२. अरतिसुत्तवण्णना

२१०. विहारगरुको किरेस थेरोति एतेन थेरो अत्तनो सद्धिविहारिकं वङ्गीसं ओवदितुं अनवसरो. तेन अन्तरन्तरा तस्स चित्तं रागो अनुद्धंसेतीति दस्सेति. सासने अरतिन्ति सीलपरिपूरणे समथविपस्सनाभावनाय च अनभिरतिं. कामगुणेसु च रतिन्ति पञ्चसु कामकोट्ठासेसु अस्सादं. पापवितक्कन्ति कामसङ्कप्पं. सब्बाकारेनाति सब्बे तदङ्गविक्खम्भनसमुच्छिन्दनाकारेन. यथा महन्तं अरञ्ञं वनथन्ति, एवं महन्तं किलेसवनं ‘‘वनथ’’न्ति वुत्तं.

पथविञ्च वेहासन्ति भुम्मत्थे पच्चत्तवचनं, तस्मा पथवियं आकासे चाति अत्थो. तेनाह ‘‘पथविट्ठित’’न्तिआदि. जगतीति च पथविया वेवचनं. तेनाह ‘‘अन्तोपथविय’’न्ति. परिजीरतीति सब्ब्बसो जरं पापुणाति. समागन्त्वाति ञाणेन समागन्त्वाति अत्थो. तेनाह ‘‘मुतत्ताति विञ्ञातत्तभावा’’ति.

पटिघपदेन गन्धरसा गहिता घानजिव्हानं पटिहननवसेन पवत्तनतो. मुतपदेन फोट्ठब्बारम्मणं गहितं मुत्वा गहेतब्बतो. न लिप्पतीति न मक्खीयति.

सट्ठि-सद्दो छ-सद्देन समानत्थोति ‘‘सट्ठिनिस्सिता’’ति पदस्स ‘‘छआरम्मणनिस्सिता’’ति अत्थो वुत्तो. पुथू अधम्मवितक्काति रूपवितक्कादिवसेन बहू नानावितक्का मिच्छासङ्कप्पा. जनताय निविट्ठाति महाजने पतिट्ठिता. तेसं वसेनाति तेसम्पि मिच्छावितक्कानं वसेन. न कत्थचि आरम्मणे. किलेसवग्गगतोति किलेससङ्गणिकं उपगतो न भवेय्य, किलेसवितक्का न उप्पादेतब्बाति अत्थो. दुट्ठुल्लवचनं कामपटिसंयुत्तकथा.

दब्बजातिकोति दब्बरूपो. नेपक्केनाति कोसल्लेन. निब्बानं पटिच्चाति असङ्खतधातुं आरम्मणवसेन पटिच्च. परिनिब्बानकालन्ति अनुपादिसेसनिब्बानकालं.

अरतिसुत्तवण्णना निट्ठिता.