१. पठमसिक्खापदं

१०२१. तेन समयेन बुद्धो भगवा सावत्थियं विहरति जेतवने अनाथपिण्डिकस्स आरामे. तेन खो पन समयेन सम्बहुला भिक्खू गामकावासे एकचीवरा चीवरकम्मं करोन्ति. भिक्खुनियो अनापुच्छा आरामं पविसित्वा येन ते भिक्खू तेनुपसङ्कमिंसु. भिक्खू उज्झायन्ति खिय्यन्ति विपाचेन्ति – ‘‘कथञ्हि नाम भिक्खुनियो अनापुच्छा आरामं पविसिस्सन्ती’’ति…पे… सच्चं किर, भिक्खवे, भिक्खुनियो अनापुच्छा आरामं पविसन्तीति? ‘‘सच्चं, भगवा’’ति. विगरहि बुद्धो भगवा…पे… कथञ्हि नाम, भिक्खवे, भिक्खुनियो अनापुच्छा आरामं पविसिस्सन्ति! नेतं, भिक्खवे, अप्पसन्नानं वा पसादाय…पे… एवञ्च पन, भिक्खवे, भिक्खुनियो इमं सिक्खापदं उद्दिसन्तु –

‘‘या पन भिक्खुनी अनापुच्छा आरामं पविसेय्य, पाचित्तिय’’न्ति.

एवञ्चिदं भगवता भिक्खुनीनं सिक्खापदं पञ्ञत्तं होति.

१०२२. तेन खो पन समयेन ते भिक्खू तम्हा आवासा पक्कमिंसु. भिक्खुनियो – ‘‘अय्या पक्कन्ता’’ति, आरामं नागमंसु. अथ खो ते भिक्खू पुनदेव तं आवासं पच्चागच्छिंसु. भिक्खुनियो – ‘‘अय्या आगता’’ति, आपुच्छा आरामं पविसित्वा येन ते भिक्खू तेनुपसङ्कमिंसु; उपसङ्कमित्वा ते भिक्खू अभिवादेत्वा एकमन्तं अट्ठंसु. एकमन्तं ठिता खो ता भिक्खुनियो ते भिक्खू एतदवोचुं – ‘‘किस्स तुम्हे, भगिनियो, आरामं नेव सम्मज्जित्थ न पानीयं परिभोजनीयं उपट्ठापित्थाति? भगवता, अय्या, सिक्खापदं पञ्ञत्तं [पञ्ञत्तं होति (क.)] होति – ‘‘न अनापुच्छा आरामो पविसितब्बो’’ति. तेन मयं न आगमिम्हा’’ति. भगवतो एतमत्थं आरोचेसुं…पे… अनुजानामि, भिक्खवे, सन्तं भिक्खुं आपुच्छा आरामं पविसितुं. एवञ्च पन, भिक्खवे, भिक्खुनियो इमं सिक्खापदं उद्दिसन्तु –

‘‘या पन भिक्खुनी सन्तं भिक्खुं अनापुच्छा आरामं पविसेय्य, पाचित्तिय’’न्ति.

एवञ्चिदं भगवता भिक्खुनीनं सिक्खापदं पञ्ञत्तं होति.

१०२३. तेन खो पन समयेन ते भिक्खू तम्हा आवासा पक्कमित्वा पुनदेव तं आवासं पच्चागच्छिंसु. भिक्खुनियो – ‘‘अय्या पक्कन्ता’’ति अनापुच्छा आरामं पविसिंसु. तासं कुक्कुच्चं अहोसि – ‘‘भगवता सिक्खापदं पञ्ञत्तं – ‘न सन्तं भिक्खुं अनापुच्छा आरामो पविसितब्बो’ति. मयञ्चम्हा सन्तं भिक्खुं अनापुच्छा आरामं पविसिम्हा. कच्चि नु खो मयं पाचित्तियं आपत्तिं आपन्ना’’ति…पे… भगवतो एतमत्थं आरोचेसुं. अथ खो भगवा एतस्मिं निदाने एतस्मिं पकरणे धम्मिं कथं कत्वा भिक्खू आमन्तेसि…पे… एवञ्च पन, भिक्खवे, भिक्खुनियो इमं सिक्खापदं उद्दिसन्तु –

१०२४. ‘‘या पन भिक्खुनी जानं सभिक्खुकं आरामं अनापुच्छा पविसेय्य, पाचित्तिय’’न्ति.

१०२५. या पनाति या यादिसा…पे… भिक्खुनीति…पे… अयं इमस्मिं अत्थे अधिप्पेता भिक्खुनीति.

जानाति नाम सामं वा जानाति, अञ्ञे वा तस्सा आरोचेन्ति, ते वा आरोचेन्ति.

सभिक्खुको नाम आरामो यत्थ भिक्खू रुक्खमूलेपि वसन्ति.

अनापुच्छा आरामं पविसेय्याति भिक्खुं वा सामणेरं वा आरामिकं वा अनापुच्छा परिक्खित्तस्स आरामस्स परिक्खेपं अतिक्कामेन्तिया आपत्ति पाचित्तियस्स. अपरिक्खित्तस्स आरामस्स उपचारं ओक्कमन्तिया आपत्ति पाचित्तियस्स.

१०२६. सभिक्खुके सभिक्खुकसञ्ञा सन्तं भिक्खुं अनापुच्छा आरामं पविसति, आपत्ति पाचित्तियस्स. सभिक्खुके वेमतिका सन्तं भिक्खुं अनापुच्छा आरामं पविसति, आपत्ति दुक्कटस्स. सभिक्खुके अभिक्खुकसञ्ञा सन्तं भिक्खुं अनापुच्छा आरामं पविसति, अनापत्ति.

अभिक्खुके सभिक्खुकसञ्ञा, आपत्ति दुक्कटस्स. अभिक्खुके वेमतिका, आपत्ति दुक्कटस्स. अभिक्खुके अभिक्खुकसञ्ञा, अनापत्ति.

१०२७. अनापत्ति सन्तं भिक्खुं आपुच्छा पविसति, असन्तं भिक्खुं अनापुच्छा पविसति, सीसानुलोकिका गच्छति, यत्थ भिक्खुनियो सन्निपतिता होन्ति तत्थ गच्छति, आरामेन मग्गो होति, गिलानाय, आपदासु, उम्मत्तिकाय, आदिकम्मिकायाति.

पठमसिक्खापदं निट्ठितं.