३. गिहिपब्बजितसम्मापटिपत्तिपञ्हो

[३] ‘‘भन्ते नागसेन, भासितम्पेतं भगवता ‘गिहिनो वाहं, भिक्खवे, पब्बजितस्स वा सम्मापटिपत्तिं वण्णेमि, गिही वा भिक्खवे पब्बजितो वा सम्मापटिपन्नो सम्मापटिपत्ताधिकरणहेतु आराधको होति ञायं धम्मं कुसल’’न्ति. यदि, भन्ते नागसेन, गिही ओदातवसनो कामभोगी पुत्तदारसम्बाधसयनं अज्झावसन्तो कासिकचन्दनं पच्चनुभोन्तो मालागन्धविलेपनं धारेन्तो जातरूपरजतं सादियन्तो मणिकुण्डल [मणिकनक (सी. पी.)] विचित्तमोळिबद्धो सम्मापटिपन्नो आराधको होति ञायं धम्मं कुसलं, पब्बजितोपि भण्डुकासाववत्थवसनो परपिण्डमज्झुपगतो चतूसु सीलक्खन्धेसु सम्मापरिपूरकारी दियड्ढेसु सिक्खापदसतेसु समादाय वत्तन्तो तेरससु धुतगुणेसु अनवसेसं वत्तन्तो सम्मापटिपन्नो आराधको होति ञायं धम्मं कुसलं. तत्थ, भन्ते, को विसेसो गिहिनो वा पब्बजितस्स वा? अफलं होति तपोकम्मं, निरत्थका पब्बज्जा. वञ्झा सिक्खापदगोपना, मोघं धुतगुणसमादानं, किं तत्थ दुक्खमनुचिण्णेन, ननु नाम सुखेनेव सुखं अधिगन्तब्ब’’न्ति.

‘‘भासितम्पेतं, महाराज, भगवता ‘गिहिनो वाहं, भिक्खवे, पब्बजितस्स वा सम्मापटिपत्तिं वण्णेमि, गिही वा, भिक्खवे, पब्बजितो वा सम्मापटिपन्नो सम्मापटिपत्ताधिकरणहेतु आराधको होति ञायं धम्मं कुसल’’न्ति. एवमेतं, महाराज, सम्मापटिपन्नोव सेट्ठो, पब्बजितोपि, महाराज, ‘पब्बजितोम्ही’ति न सम्मा पटिपज्जेय्य, अथ खो सो आरकाव सामञ्ञा, आरकाव ब्रह्मञ्ञा, पगेव गिही ओदातवसनो. गिहीपि, महाराज, सम्मापटिपन्नो आराधको होति ञायं धम्मं कुसलं, पब्बजितोपि, महाराज, सम्मापटिपन्नो आराधको होति ञायं धम्मं कुसलं.

‘‘अपि च खो, महाराज, पब्बजितोव सामञ्ञस्स इस्सरो अधिपति; पब्बज्जा, महाराज, बहुगुणा अनेकगुणा अप्पमाणगुणा, न सक्का पब्बज्जाय गुणं परिमाणं कातुं.

‘‘यथा, महाराज, कामददस्स मणिरतनस्स न सक्का धनेन अग्घो परिमाणं कातुं ‘एत्तकं मणिरतनस्स मूल’न्ति, एवमेव खो, महाराज, पब्बज्जा बहुगुणा अनेकगुणा अप्पमाणगुणा, न सक्का पब्बज्जाय गुणं परिमाणं कातुं.

‘‘यथा वा पन, महाराज, महासमुद्दे ऊमियो न सक्का परिमाणं कातुं ‘एत्तका महासमुद्दे ऊमियो’ति, एवमेव खो, महाराज, पब्बज्जा बहुगुणा अनेकगुणा अप्पमाणगुणा, न सक्का पब्बज्जाय गुणं परिमाणं कातुं.

‘‘पब्बजितस्स, महाराज, यं किञ्चि करणीयं, सब्बं तं खिप्पमेव समिज्झति नो चिररत्ताय. किं कारणा? पब्बजितो, महाराज, अप्पिच्छो होति सन्तुट्ठो पविवित्तो असंसट्ठो आरद्धवीरियो निरालयो अनिकेतो परिपुण्णसीलो सल्लेखिताचारो धुतप्पटिपत्तिकुसलो होति, तं कारणा पब्बजितस्स यं किञ्चि करणीयं, सब्बं तं खिप्पमेव समिज्झति नो चिररत्ताय. यथा, महाराज, निग्गण्ठिसमसुधोतउजुविमलनाराचो सुसज्जितो सम्मा वहति, एवमेव खो, महाराज, पब्बजितस्स यं किञ्चि करणीयं, सब्बं तं खिप्पमेव समिज्झति नो चिररत्ताया’’ति. ‘‘साधु, भन्ते नागसेन, एवमेतं तथा सम्पटिच्छामी’’ति.

गिहिपब्बजितसम्मापटिपत्तिपञ्हो ततियो.