૬. મહાકાળત્થેરવત્થુ

સુભાનુપસ્સિન્તિ ઇમં ધમ્મદેસનં સત્થા સેતબ્યનગરં ઉપનિસ્સાય સિંસપાવને વિહરન્તો ચૂળકાળમહાકાળે આરબ્ભ કથેસિ.

સેતબ્યનગરવાસિનો હિ ચૂળકાળો, મજ્ઝિમકાળો, મહાકાળોતિ તયો ભાતરો કુટુમ્બિકા. તેસુ જેટ્ઠકનિટ્ઠા દિસાસુ વિચરિત્વા પઞ્ચહિ સકટસતેહિ ભણ્ડં આહરન્તિ, મજ્ઝિમકાળો આભતં વિક્કિણાતિ. અથેકસ્મિં સમયે તે ઉભોપિ ભાતરો પઞ્ચહિ સકટસતેહિ નાનાભણ્ડં ગહેત્વા સાવત્થિં ગન્ત્વા સાવત્થિયા ચ જેતવનસ્સ ચ અન્તરે સકટાનિ મોચયિંસુ. તેસુ મહાકાળો સાયન્હસમયે માલાગન્ધાદિહત્થે સાવત્થિવાસિનો અરિયસાવકે ધમ્મસ્સવનાય ગચ્છન્તે દિસ્વા ‘‘કુહિં ઇમે ગચ્છન્તી’’તિ પુચ્છિત્વા તમત્થં સુત્વા ‘‘અહમ્પિ ગમિસ્સામી’’તિ ચિન્તેત્વા કનિટ્ઠં આમન્તેત્વા, ‘‘તાત, તેસુ સકટેસુ અપ્પમત્તો હોહિ, અહં ધમ્મં સોતું ગચ્છામી’’તિ વત્વા ગન્ત્વા તથાગતં વન્દિત્વા પરિસપરિયન્તે નિસીદિ. સત્થા તં દિસ્વા તસ્સ અજ્ઝાસયવસેન અનુપુબ્બિં કથં કથેન્તો દુક્ખક્ખન્ધસુત્તાદિવસેન (મ. નિ. ૧.૧૬૩ આદયો) અનેકપરિયાયેન કામાનં આદીનવં ઓકારં સંકિલેસઞ્ચ કથેસિ. તં સુત્વા મહાકાળો ‘‘સબ્બં કિર પહાય ગન્તબ્બં, પરલોકં ગચ્છન્તં નેવ ભોગા, ન ઞાતકા ચ અનુગચ્છન્તિ, કિં મે ઘરાવાસેન પબ્બજિસ્સામી’’તિ ચિન્તેત્વા મહાજને સત્થારં વન્દિત્વા પક્કન્તે સત્થારં પબ્બજ્જં યાચિત્વા સત્થારા ‘‘નત્થિ તે કોચિ અપલોકેતબ્બો’’તિ વુત્તે, ‘‘કનિટ્ઠો મે, ભન્તે, અત્થી’’તિ વત્વા તેન હિ ‘‘અપલોકેહિ ન’’ન્તિ વુત્તે, ‘‘સાધુ, ભન્તે’’તિ વત્વા ગન્ત્વા કનિટ્ઠં પક્કોસાપેત્વા, ‘‘તાત, ઇમં સબ્બં સાપતેય્યં પટિપજ્જાહી’’તિ આહ. ‘‘તુમ્હે પન કિં કરિસ્સથ ભાતિકા’’તિ? ‘‘અહં સત્થુ સન્તિકે પબ્બજિસ્સામી’’તિ. સો તં નાનપ્પકારેહિ યાચિત્વા નિવત્તેતું અસક્કોન્તો ‘‘સાધુ, સામિ, યથા અજ્ઝાસયં કરોથા’’તિ આહ. મહાકાળો ગન્ત્વા સત્થુ સન્તિકે પબ્બજિ. ‘‘અહં ભાતિકં ગહેત્વાવ ઉપ્પબ્બજિસ્સામી’’તિ ચૂળકાળોપિ પબ્બજિ. અપરભાગે મહાકાળો ઉપસમ્પદં લભિત્વા સત્થારં ઉપસઙ્કમિત્વા સાસને ધુરાનિ પુચ્છિત્વા સત્થારા દ્વીસુ ધુરેસુ કથિતેસુ ‘‘અહં, ભન્તે, મહલ્લકકાલે પબ્બજિતત્તા ગન્થધુરં પૂરેતું ન સક્ખિસ્સામિ, વિપસ્સનાધુરં પન પૂરેસ્સામી’’તિ યાવ અરહત્તા કમ્મટ્ઠાનં કથાપેત્વા સોસાનિકધુતઙ્ગં સમાદાય પઠમયામાતિક્કન્તે સબ્બેસુ નિદ્દં ઓક્કન્તેસુ સુસાનં ગન્ત્વા પચ્ચૂસકાલે સબ્બેસુ અનુટ્ઠિતેસુયેવ વિહારં આગચ્છતિ.

અથેકા સુસાનગોપિકા કાલી નામ છવડાહિકા થેરસ્સ ઠિતટ્ઠાનં નિસિન્નટ્ઠાનં ચઙ્કમિતટ્ઠાનઞ્ચ દિસ્વા ‘‘કો નુ ખો ઇધાગચ્છતિ, પરિગ્ગણ્હિસ્સામિ ન’’ન્તિ પરિગ્ગણ્હિતું અસક્કોન્તી એકદિવસં સુસાનકુટિકાયમેવ દીપં જાલેત્વા પુત્તધીતરો આદાય ગન્ત્વા એકમન્તે નિલીયમાના મજ્ઝિમયામે થેરં આગચ્છન્તં દિસ્વા ગન્ત્વા વન્દિત્વા, ‘‘અય્યો, નો, ભન્તે, ઇમસ્મિં ઠાને વિહરતી’’તિ આહ. ‘‘આમ, ઉપાસિકે’’તિ. ‘‘ભન્તે, સુસાને વિહરન્તેહિ નામ વત્તં ઉગ્ગણ્હિતું વટ્ટતી’’તિ. થેરો ‘‘કિં પન મયં તયા કથિતવત્તે વત્તિસ્સામા’’તિ અવત્વા ‘‘કિં કાતું વટ્ટતિ ઉપાસિકે’’તિ આહ. ‘‘ભન્તે, સોસાનિકેહિ નામ સુસાને વસનભાવો સુસાનગોપકાનઞ્ચ વિહારે મહાથેરસ્સ ચ ગામભોજકસ્સ ચ કથેતું વટ્ટતી’’તિ. ‘‘થેરો કિં કારણા’’તિ? ‘‘કતકમ્મા ચોરા ધનસામિકેહિ પદાનુપદં અનુબદ્ધા સુસાને ભણ્ડકં છડ્ડેત્વા પલાયન્તિ, અથ મનુસ્સા સોસાનિકાનં પરિપન્થં કરોન્તિ, એતેસં પન કથિતે ‘મયં ઇમસ્સ ભદ્દન્તસ્સ એત્તકં નામ કાલં એત્થ વસનભાવં જાનામ, અચોરો એસો’તિ ઉપદ્દવં નિવારેન્તિ. તસ્મા એતેસં કથેતું વટ્ટતી’’તિ.

‘‘થેરો અઞ્ઞં કિં કાતબ્બ’’ન્તિ? ‘‘ભન્તે, સુસાને વસન્તેન નામ અય્યેન મચ્છમંસતિલપિટ્ઠતેલગુળાદીનિ વજ્જેતબ્બાનિ, દિવા ન નિદ્દાયિતબ્બં, કુસીતેન ન ભવિતબ્બં, આરદ્ધવીરિયેન ભવિતબ્બં, અસઠેન અમાયાવિના હુત્વા કલ્યાણજ્ઝાસયેન ભવિતબ્બં, સાયં સબ્બેસુ સુત્તેસુ વિહારતો આગન્તબ્બં, પચ્ચૂસકાલે સબ્બેસુ અનુટ્ઠિતેસુયેવ વિહારં ગન્તબ્બં. સચે, ભન્તે, અય્યો ઇમસ્મિં ઠાને એવં વિહરન્તો પબ્બજિતકિચ્ચં મત્થકં પાપેતું સક્ખિસ્સતિ, સચે મતસરીરં આનેત્વા છડ્ડેન્તિ, અહં કમ્બલકૂટાગારં આરોપેત્વા ગન્ધમાલાદીહિ સક્કારં કત્વા સરીરકિચ્ચં કરિસ્સામિ. નો ચે સક્ખિસ્સતિ, ચિતકં આરોપેત્વા અગ્ગિં જાલેત્વા સઙ્કુના આકડ્ઢિત્વા બહિ ખિપિત્વા ફરસુના કોટ્ટેત્વા ખણ્ડાખણ્ડિકં છિન્દિત્વા અગ્ગિમ્હિ પક્ખિપિત્વા ઝાપેસ્સામી’’તિ આહ. અથ નં થેરો ‘‘સાધુ ભદ્દે, એકં પન રૂપારમ્મણં દિસ્વા મય્હં કથેય્યાસી’’તિ આહ. સા ‘‘સાધૂ’’તિ પચ્ચસ્સોસિ. થેરો યથાજ્ઝાસયેન સુસાને સમણધમ્મં કરોતિ. ચૂળકાળત્થેરો પન ઉટ્ઠાય સમુટ્ઠાય ઘરાવાસં ચિન્તેતિ, પુત્તદારં અનુસ્સરતિ. ‘‘ભાતિકો મે અતિભારિયં કમ્મં કરોતી’’તિ ચિન્તેતિ.

અથેકા કુલધીતા તંમુહુત્તસમુટ્ઠિતેન બ્યાધિના સાયન્હસમયે અમિલાતા અકિલન્તા કાલમકાસિ. તમેનં ઞાતકાદયો દારુતેલાદીહિ સદ્ધિં સાયં સુસાનં નેત્વા સુસાનગોપિકાય ‘‘ઇમં ઝાપેહી’’તિ ભતિં દત્વા નિય્યાદેત્વા પક્કમિંસુ. સા તસ્સા પારુતવત્થં અપનેત્વા તંમુહુત્તમતં પીણિતપીણિતં સુવણ્ણવણ્ણં સરીરં દિસ્વા, ‘‘ઇમં અય્યસ્સ દસ્સેતું પતિરૂપં આરમ્મણ’’ન્તિ ચિન્તેત્વા ગન્ત્વા થેરં વન્દિત્વા, ‘‘ભન્તે, એવરૂપં નામ આરમ્મણં અત્થિ, ઓલોકેથ અય્યા’’તિ આહ. થેરો ‘‘સાધૂ’’તિ વત્વા પારુપનં નીહરાપેત્વા પાદતલતો યાવ કેસગ્ગા ઓલોકેત્વા ‘‘અતિપીણિતમેતં રૂપં સુવણ્ણવણ્ણં અગ્ગિમ્હિ નં પક્ખિપિત્વા મહાજાલાહિ ગહિતમત્તકાલે મય્હં આરોચેય્યાસી’’તિ વત્વા સકટ્ઠાનમેવ ગન્ત્વા નિસીદિ. સા તથા કત્વા થેરસ્સ આરોચેસિ. થેરો ગન્ત્વા ઓલોકેસિ. જાલાય પહટપહટટ્ઠાનં કબરગાવિયા વિય સરીરવણ્ણં અહોસિ, પાદા નમિત્વા ઓલમ્બિંસુ, હત્થા પટિકુટિંસુ, ઊરુનલાટં નિચ્ચમ્મં અહોસિ. થેરો ‘‘ઇદં સરીરં ઇદાનેવ ઓલોકેન્તાનં અપરિયન્તકરં હુત્વા ઇદાનેવ ખયં પત્તં વયં પત્ત’’ન્તિ રત્તિટ્ઠાનં ગન્ત્વા નિસીદિત્વા ખયવયં સમ્પસ્સમાનો –

‘‘અનિચ્ચા વત સઙ્ખારા, ઉપ્પાદવયધમ્મિનો;

ઉપ્પજ્જિત્વા નિરુજ્ઝન્તિ, તેસં વૂપસમો સુખો’’તિ. (દી. નિ. ૨.૨૨૧, ૨૭૨; સં. નિ. ૧.૧૮૬; ૨.૧૪૩; જા. ૧.૧.૯૫) –

ગાથં વત્વા વિપસ્સનં વડ્ઢેત્વા સહ પટિસમ્ભિદાહિ અરહત્તં પાપુણિ.

તસ્મિં અરહત્તં પત્તે સત્થા ભિક્ખુસઙ્ઘપરિવુતો ચારિકં ચરમાનો સેતબ્યં ગન્ત્વા સિંસપાવનં પાવિસિ. ચૂળકાળસ્સ ભરિયાયો ‘‘સત્થા કિર અનુપ્પત્તો સિંસપાવન’’ન્તિ સુત્વા ‘‘અમ્હાકં સામિકં ગણ્હિસ્સામા’’તિ પેસેત્વા સત્થારં નિમન્તાપેસું. બુદ્ધાનં પન અપરિચિણ્ણટ્ઠાને આસનપઞ્ઞત્તિં આચિક્ખન્તેન એકેન ભિક્ખુના પઠમતરં ગન્તું વટ્ટતિ. બુદ્ધાનઞ્હિ મજ્ઝિમટ્ઠાને આસનં પઞ્ઞાપેત્વા તસ્સ દક્ખિણતો સારિપુત્તત્થેરસ્સ, વામતો મહામોગ્ગલ્લાનત્થેરસ્સ, તતો પટ્ઠાય ઉભોસુ પસ્સેસુ ભિક્ખુસઙ્ઘસ્સ આસનં પઞ્ઞાપેતબ્બં હોતિ. તસ્મા મહાકાળત્થેરો ચીવરપારુપનટ્ઠાને ઠત્વા, ‘‘ચૂળકાળ, ત્વં પુરતો ગન્ત્વા આસનપઞ્ઞત્તિં આચિક્ખા’’તિ ચૂળકાળં પેસેસિ. તસ્સ દિટ્ઠકાલતો પટ્ઠાય ગેહજના તેન સદ્ધિં પરિહાસં કરોન્તા નીચાસનાનિ સઙ્ઘત્થેરસ્સ કોટિયં અત્થરન્તિ, ઉચ્ચાસનાનિ સઙ્ઘનવકસ્સ કોટિયં. ઇતરો ‘‘મા એવં કરોથ, નીચાસનાનિ ઉપરિ મા પઞ્ઞાપેથ, ઉચ્ચાસનાનિ ઉપરિ પઞ્ઞાપેથ, નીચાસનાનિ હેટ્ઠા’’તિ આહ. ઇત્થિયો તસ્સ વચનં અસુણન્તિયો વિય ‘‘ત્વં કિં કરોન્તો વિચરસિ, કિં તવ આસનાનિ પઞ્ઞાપેતું ન વટ્ટતિ, ત્વં કં આપુચ્છિત્વા પબ્બજિતો, કેન પબ્બજિતોસિ, કસ્મા ઇધાગતોસી’’તિ વત્વા નિવાસનપારુપનં અચ્છિન્દિત્વા સેતકાનિ નિવાસેત્વા સીસે ચ માલાચુમ્બુટકં ઠપેત્વા, ‘‘ગચ્છ સત્થારં આનેહિ, મયં આસનાનિ પઞ્ઞાપેસ્સામા’’તિ પહિણિંસુ. ન ચિરં ભિક્ખુભાવે ઠત્વા અવસ્સિકોવ ઉપ્પબ્બજિતત્તા લજ્જિતું ન જાનાતિ, તસ્મા સો તેન આકપ્પેન નિરાસઙ્કોવ ગન્ત્વા સત્થારં વન્દિત્વા બુદ્ધપ્પમુખં ભિક્ખુસઙ્ઘં આદાય આગતો. ભિક્ખુસઙ્ઘસ્સ પન ભત્તકિચ્ચાવસાને મહાકાળસ્સ ભરિયાયો ‘‘ઇમાહિ અત્તનો સામિકો ગહિતો, મયમ્પિ અમ્હાકં સામિકં ગણ્હિસ્સામા’’તિ ચિન્તેત્વા પુનદિવસે સત્થારં નિમન્તયિંસુ. તદા પન આસનપઞ્ઞાપનત્થં અઞ્ઞો ભિક્ખુ અગમાસિ. તા તસ્મિં ખણે ઓકાસં અલભિત્વા બુદ્ધપ્પમુખં ભિક્ખુસઙ્ઘં નિસીદાપેત્વા ભિક્ખં અદંસુ. ચૂળકાળસ્સ પન દ્વે ભરિયાયો, મજ્ઝિમકાળસ્સ ચતસ્સો, મહાકાળસ્સ પન અટ્ઠ. ભિક્ખૂપિ ભત્તકિચ્ચં કાતુકામા નિસીદિત્વા ભત્તકિચ્ચમકંસુ, બહિ ગન્તુકામા ઉટ્ઠાય અગમંસુ. સત્થા પન નિસીદિત્વા ભત્તકિચ્ચં કરિ. તસ્સ ભત્તકિચ્ચપરિયોસાને તા ઇત્થિયો, ‘‘ભન્તે, મહાકાળો અમ્હાકં અનુમોદનં કત્વા આગચ્છિસ્સતિ, તુમ્હે પુરતો ગચ્છથા’’તિ વદિંસુ. સત્થા ‘‘સાધૂ’’તિ વત્વા પુરતો અગમાસિ. ગામદ્વારં પત્વા ભિક્ખૂ ઉજ્ઝાયિંસુ ‘‘કિં નામેતં સત્થારા કતં, ઞત્વા નુ ખો કતં, ઉદાહુ અજાનિત્વા. હિય્યો ચૂળકાળસ્સ પુરતો ગતત્તા પબ્બજ્જન્તરાયો જાતો, અજ્જ અઞ્ઞસ્સ પુરતો ગતત્તા અન્તરાયો નાહોસિ. ઇદાનિ મહાકાળં ઠપેત્વા આગતો, સીલવા ખો પન ભિક્ખુ આચારસમ્પન્નો, કરિસ્સતિ નુ ખો તસ્સ પબ્બજ્જન્તરાય’’ન્તિ. સત્થા તેસં વચનં સુત્વા નિવત્તિત્વા ઠિતો ‘‘કિં કથેથ, ભિક્ખવે’’તિ પુચ્છિ. તે તમત્થં આરોચેસું. ‘‘કિં પન તુમ્હે, ભિક્ખવે, ચૂળકાળં વિય મહાકાળં સલ્લક્ખેથા’’તિ? ‘‘આમ, ભન્તે’’. તસ્સ હિ દ્વે પજાપતિયો, ઇમસ્સ અટ્ઠ. ‘‘અટ્ઠહિ પરિક્ખિપિત્વા ગહિતો કિં કરિસ્સતિ, ભન્તે’’તિ? સત્થા ‘‘મા, ભિક્ખવે, એવં અવચુત્થ, ચૂળકાળો ઉટ્ઠાય સમુટ્ઠાય સુભારમ્મણબહુલો વિહરતિ, પપાતે ઠિતો દુબ્બલરુક્ખસદિસો. મય્હં પન પુત્તો મહાકાળો અસુભાનુપસ્સી વિહરતિ, ઘનસેલપબ્બતો વિય અચલો’’તિ વત્વા ઇમા ગાથા અભાસિ –

૭. ‘‘સુભાનુપસ્સિં વિહરન્તં, ઇન્દ્રિયેસુ અસંવુતં;

ભોજનમ્હિ ચામત્તઞ્ઞું, કુસીતં હીનવીરિયં;

તં વે પસહતિ મારો, વાતો રુક્ખંવ દુબ્બલં.

૮. ‘‘અસુભાનુપસ્સિં વિહરન્તં, ઇન્દ્રિયેસુ સુસંવુતં;

ભોજનમ્હિ ચ મત્તઞ્ઞું, સદ્ધં આરદ્ધવીરિયં;

તં વે નપ્પસહતી મારો, વાતો સેલંવ પબ્બત’’ન્તિ.

તત્થ સુભાનુપસ્સિં વિહરન્તન્તિ સુતં અનુપસ્સન્તં, ઇટ્ઠારમ્મણે માનસં વિસ્સજ્જેત્વા વિહરન્તન્તિ અત્થો. યો હિ પુગ્ગલો નિમિત્તગ્ગાહં અનુબ્યઞ્જનગ્ગાહં ગણ્હન્તો ‘‘નખા સોભના’’તિ ગણ્હાતિ, ‘‘અઙ્ગુલિયો સોભના’’તિ ગણ્હાતિ, ‘‘હત્થપાદા, જઙ્ઘા, ઊરુ, કટિ, ઉદરં, થના, ગીવા, ઓટ્ઠા, દન્તા, મુખં, નાસા, અક્ખીનિ, કણ્ણા, ભમુકા, નલાટં, કેસા, સોભના’’તિ ગણ્હાતિ, ‘‘કેસા, લોમા, નખા, દન્તા, તચો, સોભના’’તિ ગણ્હાતિ, વણ્ણો સુભો, સણ્ઠાનં સુભન્તિ, અયં સુભાનુપસ્સી નામ. એવં તં સુભાનુપસ્સિં વિહરન્તં. ઇન્દ્રિયેસૂતિ ચક્ખાદીસુ છસુ ઇન્દ્રિયેસુ. અસંવુતન્તિ ચક્ખુદ્વારાદીનિ અરક્ખન્તં. પરિયેસનમત્તા પટિગ્ગહણમત્તા પરિભોગમત્તાતિ ઇમિસ્સા મત્તાય અજાનનતો ભોજનમ્હિ ચામત્તઞ્ઞું. અપિચ પચ્ચવેક્ખણમત્તા વિસ્સજ્જનમત્તાતિ ઇમિસ્સાપિ મત્તાય અજાનનતો અમત્તઞ્ઞું, ઇદં ભોજનં ધમ્મિકં, ઇદં અધમ્મિકન્તિપિ અજાનન્તં. કામચ્છન્દબ્યાપાદવિહિંસાવિતક્કવસિતાય કુસીતં. હીનવીરિયન્તિ નિબ્બીરિયં ચતૂસુ ઇરિયાપથેસુ વીરિયકરણરહિતં. પસહતીતિ અભિભવતિ અજ્ઝોત્થરતિ. વાતો રુક્ખંવ દુબ્બલન્તિ બલવવાતો છિન્નપપાતે જાતં દુબ્બલરુક્ખં વિય. યથા હિ સો વાતો તસ્સ દુબ્બલરુક્ખસ્સ પુપ્ફફલપલ્લવાદીનિપિ પાતેતિ, ખુદ્દકસાખાપિ ભઞ્જતિ, મહાસાખાપિ ભઞ્જતિ, સમૂલકમ્પિ તં રુક્ખં ઉપ્પાટેત્વા ઉદ્ધંમૂલં અધોસાખં કત્વા ગચ્છતિ, એવમેવ એવરૂપં પુગ્ગલં અન્તો ઉપ્પન્નો કિલેસમારો પસહતિ, બલવવાતો દુબ્બલરુક્ખસ્સ પુપ્ફફલપલ્લવાદિપાતનં વિય ખુદ્દાનુખુદ્દકાપત્તિઆપજ્જનમ્પિ કરોતિ, ખુદ્દકસાખાભઞ્જનં વિય નિસ્સગ્ગિયાદિઆપત્તિઆપજ્જનમ્પિ કરોતિ, મહાસાખાભઞ્જનં વિય તેરસસઙ્ઘાદિસેસાપત્તિઆપજ્જનમ્પિ કરોતિ, ઉપ્પાટેત્વા ઉદ્ધં, મૂલકં હેટ્ઠાસાખં કત્વા પાતનં વિય પારાજિકાપત્તિઆપજ્જનમ્પિ કરોતિ, સ્વાક્ખાતસાસના નીહરિત્વા કતિપાહેનેવ ગિહિભાવં પાપેતીતિ એવં એવરૂપં પુગ્ગલં કિલેસમારો અત્તનો વસે વત્તેતીતિ અત્થો.

અસુભાનુપસ્સિન્તિ દસસુ અસુભેસુ અઞ્ઞતરં અસુભં પસ્સન્તં પટિકૂલમનસિકારે યુત્તં કેસે અસુભતો પસ્સન્તં લોમે નખે દન્તે તચં વણ્ણં સણ્ઠાનં અસુભતો પસ્સન્તં. ઇન્દ્રિયેસૂતિ છસુ ઇન્દ્રિયેસુ. સુસંવુતન્તિ નિમિત્તાદિગ્ગાહરહિતં પિહિતદ્વારં. અમત્તઞ્ઞુતાપટિક્ખેપેન ભોજનમ્હિ ચ મત્તઞ્ઞું. સદ્ધન્તિ કમ્મસ્સ ચેવ ફલસ્સ ચ સદ્દહનલક્ખણાય લોકિકાય સદ્ધાય ચેવ તીસુ વત્થૂસુ અવેચ્ચપ્પસાદસઙ્ખાતાય લોકુત્તરસદ્ધાય ચ સમન્નાગતં. આરદ્ધવીરિયન્તિ પગ્ગહિતવીરિયં પરિપુણ્ણવીરિયં. તં વેતિ એવરૂપં તં પુગ્ગલં યથા દુબ્બલવાતો સણિકં પહરન્તો એકગ્ઘનં સેલં ચાલેતું ન સક્કોતિ, તથા અબ્ભન્તરે ઉપ્પજ્જમાનોપિ દુબ્બલકિલેસમારો નપ્પસહતિ, ખોભેતું વા ચાલેતું વા ન સક્કોતીતિ અત્થો.

તાપિ ખો તસ્સ પુરાણદુતિયિકાયો થેરં પરિવારેત્વા ‘‘ત્વં કં આપુચ્છિત્વા પબ્બજિતો, ઇદાનિ ગિહી ભવિસ્સસિ ન ભવિસ્સસી’’તિઆદીનિ વત્વા કાસાવં નીહરિતુકામા અહેસું. થેરો તાસં આકારં સલ્લક્ખેત્વા નિસિન્નાસના વુટ્ઠાય ઇદ્ધિયા ઉપ્પત્તિત્વા કૂટાગારકણ્ણિકં દ્વિધા ભિન્દિત્વા આકાસેનાગન્ત્વા સત્થરિ ગાથા પરિયોસાપેન્તેયેવ સત્થુ સુવણ્ણવણ્ણં સરીરં અભિત્થવન્તો આકાસતો ઓતરિત્વા તથાગતસ્સ પાદે વન્દિ.

ગાથાપરિયોસાને સમ્પત્તભિક્ખૂ સોતાપત્તિફલાદીસુ પતિટ્ઠહિંસૂતિ.

મહાકાળત્થેરવત્થુ છટ્ઠં.