થેતં ઇતિ વુચ્ચતિ –

‘‘ચરં વા યદિ વા તિટ્ઠં, નિસિન્નો ઉદ વા સયં;

યો વિતક્કં વિતક્કેતિ, પાપકં ગેહનિસ્સિતં.

‘‘કુમ્મગ્ગં પટિપન્નો [કુમ્મગ્ગપ્પટિપન્નો (અ. નિ. ૪.૧૧)] સો, મોહનેય્યેસુ મુચ્છિતો;

અભબ્બો તાદિસો ભિક્ખુ, ફુટ્ઠું સમ્બોધિમુત્તમં.

‘‘યો ચ ચરં વા તિટ્ઠં વા [યો ચરં વા યદિ વા તિટ્ઠં (સ્યા.), યો ચરં વાથ તિટ્ઠં વા (સી. ક.)], નિસિન્નો ઉદ વા સયં;

વિતક્કં સમયિત્વાન, વિતક્કૂપસમે રતો;

ભબ્બો સો તાદિસો ભિક્ખુ, ફુટ્ઠું સમ્બોધિમુત્તમ’’ન્તિ.

અયમ્પિ અત્થો વુત્તો ભગવતા, ઇતિ મે સુતન્તિ. એકાદસમં.