૧૧. ગતિઅનુયોગો
૬૯. પુગ્ગલો સન્ધાવતિ અસ્મા લોકા પરં લોકં, પરસ્મા લોકા ઇમં લોકન્તિ? આમન્તા. સો પુગ્ગલો સન્ધાવતિ અસ્મા લોકા પરં લોકં, પરસ્મા લોકા ઇમં લોકન્તિ? ન હેવં વત્તબ્બે …પે….
૭૦. પુગ્ગલો સન્ધાવતિ અસ્મા લોકા પરં લોકં, પરસ્મા લોકા ઇમં લોકન્તિ? આમન્તા. અઞ્ઞો પુગ્ગલો સન્ધાવતિ અસ્મા લોકા પરં લોકં, પરસ્મા લોકા ઇમં લોકન્તિ? ન હેવં વત્તબ્બે…પે….
૭૧. પુગ્ગલો સન્ધાવતિ અસ્મા લોકા પરં લોકં, પરસ્મા લોકા ઇમં લોકન્તિ? આમન્તા. સો ચ અઞ્ઞો ચ સન્ધાવતિ અસ્મા લોકા પરં લોકં, પરસ્મા લોકા ઇમં લોકન્તિ? ન હેવં વત્તબ્બે…પે….
૭૨. પુગ્ગલો સન્ધાવતિ અસ્મા લોકા પરં લોકં, પરસ્મા લોકા ઇમં લોકન્તિ? આમન્તા. નેવ સો સન્ધાવતિ, ન અઞ્ઞો સન્ધાવતિ અસ્મા લોકા પરં લોકં, પરસ્મા લોકા ઇમં લોકન્તિ? ન હેવં વત્તબ્બે…પે….
૭૩. પુગ્ગલો સન્ધાવતિ અસ્મા લોકા પરં લોકં, પરસ્મા લોકા ઇમં લોકન્તિ? આમન્તા. સો પુગ્ગલો સન્ધાવતિ, અઞ્ઞો પુગ્ગલો સન્ધાવતિ, સો ચ અઞ્ઞો ચ સન્ધાવતિ, નેવ સો સન્ધાવતિ ન અઞ્ઞો સન્ધાવતિ અસ્મા લોકા પરં લોકં, પરસ્મા લોકા ઇમં લોકન્તિ? ન હેવં વત્તબ્બે…પે….
૭૪. ન વત્તબ્બં – ‘‘પુગ્ગલો સન્ધાવતિ અસ્મા લોકા પરં લોકં, પરસ્મા લોકા ઇમં લોક’’ન્તિ? આમન્તા. નનુ વુત્તં ભગવતા –
‘‘સ સત્તક્ખત્તુપરમં, સન્ધાવિત્વાન પુગ્ગલો;
દુક્ખસ્સન્તકરો હોતિ, સબ્બસંયોજનક્ખયા’’તિ [સં. નિ. ૨.૧૩૩; ઇતિવુ. ૨૪ ઇતિવુત્તકેપિ].
અત્થેવ સુત્તન્તોતિ? આમન્તા. તેન હિ પુગ્ગલો સન્ધાવતિ અસ્મા લોકા પરં લોકં, પરસ્મા લોકા ઇમં લોકન્તિ.
૭૫. ન વત્તબ્બં – ‘‘પુગ્ગલો સન્ધાવતિ અસ્મા લોકા પરં લોકં, પરસ્મા લોકા ઇમં લોક’’ન્તિ? આમન્તા. નનુ વુત્તં ભગવતા – ‘‘અનમતગ્ગોયં [અનમતગ્ગાયં (ક.)], ભિક્ખવે, સંસારો. પુબ્બકોટિ ન પઞ્ઞાયતિ, અવિજ્જાનીવરણાનં સત્તાનં તણ્હાસંયોજનાનં સન્ધાવતં સંસરત’’ન્તિ [સં. નિ. ૨.૧૨૪]! અત્થેવ સુત્તન્તોતિ? આમન્તા. તેન હિ પુગ્ગલો સન્ધાવતિ અસ્મા લોકા પરં લોકં, પરસ્મા લોકા ઇમં લોકન્તિ.
૭૬. પુગ્ગલો સન્ધાવતિ અસ્મા લોકા પરં લોકં, પરસ્મા લોકા ઇમં લોકન્તિ? આમન્તા. સ્વેવ પુગ્ગલો સન્ધાવતિ અસ્મા લોકા પરં લોકં, પરસ્મા લોકા ઇમં લોકન્તિ? ન હેવં વત્તબ્બે…પે….
૭૭. સ્વેવ પુગ્ગલો સન્ધાવતિ અસ્મા લોકા પરં લોકં, પરસ્મા લોકા ઇમં લોકન્તિ? આમન્તા. અત્થિ કોચિ મનુસ્સો હુત્વા દેવો હોતીતિ? આમન્તા. સ્વેવ મનુસ્સો સો દેવોતિ? ન હેવં વત્તબ્બે…પે….
૭૮. સ્વેવ મનુસ્સો સો દેવોતિ? આમન્તા. મનુસ્સો હુત્વા દેવો હોતિ, દેવો હુત્વા મનુસ્સો હોતિ, મનુસ્સભૂતો અઞ્ઞો, દેવો અઞ્ઞો, મનુસ્સભૂતો સ્વેવાયં સન્ધાવતીતિ મિચ્છા…પે….
સચે હિ સન્ધાવતિ સ્વેવ પુગ્ગલો ઇતો ચુતો પરં લોકં અનઞ્ઞો, હેવં મરણં ન હેહિતિ, પાણાતિપાતોપિ નુપલબ્ભતિ. કમ્મં અત્થિ, કમ્મવિપાકો અત્થિ, કતાનં કમ્માનં વિપાકો અત્થિ, કુસલાકુસલે વિપચ્ચમાને સ્વેવાયં સન્ધાવતીતિ મિચ્છા.
૭૯. સ્વેવ પુગ્ગલો સન્ધાવતિ અસ્મા લોકા પરં લોકં, પરસ્મા લોકા ઇમં લોકન્તિ? આમન્તા. અત્થિ કોચિ મનુસ્સો હુત્વા યક્ખો હોતિ, પેતો હોતિ, નેરયિકો હોતિ, તિરચ્છાનગતો હોતિ, ઓટ્ઠો હોતિ, ગોણો હોતિ, ગદ્રભો હોતિ, સૂકરો હોતિ, મહિંસો [મહિસો (સી. સ્યા. કં. પી.)] હોતીતિ? આમન્તા. સ્વેવ મનુસ્સો સો મહિંસોતિ? ન હેવં વત્તબ્બે…પે….
૮૦. સ્વેવ મનુસ્સો સો મહિંસોતિ? આમન્તા. મનુસ્સો હુત્વા મહિંસો હોતિ, મહિંસો હુત્વા મનુસ્સો હોતિ, મનુસ્સભૂતો અઞ્ઞો, મહિંસો અઞ્ઞો, મનુસ્સભૂતો સ્વેવાયં સન્ધાવતીતિ મિચ્છા…પે….
સચે હિ સન્ધાવતિ સ્વેવ પુગ્ગલો ઇતો ચુતો પરં લોકં અનઞ્ઞો, હેવં મરણં ન હેહિતિ, પાણાતિપાતોપિ નુપલબ્ભતિ. કમ્મં અત્થિ, કમ્મવિપાકો અત્થિ, કતાનં કમ્માનં વિપાકો અત્થિ, કુસલાકુસલે વિપચ્ચમાને સ્વેવાયં સન્ધાવતીતિ મિચ્છા.
૮૧. સ્વેવ પુગ્ગલો સન્ધાવતિ અસ્મા લોકા પરં લોકં, પરસ્મા લોકા ઇમં લોકન્તિ? આમન્તા. અત્થિ કોચિ ખત્તિયો હુત્વા બ્રાહ્મણો હોતીતિ? આમન્તા. સ્વેવ ખત્તિયો સો બ્રાહ્મણોતિ? ન હેવં વત્તબ્બે…પે….
૮૨. અત્થિ કોચિ ખત્તિયો હુત્વા વેસ્સો હોતિ, સુદ્દો હોતીતિ? આમન્તા. સ્વેવ ખત્તિયો સો સુદ્દોતિ? ન હેવં વત્તબ્બે…પે….
૮૩. અત્થિ કોચિ બ્રાહ્મણો હુત્વા વેસ્સો હોતિ, સુદ્દો હોતિ, ખત્તિયો હોતીતિ? આમન્તા. સ્વેવ બ્રાહ્મણો સો ખત્તિયોતિ? ન હેવં વત્તબ્બે…પે….
૮૪. અત્થિ કોચિ વેસ્સો હુત્વા સુદ્દો હોતિ, ખત્તિયો હોતિ, બ્રાહ્મણો હોતીતિ? આમન્તા. સ્વેવ વેસ્સો સો બ્રાહ્મણોતિ? ન હેવં વત્તબ્બે…પે….
૮૫. અત્થિ કોચિ સુદ્દો હુત્વા ખત્તિયો હોતિ, બ્રાહ્મણો હોતિ, વેસ્સો હોતીતિ? આમન્તા. સ્વેવ સુદ્દો સો વેસ્સોતિ? ન હેવં વત્તબ્બે…પે….
૮૬. સ્વેવ પુગ્ગલો સન્ધાવતિ અસ્મા લોકા પરં લોકં, પરસ્મા લોકા ઇમં લોકન્તિ? આમન્તા. હત્થચ્છિન્નો હત્થચ્છિન્નોવ હોતિ, પાદચ્છિન્નો પાદચ્છિન્નોવ હોતિ, હત્થપાદચ્છિન્નો હત્થપાદચ્છિન્નોવ હોતિ, કણ્ણચ્છિન્નો… નાસચ્છિન્નો… કણ્ણનાસચ્છિન્નો… અઙ્ગુલિચ્છિન્નો… અળચ્છિન્નો… કણ્ડરચ્છિન્નો… કુણિહત્થકો… ફણહત્થકો… કુટ્ઠિયો… ગણ્ડિયો… કિલાસિયો… સોસિયો… અપમારિયો… ઓટ્ઠો… ગોણો… ગદ્રભો… સૂકરો… મહિંસો મહિંસોવ હોતીતિ? ન હેવં વત્તબ્બે…પે….
૮૭. ન વત્તબ્બં – ‘‘સ્વેવ પુગ્ગલો સન્ધાવતિ અસ્મા લોકા પરં લોકં, પરસ્મા લોકા ઇમં લોક’’ન્તિ? આમન્તા. નનુ સોતાપન્નો પુગ્ગલો મનુસ્સલોકા ચુતો દેવલોકં ઉપપન્નો તત્થપિ સોતાપન્નોવ હોતીતિ? આમન્તા.
હઞ્ચિ સોતાપન્નો પુગ્ગલો મનુસ્સલોકા ચુતો દેવલોકં ઉપપન્નો તત્થપિ સોતાપન્નોવ હોતિ, તેન વત રે વત્તબ્બે – ‘‘સ્વેવ પુગ્ગલો સન્ધાવતિ અસ્મા લોકા પરં લોકં, પરસ્મા લોકા ઇમં લોક’’ન્તિ.
૮૮. સોતાપન્નો પુગ્ગલો મનુસ્સલોકા ચુતો દેવલોકં ઉપપન્નો તત્થપિ સોતાપન્નોવ હોતીતિ કત્વા તેન ચ કારણેન સ્વેવ પુગ્ગલો સન્ધાવતિ અસ્મા લોકા પરં લોકં, પરસ્મા લોકા ઇમં લોકન્તિ? આમન્તા. સોતાપન્નો પુગ્ગલો મનુસ્સલોકા ચુતો દેવલોકં ઉપપન્નો તત્થપિ મનુસ્સો હોતીતિ કત્વા? ન હેવં વત્તબ્બે…પે….
૮૯. સ્વેવ પુગ્ગલો સન્ધાવતિ અસ્મા લોકા પરં લોકં, પરસ્મા લોકા ઇમં લોકન્તિ? આમન્તા. અનઞ્ઞો અવિગતો સન્ધાવતીતિ? ન હેવં વત્તબ્બે…પે….
૯૦. અનઞ્ઞો અવિગતો સન્ધાવતીતિ? આમન્તા. હત્થચ્છિન્નો હત્થચ્છિન્નોવ હોતિ, પાદચ્છિન્નો પાદચ્છિન્નોવ હોતિ, હત્થપાદચ્છિન્નો હત્થપાદચ્છિન્નોવ હોતિ, કણ્ણચ્છિન્નો… નાસચ્છિન્નો… કણ્ણનાસચ્છિન્નો… અઙ્ગુલિચ્છિન્નો… અળચ્છિન્નો… કણ્ડરચ્છિન્નો… કુણિહત્થકો… ફણહત્થકો… કુટ્ઠિયો… ગણ્ડિયો… કિલાસિયો… સોસિયો… અપમારિયો… ઓટ્ઠો… ગોણો… ગદ્રભો… સૂકરો… મહિંસો મહિંસોવ હોતીતિ? ન હેવં વત્તબ્બે…પે….
૯૧. સ્વેવ પુગ્ગલો સન્ધાવતિ અસ્મા લોકા પરં લોકં, પરસ્મા લોકા ઇમં લોકન્તિ? આમન્તા. સરૂપો સન્ધાવતીતિ? ન હેવં વત્તબ્બે…પે… સરૂપો સન્ધાવતીતિ? આમન્તા. તં જીવં તં સરીરન્તિ? ન હેવં વત્તબ્બે…પે….
સવેદનો…પે… સસઞ્ઞો…પે… સસઙ્ખારો…પે… સવિઞ્ઞાણો સન્ધાવતીતિ? ન હેવં વત્તબ્બે…પે… સવિઞ્ઞાણો સન્ધાવતીતિ? આમન્તા. તં જીવં તં સરીરન્તિ? ન હેવં વત્તબ્બે…પે….
૯૨. સ્વેવ પુગ્ગલો સન્ધાવતિ અસ્મા લોકા પરં લોકં, પરસ્મા લોકા ઇમં લોકન્તિ? આમન્તા. અરૂપો સન્ધાવતીતિ? ન હેવં વત્તબ્બે…પે… અરૂપો સન્ધાવતીતિ? આમન્તા. અઞ્ઞં જીવં અઞ્ઞં સરીરન્તિ? ન હેવં વત્તબ્બે…પે….
અવેદનો…પે… અસઞ્ઞો…પે… અસઙ્ખારો…પે… અવિઞ્ઞાણો સન્ધાવતીતિ? ન હેવં વત્તબ્બે…પે… અવિઞ્ઞાણો સન્ધાવતીતિ? આમન્તા. અઞ્ઞં જીવં અઞ્ઞં સરીરન્તિ? ન હેવં વત્તબ્બે…પે….
૯૩. સ્વેવ પુગ્ગલો સન્ધાવતિ અસ્મા લોકા પરં લોકં, પરસ્મા લોકા ઇમં લોકન્તિ? આમન્તા. રૂપં સન્ધાવતીતિ? ન હેવં વત્તબ્બે…પે… રૂપં સન્ધાવતીતિ? આમન્તા. તં જીવં તં સરીરન્તિ? ન હેવં વત્તબ્બે…પે….
વેદના …પે… સઞ્ઞા…પે… સઙ્ખારા…પે… વિઞ્ઞાણં સન્ધાવતીતિ? ન હેવં વત્તબ્બે…પે… વિઞ્ઞાણં સન્ધાવતીતિ? આમન્તા. તં જીવં તં સરીરન્તિ? ન હેવં વત્તબ્બે…પે….
૯૪. સ્વેવ પુગ્ગલો સન્ધાવતિ અસ્મા લોકા પરં લોકં, પરસ્મા લોકા ઇમં લોકન્તિ? આમન્તા. રૂપં ન સન્ધાવતીતિ? ન હેવં વત્તબ્બે…પે… રૂપં ન સન્ધાવતીતિ? આમન્તા. અઞ્ઞં જીવં અઞ્ઞં સરીરન્તિ? ન હેવં વત્તબ્બે…પે….
વેદના …પે… સઞ્ઞા…પે… સઙ્ખારા…પે… વિઞ્ઞાણં ન સન્ધાવતીતિ? ન હેવં વત્તબ્બે…પે… વિઞ્ઞાણં ન સન્ધાવતીતિ? આમન્તા. અઞ્ઞં જીવં અઞ્ઞં સરીરન્તિ? ન હેવં વત્તબ્બે. (સંખિત્તં).
ખન્ધેસુ ભિજ્જમાનેસુ, સો ચે ભિજ્જતિ પુગ્ગલો;
ઉચ્છેદા ભવતિ દિટ્ઠિ, યા બુદ્ધેન વિવજ્જિતા.
ખન્ધેસુ ભિજ્જમાનેસુ, નો ચે ભિજ્જતિ પુગ્ગલો;
પુગ્ગલો સસ્સતો હોતિ, નિબ્બાનેન સમસમોતિ.
ગતિઅનુયોગો.