९४. सभागापत्तिपटिकम्मविधि
१७१. तेन खो पन समयेन अञ्ञतरस्मिं आवासे तदहुपोसथे सब्बो सङ्घो सभागं आपत्तिं आपन्नो होति. अथ खो तेसं भिक्खूनं एतदहोसि – ‘‘भगवता पञ्ञत्तं ‘न सभागा आपत्ति देसेतब्बा, न सभागा आपत्ति पटिग्गहेतब्बा’ति. अयञ्च सब्बो सङ्घो सभागं आपत्तिं आपन्नो. कथं नु खो अम्हेहि पटिपज्जितब्ब’’न्ति? भगवतो एतमत्थं आरोचेसुं.
इध पन, भिक्खवे, अञ्ञतरस्मिं आवासे तदहुपोसथे सब्बो सङ्घो सभागं आपत्तिं आपन्नो होति. तेहि, भिक्खवे, भिक्खूहि एको भिक्खु सामन्ता आवासा सज्जुकं पाहेतब्बो – गच्छावुसो, तं आपत्तिं पटिकरित्वा आगच्छ; मयं ते सन्तिके आपत्तिं पटिकरिस्सामाति. एवञ्चेतं लभेथ, इच्चेतं कुसलं. नो चे लभेथ, ब्यत्तेन भिक्खुना पटिबलेन सङ्घो ञापेतब्बो –
‘‘सुणातु मे, भन्ते, सङ्घो. अयं सब्बो सङ्घो सभागं आपत्तिं आपन्नो. यदा अञ्ञं भिक्खुं सुद्धं अनापत्तिकं पस्सिस्सति, तदा तस्स सन्तिके तं आपत्तिं पटिकरिस्सती’’ति वत्वा उपोसथो कातब्बो, पातिमोक्खं उद्दिसितब्बं, न त्वेव तप्पच्चया उपोसथस्स अन्तरायो कातब्बो.
इध पन, भिक्खवे, अञ्ञतरस्मिं आवासे तदहुपोसथे सब्बो सङ्घो सभागाय आपत्तिया वेमतिको होति. ब्यत्तेन भिक्खुना पटिबलेन सङ्घो ञापेतब्बो –
‘‘सुणातु मे, भन्ते, सङ्घो. अयं सब्बो सङ्घो सभागाय आपत्तिया वेमतिको. यदा निब्बेमतिको भविस्सति, तदा तं आपत्तिं पटिकरिस्सती’’ति वत्वा उपोसथो कातब्बो, पातिमोक्खं उद्दिसितब्बं; न त्वेव तप्पच्चया उपोसथस्स अन्तरायो कातब्बो.
इध पन, भिक्खवे, अञ्ञतरस्मिं आवासे वस्सूपगतो सङ्घो सभागं आपत्तिं आपन्नो होति. तेहि, भिक्खवे, भिक्खूहि एको भिक्खु सामन्ता आवासा सज्जुकं पाहेतब्बो – गच्छावुसो, तं आपत्तिं पटिकरित्वा आगच्छ; मयं ते सन्तिके तं आपत्तिं पटिकरिस्सामाति. एवञ्चेतं लभेथ, इच्चेतं कुसलं. नो चे लभेथ, एको भिक्खु सत्ताहकालिकं पाहेतब्बो – गच्छावुसो, तं आपत्तिं पटिकरित्वा आगच्छ; मयं ते सन्तिके तं आपत्तिं पटिकरिस्सामाति.
तेन खो पन समयेन अञ्ञतरस्मिं आवासे सब्बो सङ्घो सभागं आपत्तिं आपन्नो होति. सो न जानाति तस्सा आपत्तिया नामगोत्तं. तत्थ अञ्ञो भिक्खु आगच्छति बहुस्सुतो आगतागमो धम्मधरो विनयधरो मातिकाधरो पण्डितो ब्यत्तो मेधावी लज्जी कुक्कुच्चको सिक्खाकामो. तमेनं अञ्ञतरो भिक्खु येन सो भिक्खु तेनुपसङ्कमि, उपसङ्कमित्वा तं भिक्खुं एतदवोच – ‘‘यो नु खो, आवुसो, एवञ्चेवञ्च करोति, किं नाम सो आपत्तिं आपज्जती’’ति? सो एवमाह – ‘‘यो खो, आवुसो, एवञ्चेवञ्च करोति, इमं नाम सो आपत्तिं आपज्जति. इमं नाम त्वं, आवुसो, आपत्तिं आपन्नो; पटिकरोहि तं आपत्ति’’न्ति. सो एवमाह – ‘‘न खो अहं, आवुसो, एकोव इमं आपत्तिं आपन्नो; अयं सब्बो सङ्घो इमं आपत्तिं आपन्नो’’ति. सो एवमाह – ‘‘किं ते, आवुसो, करिस्सति परो आपन्नो वा अनापन्नो वा. इङ्घ, त्वं, आवुसो, सकाय आपत्तिया वुट्ठाही’’ति. अथ खो सो भिक्खु तस्स भिक्खुनो वचनेन तं आपत्तिं पटिकरित्वा येन ते भिक्खू तेनुपसङ्कमि, उपसङ्कमित्वा ते भिक्खू एतदवोच – ‘‘यो किर, आवुसो, एवञ्चेवञ्च करोति, इमं नाम सो आपत्तिं आपज्जति. इमं नाम तुम्हे, आवुसो, आपत्तिं आपन्ना; पटिकरोथ तं आपत्ति’’न्ति. अथ खो ते भिक्खू न इच्छिंसु तस्स भिक्खुनो वचनेन तं आपत्तिं पटिकातुं. भगवतो एतमत्थं आरोचेसुं.
इध पन, भिक्खवे, अञ्ञतरस्मिं आवासे सब्बो सङ्घो सभागं आपत्तिं आपन्नो होति. सो न जानाति तस्सा आपत्तिया नामगोत्तं. तत्थ अञ्ञो भिक्खु आगच्छति बहुस्सुतो आगतागमो धम्मधरो विनयधरो मातिकाधरो पण्डितो ब्यत्तो मेधावी लज्जी कुक्कुच्चको सिक्खाकामो. तमेनं अञ्ञतरो भिक्खु येन सो भिक्खु तेनुपसङ्कमि, उपसङ्कमित्वा तं भिक्खुं एवं वदेति – ‘‘यो नु खो, आवुसो, एवञ्चेवञ्च करोति, किं नाम सो आपत्तिं आपज्जती’’ति? सो एवं वदेति – ‘‘यो खो, आवुसो, एवञ्चेवञ्च करोति, इमं नाम सो आपत्तिं आपज्जति. इमं नाम त्वं, आवुसो, आपत्तिं आपन्नो; पटिकरोहि तं आपत्ति’’न्ति. सो एवं वदेति – ‘‘न खो अहं, आवुसो, एकोव इमं आपत्तिं आपन्नो. अयं सब्बो सङ्घो इमं आपत्तिं आपन्नो’’ति. सो एवं वदेति – ‘‘किं ते, आवुसो, करिस्सति परो आपन्नो वा अनापन्नो वा. इङ्घ, त्वं, आवुसो, सकाय आपत्तिया वुट्ठाही’’ति. सो चे, भिक्खवे, भिक्खु तस्स भिक्खुनो वचनेन तं आपत्तिं पटिकरित्वा येन ते भिक्खू तेनुपसङ्कमि, उपसङ्कमित्वा ते भिक्खू एवं वदेति – ‘‘यो किर, आवुसो, एवञ्चेवञ्च करोति इमं नाम सो आपत्तिं आपज्जति, इमं नाम तुम्हे आवुसो आपत्तिं आपन्ना, पटिकरोथ तं आपत्ति’’न्ति. ते चे, भिक्खवे, भिक्खू तस्स भिक्खुनो वचनेन तं आपत्तिं पटिकरेय्युं, इच्चेतं कुसलं. नो चे पटिकरेय्युं, न ते, भिक्खवे, भिक्खू तेन भिक्खुना अकामा वचनीयाति.
चोदनावत्थुभाणवारो निट्ठितो दुतियो.