८. ककुधसुत्तवण्णना

९९. ‘‘नन्दामी’’ति वुत्ते नन्दी नाम पब्बजितस्स मलन्ति चोदेतुकामो देवपुत्तो ‘‘नन्दसी’’ति पुच्छि. अथस्स भगवा तं पटिक्खिपन्तो ‘‘किं लद्धा’’ति? आह. तेन ‘‘तया मम अधिप्पेतनन्दिया इध पच्चयो एव नत्थि, कुतो सा नन्दी’’ति दस्सेति. तेनाह ‘‘तुट्ठि नामा’’तिआदि. अथ देवपुत्तो नन्दिया असति सोकेन भवितब्बं, सोको च पब्बजितस्स मलन्ति चोदेन्तो आह ‘‘तेन हि, समण, सोचसी’’ति. भगवा तम्पि पटिक्खिपन्तो ‘‘किं जीयित्था’’तिआदिमाह. किं मं जिनातीति अत्थो?

यदि ते नन्दिसोका न सन्ति हासवत्थुनो लाभस्स जानिया च अभावतो, एकविहारिनो पन अरतिया भवितब्बन्ति आह – ‘‘कच्चि तं एकमासीनं, अरती नाभिकीरती’’ति. तस्मिम्पि भगवता पटिक्खित्ते अथ नेसम्पि नन्दिसोकारतीनं अभावे कारणं पुच्छन्तो ‘‘कथं त्व’’न्ति गाथमाह? अथस्स भगवा तं कारणं पवेदेन्तो ‘‘अघजातस्सा’’ति गाथमाह. तत्थ अघजातस्साति अघे जातस्स. तेनाह ‘‘वट्टदुक्खे ठितस्सा’’ति. जाततण्हस्स अप्पहीनतण्हस्स वट्टदुक्खं आगतमेव कारणस्स अप्पहीनत्ता. तस्सेव हि कारणस्स अप्पहीनतं दस्सेन्तो ‘‘दुक्खी सुखं पत्थयतीति हि वुत्त’’न्ति आह. दुक्खप्पवत्तिया सापि तण्हाप्पवत्ति तेन दस्सिता. इतीतिआदिना वुत्तमेवत्थं निगमनवसेन दस्सेति.

ककुधसुत्तवण्णना निट्ठिता.