૭૪. ગરુપુબ્બા રસ્સા રે+ન્તેન્તીનં

ગરુપુબ્બસ્મા રસ્સા ન્તે+ન્તીનં રે વા હોતિ.

અક્ખરનિયમો છન્દં,

ગરુલહુનિયમો ભવે વુત્તિ;

દીઘો સંયોગાદિપુબ્બો,

રસ્સો ગરુ લહુ તુ રસ્સો.

ગચ્છરે ગચ્છન્તિ. ત્વં ગચ્છસિ, તુમ્હે ગચ્છથ. અહં ગચ્છામિ, મયં ગચ્છામ. ચ્છાદેસાભાવપક્ખે ‘‘ઊ લસ્સે’’તિ એકારે ગમેતિ. પરલોપે ગમેન્તિ. ગમેસિ, ગમેથ. ગમેમિ, ગમેમ. પરચ્છક્કેપિ સો ગચ્છતે, ગચ્છરે ગચ્છન્તે. ગચ્છસે, ગચ્છવ્હે. ગચ્છે, ગચ્છામ્હે.

પુરે અધમ્મો દિબ્બતિ, પુરા મરામીતિ ચ તંસમીપે તબ્બોહારૂપચારેન વત્તમાનવચનં. વુત્તઞ્હિ –

આરદ્ધા+નિટ્ઠિતં કિચ્ચં, વત્તમાનન્તિ વુચ્ચતિ;

વત્તમાનસમીપઞ્ચ, વત્તમાનન્તિ વુચ્ચતિ.

કિમિવ તે –

ગઙ્ગાચ તંસમીપઞ્ચ, યતો ગઙ્ગાતિ ઞાયતે;

ગઙ્ગાયં પાતુ+માગચ્છ, ઘોસો ગઙ્ગાય+મિત્યપિ.

મુખ્યા+મુખ્યત્થભેદેન, વત્તમાનં તતો દ્વિધા;

મુખ્યઞ્હિ રુળ્હિ+માપન્નં, ત+દારોપા અમુખ્યતાતિ.

પુરે+પુરાસદ્દેહિ વા અનાગતતા ગમ્યતે, તદા તસ્સ વત્તમાનત્તા. કાલબ્યત્તયો વા એસો, ભવન્ત્યેવ હિ કાલન્તરેપિ ત્યાદયો બાહુલકા ‘‘સન્તેસુ પરિગૂહામિ’’ ‘‘કાયસ્સ ભેદા અભિસમ્પરાયં, સહબ્યતં ગચ્છતિ વાસવસ્સ’’ ‘‘અતિવેલં નમસ્સિસ્સં’’તિ. ‘‘કુતો નુ ત્વં આગચ્છસિ, રાજગહતો આગચ્છામી’’તિઆદીસુ પન પચ્ચુપ્પન્નસમીપે વત્તમાનવચનં.