૧૭. સત્તરસમવગ્ગો
(૧૬૯) ૪. ઇન્દ્રિયબદ્ધકથા
૭૮૬. ઇન્દ્રિયબદ્ધઞ્ઞેવ દુક્ખન્તિ? આમન્તા. ઇન્દ્રિયબદ્ધઞ્ઞેવ અનિચ્ચં સઙ્ખતં પટિચ્ચસમુપ્પન્નં ખયધમ્મં વયધમ્મં વિરાગધમ્મં નિરોધધમ્મં વિપરિણામધમ્મન્તિ? ન હેવં વત્તબ્બે…પે… નનુ અનિન્દ્રિયબદ્ધં અનિચ્ચં સઙ્ખતં પટિચ્ચસમુપ્પન્નં ખયધમ્મં વયધમ્મં વિરાગધમ્મં નિરોધધમ્મં વિપરિણામધમ્મન્તિ? આમન્તા. હઞ્ચિ અનિન્દ્રિયબદ્ધં અનિચ્ચં સઙ્ખતં પટિચ્ચસમુપ્પન્નં ખયધમ્મં વયધમ્મં વિરાગધમ્મં નિરોધધમ્મં વિપરિણામધમ્મં, નો ચ વત રે વત્તબ્બે – ‘‘ઇન્દ્રિયબદ્ધઞ્ઞેવ દુક્ખ’’ન્તિ.
અનિન્દ્રિયબદ્ધં અનિચ્ચં સઙ્ખતં પટિચ્ચસમુપ્પન્નં…પે… વિપરિણામધમ્મં, તઞ્ચ ન દુક્ખન્તિ? આમન્તા. ઇન્દ્રિયબદ્ધં અનિચ્ચં સઙ્ખતં…પે… વિપરિણામધમ્મં, તઞ્ચ ન દુક્ખન્તિ? ન હેવં વત્તબ્બે…પે….
ઇન્દ્રિયબદ્ધં અનિચ્ચં સઙ્ખતં…પે… વિપરિણામધમ્મં, તઞ્ચ દુક્ખન્તિ [ઇદં-પુચ્છાદ્વયેન પુરિમપુચ્છાદ્વયસ્સ પુરતો ભવિતબ્બં]? આમન્તા. અનિન્દ્રિયબદ્ધં અનિચ્ચં સઙ્ખતં…પે… વિપરિણામધમ્મં, તઞ્ચ દુક્ખન્તિ [ઇદં-પુચ્છાદ્વયેન પુરિમપુચ્છાદ્વયસ્સ પુરતો ભવિતબ્બં]? ન હેવં વત્તબ્બે…પે….
૭૮૭. ઇન્દ્રિયબદ્ધઞ્ઞેવ દુક્ખન્તિ? આમન્તા. નનુ યદનિચ્ચં તં દુક્ખં [સં. નિ. ૩.૧૫] વુત્તં ભગવતા – ‘‘અનિન્દ્રિયબદ્ધં અનિચ્ચ’’ન્તિ? આમન્તા. હઞ્ચિ યદનિચ્ચં તં દુક્ખં [સં. નિ. ૩.૧૫] વુત્તં ભગવતા – અનિન્દ્રિયબદ્ધં અનિચ્ચં, નો ચ વત રે વત્તબ્બે – ‘‘ઇન્દ્રિયબદ્ધઞ્ઞેવ દુક્ખ’’ન્તિ.
૭૮૮. ન વત્તબ્બં – ‘‘ઇન્દ્રિયબદ્ધઞ્ઞેવ દુક્ખ’’ન્તિ? આમન્તા. યથા ઇન્દ્રિયબદ્ધસ્સ દુક્ખસ્સ પરિઞ્ઞાય ભગવતિ બ્રહ્મચરિયં વુસ્સતિ, એવમેવં અનિન્દ્રિયબદ્ધસ્સ દુક્ખસ્સ પરિઞ્ઞાય ભગવતિ બ્રહ્મચરિયં વુસ્સતીતિ? ન હેવં વત્તબ્બે…પે… યથા ઇન્દ્રિયબદ્ધં દુક્ખં પરિઞ્ઞાતં ન પુન ઉપ્પજ્જતિ, એવમેવં અનિન્દ્રિયબદ્ધં દુક્ખં પરિઞ્ઞાતં ન પુન ઉપ્પજ્જતીતિ? ન હેવં વત્તબ્બે. તેન હિ ઇન્દ્રિયબદ્ધઞ્ઞેવ દુક્ખન્તિ.
ઇન્દ્રિયબદ્ધકથા નિટ્ઠિતા.