૬. સક્કસુત્તં

૪૬. એકં સમયં ભગવા સક્કેસુ વિહરતિ કપિલવત્થુસ્મિં નિગ્રોધારામે. અથ ખો સમ્બહુલા સક્કા ઉપાસકા તદહુપોસથે યેન ભગવા તેનુપસઙ્કમિંસુ; ઉપસઙ્કમિત્વા ભગવન્તં અભિવાદેત્વા એકમન્તં નિસીદિંસુ. એકમન્તં નિસિન્ને ખો સક્કે ઉપાસકે ભગવા એતદવોચ – ‘‘અપિ નુ તુમ્હે, સક્કા, અટ્ઠઙ્ગસમન્નાગતં ઉપોસથં ઉપવસથા’’તિ? ‘‘અપ્પેકદા મયં, ભન્તે, અટ્ઠઙ્ગસમન્નાગતં ઉપોસથં ઉપવસામ, અપ્પેકદા ન ઉપવસામા’’તિ. ‘‘તેસં વો, સક્કા, અલાભા તેસં દુલ્લદ્ધં, યે તુમ્હે એવં સોકસભયે જીવિતે મરણસભયે જીવિતે અપ્પેકદા અટ્ઠઙ્ગસમન્નાગતં ઉપોસથં ઉપવસથ, અપ્પેકદા ન ઉપવસથ.

‘‘તં કિં મઞ્ઞથ, સક્કા, ઇધ પુરિસો યેન કેનચિ કમ્મટ્ઠાનેન અનાપજ્જ અકુસલં દિવસં અડ્ઢકહાપણં નિબ્બિસેય્ય. દક્ખો પુરિસો ઉટ્ઠાનસમ્પન્નોતિ અલં વચનાયા’’તિ? ‘‘એવં, ભન્તે’’.

‘‘તં કિં મઞ્ઞથ, સક્કા, ઇધ પુરિસો યેન કેનચિ કમ્મટ્ઠાનેન અનાપજ્જ અકુસલં દિવસં કહાપણં નિબ્બિસેય્ય. દક્ખો પુરિસો ઉટ્ઠાનસમ્પન્નોતિ અલં વચનાયા’’તિ? ‘‘એવં, ભન્તે’’.

‘‘તં કિં, મઞ્ઞથ, સક્કા, ઇધ પુરિસો યેન કેનચિ કમ્મટ્ઠાનેન અનાપજ્જ અકુસલં દિવસં દ્વે કહાપણે નિબ્બિસેય્ય … તયો કહાપણે નિબ્બિસેય્ય… ચત્તારો કહાપણે નિબ્બિસેય્ય… પઞ્ચ કહાપણે નિબ્બિસેય્ય… છ કહાપણે નિબ્બિસેય્ય… સત્ત કહાપણે નિબ્બિસેય્ય… અટ્ઠ કહાપણે નિબ્બિસેય્ય… નવ કહાપણે નિબ્બિસેય્ય… દસ કહાપણે નિબ્બિસેય્ય… વીસ કહાપણે નિબ્બિસેય્ય… તિંસ કહાપણે નિબ્બિસેય્ય… ચત્તારીસં કહાપણે નિબ્બિસેય્ય… પઞ્ઞાસં કહાપણે નિબ્બિસેય્ય… કહાપણસતં નિબ્બિસેય્ય. દક્ખો પુરિસો ઉટ્ઠાનસમ્પન્નોતિ અલં વચનાયા’’તિ? ‘‘એવં, ભન્તે’’.

‘‘તં કિં મઞ્ઞથ, સક્કા, અપિ નુ સો પુરિસો દિવસે દિવસે કહાપણસતં કહાપણસહસ્સં નિબ્બિસમાનો લદ્ધં લદ્ધં નિક્ખિપન્તો વસ્સસતાયુકો વસ્સસતજીવી મહન્તં ભોગક્ખન્ધં અધિગચ્છેય્યા’’તિ? ‘‘એવં, ભન્તે’’.

‘‘તં કિં મઞ્ઞથ, સક્કા, અપિ નુ સો પુરિસો ભોગહેતુ ભોગનિદાનં ભોગાધિકરણં એકં વા રત્તિં એકં વા દિવસં ઉપડ્ઢં વા રત્તિં ઉપડ્ઢં વા દિવસં એકન્તસુખપ્પટિસંવેદી વિહરેય્યા’’તિ? ‘‘નો હેતં, ભન્તે’’. ‘‘તં કિસ્સ હેતુ’’? ‘‘કામા હિ, ભન્તે, અનિચ્ચા તુચ્છા મુસા મોસધમ્મા’’તિ.

‘‘ઇધ પન વો, સક્કા, મમ સાવકો દસ વસ્સાનિ અપ્પમત્તો આતાપી પહિતત્તો વિહરન્તો યથા મયાનુસિટ્ઠં તથા પટિપજ્જમાનો સતમ્પિ વસ્સાનિ સતમ્પિ વસ્સસતાનિ સતમ્પિ વસ્સસહસ્સાનિ એકન્તસુખપ્પટિસંવેદી વિહરેય્ય. સો ચ ખ્વસ્સ સકદાગામી વા અનાગામી વા અપણ્ણકં વા સોતાપન્નો. તિટ્ઠન્તુ, સક્કા, દસ વસ્સાનિ.

ઇધ મમ સાવકો નવ વસ્સાનિ… અટ્ઠ વસ્સાનિ… સત્ત વસ્સાનિ… છ વસ્સાનિ… પઞ્ચ વસ્સાનિ ચત્તારિ વસ્સાનિ… તીણિ વસ્સાનિ… દ્વે વસ્સાનિ… એકં વસ્સં અપ્પમત્તો આતાપી પહિતત્તો વિહરન્તો યથા મયાનુસિટ્ઠં તથા પટિપજ્જમાનો સતમ્પિ વસ્સાનિ સતમ્પિ વસ્સસતાનિ સતમ્પિ વસ્સસહસ્સાનિ એકન્તસુખપ્પટિસંવેદી વિહરેય્ય, સો ચ ખ્વસ્સ સકદાગામી વા અનાગામી વા અપણ્ણકં વા સોતાપન્નો. તિટ્ઠતુ, સક્કા, એકં વસ્સં.

ઇધ મમ સાવકો દસ માસે અપ્પમત્તો આતાપી પહિતત્તો વિહરન્તો યથા મયાનુસિટ્ઠં તથા પટિપજ્જમાનો સતમ્પિ વસ્સાનિ સતમ્પિ વસ્સસતાનિ સતમ્પિ વસ્સસહસ્સાનિ એકન્તસુખપ્પટિસંવેદી વિહરેય્ય, સો ચ ખ્વસ્સ સકદાગામી વા અનાગામી વા અપણ્ણકં વા સોતાપન્નો. તિટ્ઠન્તુ, સક્કા, દસ માસા.

ઇધ મમ સાવકો નવ માસે… અટ્ઠ માસે… સત્ત માસે… છ માસે… પઞ્ચ માસે… ચત્તારો માસે… તયો માસે… દ્વે માસે… એકં માસં… અડ્ઢમાસં અપ્પમત્તો આતાપી પહિતત્તો વિહરન્તો યથા મયાનુસિટ્ઠં તથા પટિપજ્જમાનો સતમ્પિ વસ્સાનિ સતમ્પિ વસ્સસતાનિ સતમ્પિ વસ્સસહસ્સાનિ એકન્તસુખપ્પટિસંવેદી વિહરેય્ય, સો ચ ખ્વસ્સ સકદાગામી વા અનાગામી વા અપણ્ણકં વા સોતાપન્નો. તિટ્ઠતુ, સક્કા, અડ્ઢમાસો.

ઇધ મમ સાવકો દસ રત્તિન્દિવે [રત્તિદિવે (ક.)] અપ્પમત્તો આતાપી પહિતત્તો વિહરન્તો યથા મયાનુસિટ્ઠં તથા પટિપજ્જમાનો સતમ્પિ વસ્સાનિ સતમ્પિ વસ્સસતાનિ સતમ્પિ વસ્સસહસ્સાનિ એકન્તસુખપ્પટિસંવેદી વિહરેય્ય, સો ચ ખ્વસ્સ સકદાગામી વા અનાગામી વા અપણ્ણકં વા સોતાપન્નો. તિટ્ઠન્તુ, સક્કા, દસ રત્તિન્દિવા.

ઇધ મમ સાવકો નવ રત્તિન્દિવે… અટ્ઠ રત્તિન્દિવે… સત્ત રત્તિન્દિવે… છ રત્તિન્દિવે… પઞ્ચ રત્તિન્દિવે… ચત્તારો રત્તિન્દિવે… તયો રત્તિન્દિવે… દ્વે રત્તિન્દિવે… એકં રત્તિન્દિવં અપ્પમત્તો આતાપી પહિતત્તો વિહરન્તો યથા મયાનુસિટ્ઠં તથા પટિપજ્જમાનો સતમ્પિ વસ્સાનિ સતમ્પિ વસ્સસતાનિ સતમ્પિ વસ્સસહસ્સાનિ એકન્તસુખપ્પટિસંવેદી વિહરેય્ય, સો ચ ખ્વસ્સ સકદાગામી વા અનાગામી વા અપણ્ણકં વા સોતાપન્નો. તેસં વો, સક્કા, અલાભા તેસં દુલ્લદ્ધં, યે તુમ્હે એવં સોકસભયે જીવિતે મરણસભયે જીવિતે અપ્પેકદા અટ્ઠઙ્ગસમન્નાગતં ઉપોસથં ઉપવસથ, અપ્પેકદા ન ઉપવસથા’’તિ. ‘‘એતે મયં, ભન્તે, અજ્જતગ્ગે અટ્ઠઙ્ગસમન્નાગતં ઉપોસથં ઉપવસિસ્સામા’’તિ. છટ્ઠં.