મજ્ઝિમપણ્ણાસપાળિ
કન્દરકસુત્ત
પુચ્છા – તેનાવુસો જાનતા…પે… સમ્માસમ્બુદ્ધેન કન્દરકસુત્તં કત્થ કં આરબ્ભ કિસ્મિં વત્થુસ્મિં ભાસિતં.
વિસ્સજ્જના – ચમ્પાયં ભન્તે ગગ્ગરાય પોક્ખરણિયા તીરે પેસ્સઞ્ચ હત્થારોહપુત્તં કન્દરકઞ્ચ પરિબ્બાજકં આરબ્ભ ભાસિતં, કન્દરકો ભન્તે પરિબ્બાજકો ભગવતો ચ ભિક્ખુસઙ્ઘસ્સ ચ વણ્ણં અભાસિ, પેસ્સો ચ ભન્તે હત્થારોહપુત્તો ભગવતો ચ ધમ્મદેસનાય ચ વણ્ણં અભાસિ. તસ્મિં ભન્તે વત્થુસ્મિં ભાસિતં.
પુચ્છા – એવં ખો આવુસો કન્દરકેન પરિબ્બાજકેન ભગવતો ચ ભિક્ખુસઙ્ઘસ્સ ચ અભિપ્પસન્નેન વણ્ણે ભાસિતે કથં ભગવા તં સમનુજાનિત્વા ધમ્મદેસનારમ્ભં આરભિ, કથઞ્ચ પેસ્સો હત્થારોહપુત્તો ભગવતો ચ ધમ્મદેસનાય ચ વણ્ણં અભાસિ, કથઞ્ચ પેસ્સસ્સ હત્થારોહપુત્તસ્સ અજ્ઝાસયાનુરૂપં ધમ્મં દેસેસિ.
વિસ્સજ્જના – એવં ખો ભન્તે કન્દરકેન પરિબ્બાજકેન ભગવતો ચ ભિક્ખુસઙ્ઘસ્સ ચ અભિપ્પસન્નેન વણ્ણે ભાસિતે ‘‘એવમેતં કન્દરક એવમેતં કન્દરક’’ એવમાદિના ભગવા તં સમનુજાનિત્વા ‘‘સન્તિ હિ કન્દરક ભિક્ખૂ ઇમસ્મિં ભિક્ખુસઙ્ઘે અરહન્તો ખીણાસવા વુસિતવન્તો કતકરણીયા ઓહિતભારા અનુપ્પત્તસદત્થા પરિક્ખીણભવસંયોજના સમ્મદઞ્ઞા વિમુત્તા’’તિ એવમાદિના ધમ્મદેસનં સમારભિ. અથ ખો ભન્તે પેસ્સો હત્થારોહપુત્તો ‘‘અચ્છરિયં ભન્તે અબ્ભુતં ભન્તે યાવ સુપઞ્ઞત્તા ચિમે ભન્તે ભગવતા ચત્તારો સતિપટ્ઠાના સત્તાનં વિસુદ્ધિયા સોકપરિદેવાનં સમતિક્કમાય દુક્ખદોમનસ્સાનં અત્થઙ્ગમાય ઞાયસ્સ અધિગમાય નિબ્બાનસ્સ સચ્છિકિરિયાયા’’તિ એવમાદિના ભગવતો ચ ધમ્મદેસનાય વણ્ણં અભાસિ, ભગવાપિ ભન્તે ‘‘ગહનઞ્હેતં પેસ્સ યદિદં મનુસ્સા, ઉત્તાનકઞ્હેતં પેસ્સ યદિદં પસવો’’તિઆદિના પેસ્સસ્સ હત્થારોહપુત્તસ્સ અજ્ઝાસયાનુરૂપં ધમ્મકથં દેસેસિ.
પુચ્છા – તં પનાવુસો ધમ્મદેસનં સુત્વા પેસ્સસ્સ હત્થારોહપુત્તસ્સ કીદિસો આનિસંસો અધિગતો, કથઞ્ચ ભગવા તં પુગ્ગલચતુક્કદેસનં સંખિત્તેન ભાસિતં, ભિક્ખૂનં વિત્થારેન વિભજિત્વા દેસેસિ.
વિસ્સજ્જના – તં ખો પન ભન્તે ધમ્મં સુત્વા પેસ્સસ્સ હત્થારોહપુત્તસ્સ દ્વે આનિસંસા અધિગતા સઙ્ઘે ચ પસાદો સતિપટ્ઠાનપરિગ્ગહણૂપાયો ચ અભિનવો. ભગવા ચ ભન્તે તં પુગ્ગલચતુક્કદેસનં ભિક્ખૂહિ યાચિતો ‘‘કતમો ચ ભિક્ખવે પુગ્ગલો અત્તપરિતાપનાનુયોગમનુયુત્તો’’તિઆદિના સંખિત્તેન ભાસિતં, વિત્થારેન અત્થં અવિભત્તં. વિત્થારેન વિભજિત્વા દેસેસિ.
અટ્ઠકનાગરસુત્ત
પુચ્છા – અટ્ઠકનાગરસુત્તં પનાવુસો કત્થ કં આરબ્ભ કિસ્મિં વત્થુસ્મિં કેન ભાસિતં.
વિસ્સજ્જના – વેસાલિયં ભન્તે વેળુવગામકે ગહપતિં અટ્ઠકનાગરં આરબ્ભ આયસ્મતા આનન્દત્થેરેન ધમ્મભણ્ડાગારિકેન ભાસિતં. દસમો ભન્તે ગહપતિ અટ્ઠકનાગરો આયસ્મન્તં આનન્દં ઉપસઙ્કમિત્વા એતદવોચ ‘‘અત્થિ નુ ખો ભન્તે આનન્દ તેન ભગવતા જાનતા પસ્સતા અરહતા સમ્માસમ્બુદ્ધેન એકધમ્મો અક્ખાતો, યત્થ ભિક્ખુનો અપ્પમત્તસ્સ આતાપિનો પહિતત્તસ્સ વિહરતો અવિમુત્તઞ્ચેવ ચિત્તં વિમુચ્ચતિ, અપરિક્ખિણા ચ આસવા પરિક્ખયં ગચ્છન્તિ, અનનુપ્પત્તઞ્ચ અનુત્તરં યોગક્ખેમં અનુપાપુણાતી’’તિ, તસ્મિં ભન્તે વત્થુસ્મિં ભાસિતં.
સેખસુત્ત
પુચ્છા – સેખસુત્તં પનાવુસો કત્થ કં આરબ્ભ કિસ્મિં વત્થુસ્મિં કેન ભાસિતં.
વિસ્સજ્જના – સક્કેસુ ભન્તે કપિલવત્થુસ્મિં સન્થાગારે આયસ્મતા આનન્દત્થેરેન ધમ્મભણ્ડાગારિકેન કાપિલવત્થવે સક્યે આરબ્ભ ભાસિતં. ભગવા ભન્તે કાપિલવત્થવે સક્યે બહુદેવરત્તિં ધમ્મિયા કથાય સન્દસ્સેત્વા સમાદપેત્વા સમુત્તેજેત્વા સમ્પહંસેત્વા આયસ્મન્તં આનન્દં આમન્તેસિ ‘‘પટિભાતુ તં આનન્દ કાપિલવત્થવાનં સક્યાનં સેખો પાટિપદો, પિટ્ઠિ મે આગિલાયતિ, તમહં આયમિસ્સામી’’તિ. તસ્મિં ભન્તે વત્થુસ્મિં ભાસિતં.
પોતલિયસુત્ત
પુચ્છા – પોતલિયસુત્તં પનાવુસો ભગવતા કત્થ કં આરબ્ભ કિસ્મિં વત્થુસ્મિં ભાસિતં.
વિસ્સજ્જના – અઙ્ગુત્તરાપેસુ ભન્તે આપણે નામ અઙ્ગુત્તરાપાનં નિગમે પોતલિયં ગહપતિં પટિક્ખિત્તસબ્બકમ્મન્તં આરબ્ભ ભાસિતં. પોતલિયો ભન્તે ગહપતિ પટિક્ખિત્તસબ્બકમ્મન્તો યેન ભગવા તેનુપસઙ્કમિ, ઉપસઙ્કમન્તો ભગવતા ગહપતિવાદેન સમુદાચરિયમાનો કુપિતો અનત્તમનો ભગવન્તં એતદવોચ ‘‘તયિદં ભો ગોતમ નચ્છન્નં તયિદં નપ્પતિરૂપં, યં મં ત્વં ગહપતિવાદેન સમુદાચરસી’’તિ. તસ્મિં ભન્તે વત્થુસ્મિં ભાસિતં.
પુચ્છા – કથઞ્ચાવુસો ભગવા કામાનં આદીનવં વિત્થારેન પકાસેત્વા અરિયસ્સ વિનયે વોહારસમુચ્છેદં દસ્સેસિ.
વિસ્સજ્જના – અથ ભન્તે ભગવા અરિયસ્સ વિનયે વોહારસમુચ્છેદાય અટ્ઠ ધમ્મે વિભજિત્વા ‘‘સેય્યથાપિ ગહપતિ કુક્કુરો જિઘચ્છાદુબ્બલ્યપરેતો ગોઘાતકસૂનં પચ્ચુપટ્ઠિતો અસ્સ’’ એવમાદિના કામેસુ આદીનવં દસ્સેત્વા પરિયોસાને તીહિ વિજ્જાહિ અરિયસ્સ વિનયે વોહારસમુચ્છેદં સબ્બેનસબ્બં સબ્બથાસબ્બં વોહારસમુચ્છેદં વિત્થારેન વિભજિત્વા દેસેસિ.
જીવકસુત્ત
પુચ્છા – તેનાવુસો ભગવતા…પે… સમ્માસમ્બુદ્ધેન જીવકસુત્તં કત્થ કં આરબ્ભ કિસ્મિં વત્થુસ્મિં ભાસિતં.
વિસ્સજ્જના – રાજગહે ભન્તે જીવકં કોમારભચ્ચં આરબ્ભ ભાસિતં. જીવકો ભન્તે કોમારભચ્ચો ભગવન્તં ઉપસઙ્કમિત્વા એતદવોચ ‘‘સુતં મેતં ભન્તે સમણં ગોતમં ઉદ્દિસ્સ પાણં આરભન્તિ, તં સમણો ગોતમો જાનં ઉદ્દિસ્સ કતં મંસં પરિભુઞ્જતિ પટિચ્ચ કમ્મન્તિ. યે તે ભન્તે એવમાહંસુ ‘સમણં ગોતમં ઉદ્દિસ્સ પાણં આરભન્તિ, તં સમણો ગોતમો જાનં ઉદ્દિસ્સ કતં મંસં પરિભુઞ્જતિ પટિચ્ચ કમ્મ’ન્તિ, કચ્ચિ તે ભન્તે ભગવતો વુત્તવાદિનો ન ચ ભગવન્તં અભૂતેન અબ્ભાચિક્ખન્તિ, ધમ્મસ્સ ચાનુધમ્મં બ્યાકરોન્તિ, ન ચ કોચિ સહધમ્મિકો વાદાનુવાદો ગારય્હં ઠાનં આગચ્છતી’’તિ. તસ્મિં ભન્તે વત્થુસ્મિં ભાસિતં.
ઉપાલિસુત્ત
પુચ્છા – ઉપાલિસુત્તં પનાવુસો ભગવતા કત્થ કં આરબ્ભ કિસ્મિં વત્થુસ્મિં ભાસિતં.
વિસ્સજ્જના – નાળન્દાયં ભન્તે ઉપાલિં ગહપતિં આરબ્ભ ભાસિતં. ઉપાલિ ભન્તે ગહપતિ ભગવન્તં ઉપસઙ્કમિત્વા એતદવોચ ‘‘આગમા નુખ્વિધ ભન્તે દીઘતપસ્સી નિગણ્ઠો’’તિ, એવમાદિના ચ ભન્તે ઉપાલિ ગહપતિ ભગવતો પટિસન્ધારં કત્વા અત્તનો આચરિયસ્સ નિગણ્ઠસ્સ નાટપુત્તસ્સ વાદં પકાસેસિ, વાદં વણ્ણેસિ. તસ્મિં ભન્તે વત્થુસ્મિં ભાસિતં.
પુચ્છા – અથ ખો આવુસો ભગવા ઉપાલિં ગહપતિં તસ્મિં વાદે કથં સમનુયુઞ્જી સમનુગાહી સમનુભાસી, કથઞ્ચસ્સ ઉપાયં દસ્સેત્વા યથાભૂતં અત્થં ઞાપેસિ.
વિસ્સજ્જના – અથ ખો ભન્તે ભગવા ઉપાલિં ગહપતિં ‘‘સચે ખો ત્વં ગહપતિ સચ્ચે પતિટ્ઠાય મન્તેય્યાસિ, સિયા નો એત્થ કથાસલ્લાપો’’તિ ઉપાલિં ગહપતિં કથં સમુટ્ઠાપેત્વા ‘‘તં કિંમઞ્ઞસિ ગહપતિ, ઇધસ્સ નિગણ્ઠો આબાધિકો દુક્ખિતો બાઞ્હગિલાનો સીતોદકપરિક્ખિત્તો ઉણ્હોદકપટિસેવી, સો સીતોદકં અલભમાનો કાલઙ્કરેય્યા’’તિ એવમાદિના ભન્તે ભગવા ચત્તારો ઉપાયે દસ્સેત્વા ઉપાલિં ગહપતિં યથાભૂતમત્થં ઞાપેસિ.
પુચ્છા – એવં ખો આવુસો ઉપાલિ ગહપતિ ભગવતા સઞ્ઞાપિતો ઇમસ્મિં ધમ્મવિનયે પસન્નો કીદિસં પસન્નાકારં અકાસિ, કથઞ્ચ ભગવા તં પુન અનુસાસિત્વા ઉત્તરિ વિનેસિ.
વિસ્સજ્જના – ‘‘પુરિમેનેવાહં ભન્તે ઓપમ્મેન ભગવતો અત્તમનો અભિરદ્ધો, અપિચાહં ઇમાનિ ભગવતો વિચિત્રાનિ પઞ્હપટિભાનાનિ સોતુકામો, એવાહં ભગવન્તં પચ્ચનીકં કાતબ્બં અમઞ્ઞિસ્સ’’ન્તિ, એવમાદિના ભન્તે ઉપાલિ ગહપતિ ભગવતા વિઞ્ઞાપિતો ઇમસ્મિં ધમ્મવિનયે પસન્નો પસન્નાકારં અકાસિ. તત્થ ભગવા ચ ભન્તે ‘‘અનુવિચ્ચકારં ખો ગહપતિ કરોહિ, અનુવિચ્ચકારો તુમ્હાદિસાનં ઞાતમનુસ્સાનં સાધુ હોતી’’તિ એવમાદિના પુન અનુસાસિત્વા ઉત્તરિ યાવ ધમ્મચક્ખુપટિલાભા વિનેસિ.
પુચ્છા – કથઞ્ચાવુસો નિગણ્ઠસ્સ નાટપુત્તસ્સ ઉપાલિસ્સ ગહપતિસ્સ નિવેસનં ગન્ત્વા આવીમંસના ચ ઉપાલિસ્સ ગહપતિસ્સ પચ્ચુત્તરા કથા ચ અહોસિ.
વિસ્સજ્જના – ‘‘ઉમ્મત્તોસિ ત્વં ગહપતિ દત્તોસિ ત્વં ગહપતી’’તિ એવમાદિના ભન્તે નિગણ્ઠસ્સ નાટપુત્તસ્સ ઉપાલિસ્સ ગહપતિસ્સ નિવેસનં ગન્ત્વા વીમંસા ચ ‘‘ભદ્દિકા ભન્તે આવટ્ટનીમાયા કલ્યાણી ભન્તે આવટ્ટનીમાયાતિ’’ એવમાદિના ઉપાલિસ્સ ગહપતિસ્સ પચ્ચુત્તરકથા ચ અહોસિ.
ધીરસ્સ વિગતમોહસ્સ,
પભિન્નખીલસ્સ વિજિતવિજયસ્સ;
અનીઘસ્સ સુસમચિત્તસ્સ,
વુદ્ધસીલસ્સ સાધુપઞ્ઞસ્સ;
વેસમન્તરસ્સ વિમલસ્સ,
ભગવતો તસ્સ સાવકોહમસ્મિં.
અકથં કથિસ્સ તુસિતસ્સ,
વન્તલોકામિસસ્સ મુદિતસ્સ;
કતસમણસ્સ મનુજસ્સ,
અન્તિમસારીરસ્સ નરસ્સ.
અનોપમસ્સ વિરજસ્સ,
ભગવતો તસ્સ સાવકો હમસ્મિ –
તણ્હચ્છિદસ્સ બુદ્ધસ્સ,
વીતધૂમસ્સ અનુપલિત્તસ્સ.
આહુનેય્યસ્સ યક્ખસ્સ,
ઉત્તમપુગ્ગલસ્સ અતુલસ્સ;
મહતો યસગ્ગપત્તસ્સ,
ભગવતો તસ્સ સાવકો હમસ્મિ –
કુક્કુરવતિકસુત્ત
પુચ્છા – કુક્કુરવતિકસુત્તં પનાવુસો ભગવતા કત્થ કં આરબ્ભ કિસ્મિં વત્થુસ્મિં ભાસિતં.
વિસ્સજ્જના – કોલિયેસુ ભન્તે હલિદ્દવસને નામ કોલિયાનં નિગમે પુણ્ણઞ્ચ કોલિયપુત્તં ગોવતિકં અચેલઞ્ચ સેનિયં કુક્કુરવતિકં આરબ્ભ ભાસિતં. પુણ્ણો ભન્તે કોલિય પુત્તો ગોવતિકો ભગવન્તં એતદવોચ ‘‘અયં ભન્તે અચેલો સેનિયો કુક્કુરવતિકો દુક્કરકારકો છમાનિક્ખિત્તં ભોજનં ભુઞ્જતિ, તસ્સ તં કુક્કુરવતં દીઘરત્તં સમત્તં સમાદિન્નં, તસ્સ કા ગતિ, કો અભિસમ્પરાયો’’તિ, તસ્મિં ભન્તે વત્થુસ્મિં ભાસિતં.
અભયરાજકુમારસુત્ત
પુચ્છા – તેનાવુસો જાનતા…પે… સમ્માસમ્બુદ્ધેન અભયરાજકુમારસુત્તં કત્થ કં આરબ્ભ કિસ્મિં વત્થુસ્મિં ભાસિતં.
વિસ્સજ્જના – રાજગહે મે ભન્તે અભયં રાજકુમારં આરબ્ભ ભાસિતં. અભયો ભન્તે રાજકુમારો ભગવન્તં ઉપસઙ્કમિત્વા એતદવોચ ‘‘ભાસેય્ય નુ ખો ભન્તે તથાગતો તં વાચં, યા સા વાચા પરેસં અપ્પિયા અમનાપા’’તિ, તસ્મિં ભન્તે વત્થુસ્મિં ભાસિતં.
બહુવેદનીયસુત્ત
પુચ્છા – બહુવેદનીયસુત્તં પનાવુસો ભગવતા કત્થ કં આરબ્ભ કિસ્મિં વત્થુસ્મિં ભાસિતં.
વિસ્સજ્જના – સાવત્થિયં ભન્તે આયસ્મન્તઞ્ચ ઉદાયિં પઞ્ચકઙ્ગઞ્ચ થપતિં આરબ્ભ ભાસિતં, પઞ્ચકઙ્ગો ભન્તે થપતિ આયસ્મન્તં ઉદાયિં ઉપસઙ્કમિત્વા વેદનં પુચ્છિ, આયસ્મા ભન્તે ઉદાયી પઞ્ચકઙ્ગં થપતિં એતદવોચ ‘‘તિસ્સો ખો થપતિ વેદના વુત્તા ભગવતા સુખા વેદના દુક્ખા વેદના અદુક્ખમસુખા વેદના’’તિ. એવં વુત્તે ભન્તે પઞ્ચકઙ્ગો થપતિ આયસ્મન્તં ઉદાયિં એતદવોચ ‘‘ન ખો ભન્તે ઉદાયિ તિસ્સો વેદના વુત્તા ભગવતા, દ્વે વેદના વુત્તા ભગવતા સુખા વેદના દુક્ખા વેદના, યાયં ભન્તે અદુક્ખમસુખા વેદના, સન્તસ્મિં એસા પણીતે સુખે વુત્તા ભગવતા’’તિ. નેવ અસક્ખિ ખો ભન્તે આયસ્મા ઉદાયી પઞ્ચકઙ્ગં થપતિં સઞ્ઞાપેતું, ન પન અસક્ખિ પઞ્ચકઙ્ગો થપતિ આયસ્મન્તં ઉદાયિં સઞ્ઞાપેતું. અસ્સોસિ ખો આયસ્મા આનન્દો આયસ્મતો ઉદાયિસ્સ પઞ્ચકઙ્ગેન થપતિના સદ્ધિં ઇમં કથાસલ્લાપં, અથ ખો ભન્તે આયસ્મા આનન્દો યાવતકો અહોસિ આયસ્મતો ઉદાયિસ્સ પઞ્ચકઙ્ગેન થપતિના સદ્ધિં કથાસલ્લાપો, તં સબ્બં ભગવતો આરોચેસિ. તસ્મિં ભન્તે વત્થુસ્મિં ભાસિતં.
અપણ્ણકસુત્ત
પુચ્છા – અપણ્ણકસુત્તં પનાવુસો ભગવતા કત્થ કં આરબ્ભ કિસ્મિં વત્થુસ્મિં ભાસિતં.
વિસ્સજ્જના – કોસલેસુ ભન્તે સાલાયં નામ કોસલાનં બ્રાહ્મણગામે સાલેય્યકે બ્રાહ્મણગહપતિકે આરબ્ભ ભાસિતં. સમ્બહુલા ભન્તે અઞ્ઞતિત્થિયા સાલેય્યકાનં બ્રાહ્મણગહપતિકાનં અત્તનો અત્તનો મિચ્છાદિટ્ઠિયો પટિગ્ગણ્હાપેસું ઉગ્ગણ્હાપેસું. તે પન ભન્તે સાલેય્યકા બ્રાહ્મણગહપતિકા એકદિટ્ઠિયમ્પિ પતિટ્ઠાતું ન સક્ખિંસુ. તસ્મિં ભન્તે વત્થુસ્મિં ભાસિતં.
પુચ્છા – તત્ર આવુસો ભગવતા પઠમં મિચ્છાવાદો ચ સમ્માવાદો ચ કથં વિભજિત્વા પકાસિતો.
વિસ્સજ્જના – તત્ર ભન્તે ભગવતા ‘‘સન્તિ ગહપતયો એકે સમણબ્રાહ્મણા એવંવાદિનો એવંદિટ્ઠિનો નત્થિ દિન્નં નત્થિ યિટ્ઠં નત્થિ હુતં નત્થિ સુકતદુક્કટાનં કમ્માનં ફલં વિપાકો’’તિ એવમાદિના પઠમં મિચ્છાવાદો ચ સમ્માવાદો ચ વિભજિત્વા પકાસિતો.
પુચ્છા – તત્થ આવુસો ભગવતા મિચ્છાવાદીનઞ્ચ દોસો સમ્માવાદીનઞ્ચ ગુણો કથં વિચારેત્વા પકાસિતો.
વિસ્સજ્જના – તત્થ ભન્તે ભગવતા ‘‘તત્ર ગહપતયો યેતે સમણબ્રાહ્મણા એવંવાદિનો એવંદિટ્ઠિનો નત્થિ દિન્નં નત્થિ યિટ્ઠં નત્થિ હુતં નત્થિ સુકતદુક્કટાનં કમ્માનં ફલં વિપાકો’’તિ એવમાદિના ભન્તે મિચ્છાવાદીનઞ્ચ દોસો સમ્માવાદીનઞ્ચ ગુણો ભગવતા વિચારેત્વા પકાસિતો.
પુચ્છા – કથઞ્ચાવુસો તત્થ ભગવતા વિઞ્ઞુનો પુરિસપુગ્ગલસ્સ પટિસઞ્ચિક્ખણા પકાસિતા.
વિસ્સજ્જના – તત્ર ગહપતયો વિઞ્ઞૂ પુરિસો ઇતિ પટિસઞ્ચિક્ખતીતિ એવમાદિના ભન્તે તત્થ ભગવતા વિઞ્ઞુનો પુરિસપુગ્ગલસ્સ પટિસઞ્ચિક્ખણા પકાસિતા.
પુચ્છા – કથઞ્ચાવુસો ભગવતા અઞ્ઞેસુપિ મિચ્છાવાદસમ્માવાદેસુ અપણ્ણકપટિપદા વિચારેત્વા પકાસિતા, તં સઙ્ખેપતો કથેસિ.
વિસ્સજ્જના – યથેવ ભન્તે પઠમે વાદે, એવમેવ ખો ભન્તે અકિરિયવાદાદીસુ ચતૂસુ ચ મિચ્છાવાદેસુ દોસં કિરિયવાદાદીસુ ચ ચતૂસુ સમ્માવાદેસુ ગુણં, તત્થ ચ વિઞ્ઞુનો પુરિસસ્સ પટિસઞ્ચિક્ખણાકારં દસ્સેત્વા ભગવતા અપણ્ણકપટિપદા પકાસિતા.
અમ્બલટ્ઠિકરાહુલોવાદસુત્ત
પુચ્છા – અમ્બલટ્ઠિકરાહુલોવાદસુત્તં પનાવુસો ભગવતા કત્થ કં આરબ્ભ ભાસિતં.
વિસ્સજ્જના – રાજગહે ભન્તે આયસ્મન્તં રાહુલં આરબ્ભ ભાસિતં.
મહારાહુલોવાદસુત્ત
પુચ્છા – મહારાહુલોવાદસુત્તં પનાવુસો ભગવતા કત્થ કં આરબ્ભ કિસ્મિં વત્થુસ્મિં ભાસિતં.
વિસ્સજ્જના – સાવત્થિયં ભન્તે આયસ્મન્તં રાહુલં આરબ્ભ ભાસિતં. આયસ્મા ભન્તે રાહુલો ભગવતો ચેવ અત્તનો ચ અત્તભાવસમ્પત્તિં નિસ્સાય ગેહસ્સિતં છન્દરાગં ઉપ્પાદેસિ. તસ્મિં ભન્તે વત્થુસ્મિં ભાસિતં.
ચૂળમાલુક્યસુત્ત
પુચ્છા – ચૂળમાલુક્યસુત્તં પનાવુસો ભગવતા કત્થ કં આરબ્ભ કિસ્મિં વત્થુસ્મિં ભાસિતં.
વિસ્સજ્જના – સાવત્થિયં ભન્તે આયસ્મન્તં માલુક્યપુત્તં આરબ્ભ ભાસિતં. આયસ્મા ભન્તે માલુક્યપુત્તો અત્તનો પવિવિત્તસ્સ રહોગતસ્સ પટિસલ્લીનસ્સ ચેતસો પરિવિતક્કં ભગવતો આરોચેસિ. તસ્મિં ભન્તે વત્થુસ્મિં ભાસિતં.
મહામાલુક્યસુત્ત
પુચ્છા – મહામાલુક્યસુત્તં પનાવુસો ભગવતા કત્થ કં આરબ્ભ કિસ્મિં વત્થુસ્મિં ભાસિતં.
વિસ્સજ્જના – તસ્મિંયેવ ભન્તે સાવત્થિયં આયસ્મન્તં મહામાલુક્યપુત્તં આરબ્ભ ભાસિતં.
ભદ્દાલિસુત્ત
પુચ્છા – તેનાવુસો ભગવતા…પે… સમ્માસમ્બુદ્ધેન ભદ્દાલિસુત્તં કત્થ કં આરબ્ભ કિસ્મિં વત્થુસ્મિં ભાસિતં.
વિસ્સજ્જના – સાવત્થિયં ભન્તે આયસ્મન્તં ભદ્દાલિં આરબ્ભ ભાસિતં. આયસ્મા ભન્તે ભદ્દાલિ ભગવતા સિક્ખાપદે પઞ્ઞાપિયમાને ભિક્ખુસઙ્ઘે સિક્ખં સમાદિયમાને અનુસ્સાહં પવેદેસિ. તસ્મિં ભન્તે વત્થુસ્મિં ભાસિતં.
અચ્ચયો મં ભન્તે અચ્ચગમા યથાબાલં યથામૂળ્હં યથાઅકુસલં, યોહં ભગવતા સિક્ખાપદે પઞ્ઞાપિયમાને ભિક્ખુસઙ્ઘે સિક્ખં સમાદિયમાને અનુસ્સાહં પવેદેસિં, તસ્સ મે ભન્તે ભગવા અચ્ચયં અચ્ચયતો પટિગ્ગણ્હાતુ આયતિં સંવરાય –
પુચ્છા – અથ ખો આવુસો આયસ્મા ભદ્દાલિ ભગવન્તં કીદિસં પઞ્હં પુચ્છિ, કથઞ્ચસ્સ ભગવા તં વિભજિત્વા બ્યાકાસિ.
વિસ્સજ્જના – અથ ખો ભન્તે આયસ્મા ભદ્દાલિ ‘‘કો નુ ખો ભન્તે હેતુ, કો પચ્ચયો, યેન મિધેકચ્ચં ભિક્ખું પસયુ પસયુ કારણં કરોન્તી’’તિ એવમાદિના ભગવન્તં પઞ્હં અપુચ્છિ. ભગવા ચ ભન્તે ‘‘ઇધ ભદ્દાલિ એકચ્ચો ભિક્ખુ અભિણ્હાપત્તિકો હોતિ, આપત્તિબહુલો’’ એવમાદિના આયસ્મતો ભદ્દાલિસ્સ વિભજિત્વા બ્યાકાસિ.
પુચ્છા – તદાપિ ખો આવુસો આયસ્મા ભદ્દાલિ પુનપિ ભગવન્તં કીદિસં પઞ્હં પુચ્છિ, કથઞ્ચસ્સ ભગવા તમ્પિ વિભજિત્વા બ્યાકાસિ.
વિસ્સજ્જના – તદાપિ ભન્તે આયસ્મા ભદ્દાલિ ‘‘કો નુ ખો ભન્તે હેતુ, કો પચ્ચયો, યેન પુબ્બે અપ્પતરાનિ ચેવ સિક્ખાપદાનિ અહેસું, બહુતરા ચ ભિક્ખૂ અઞ્ઞાય સણ્ડહિંસુ. કો પન ભન્તે હેતુ, કો પચ્ચયો યેન એતરહિ બહુતરાનિ ચેવ સિક્ખાપદાનિ હોન્તિ અપ્પતરા ચ ભિક્ખૂ અઞ્ઞાય સણ્ડહન્તી’’તિ ભગવન્તં પુનપિ પઞ્હં અપુચ્છિ. ભગવા ચ ભન્તે ‘‘એવમેતં ભદ્દાલિ હોતિ, સત્તેસુ હાયમાનેસુ સદ્ધમ્મે અન્તરધાયમાને બહુતરાનિ હોન્તિ અપ્પતરા ચ ભિક્ખૂ અઞ્ઞાય સણ્ડહન્તી’’તિ, એવમાદિના આયસ્મતો ભદ્દાલિસ્સ વિભજિત્વા વિભજિત્વા બ્યાકતા.
લટુકિકોપમસુત્ત
પુચ્છા – લટુકિકોપમસુત્તં પનાવુસો ભગવતા કત્થ કં આરબ્ભ કિસ્મિં વત્થુસ્મિં ભાસિતં.
વિસ્સજ્જના – અઙ્ગુત્તરાપેસુ ભન્તે આપણે નામ અઙ્ગુત્તરાપાનં નિગમે આયસ્મન્તં ઉદાયિં આરબ્ભ ભાસિતં. આયસ્મા ભન્તે ઉદાયી ભગવન્તં ઉપસઙ્કમિત્વા એતદવોચ ‘‘ઇધ મય્હં ભન્તે રહોગતસ્સ પટિસલ્લીનસ્સ એવં ચેતસો પરિવિતક્કો ઉદપાદિ ‘‘બહૂનં વત નો ભગવા દુક્ખધમ્માનં અપહત્તા, બહૂનં વત નો ભગવા સુખધમ્માનં ઉપહત્તા, બહૂનં વત નો ભગવા અકુસલાનં ધમ્માનં અપહત્તા, બહૂનં વત નો ભગવા કુસલાનં ધમ્માનં ઉપહત્તા’તિ’’. તસ્મિં ભન્તે વત્થુસ્મિં ભાસિતં.
પુચ્છા – અથ ખો આવુસો ભગવા કીદિસી ઉપમાયો દસ્સેત્વા ભિક્ખૂનં ઓવાદં અદાસિ.
વિસ્સજ્જના – અથ ખો ભન્તે ભગવા લટુકિકોપમં હત્થિનાગોપમં દલિદ્દપુરિસોપમં ગહપતિકોપમન્તિ ચતસ્સો ઉપમાયો દસ્સેત્વા ભિક્ખૂનં ઓવાદમદાસિ.
પુચ્છા – એવઞ્ચાવુસો ભગવા ચતૂહિ ઉપમાહિ ભિક્ખૂનં ઓવાદં દત્વા કથં ઉત્તરિ ધમ્મદેસનં પવડ્ઢેસિ.
વિસ્સજ્જના – એવં ખો ભન્તે ભગવા ચતૂહિ ઉપમાહિ ભિક્ખૂનં ઓવાદં દત્વા ‘‘ચત્તારો મે ઉદાયિ પુગ્ગલા સન્તો સંવિજ્જમાના લોકસ્મિં’’ન્તિ એવમાદિના ઉત્તરિ ભિક્ખૂનં ધમ્મકથં પવડ્ઢેસિ.
ચાતુમસુત્ત
પુચ્છા – ચાતુમસુત્તં પનાવુસો ભગવતા કત્થ કં આરબ્ભ કિસ્મિં વત્થુસ્મિં ભાસિતં.
વિસ્સજ્જના – ચાતુમાયં ભન્તે આયસ્મન્તાનં સારિપુત્તમોગ્ગલાનત્થેરાનં સદ્ધિવિહારિકે અધુના પબ્બજિતે સમ્બહુલે ભિક્ખૂ આરબ્ભ ભાસિતં. સારિપુત્તમોગ્ગલ્લાનપ્પમુખાનિ ભન્તે પઞ્ચમત્તાનિ ભિક્ખુસતાનિ ચાતુમં અનુપ્પત્તાનિ હોન્તિ ભગવન્તં દસ્સનાય, તે ચ આગન્તુકા ભિક્ખૂ નેવાસિકેહિ ભિક્ખૂહિ સદ્ધિં પટિસમ્મોદમાના સેનાસનાનિ પઞ્ઞાપયમાના પત્તચીવરાનિ પટિસામયમાના ઉચ્ચાસદ્દા મહાસદ્દા અહેસું. તસ્મિં ભન્તે વત્થુસ્મિં ભાસિતં.
પુચ્છા – કથઞ્ચાવુસો તત્થ ભગવા ભિક્ખૂનં ઓવાદં અદાસિ.
વિસ્સજ્જના – ચત્તારિમાનિ ભિક્ખવે ભયાનિ ઉદકોરોહન્તે પાતિકઙ્ખિતબ્બાનીતિ એવમાદિના ભન્તે ભગવા તત્થ ભિક્ખૂનં ઓવાદં અદાસિ.
નળકપાનસુત્ત
પુચ્છા – નળકપાનસુત્તં પનાવુસો ભગવતા કત્થ કં આરબ્ભ ભાસિતં.
વિસ્સજ્જના – નળકપાને ભન્તે અનુરુદ્ધત્થેરપ્પમુખે સમ્બહુલે અભિઞ્ઞાતે અભિઞ્ઞાતે કુલપુત્તે આરબ્ભ ભાસિતં.
ગોલિયાનિસુત્ત
પુચ્છા – ગોલિયાનિસુત્તં પનાવુસો કત્થ કં આરબ્ભ કિસ્મિં વત્થુસ્મિં કેન ભાસિતં.
વિસ્સજ્જના – રાજગહે ભન્તે આયસ્મન્તં ગોલિયાનિં આરબ્ભ આયસ્મતા સારિપુત્તત્થેરેન ધમ્મસેનાપતિના ભાસિતં. આયસ્મા ભન્તે ગોલિયાનિ આરઞ્ઞિકો પદસમાચારો સઙ્ઘમજ્ઝે ઓસટો હોતિ કેનચિદેવ કરણીયેન, તસ્મિં ભન્તે વત્થુસ્મિં ભાસિતં.
કીટાગિરિસુત્ત
પુચ્છા – તેનાવુસો ભગવતા…પે… સમ્માસમ્બુદ્ધેન કીટાગિરિસુત્તં કત્થ કં આરબ્ભ કિસ્મિં વત્થુસ્મિં ભાસિતં.
વિસ્સજ્જના – કાસીસુ ભન્તે કીટાગિરિસ્મિં કાસીનં નિગમે અસ્સજિપુનબ્બસુકે ભિક્ખૂ આરબ્ભ ભાસિતં. અસ્સજિપુનબ્બસુકા ભન્તે ભિક્ખૂ ભિક્ખૂહિ સહધમ્મિકં વુચ્ચમાના એવમાહંસુ ‘‘મયં ખો આવુસો સાયઞ્ચેવ ભુઞ્જામ પાતો ચ દિવા ચ વિકાલે, તે મયં સાયઞ્ચેવ ભુઞ્જમાના પાતો ચ દિવા ચ વિકાલે અપ્પાબાધતઞ્ચ સઞ્જાનામ અપ્પાતઙ્કતઞ્ચ લહુટ્ઠાનઞ્ચ બલઞ્ચ ફાસુવિહારઞ્ચ, તે મયં કિં સન્દિટ્ઠિકં હિત્વા કાલિકં અનુધાવિસ્સામ, સાયઞ્ચેવ મયં ભુઞ્જિસ્સામ પાતો ચ દિવા ચ વિકાલે’’તિ. તસ્મિં ભન્તે વત્થુસ્મિં ભાસિતં.
તેવિજ્જવચ્છસુત્ત
પુચ્છા – તેવિજ્જવચ્છસુત્તં પનાવુસો ભગવતા કત્થ કં આરબ્ભ કિસ્મિં વત્થુસ્મિં ભાસિતં.
વિસ્સજ્જના – વેસાલિયં ભન્તે વચ્છગોત્તં પરિબ્બાજકં આરબ્ભ ભાસિતં. વચ્છગોત્તો ભન્તે પરિબ્બાજકો ભગવન્તં એતદવોચ ‘‘સુતં મે ભન્તે સમણો ગોતમો સબ્બઞ્ઞૂ સબ્બદસ્સાવી અપરિસેસં ઞાણદસ્સનં પટિજાનાતિ, ચરતો ચ મે તિટ્ઠતો ચ સુત્તસ્સ ચ જાગરસ્સ ચ સતતં સમિતં ઞાણદસ્સનં પચ્ચુપટ્ઠિત’’ન્તિ. યે તે ભન્તે એવમાહંસુ ‘‘સમણો ગોતમો સબ્બઞ્ઞૂ સબ્બદસ્સાવી અપરિસેસં ઞાણદસ્સનં પટિજાનાતિ, ચરતો ચ મે તિટ્ઠતો ચ સુત્તસ્સ ચ જાગરસ્સ ચ સતતં સમિતં ઞાણદસ્સનં પચ્ચુપટ્ઠિત’’ન્તિ. કચ્ચિ તે ભન્તે ભગવતો વુત્તવાદિનો, ન ચ ભગવન્તં અભૂતેન અબ્ભાચિક્ખન્તિ, ધમ્મસ્સ ચાનુધમ્મં બ્યાકરોન્તિ, ન ચ કોચિ સહધમ્મિકો વાદાનુવાદો ગારય્હં ઠાનં આગચ્છતી’’તિ. તસ્મિં ભન્તે વત્થુસ્મિં ભાસિતં.
અગ્ગિવચ્છસુત્ત
પુચ્છા – અગ્ગિવચ્છસુત્તં પનાવુસો કત્થ કં આરબ્ભ કિસ્મિં વત્થુસ્મિં ભાસિતં.
વિસ્સજ્જના – સાવત્થિયં ભન્તે વચ્છગોત્તં પરિબ્બાજકં ભાસિતં. વચ્છગોત્તો ભન્તે પરિબ્બાજકો ભગવન્તં ઉપસઙ્કમિત્વા ‘‘કિં નુ ખો ભો ગોતમ ‘સસ્સતો લોકો ઇદમેવ સચ્ચં મોઘમઞ્ઞ’ન્તિ એવંદિટ્ઠિ ભવં ગોતમો’’તિ એવમાદિકં પઞ્હં અપુચ્છિ. તસ્મિં ભન્તે વત્થુસ્મિં ભાસિતં.
મહાવચ્છસુત્ત
પુચ્છા – મહાવચ્છસુત્તં પનાવુસો ભગવતા કત્થ કં આરબ્ભ કિસ્મિં વત્થુસ્મિં ભાસિતં.
વિસ્સજ્જના – રાજગહે ભન્તે વચ્છગોત્તંયેવ પરિબ્બાજકં આરબ્ભ ભાસિતં. વચ્છગોત્તો ભન્તે પરિબ્બાજકો ભગવન્તં ઉપસઙ્કમિત્વા એતદવોચ ‘‘દીઘરત્તાહં ભોતા ગોતમેન સહકથી, સાધુ મે ભવં ગોતમો સંખિત્તેન કુસલાકુસલં દેસેતૂ’’તિ. તસ્મિં ભન્તે વત્થુસ્મિં ભાસિતં.
પુચ્છા – એવં વુત્તે ખો આવુસો વચ્છગોત્તો પરિબ્બાજકો ઇમસ્મિં ધમ્મવિનયે પસન્નો હુત્વા કીદિસં પસન્નાકારં અકાસિ, કથઞ્ચસ્સ ધમ્માભિસમયો અહોસિ.
વિસ્સજ્જના – એવં વુત્તે ભન્તે વચ્છગોત્તો પરિબ્બાજકો ‘‘સચે હિ ભો ગોતમ ઇમં ધમ્મં ભવંયેવ ગોતમો આરાધકો અભવિસ્સ, નો ચ ખો ભિક્ખૂ આરાધકા અભવિસ્સંસુ, એવમિદં બ્રહ્મચરિયં અપરિપૂરં અભવિસ્સ તેનઙ્ગેના’’તિ એવમાદિના ઇમસ્મિં ધમ્મવિનયે પસન્નો પસન્નાકારમકાસિ. યાવ અરહત્તઞ્ચસ્સ ધમ્માભિસમયો અહોસિ.
દીઘનખસુત્ત
પુચ્છા – દીઘનખસુત્તં પનાવુસો ભગવતા કત્થ કં આરબ્ભ કિસ્મિં વત્થુસ્મિં ભાસિતં.
વિસ્સજ્જના – રાજગહે ભન્તે દીઘનખં પરિબ્બાજકં આરબ્ભ ભાસિતં. દીઘનખો ભન્તે પરિબ્બાજકો ભગવન્તં ઉપસઙ્કમિત્વા એતદવોચ ‘‘અહઞ્હિ ભો ગોતમ એવંવાદી એવંદિટ્ઠિ સબ્બં મે નક્ખમતી’’તિ. તસ્મિં ભન્તે વત્થુસ્મિં ભાસિતં.
પુચ્છા – ઇમસ્મિં ચ પનાવુસો વેય્યાકરણસ્મિં ભઞ્ઞમાને કેસં પુગ્ગલાનં વિસેસાધિગમો અહોસિ.
વિસ્સજ્જના – ઇમસ્મિઞ્ચ પન ભન્તે વેય્યાકરણસ્મિં ભઞ્ઞમાને આયસ્મતો સારિપુત્તસ્સ અનુપાદાય આસવેહિ ચિત્તં વિમુચ્ચિ, દીઘનખસ્સ પન પરિબ્બાજકસ્સ તસ્મિંયેવ આસને વિરજં વીતમલં ધમ્મચક્ખું ઉદપાદિ યંકિઞ્ચિ સમુદયધમ્મં, સબ્બં તં નિરોધધમ્મ’’ન્તિ.
માગણ્ડિયસુત્ત
પુચ્છા – માગણ્ડિયસુત્તં પનાવુસો ભગવતા કત્થ કં આરબ્ભ કિસ્મિં વત્થુસ્મિં ભાસિતં.
વિસ્સજ્જના – કુરૂસુ ભન્તે કમ્માસધમ્મે નામ કુરૂનં નિગમે ભારદ્વાજ ગોત્તસ્સ બ્રાહ્મણસ્સ અગ્યાગારે તિણસન્થારકે માગણ્ડિયં પરિબ્બાજકં આરબ્ભ ભાસિતં. માગણ્ડિયો ભન્તે પરિબ્બાજકો ભગવન્તં ‘‘ભૂનહુ સમણો ગોતમો’’તિ વદેસિ, તસ્મિં ભન્તે વટ્ઠુસ્મિં ભાસિતં.
પુચ્છા – કથઞ્ચાવુસો ભગવા તત્થ માગણ્ડિયસ્સ પરિબ્બાજકસ્સ સમનુયુઞ્જિત્વા સમનુયુઞ્જિત્વા ધમ્મં દેસેસિ.
વિસ્સજ્જના – ‘‘ચક્ખું ખો માગણ્ડિય રૂપારતં રૂપસમ્મુદિતં, તં તથાગતસ્સ દન્તં ગુત્તં રક્ખિતં સંવુતં, તસ્સ ચ સંવરાય ધમ્મં દેસેતી’’તિ એવમાદિના ભન્તે તત્થ ભગવા માગણ્ડિયસ્સ પરિબ્બાજકસ્સ સમનુયુઞ્જિત્વા સમનુયુઞ્જિત્વા ધમ્મં દેસેસિ.
પુચ્છા – એવં ખો આવુસો માગણ્ડિયેન પરિબ્બાજકેન ‘‘નકિઞ્ચિ ભો ગોતમા’’તિ યથાભૂતં પટિસ્સુતે કથં ભગવા અત્તનોપિ ન કિઞ્ચિ કેનચિપિ વત્તબ્બતં પકાસેસિ.
વિસ્સજ્જના – એવં ખો ભન્તે માગણ્ડિયેન પરિબ્બાજકેન નકિઞ્ચિ ભોગોતમાતિ યથાભૂતં પટિસ્સુતે ‘‘અહં ખો પન માગણ્ડિય પુબ્બે અગારિયભૂતો સમાનો પઞ્ચહિ કામગુણેહિ સમપ્પિતો સમઙ્ગીભૂતો પરિચારેસિં ચક્ખુવિઞ્ઞેય્યહિ રૂપેહિ ઇટ્ઠેહિ મનાપેહિ પિયરૂપેહિ કામૂપસંહિતેહિ રજનીયેહી’’તિ એવમાદિના ભગવા અત્તનોપિ ન કિઞ્ચિ કેનચિપિ વત્તબ્બતં પકાસેસિ.
પુચ્છા – ઇમસ્મિં સુત્તે પરિયોસાનપુચ્છં પુચ્છિસ્સામિ ઇમઞ્ચ પનાવુસો ધમ્મદેસનં સુત્વા માગણ્ડિયો પરિબ્બાજકો ઇમસ્મિં ધમ્મવિનયે પસન્નો હુત્વા કીદિસં પસન્નાકારમકાસિ.
વિસ્સજ્જના – ઇમં ચ પન ભન્તે ધમ્મદેસનં સુત્વા માગણ્ડિયો પરિબ્બાજકો ‘અભિક્કન્તં ભો ગોતમ અભિક્કન્તં ભો ગોતમા’’તિ એવમાદિના ઇમસ્મિં ધમ્મવિનયે પસન્નો પસન્નાકારમકાસિ.
સન્દકસુત્ત
પુચ્છા – સન્દકસુત્તં પનાવુસો કત્થ કં આરબ્ભ કિસ્મિં વત્થુસ્મિં કેન ભાસિતં.
વિસ્સજ્જના – કોસમ્બિયં ભન્તે સન્દકં પરિબ્બાજકં આરબ્ભ આયસ્મતા આનન્દત્થેરેન ધમ્મભણ્ડાગારિકેન ભાસિતં. સન્દકો ભન્તે પરિબ્બાજકો આયસ્મન્તં આનન્દં એતદવોચ ‘‘સાધુવત ભવન્તંયેવ આનન્દં પટિભાતુ સકે આચરિય કે ધમ્મિકથા’’તિ, તસ્મિં ભન્તે વત્થુસ્મિં ભાસિતં.
પુચ્છા – કથઞ્ચાવુસો તત્થ ચત્તારો અબ્રહ્મચરિયવાસા આયસ્મતા આનન્દત્થેરેન ધમ્મભણ્ડાગારિકેન વિચારેત્વા પકાસિતા.
વિસ્સજ્જના – ઇધ સન્દક એકચ્ચો સત્થા એવંવાદી હોતિ એવંદિટ્ઠિ નત્થિ દિન્નં, નત્થિ યિટ્ઠં, નત્થિ હુતં, નત્થિ સુકતદુક્કટાનં કમ્માનં ફલંવિપાકો, નત્થિ અયંલોકો, નત્થિ પરોલોકો, નત્થિ માતા, નત્થિ પિતા, નત્થિ સત્તા ઓપપાતિકાતિ
એવમાદિના ભન્તે તત્થ આયસ્મતા આનન્દત્થેરેન ધમ્મભણ્ડાગારિકેન ચત્તારો અબ્રહ્મચરિયવાસા વિચારેત્વા પકાસિતા.
પુચ્છા – કથઞ્ચાવુસો તત્થ ચત્તારિ અનસ્સાસિકાનિ બ્રહ્મચરિયાનિ આયસ્મતા આનન્દત્થેરેન ધમ્મભણ્ડાગારિકેન વિચારેત્વા પકાસિતાનિ.
વિસ્સજ્જના – ઇધ સન્દક એકચ્ચો સત્થા સબ્બઞ્ઞૂ સબ્બદસ્સાવી અપરિસેસં ઞાણદસ્સનં પટિજાનાતિ ‘‘ચરતો ચ મે તિટ્ઠતો ચ સુત્તસ્સ ચ જાગરસ્સ ચ સતતં સમિતં ઞાણદસ્સનં પચ્ચુપટ્ઠિત’’ન્તિ એવમાદિના ભન્તે તત્થ આયસ્મતા આનન્દત્થેરેન ધમ્મભણ્ડાગારિકેન ચત્તારિ અનસ્સાસિકાનિ બ્રહ્મચરિયાનિ વિભજિત્વા પકાસિતાનિ.
પુચ્છા – અથ
ખો આવુસો સન્દકો પરિબ્બાજકો આયસ્મન્તં આનન્દત્થેરં કથં પુચ્છિ, તથઞ્ચસ્સાયસ્માનન્દત્થેરો બ્યાકાસિ.
વિસ્સજ્જના – અથ ખો ભન્તે સન્દકો પરિબ્બાજકો ‘‘સો પન ભો આનન્દ સત્થા કિંવાદી કિં અક્ખાયી’’તિ એવમાદિના આયસ્મન્તં આનન્દત્થેરં પુચ્છિ, આયસ્મા ચ ભન્તે આનન્દત્થેરો ‘‘ઇધ સન્દક તથાગતો લોકે ઉપ્પજ્જતિ અરહં સમ્માસમ્બુદ્ધો વિજ્જાચરણસમ્પન્નો’’તિ એવમાદિના સન્દકસ્સ પરિબ્બાજકસ્સ વિભજિત્વા વિભજિત્વા બ્યાકાસિ.
પુચ્છા – ઇમઞ્ચ પનાવુસો ધમ્મદેસનં સુત્વા સન્દકો પરિબ્બાજકો ઇમસ્મિં ધમ્મવિનયે પસન્નો કીદિસં પસન્નાકારમકાસિ.
વિસ્સજ્જના – ઇમઞ્ચ ભન્તે ધમ્મદેસનં સુત્વા સન્દકો પરિબ્બાજકો ‘‘અચ્છરિયં ભો આનન્દ, અબ્ભુતં ભો આનન્દ, ન ચ નામ સધમ્મોક્કંસના ભવિસ્સતિ, ન પરધમ્મવમ્ભના, આયતને ચ ધમ્મદેસના, તાવ બહુકા ચ નિય્યાતારો પઞ્ઞાયિસ્સન્તી’’તિ એવમાદિના ઇમસ્મિં ધમ્મવિનયે પસન્નો પસન્નાકારમકાસિ.
મહાસકુલુદાયીસુત્ત
પુચ્છા – મહાસકુલુદાયિસુત્તં પનાવુસો ભગવતા કત્થ કં આરબ્ભ કિસ્મિં વત્થુસ્મિં ભાસિતં.