૯. બુદ્ધવમ્મવાણિજકવત્થુમ્હિ અયમાનુપુબ્બીકથા

જમ્બુદીપે કિર પાટલિપુત્તનગરે બુદ્ધવમ્મો નામ વાણિજકો અહોસિ વાણિજકકમ્મેન જીવમાનો. સો અપરભાગે સત્થવાહેહિ સદ્ધિં ગામનિગમજનપદ રાજધાનીસુ વાણિજ્જં પયોજયમાનો વિચરતિ, તસ્મિં સમયે ભગવાનેકભિક્ખુસહસ્સપરિવુતો જનપદચારિકં ચરતિ બહૂ દેવમનુસ્સે સંસારકન્તારા ઉત્તારેન્તો. તદા સો ભગવન્તં અદ્દસ દ્વત્તિંસલક્ખણાનુબ્યઞ્જનપતિમણ્ડિતં જલમાનસુવણ્ણમેરું વિયવિરોચમાનં મહાભિક્ખુસઙ્ઘપરિવુતં, દિસ્વા પરમપીતિયા ફુટસરીરો અઞ્જલિં પગ્ગય્હ ભગવન્તં ઉપસઙ્કમિત્વા વન્દિત્વા સાયણ્હે ભગવન્તં ભત્તેન નિમન્તેસિ બુદ્ધસાસને અપરિચિતભાવેન. અથસ્સ ભગવા વિકાલભોજના પટિવિરતા તથાગતાતિ આહ. અથ સો ભગવન્તં વન્દિત્વા કિં ભન્તે ભગવન્તા વિકાલે ભુઞ્જિસ્સન્તીતિ, અથસ્સ કથં પટિચ્ચ ભગવા અટ્ઠવિધં પાનં તથાગતાનં વિકાલે ભુઞ્જિતું કપ્પતિ. સેય્યથિદં, અમ્બપાનં જમ્બુપાનં ચોચપાનં મોચપાનં ફારુસકપાનં મધુપાનં મુદ્દિકપાનં સાલૂકપાનન્તિ. તં સુત્વા વાણિજો સહસક્કારારસેહિ મુદ્દિકપાનં કત્વા બુદ્ધપમુખસ્સ ભિક્ખુસઙ્ઘસ્સ અદાસિ, સભિક્ખુસઙ્ઘો સત્થા પરિભુત્તપાનીયરસો તસ્સ ધમ્મં દેસેત્વા જનપદચારિકં પક્કામિ. સોપિ પસન્નમાનસો હુત્વા નિવત્તો સદ્ધિં વાણિજકેહિ તેસુ તેસુ જનપદેસુ વાણિજ્જં પયોજેન્તો મહાવત્તનીયંનામ કન્તારં પાપુણિ, તત્ત તેસં સબ્બેસુયેવ સકટેસુ પાનીયં પરિક્ખયમગમાસિ. તત્થ સબ્બમનુસ્સાનંચ બલીવદ્દાનંચ પાનીયં નાહોસિ. અથ સો વાણિજો પિપાસાભિભૂતો તેસુ તેસુ સકટેસુ પાનીયં પરિયેસન્તો વિચરતિ. અથેકસ્મિં સકટે મનુસ્સા તં દિસ્વા કારુઞ્ઞેન એત્થાગચ્છ, ઇમસ્મિં કોળમ્બે થોકં પાનીયં અત્થિ પિવાતિ વદિંસુ. ત તો સો ગન્ત્વા પાનીયં પિવિ. તસ્સ તં રસં મુદ્દિકપાનરસસદિસં અહોસિ, પિવન્તોવ સો એવં ચિન્તેસિ. સમ્માસમ્બુદ્ધસ્સ તદા મે દિન્નમુદ્દિકપાનસ્સ નિસ્સન્દો અજ્જ સમ્પત્તો ભવિસ્સતીતિ અચ્છેરબ્ભુતચિત્તો સોમનસ્સજાતો ગન્ત્વા સયમેવ ચાટિયા પિધાનં વિવરિ. સકલાપિ સા ચાટિ મુદ્દિકપાનેન પરિપુણ્ણા અહોસિ. તતો સો ર સવ ન્તં ઓજવન્તં અપરિક્ખયં દિબ્બપાનસદિસં પાનીયં દિસ્વા પરમાય પીતિયા ફુટસરીરો ઉગ્ઘોસેસિ સબ્બે પાનીયં પિવન્તૂતિ. તં સુત્વા સબ્બે સન્નિપતિત્વા પાનીયં દિસ્વા અબ્ભુતચિત્તા જાતા. વાણિજો તેસં મજ્ઝે બુદ્ધાનુભાવં પકાસેન્તો આહ.

૧. પસ્સથેદં ભવન્તો ભો, આનુભાવં મહેસિનો;

અચિન્તનીયમચ્છેરં, સન્દિટ્ઠિક મકાલિકં.

૨. પસન્નમનસા બુદ્ધે, દિન્નં પાનીયકં મયા;

વિપચ્ચતિ ઇદાનેવ, તં દાનં મુનિવાહસા.

૩. ઓજવન્તં સુખન્નંવ, સીતલં મધુરો દકં;

દિબ્બપાનંવ દેવાનં, જાતમબ્ભુતમક્ખયં.

૪. સીલવન્તેસુ કો નામ, ન દદેય્ય વિચક્ખણો;

ઇધ લોકે પરત્તેચ, સુખદં દાન મુત્તમં.

૫. યથિ ચ્છિતં ગહેત્વાન, પિવન્તુ મધુરો દકં;

ભાજનાનિચ પૂરેત્વા, યન્તુ સબ્બે યથિચ્છિતન્તિ.

એવઞ્ચ પન વત્વા સબ્બે મનુસ્સેચ બલીવદ્દેચ મુદ્દિકરસેનેવ સન્તપ્પેસિ. તતો તતો આગતાપિ પાનીયં પિવન્તોચ પાનીયં અક્ખયં અહોસિ. તતો વાણિજો સત્થવાહેહિ સદ્ધિં વાણિજ્જં પયોજેત્વા સકનગરં આગચ્છન્તો ભગવન્તં પસ્સિત્વા ગમિસ્સામીતિ વેળુવનં ગન્ત્વા સત્થારં વન્દિત્વા કતાનુઞ્ઞો એકમન્તે નિસીદિ. સત્થાપિ તેન સદ્ધિં મધુરપટિસન્થારમકાસિ. ઉપાસકોપિ ભન્તે તુમ્હાકં પાટિહારિયં દિસ્વા પસન્નો વન્દિત્વા ગમિસ્સામીતિ આગતોમ્હિ, એવઞ્ચે વઞ્ચ પાટિહારિયન્તિ વિત્થારેન કથેસિ. અથસ્સ ભગવા ધમ્મં દેસેસિ. સો ધમ્મં સુત્વાન સત્થારં સ્વાતનાય નિમન્તેત્વા મહાદાનં દત્વા અત્તનો ગેહમેવ અગમાસિ. સો તતો પટ્ઠાય દાનાદીનિ પુઞ્ઞાનિ કત્વા તતો ચુતો દેવલોકે દ્વાદસયોજનિકે કનકવિમાને દેવચ્છરાપરિવુતો દેવિસ્સરિયસમન્નાગતો નિબ્બત્તિ. તસ્સ પુબ્બકમ્મપકાસનત્થં તત્થ તત્થ રતનભાજનેસુ દિબ્બમયેહિ મુદ્દિકપાનેહિ પરિપુણ્ણં અહોસિ. પાનીયં પિવિત્વા દેવા નચ્ચન્તિ વાદેન્તિ કીળન્તીતિ.

૬. ન વિપુલજિનસારં જાનમાનો જનેવં,

લભતિ વિપુલભોગં તોયમત્તસ્સ દાના;

વિદિતગુણગણા ભો તીસુ વત્થૂસુ તુમ્હે,

લભથ ખલુ વિસેસં સીલવન્તેસુ દાનાતિ.

બુદ્ધવમ્મવાણિજકસ્સ વત્થું નવમં.