१. उस्सयवादिकासिक्खापदवण्णना

सङ्घादिसेसेसु पठमे उस्सयवादिकाति मानुस्सयवसेन कोधुस्सयवसेन अड्डकरणत्थाय विनिच्छयमहामत्तानं सन्तिके विवदमाना. गहपतिना वातिआदीहि ठपेत्वा पञ्च सहधम्मिके अवसेसा गहट्ठपब्बजिता सङ्गहिता. अयं भिक्खुनी पठमापत्तिकन्ति आदिम्हि पठमं आपत्ति एतस्साति पठमापत्तिको, वीतिक्कमक्खणेयेव आपज्जितब्बोति अत्थो, तं पठमापत्तिकं. आपन्नाति अड्डपरियोसाने आपन्ना. भिक्खुनिं सङ्घतो निस्सारेतीति निस्सारणीयो, तं निस्सारणीयं. सङ्घादिसेसन्ति एवंनामकं.

सावत्थियं थुल्लनन्दं आरब्भ उस्सयवादिकवत्थुस्मिं पञ्ञत्तं, साणत्तिकं, ‘‘अड्डं करिस्सामी’’ति यंकिञ्चि दुतियिकं वा सक्खिं वा सहायं वा परियेसन्तिया परियेसने दुक्कटं, यत्थ ठिताय ‘‘अड्डं कातुं गच्छामी’’ति चित्तं उप्पज्जति, ततो पट्ठाय गच्छन्तिया पदे पदे दुक्कटं, यत्थकत्थचि अन्तमसो भिक्खुनुपस्सयं आगतेपि वोहारिके दिस्वा अत्तनो कथं आरोचेन्तिया दुक्कटं. इतरेन अत्तनो कथाय आरोचिताय भिक्खुनिया थुल्लच्चयं, पठमं इतरेन पच्छा भिक्खुनिया आरोचनेपि एसेव नयो. सचे पन भिक्खुनी तं वदति ‘‘मम च तव च कथं त्वंयेव आरोचेही’’ति, सो अत्तनो वा कथं पठमं आरोचेतु, तस्सा वा, पठमारोचने भिक्खुनिया दुक्कटं, दुतिये थुल्लच्चयं, तेन एवं वुत्ताय भिक्खुनिया आरोचनेपि एसेव नयो. सचे पन भिक्खुनी अञ्ञेन कथापेति, तत्रापि एसेव नयो. यथा वा तथा वा हि आरोचियमाने पठमारोचने भिक्खुनिया दुक्कटं, दुतिये थुल्लच्चयं. उभिन्नं पन कथं सुत्वा वोहारिकेहि विनिच्छये कते अड्डपरियोसानं नाम होति, तस्मिं अड्डपरियोसाने भिक्खुनिया जयेपि पराजयेपि सङ्घादिसेसो.

या पन पच्चत्थिकमनुस्सेहि दूतं वा पहिणित्वा, सयं वा आगन्त्वा ‘‘एहि, अय्ये’’ति आकड्ढियमाना गच्छति, या वा उपस्सये अञ्ञेहि कतं अनाचारं अनोदिस्स आचिक्खन्ती रक्खं याचति, याय च किञ्चि अवुत्ता वोहारिका अञ्ञतो सुत्वा सयमेव अड्डं परियोसापेन्ति, तस्सा, उम्मत्तिकादीनञ्च अनापत्ति. अञ्ञेहि अनाकड्ढिताय अड्डकरणं, अड्डपरियोसानन्ति इमानेत्थ द्वे अङ्गानि. समुट्ठानादीनि पठमकथिनसदिसानि, इदं पन किरियमेवाति.

उस्सयवादिकासिक्खापदवण्णना निट्ठिता.