૫. સઙ્ગારવસુત્તં

૧૧૭. [અ. નિ. ૧૦.૧૬૯] અથ ખો સઙ્ગારવો બ્રાહ્મણો યેન ભગવા તેનુપસઙ્કમિ; ઉપસઙ્કમિત્વા ભગવતા સદ્ધિં સમ્મોદિ. સમ્મોદનીયં કથં સારણીયં વીતિસારેત્વા એકમન્તં નિસીદિ. એકમન્તં નિસિન્નો ખો સઙ્ગારવો બ્રાહ્મણો ભગવન્તં એતદવોચ – ‘‘કિં નુ ખો, ભો ગોતમ, ઓરિમં તીરં, કિં પારિમં તીર’’ન્તિ? ‘‘મિચ્છાદિટ્ઠિ ખો, બ્રાહ્મણ, ઓરિમં તીરં, સમ્માદિટ્ઠિ પારિમં તીરં; મિચ્છાસઙ્કપ્પો ઓરિમં તીરં, સમ્માસઙ્કપ્પો પારિમં તીરં; મિચ્છાવાચા ઓરિમં તીરં, સમ્માવાચા પારિમં તીરં; મિચ્છાકમ્મન્તો ઓરિમં તીરં, સમ્માકમ્મન્તો પારિમં તીરં; મિચ્છાઆજીવો ઓરિમં તીરં, સમ્માઆજીવો પારિમં તીરં; મિચ્છાવાયામો ઓરિમં તીરં, સમ્માવાયામો પારિમં તીરં; મિચ્છાસતિ ઓરિમં તીરં, સમ્માસતિ પારિમં તીરં; મિચ્છાસમાધિ ઓરિમં તીરં, સમ્માસમાધિ પારિમં તીરં; મિચ્છાઞાણં ઓરિમં તીરં, સમ્માઞાણં પારિમં તીરં; મિચ્છાવિમુત્તિ ઓરિમં તીરં, સમ્માવિમુત્તિ પારિમં તીરન્તિ. ઇદં ખો, બ્રાહ્મણ, ઓરિમં તીરં, ઇદં પારિમં તીરન્તિ.

‘‘અપ્પકા તે મનુસ્સેસુ, યે જના પારગામિનો;

અથાયં ઇતરા પજા, તીરમેવાનુધાવતિ.

‘‘યે ચ ખો સમ્મદક્ખાતે, ધમ્મે ધમ્માનુવત્તિનો;

તે જના પારમેસ્સન્તિ, મચ્ચુધેય્યં સુદુત્તરં.

‘‘કણ્હં ધમ્મં વિપ્પહાય, સુક્કં ભાવેથ પણ્ડિતો;

ઓકા અનોકમાગમ્મ, વિવેકે યત્થ દૂરમં.

‘‘તત્રાભિરતિમિચ્છેય્ય, હિત્વા કામે અકિઞ્ચનો;

પરિયોદપેય્ય અત્તાનં, ચિત્તક્લેસેહિ પણ્ડિતો.

‘‘યેસં સમ્બોધિયઙ્ગેસુ, સમ્મા ચિત્તં સુભાવિતં;

આદાનપટિનિસ્સગ્ગે, અનુપાદાય યે રતા;

ખીણાસવા જુતિમન્તો [જુતીમન્તો (સી.)], તે લોકે પરિનિબ્બુતા’’તિ. પઞ્ચમં;