७. बुद्धपूजनपञ्हो
७. ‘‘भन्ते नागसेन, भासितम्पेतं तथागतेन ‘अब्यावटा तुम्हे, आनन्द, होथ तथागतस्स सरीरपूजाया’ति. पुन च भणितं –
‘‘‘पूजेथ नं पूजनियस्स धातुं;
एवं किर सग्गमितो गमिस्सथा’ति.
‘‘यदि, भन्ते नागसेन, तथागतेन भणितं ‘अब्यावटा तुम्हे, आनन्द, होथ तथागतस्स सरीरपूजाया’ति, तेन हि ‘पूजेथ नं पूजनियस्स धातुं, एवं करा सग्गमितो गमिस्सथा’ति यं वचनं, तं मिच्छा. यदि तथागतेन भणितं ‘पूजेथ नं पूजनियस्स धातुं, एवं करा सग्गमितो गमिस्सथा’ति, तेन हि ‘अब्यावटा तुम्हे आनन्द, होथ तथागतस्स सरीरपूजाया’ति तम्पि वचनं मिच्छा. अयम्पि उभतो कोटिको पञ्हो तवानुप्पत्तो, सो तया निब्बाहितब्बो’’ति.
‘‘भासितम्पेतं, महाराज, भगवता ‘अब्यावटा तुम्हे, आनन्द, होथ तथागतस्स सरीरपूजाया’ति, पुन च भणितं ‘पूजेथ नं पूजनियस्स धातुं, एवं करा सग्गमितो गमिस्सथा’ति, तञ्च पन न सब्बेसं जिनपुत्तानं येव आरब्भ भणितं ‘अब्यावटा तुम्हे, आनन्द, होथ तथागतस्स सरीरपूजाया’ति. अकम्मं हेतं, महाराज, जिनपुत्तानं यदिदं पूजा, सम्मसनं सङ्खारानं, योनिसो मनसिकारो, सतिपट्ठानानुपस्सना, आरम्मणसारग्गाहो, किलेसयुद्धं, सदत्थमनुयुञ्जना, एतं जिनपुत्तानं करणीयं, अवसेसानं देवमनुस्सानं पूजा करणीया.
‘‘यथा, महाराज, महिया राजपुत्तानं हत्थिअस्सरथधनुथरुलेखमुद्दासिक्खाखग्गमन्तसुति- सम्मुतियुद्धयुज्झापनकिरिया करणीया, अवसेसानं पुथुवेस्ससुद्दानं कसि वणिज्जा गोरक्खा करणीया, एवमेव खो, महाराज, अकम्मं हेतं जिनपुत्तानं यदिदं पूजा, सम्मसनं सङ्खारानं, योनिसो मनसिकारो, सतिपट्ठानानुपस्सना, आरम्मणसारग्गाहो, किलेसयुद्धं, सदत्थमनुयुञ्जना, एतं जिनपुत्तानं करणीयं, अवसेसानं देवमनुस्सानं पूजा करणीया.
‘‘यथा वा पन, महाराज, ब्राह्मणमाणवकानं इरुवेदं यजुवेदं सामवेदं अथब्बणवेदं लक्खणं इतिहासं पुराणं निघण्डु केटुभं अक्खरप्पभेदं पदं वेय्याकरणं भासमग्गं उप्पातं सुपिनं निमित्तं छळङ्गं चन्दग्गाहं सूरियग्गाहं सुक्कराहुचरितं उळुग्गहयुद्धं [ओळुग्गहयुद्धं (क.)] देवदुन्दुभिस्सरं ओक्कन्ति उक्कापातं भूमिकम्मं [भूमिकम्पं (सी. पी.)] दिसादाहं भुम्मन्तलिक्खं जोतिसं लोकायतिकं साचक्कं मिगचक्कं अन्तरचक्कं मिस्सकुप्पादं सकुणरुतरवितं [सकुणरुतं (सी.)] सिक्खा करणीया, अवसेसानं पुथुवेस्ससुद्दानं कसि वणिज्जा गोरक्खा करणीया, एवमेव खो, महाराज, अकम्मं हेतं जिनपुत्तानं यदिदं पूजा, सम्मसनं सङ्खारानं, योनिसो मनसिकारो, सतिपट्ठानानुपस्सना, आरम्मणसारग्गाहो, किलेसयुद्धं, सदत्थमनुयुञ्जना, एतं जिनपुत्तानं करणीयं, अवसेसानं देवमनुस्सानं पूजा करणीया, तस्मा, महाराज, तथागतो ‘मा इमे अकम्मे युञ्जन्तु, कम्मे इमे युञ्जन्तू’ति आह ‘अब्यावटा तुम्हे, आनन्द, होथ तथागतस्स सरीरपूजाया’ति. यदेतं, महाराज, तथागतो न भणेय्य, पत्तचीवरम्पि अत्तनो परियादापेत्वा भिक्खू बुद्धपूजं येव करेय्यु’’न्ति. ‘‘साधु, भन्ते नागसेन, एवमेतं तथा सम्पटिच्छामी’’ति.
बुद्धपूजनपञ्हो सत्तमो.