૧૦. સુધાવગ્ગો

૧. સુધાપિણ્ડિયત્થેરઅપદાનં

૧. ‘‘પૂજારહે પૂજયતો, બુદ્ધે યદિ વ સાવકે;

પપઞ્ચસમતિક્કન્તે, તિણ્ણસોકપરિદ્દવે.

૨. ‘‘તે તાદિસે પૂજયતો, નિબ્બુતે અકુતોભયે;

ન સક્કા પુઞ્ઞં સઙ્ખાતું, ઇમેત્તમપિ [ઇદમ્મત્તન્તિ (સી.), ઇમેત્થમપિ (ક.)] કેનચિ.

૩. ‘‘ચતુન્નમપિ દીપાનં, ઇસ્સરં યોધ કારયે;

એકિસ્સા પૂજનાયેતં, કલં નાગ્ઘતિ સોળસિં.

૪. ‘‘સિદ્ધત્થસ્સ નરગ્ગસ્સ, ચેતિયે ફલિતન્તરે;

સુધાપિણ્ડો મયા દિન્નો, વિપ્પસન્નેન ચેતસા.

૫. ‘‘ચતુન્નવુતિતો કપ્પે, યં કમ્મમકરિં તદા;

દુગ્ગતિં નાભિજાનામિ, પટિસઙ્ખારસ્સિદં ફલં.

૬. ‘‘ઇતો તિંસતિકપ્પમ્હિ, પટિસઙ્ખારસવ્હયા;

સત્તરતનસમ્પન્ના, તેરસ ચક્કવત્તિનો.

૭. ‘‘પટિસમ્ભિદા ચતસ્સો, વિમોક્ખાપિ ચ અટ્ઠિમે;

છળભિઞ્ઞા સચ્છિકતા, કતં બુદ્ધસ્સ સાસનં’’.

ઇત્થં સુદં આયસ્મા સુધાપિણ્ડિયો થેરો ઇમા ગાથાયો અભાસિત્થાતિ.

સુધાપિણ્ડિયત્થેરસ્સાપદાનં પઠમં.

૨. સુચિન્તિકત્થેરઅપદાનં

૮. ‘‘તિસ્સસ્સ લોકનાથસ્સ, સુદ્ધપીઠમદાસહં;

હટ્ઠો હટ્ઠેન ચિત્તેન, બુદ્ધસ્સાદિચ્ચબન્ધુનો.

૯. ‘‘અટ્ઠારસે [અટ્ઠતિંસે (સી. સ્યા.)] ઇતો કપ્પે, રાજા આસિં મહારુચિ;

ભોગો ચ વિપુલો આસિ, સયનઞ્ચ અનપ્પકં.

૧૦. ‘‘પીઠં બુદ્ધસ્સ દત્વાન, વિપ્પસન્નેન ચેતસા;

અનુભોમિ સકં કમ્મં, પુબ્બે સુકતમત્તનો.

૧૧. ‘‘દ્વેનવુતે ઇતો કપ્પે, યં પીઠમદદિં તદા;

દુગ્ગતિં નાભિજાનામિ, પીઠદાનસ્સિદં ફલં.

૧૨. ‘‘અટ્ઠતિંસે ઇતો કપ્પે, તયો તે ચક્કવત્તિનો;

રુચિ ઉપરુચિ ચેવ, મહારુચિ તતિયકો.

૧૩. ‘‘પટિસમ્ભિદા ચતસ્સો…પે… કતં બુદ્ધસ્સ સાસનં’’.

ઇત્થં સુદં આયસ્મા સુચિન્તિકો થેરો ઇમા ગાથાયો અભાસિત્થાતિ.

સુચિન્તિકત્થેરસ્સાપદાનં દુતિયં.

૩. અડ્ઢચેળકત્થેરઅપદાનં

૧૪. ‘‘તિસ્સસ્સાહં ભગવતો, ઉપડ્ઢદુસ્સમદાસહં;

પરમકાપઞ્ઞપત્તોમ્હિ [પરમકારુઞ્ઞપત્તોમ્હિ (સ્યા. ક.)], દુગ્ગતેન [દુગ્ગન્ધેન (સી.)] સમપ્પિતો.

૧૫. ‘‘ઉપડ્ઢદુસ્સં દત્વાન, કપ્પં સગ્ગમ્હિ મોદહં;

અવસેસેસુ કપ્પેસુ, કુસલં કારિતં મયા.

૧૬. ‘‘દ્વેનવુતે ઇતો કપ્પે, યં દુસ્સમદદિં તદા;

દુગ્ગતિં નાભિજાનામિ, દુસ્સદાનસ્સિદં ફલં.

૧૭. ‘‘એકૂનપઞ્ઞાસકપ્પમ્હિ [એકપઞ્ઞાસકપ્પમ્હિ (સ્યા.)], રાજાનો ચક્કવત્તિનો;

સમન્તચ્છદના નામ, બાત્તિંસાસું [ખત્તિયાસું (સ્યા. ક.)] જનાધિપા.

૧૮. ‘‘પટિસમ્ભિદા ચતસ્સો…પે… કતં બુદ્ધસ્સ સાસનં’’.

ઇત્થં સુદં આયસ્મા અડ્ઢચેળકો થેરો ઇમા ગાથાયો અભાસિત્થાતિ.

અડ્ઢચેળકત્થેરસ્સાપદાનં તતિયં.

૪. સૂચિદાયકત્થેરઅપદાનં

૧૯. ‘‘કમ્મારોહં પુરે આસિં, બન્ધુમાયં પુરુત્તમે;

સૂચિદાનં મયા દિન્નં, વિપસ્સિસ્સ મહેસિનો.

૨૦. ‘‘વજિરગ્ગસમં ઞાણં, હોતિ કમ્મેન તાદિસં;

વિરાગોમ્હિ વિમુત્તોમ્હિ [વિભવોમ્હિ વિભત્તોમ્હિ (ક.)], પત્તોમ્હિ આસવક્ખયં.

૨૧. ‘‘અતીતે ચ ભવે સબ્બે, વત્તમાને ચનાગતે [અતીતા ચ ભવા સબ્બે, વત્તમાના ચ’નાગતા (સ્યા. ક.)];

ઞાણેન વિચિનિં સબ્બં, સૂચિદાનસ્સિદં ફલં.

૨૨. ‘‘એકનવુતિતો કપ્પે, સત્તાસું વજિરવ્હયા;

સત્તરતનસમ્પન્ના, ચક્કવત્તી મહબ્બલા.

૨૩. ‘‘પટિસમ્ભિદા ચતસ્સો…પે… કતં બુદ્ધસ્સ સાસનં’’.

ઇત્થં સુદં આયસ્મા સૂચિદાયકો થેરો ઇમા ગાથાયો અભાસિત્થાતિ.

સૂચિદાયકત્થેરસ્સાપદાનં ચતુત્થં.

૫. ગન્ધમાલિયત્થેરઅપદાનં

૨૪. ‘‘સિદ્ધત્થસ્સ ભગવતો, ગન્ધથૂપં અકાસહં;

સુમનેહિ પટિચ્છન્નં, બુદ્ધાનુચ્છવિકં કતં.

૨૫. ‘‘કઞ્ચનગ્ઘિયસઙ્કાસં, બુદ્ધં લોકગ્ગનાયકં;

ઇન્દીવરંવ જલિતં, આદિત્તંવ હુતાસનં.

૨૬. ‘‘બ્યગ્ઘૂસભંવ પવરં, અભિજાતંવ કેસરિં;

નિસિન્નં સમણાનગ્ગં, ભિક્ખુસઙ્ઘપુરક્ખતં.

૨૭. ‘‘વન્દિત્વા સત્થુનો પાદે, પક્કામિં ઉત્તરામુખો;

ચતુન્નવુતિતો કપ્પે, ગન્ધમાલં યતો અદં.

૨૮. ‘‘બુદ્ધે કતસ્સ કારસ્સ, ફલેનાહં વિસેસતો;

દુગ્ગતિં નાભિજાનામિ, બુદ્ધપૂજાયિદં ફલં.

૨૯. ‘‘ચત્તારીસમ્હિ એકૂને, કપ્પે આસિંસુ સોળસ;

દેવગન્ધસનામા તે, રાજાનો ચક્કવત્તિનો.

૩૦. ‘‘પટિસમ્ભિદા ચતસ્સો…પે… કતં બુદ્ધસ્સ સાસનં’’.

ઇત્થં સુદં આયસ્મા ગન્ધમાલિયો થેરો ઇમા ગાથાયો અભાસિત્થાતિ.

ગન્ધમાલિયત્થેરસ્સાપદાનં પઞ્ચમં.

૬. તિપુપ્ફિયત્થેરઅપદાનં

૩૧. ‘‘મિગલુદ્દો પુરે આસિં, અરઞ્ઞે કાનને અહં [બ્રહા (સ્યા.)];

પાટલિં હરિતં દિસ્વા, તીણિ પુપ્ફાનિ ઓકિરિં.

૩૨. ‘‘પતિતપત્તાનિ [સત્તપત્તાનિ (સી.), સતપત્તાનિ (ક.), સુક્ખપણ્ણાનિ (સ્યા.)] ગણ્હિત્વા, બહિ છડ્ડેસહં તદા;

અન્તોસુદ્ધં બહિસુદ્ધં, સુવિમુત્તં અનાસવં.

૩૩. ‘‘સમ્મુખા વિય સમ્બુદ્ધં, વિપસ્સિં લોકનાયકં;

પાટલિં અભિવાદેત્વા, તત્થ કાલઙ્કતો અહં.

૩૪. ‘‘એકનવુતિતો કપ્પે, યં બોધિમભિપૂજયિં;

દુગ્ગતિં નાભિજાનામિ, બોધિપૂજાયિદં ફલં.

૩૫. ‘‘સમન્તપાસાદિકા નામ, તેરસાસિંસુ રાજિનો;

ઇતો તેત્તિંસકપ્પમ્હિ [તિંસતિકપ્પમ્હિ (સ્યા.)], ચક્કવત્તી મહબ્બલા.

૩૬. ‘‘પટિસમ્ભિદા ચતસ્સો…પે… કતં બુદ્ધસ્સ સાસનં’’.

ઇત્થં સુદં આયસ્મા તિપુપ્ફિયો થેરો ઇમા ગાથાયો અભાસિત્થાતિ.

તિપુપ્ફિયત્થેરસ્સાપદાનં છટ્ઠં.

૭. મધુપિણ્ડિકત્થેરઅપદાનં

૩૭. ‘‘વિપિને [વિવને (સ્યા. અટ્ઠ.)] કાનને દિસ્વા, અપ્પસદ્દે નિરાકુલે;

સિદ્ધત્થં ઇસિનં સેટ્ઠં, આહુતીનં પટિગ્ગહં.

૩૮. ‘‘નિબ્બુતત્તં [નિબ્બુતગ્ગં (ક.), નિબ્બૂતિકં (સ્યા.)] મહાનાગં, નિસભાજાનિયં યથા;

ઓસધિંવ વિરોચન્તં, દેવસઙ્ઘનમસ્સિતં.

૩૯. ‘‘વિત્તિ મમાહુ તાવદે [વિત્તિ મે પાહુના તાવ (સી. સ્યા.)], ઞાણં ઉપ્પજ્જિ તાવદે;

વુટ્ઠિતસ્સ સમાધિમ્હા, મધું દત્વાન સત્થુનો.

૪૦. ‘‘વન્દિત્વા સત્થુનો પાદે, પક્કામિં પાચિનામુખો;

ચતુત્તિંસમ્હિ કપ્પમ્હિ, રાજા આસિં સુદસ્સનો.

૪૧. ‘‘મધુ ભિસેહિ સવતિ, ભોજનમ્હિ ચ તાવદે;

મધુવસ્સં પવસ્સિત્થ, પુબ્બકમ્મસ્સિદં ફલં.

૪૨. ‘‘ચતુન્નવુતિતો કપ્પે, યં મધું અદદિં તદા;

દુગ્ગતિં નાભિજાનામિ, મધુદાનસ્સિદં ફલં.

૪૩. ‘‘ચતુત્તિંસે ઇતો કપ્પે, ચત્તારો તે સુદસ્સના;

સત્તરતનસમ્પન્ના, ચક્કવત્તી મહબ્બલા.

૪૪. ‘‘પટિસમ્ભિદા ચતસ્સો…પે… કતં બુદ્ધસ્સ સાસનં’’.

ઇત્થં સુદં આયસ્મા મધુપિણ્ડિકો થેરો ઇમા ગાથાયો અભાસિત્થાતિ.

મધુપિણ્ડિકત્થેરસ્સાપદાનં સત્તમં.

૮. સેનાસનદાયકત્થેરઅપદાનં

૪૫. ‘‘સિદ્ધત્થસ્સ ભગવતો, અદાસિં પણ્ણસન્થરં;

સમન્તા ઉપહારઞ્ચ, કુસુમં ઓકિરિં અહં.

૪૬. ‘‘પાસાદેવં ગુણં રમ્મં [પાસાદે ચ ગુહં રમ્મં (સ્યા.)], અનુભોમિ મહારહં;

મહગ્ઘાનિ ચ પુપ્ફાનિ, સયનેભિસવન્તિ મે.

૪૭. ‘‘સયનેહં તુવટ્ટામિ, વિચિત્તે પુપ્ફસન્થતે;

પુપ્ફવુટ્ઠિ ચ સયને, અભિવસ્સતિ તાવદે.

૪૮. ‘‘ચતુન્નવુતિતો કપ્પે, અદાસિં પણ્ણસન્થરં;

દુગ્ગતિં નાભિજાનામિ, સન્થરસ્સ ઇદં ફલં.

૪૯. ‘‘તિણસન્થરકા નામ, સત્તેતે ચક્કવત્તિનો;

ઇતો તે પઞ્ચમે કપ્પે, ઉપ્પજ્જિંસુ જનાધિપા.

૫૦. ‘‘પટિસમ્ભિદા ચતસ્સો…પે… કતં બુદ્ધસ્સ સાસનં’’.

ઇત્થં સુદં આયસ્મા સેનાસનદાયકો થેરો ઇમા ગાથાયો અભાસિત્થાતિ.

સેનાસનદાયકત્થેરસ્સાપદાનં અટ્ઠમં.

૯. વેય્યાવચ્ચકત્થેરઅપદાનં

૫૧. ‘‘વિપસ્સિસ્સ ભગવતો, મહાપૂગગણો અહુ;

વેય્યાવચ્ચકરો આસિં, સબ્બકિચ્ચેસુ વાવટો [બ્યાવટો (સી. સ્યા.)].

૫૨. ‘‘દેય્યધમ્મો ચ મે નત્થિ, સુગતસ્સ મહેસિનો;

અવન્દિં સત્થુનો પાદે, વિપ્પસન્નેન ચેતસા.

૫૩. ‘‘એકનવુતિતો કપ્પે, વેય્યાવચ્ચં અકાસહં;

દુગ્ગતિં નાભિજાનામિ, વેય્યાવચ્ચસ્સિદં ફલં.

૫૪. ‘‘ઇતો ચ અટ્ઠમે કપ્પે, રાજા આસિં સુચિન્તિતો;

સત્તરતનસમ્પન્નો, ચક્કવત્તી મહબ્બલો.

૫૫. ‘‘પટિસમ્ભિદા ચતસ્સો…પે… કતં બુદ્ધસ્સ સાસનં’’.

ઇત્થં સુદં આયસ્મા વેય્યાવચ્ચકો થેરો ઇમા ગાથાયો અભાસિત્થાતિ.

વેય્યાવચ્ચકત્થેરસ્સાપદાનં નવમં.

૧૦. બુદ્ધુપટ્ઠાકત્થેરઅપદાનં

૫૬. ‘‘વિપસ્સિસ્સ ભગવતો, અહોસિં સઙ્ખધમ્મકો;

નિચ્ચુપટ્ઠાનયુત્તોમ્હિ, સુગતસ્સ મહેસિનો.

૫૭. ‘‘ઉપટ્ઠાનફલં પસ્સ, લોકનાથસ્સ તાદિનો;

સટ્ઠિતૂરિયસહસ્સાનિ, પરિવારેન્તિ મં સદા.

૫૮. ‘‘એકનવુતિતો કપ્પે, ઉપટ્ઠહિં મહાઇસિં;

દુગ્ગતિં નાભિજાનામિ, ઉપટ્ઠાનસ્સિદં ફલં.

૫૯. ‘‘ચતુવીસે [ચતુનવુતે (સ્યા.)] ઇતો કપ્પે, મહાનિગ્ઘોસનામકા;

સોળસાસિંસુ રાજાનો, ચક્કવત્તી મહબ્બલા.

૬૦. ‘‘પટિસમ્ભિદા ચતસ્સો…પે… કતં બુદ્ધસ્સ સાસનં’’.

ઇત્થં સુદં આયસ્મા બુદ્ધુપટ્ઠાકો થેરો ઇમા ગાથાયો અભાસિત્થાતિ.

બુદ્ધુપટ્ઠાકત્થેરસ્સાપદાનં દસમં.

સુધાવગ્ગો દસમો.

તસ્સુદ્દાનં –

સુધા સુચિન્તિ ચેળઞ્ચ, સૂચી ચ ગન્ધમાલિયો;

તિપુપ્ફિયો મધુસેના, વેય્યાવચ્ચો ચુપટ્ઠકો;

સમસટ્ઠિ ચ ગાથાયો, અસ્મિં વગ્ગે પકિત્તિતા.

અથ વગ્ગુદ્દાનં –

બુદ્ધવગ્ગો હિ પઠમો, સીહાસનિ સુભૂતિ ચ;

કુણ્ડધાનો ઉપાલિ ચ, બીજનિસકચિન્તિ ચ.