७. मिगजालवग्गो

१. पठममिगजालसुत्तवण्णना

६३. चक्खुविञ्ञाणं दस्सनकिच्चन्ति वुत्तचक्खुविञ्ञाणेन पस्सितब्बन्ति आह ‘‘इट्ठारम्मणभूता’’ति. कमनीयाति कामेतब्बा. मनं अप्पायन्तीति मनापाति आह ‘‘मनवड्ढनका’’ति. पियायितब्बसभावा पियरूपा. कामूपसंहिताति कामपटिसंयुत्ता. आलम्बितब्बता एव चेत्थ उपसंहितताति ‘‘आरम्मणं कत्वा’’तिआदिमाह. तण्हासङ्खाता नन्दी तण्हानन्दी, न तुट्ठिनन्दीयेव ‘‘नन्दिं चरती’’तिआदीसु विय. गामन्तन्ति गामसमीपं. ‘‘अनुपचारट्ठान’’न्ति वत्वा तं दस्सेति ‘‘यत्था’’तिआदिना.

एत्थाति यथानीहते पाठे. ‘‘इमं एकं परियायं ठपेत्वा’’ति वुत्तं तस्स ‘‘पन्तानी’’तिपदेन सङ्गहितत्ता. अप्पसद्दानि अप्पनिग्घोसानीति एत्थ अप्प-सद्दो अभावत्थो.

पठममिगजालसुत्तवण्णना निट्ठिता.

६. समिद्धिलोकपञ्हासुत्तवण्णना

६८. आयाचनसुत्ततो पट्ठायाति मिगजालवग्गे दुतियसुत्ततो पट्ठाय. पठमसुत्ते पन दुतियकविहारादिभावो वुत्तोति.

समिद्धिलोकपञ्हासुत्तवण्णना निट्ठिता.

७. उपसेनआसीविससुत्तवण्णना

६९. गहेत्वाति पारुपनस्स सिथिलकरणेन वीमंसतो मोचेत्वा. लेणच्छायायाति पुरिमदिसाय लेणच्छायायं. पतित्वाति लेणच्छदनतो भस्सित्वा. फुट्ठविसोति चतूसु आसीविसेसु सो फुट्ठविसो. तेनाह ‘‘तस्मा’’तिआदि. परियादियमानमेवाति खेपेन्तमेव, विनासेन्तमेवाति अत्थो. यथापरिच्छेदेनाति अत्तनो विसपरिच्छेदानुरूपं. अञ्ञथाभावन्ति वड्ढभावादिपकतिजहनं. सभावविगमोति विनासो.

उपसेनआसीविससुत्तवण्णना निट्ठिता.

८. उपवाणसन्दिट्ठिकसुत्तवण्णना

७०. रूपं पटिसंविदितं करोति ञातपरिञ्ञावसेन. रूपरागन्ति नीलादिभेदे रूपधम्मे रागं. पटिसंविदितं करोति ‘‘अयं मे रागो अप्पहीनो’’ति. एतेन सेक्खानं पच्चवेक्खणा कथिता. तेन वुत्तं ‘‘एवम्पि खो, उपवाण, सन्दिट्ठिको धम्मो होती’’तिआदि. रूपरागं पटिसंविदितं करोति ‘‘नत्थि मे अज्झत्तं रूपेसु रागो’’ति पजानाति. असेक्खानं हायं पच्चवेक्खणा.

उपवाणसन्दिट्ठिकसुत्तवण्णना निट्ठिता.

९. पठमछफस्सायतनसुत्तवण्णना

७१. फस्साकरानन्ति छन्नं फस्सानं आकरानं उप्पत्तिट्ठानानं, चक्खादीनन्ति अत्थो. नट्ठो नाम अहन्ति वदति, यो छन्नं फस्सायतनानं समुदयादिं यथाभूतं पजानाति, सो वुसितवा, इतरो अवुसितवा अहञ्च तादिसोति. अयमेवाति अयं चक्खुस्मिं ‘‘नेतं ममा’’तिआदिना तिण्णं गाहानं अभावो एव.

पठमछफस्सायतनसुत्तवण्णना निट्ठिता.

१०. दुतियछफस्सायतनसुत्तवण्णना

७२. अपुनब्भवोति पुनब्भवाभावो.

११. ततियछफस्सायतनसुत्तवण्णना

७३. पनस्ससन्ति एकंसेन नट्ठोति अयमेत्थ अत्थोति आह ‘‘अतिनट्ठो’’ति, धुरतो एव नट्ठोति अत्थो.

ततियछफस्सायतनसुत्तवण्णना निट्ठिता.

मिगजालवग्गवण्णना निट्ठिता.