૬. સિલાયૂપસુત્તં

૨૬. એકં સમયં આયસ્મા ચ સારિપુત્તો આયસ્મા ચ ચન્દિકાપુત્તો રાજગહે વિહરન્તિ વેળુવને કલન્દકનિવાપે. તત્ર ખો આયસ્મા ચન્દિકાપુત્તો ભિક્ખૂ આમન્તેસિ ( ) [(આવુસો…પે… એતદવોચ) (સી.)] – ‘‘દેવદત્તો, આવુસો, ભિક્ખૂનં એવં ધમ્મં દેસેતિ – ‘યતો ખો, આવુસો, ભિક્ખુનો ચેતસા ચિતં હોતિ, તસ્સેતં ભિક્ખુનો કલ્લં વેય્યાકરણાય – ‘ખીણા જાતિ, વુસિતં બ્રહ્મચરિયં, કતં કરણીયં, નાપરં ઇત્થત્તાયાતિ પજાનામી’’’તિ.

એવં વુત્તે આયસ્મા સારિપુત્તો આયસ્મન્તં ચન્દિકાપુત્તં એતદવોચ – ‘‘ન ખો, આવુસો ચન્દિકાપુત્ત, દેવદત્તો ભિક્ખૂનં એવં ધમ્મં દેસેતિ – ‘યતો ખો, આવુસો, ભિક્ખુનો ચેતસા ચિતં હોતિ, તસ્સેતં ભિક્ખુનો કલ્લં વેય્યાકરણાય – ખીણા જાતિ, વુસિતં બ્રહ્મચરિયં, કતં કરણીયં, નાપરં ઇત્થત્તાયાતિ પજાનામી’તિ. એવઞ્ચ ખો, આવુસો, ચન્દિકાપુત્ત, દેવદત્તો ભિક્ખૂનં ધમ્મં દેસેતિ – ‘યતો ખો, આવુસો, ભિક્ખુનો ચેતસા ચિત્તં સુપરિચિતં હોતિ, તસ્સેતં ભિક્ખુનો કલ્લં વેય્યાકરણાય – ખીણા જાતિ, વુસિતં બ્રહ્મચરિયં, કતં કરણીયં, નાપરં ઇત્થત્તાયાતિ પજાનામી’’’તિ.

દુતિયમ્પિ ખો આયસ્મા ચન્દિકાપુત્તો ભિક્ખૂ આમન્તેસિ – ‘‘દેવદત્તો, આવુસો, ભિક્ખૂનં એવં ધમ્મં દેસેતિ – ‘યતો ખો, આવુસો, ભિક્ખુનો ચેતસા ચિતં હોતિ, તસ્સેતં ભિક્ખુનો કલ્લં વેય્યાકરણાય – ખીણા જાતિ, વુસિતં બ્રહ્મચરિયં, કતં કરણીયં, નાપરં ઇત્થત્તાયાતિ પજાનામી’’’તિ. દુતિયમ્પિ ખો આયસ્મા સારિપુત્તો આયસ્મન્તં ચન્દિકાપુત્તં એતદવોચ – ‘‘ન ખો, આવુસો ચન્દિકાપુત્ત, દેવદત્તો ભિક્ખૂનં એવં ધમ્મં દેસેતિ – ‘યતો ખો, આવુસો, ભિક્ખુનો ચેતસા ચિતં હોતિ, તસ્સેતં ભિક્ખુનો કલ્લં વેય્યાકરણાય – ખીણા જાતિ, વુસિતં બ્રહ્મચરિયં, કતં કરણીયં, નાપરં ઇત્થત્તાયાતિ પજાનામી’તિ. એવઞ્ચ ખો, આવુસો ચન્દિકાપુત્ત, દેવદત્તો ભિક્ખૂનં ધમ્મં દેસેતિ – ‘યતો ખો, આવુસો, ભિક્ખુનો ચેતસા ચિત્તં સુપરિચિતં હોતિ, તસ્સેતં ભિક્ખુનો કલ્લં વેય્યાકરણાય – ખીણા જાતિ, વુસિતં બ્રહ્મચરિયં, કતં કરણીયં, નાપરં ઇત્થત્તાયાતિ પજાનામી’’’તિ.

તતિયમ્પિ ખો આયસ્મા ચન્દિકાપુત્તો ભિક્ખૂ આમન્તેસિ – ‘‘દેવદત્તો, આવુસો, ભિક્ખૂનં એવં ધમ્મં દેસેતિ – ‘યતો ખો, આવુસો, ભિક્ખુનો ચેતસા ચિતં હોતિ, તસ્સેતં ભિક્ખુનો કલ્લં વેય્યાકરણાય – ખીણા જાતિ, વુસિતં બ્રહ્મચરિયં, કતં કરણીયં, નાપરં ઇત્થત્તાયાતિ પજાનામી’’’તિ. તતિયમ્પિ ખો આયસ્મા સારિપુત્તો આયસ્મન્તં ચન્દિકાપુત્તં એતદવોચ – ‘‘ન ખો, આવુસો ચન્દિકાપુત્ત, દેવદત્તો ભિક્ખૂનં એવં ધમ્મં દેસેતિ – ‘યતો ખો, આવુસો, ભિક્ખુનો ચેતસા ચિતં હોતિ, તસ્સેતં ભિક્ખુનો કલ્લં વેય્યાકરણાય – ખીણા જાતિ, વુસિતં બ્રહ્મચરિયં, કતં કરણીયં, નાપરં ઇત્થત્તાયાતિ પજાનામી’તિ. એવઞ્ચ ખો, આવુસો ચન્દિકાપુત્ત, દેવદત્તો ભિક્ખૂનં ધમ્મં દેસેતિ – ‘યતો ખો, આવુસો, ભિક્ખુનો ચેતસા ચિત્તં સુપરિચિતં હોતિ, તસ્સેતં ભિક્ખુનો કલ્લં વેય્યાકરણાય – ખીણા જાતિ, વુસિતં બ્રહ્મચરિયં, કતં કરણીયં, નાપરં ઇત્થત્તાયાતિ પજાનામી’’’તિ.

‘‘કથઞ્ચ, આવુસો, ભિક્ખુનો ચેતસા ચિત્તં સુપરિચિતં હોતિ? ‘વીતરાગં મે ચિત્ત’ન્તિ ચેતસા ચિત્તં સુપરિચિતં હોતિ; ‘વીતદોસં મે ચિત્ત’ન્તિ ચેતસા ચિત્તં સુપરિચિતં હોતિ; ‘વીતમોહં મે ચિત્ત’ન્તિ ચેતસા ચિત્તં સુપરિચિતં હોતિ; ‘અસરાગધમ્મં મે ચિત્ત’ન્તિ ચેતસા ચિત્તં સુપરિચિતં હોતિ; ‘અસદોસધમ્મં મે ચિત્ત’ન્તિ ચેતસા ચિત્તં સુપરિચિતં હોતિ; ‘અસમોહધમ્મં મે ચિત્ત’ન્તિ ચેતસા ચિત્તં સુપરિચિતં હોતિ; ‘અનાવત્તિધમ્મં મે ચિત્તં કામભવાયા’તિ ચેતસા ચિત્તં સુપરિચિતં હોતિ; ‘અનાવત્તિધમ્મં મે ચિત્તં રૂપભવાયા’તિ ચેતસા ચિત્તં સુપરિચિતં હોતિ; ‘અનાવત્તિધમ્મં મે ચિત્તં અરૂપભવાયા’તિ ચેતસા ચિત્તં સુપરિચિતં હોતિ. એવં સમ્મા વિમુત્તચિત્તસ્સ ખો, આવુસો, ભિક્ખુનો ભુસા ચેપિ ચક્ખુવિઞ્ઞેય્યા રૂપા ચક્ખુસ્સ આપાથં આગચ્છન્તિ, નેવસ્સ ચિત્તં પરિયાદિયન્તિ; અમિસ્સીકતમેવસ્સ ચિત્તં હોતિ ઠિતં આનેઞ્જપ્પત્તં, વયં ચસ્સાનુપસ્સતિ.

‘‘સેય્યથાપિ, આવુસો, સિલાયૂપો સોળસકુક્કુકો. તસ્સસ્સુ અટ્ઠ કુક્કૂ હેટ્ઠા નેમઙ્ગમા, અટ્ઠ કુક્કૂ ઉપરિ નેમસ્સ. અથ પુરત્થિમાય ચેપિ દિસાય આગચ્છેય્ય ભુસા વાતવુટ્ઠિ, નેવ નં સઙ્કમ્પેય્ય ન સમ્પવેધેય્ય; અથ પચ્છિમાય… અથ ઉત્તરાય… અથ દક્ખિણાય ચેપિ દિસાય આગચ્છેય્ય ભુસા વાતવુટ્ઠિ, નેવ નં સઙ્કમ્પેય્ય ન સમ્પવેધેય્ય. તં કિસ્સ હેતુ? ગમ્ભીરત્તા, આવુસો, નેમસ્સ, સુનિખાતત્તા સિલાયૂપસ્સ. એવમેવં ખો, આવુસો, સમ્મા વિમુત્તચિત્તસ્સ ભિક્ખુનો ભુસા ચેપિ ચક્ખુવિઞ્ઞેય્યા રૂપા ચક્ખુસ્સ આપાથં આગચ્છન્તિ, નેવસ્સ ચિત્તં પરિયાદિયન્તિ; અમિસ્સીકતમેવસ્સ ચિત્તં હોતિ ઠિતં આનેઞ્જપ્પત્તં, વયં ચસ્સાનુપસ્સતિ.

‘‘ભુસા ચેપિ સોતવિઞ્ઞેય્યા સદ્દા… ઘાનવિઞ્ઞેય્યા ગન્ધા… જિવ્હાવિઞ્ઞેય્યા રસા… કાયવિઞ્ઞેય્યા ફોટ્ઠબ્બા… મનોવિઞ્ઞેય્યા ધમ્મા મનસ્સ આપાથં આગચ્છન્તિ, નેવસ્સ ચિત્તં પરિયાદિયન્તિ; અમિસ્સીકતમેવસ્સ ચિત્તં હોતિ ઠિતં આનેઞ્જપ્પત્તં, વયં ચસ્સાનુપસ્સતી’’તિ. છટ્ઠં.