૨. રતનસિક્ખાપદવણ્ણના
૫૦૨-૩. દુતિયે – વિસ્સરિત્વાતિ પમુસ્સિત્વા. પુણ્ણપત્તં નામ સતતો પઞ્ચ કહાપણા. ક્યાહં કરિસ્સામીતિ કિં અહં કરિસ્સામિ. આભરણં ઓમુઞ્ચિત્વાતિ મહાલતં નામ નવકોટિઅગ્ઘનકં અલઙ્કારં અપનેત્વા.
૫૦૪. અન્તેવાસીતિ પરિચારકો.
૫૦૬. અપરિક્ખિત્તસ્સ ઉપચારોતિ એત્થ ઉપચારો નામ આરામસ્સ દ્વે લેડ્ડુપાતા – ‘‘આવસથસ્સ પન સુપ્પપાતો વા મુસલપાતો વા’’તિ મહાપચ્ચરિયં વુત્તં. ઉગ્ગણ્હાતિ આપત્તિ પાચિત્તિયસ્સાતિ એત્થ જાતરૂપરજતં અત્તનો અત્થાય ઉગ્ગણ્હન્તસ્સ વા ઉગ્ગણ્હાપેન્તસ્સ વા નિસ્સગ્ગિયં પાચિત્તિયં, સઙ્ઘગણપુગ્ગલચેતિયનવકમ્માનં અત્થાય દુક્કટં, અવસેસં મુત્તાદિરતનં અત્તનો વા સઙ્ઘાદીનં વા અત્થાય ઉગ્ગણ્હન્તસ્સ વા ઉગ્ગણ્હાપેન્તસ્સ વા દુક્કટં. કપ્પિયવત્થુ વા અકપ્પિયવત્થુ વા હોતુ, અન્તમસો માતુ કણ્ણપિળન્ધનતાળપણ્ણમ્પિ ગિહિસન્તકં ભણ્ડાગારિકસીસેન પટિસામેન્તસ્સ પાચિત્તિયમેવ.
સચે પન માતાપિતૂનં સન્તકં અવસ્સં પટિસામેતબ્બં કપ્પિયભણ્ડં હોતિ, અત્તનો અત્થાય ગહેત્વા પટિસામેતબ્બં. ‘‘ઇદં પટિસામેત્વા દેહી’’તિ વુત્તે પન ‘‘ન વટ્ટતી’’તિ પટિક્ખિપિતબ્બં. સચે ‘‘પટિસામેહી’’તિ પાતેત્વા ગચ્છન્તિ, પલિબોધો નામ હોતિ, પટિસામેતું વટ્ટતિ. વિહારે કમ્મં કરોન્તા વડ્ઢકીઆદયો વા રાજવલ્લભા વા અત્તનો ઉપકરણભણ્ડં વા સયનભણ્ડં વા ‘‘પટિસામેત્વા દેથા’’તિ વદન્તિ, છન્દેનપિ ભયેનપિ ન કાતબ્બમેવ, ગુત્તટ્ઠાનં પન દસ્સેતું વટ્ટતિ. બલક્કારેન પાતેત્વા ગતેસુ ચ પટિસામેતું વટ્ટતિ.
અજ્ઝારામે વા અજ્ઝાવસથે વાતિ એત્થ સચે મહાવિહારસદિસો મહારામો હોતિ, તત્થ પાકારપરિક્ખિત્તે પરિવેણે યત્થ ભિક્ખૂહિ વા સામણેરેહિ વા ગહિતં ભવિસ્સતીતિ સઙ્કા ઉપ્પજ્જતિ, તાદિસે એવ ઠાને ઉગ્ગણ્હિત્વા વા ઉગ્ગણ્હાપેત્વા વા ઠપેતબ્બં. મહાબોધિદ્વારકોટ્ઠકઅમ્બઙ્ગણસદિસેસુ પન મહાજનસઞ્ચરણટ્ઠાનેસુ ન ગહેતબ્બં, પલિબોધો ન હોતિ. કુરુન્દિયં પન વુત્તં ‘‘એકો મગ્ગં ગચ્છન્તો નિમનુસ્સટ્ઠાને કિઞ્ચિ ભણ્ડં પસ્સતિ, આકિણ્ણમનુસ્સેપિ જાતે મનુસ્સા તમેવ ભિક્ખું આસઙ્કન્તિ, તસ્મા મગ્ગા ઓક્કમ્મ નિસીદિતબ્બં. સામિકેસુ આગતેસુ તં આચિક્ખિતબ્બં. સચે સામિકે ન પસ્સતિ પતિરૂપં કરિસ્સતી’’તિ.
રૂપેન વા નિમિત્તેન વા સઞ્ઞાણં કત્વાતિ એત્થ રૂપં નામ અન્તોભણ્ડિકાય ભણ્ડં; તસ્મા ભણ્ડિકં મુઞ્ચિત્વા ગણેત્વા એત્તકા કહાપણા વા જાતરૂપરજતં વાતિ સલ્લક્ખેતબ્બં. નિમિત્તન્તિ લઞ્છનાદિ; તસ્મા લઞ્છિતાય ભણ્ડિકાય મત્તિકાલઞ્છનન્તિ વા લાખાલઞ્છનન્તિ વા નીલપિલોતિકાય ભણ્ડિકા કતાતિ વા સેતપિલોતિકાય કતાતિ વા એવમાદિ સબ્બં સલ્લક્ખેતબ્બં.
ભિક્ખૂ પતિરૂપાતિ લજ્જિનો કુક્કુચ્ચકા. લોલજાતિકાનઞ્હિ હત્થે ઠપેતું ન લભતિ. યો પન નેવ તમ્હા આવાસા પક્કમતિ, ન સામિકે પસ્સતિ, તેનાપિ અત્તનો ચીવરાદિમૂલં ન કાતબ્બં; થાવરં પન સેનાસનં વા ચેતિયં વા પોક્ખરણી વા કારેતબ્બા. સચે દીઘસ્સ અદ્ધુનો અચ્ચયેન સામિકો આગચ્છતિ, ‘‘ઉપાસક તવ સન્તકેન ઇદં નામ કતં, અનુમોદાહી’’તિ વત્તબ્બો. સચે અનુમોદતિ, ઇચ્ચેતં કુસલં; નો ચે અનુમોદતિ, ‘‘મમ ધનં દેથા’’તિ ચોદેતિયેવ, અઞ્ઞં સમાદપેત્વા દાતબ્બં.
૫૦૭. રતનસમ્મતં વિસ્સાસં ગણ્હાતીતિઆદીસુ આમાસમેવ સન્ધાય વુત્તં. અનામાસં ન વટ્ટતિયેવ. સેસમેત્થ ઉત્તાનમેવ. છસમુટ્ઠાનં – કિરિયં, નોસઞ્ઞાવિમોક્ખં, અચિત્તકં, પણ્ણત્તિવજ્જં, કાયકમ્મં, વચીકમ્મં, તિચિત્તં, તિવેદનન્તિ.
રતનસિક્ખાપદં દુતિયં.