३. भद्दियभिक्खुवत्थु
यञ्हि किच्चन्ति इमं धम्मदेसनं सत्था भद्दियं निस्साय जातियावने विहरन्तो भद्दिये भिक्खू आरब्भ कथेसि.
ते किर पादुकमण्डने उय्युत्ता अहेसुं. यथाह – ‘‘तेन खो पन समयेन भद्दिया भिक्खू अनेकविहितं पादुकमण्डनानुयोगमनुयुत्ता विहरन्ति, तिणपादुकं करोन्तिपि कारापेन्तिपि, मुञ्जपादुकं करोन्तिपि कारापेन्तिपि, पब्बजपादुकं हिन्तालपादुकं कमलपादुकं कम्बलपादुकं करोन्तिपि कारापेन्तिपि, रिञ्चन्ति उद्देसं परिपुच्छं अधिसीलं अधिचित्तं अधिपञ्ञ’’न्ति (महाव. २५१). भिक्खू तेसं तथाकरणभावं जानित्वा उज्झायित्वा सत्थु आरोचेसुं. सत्था ते भिक्खू गरहित्वा, ‘‘भिक्खवे, तुम्हे अञ्ञेन किच्चेन आगता अञ्ञस्मिंयेव किच्चे उय्युत्ता’’ति वत्वा धम्मं देसेन्तो इमा गाथा अभासि –
२९२. ‘‘यञ्हि किच्चं अपविद्धं, अकिच्चं पन करीयति;
उन्नळानं पमत्तानं, तेसं वड्ढन्ति आसवा.
२९३. ‘‘येसञ्च सुसमारद्धा, निच्चं कायगता सति;
अकिच्चं ते न सेवन्ति, किच्चे सातच्चकारिनो;
सतानं सम्पजानानं, अत्थं गच्छन्ति आसवा’’ति.
तत्थ यञ्हि किच्चन्ति भिक्खुनो हि पब्बजितकालतो पट्ठाय अपरिमाणसीलक्खन्धगोपनं अरञ्ञावासो धुतङ्गपरिहरणं भावनारामताति एवमादीनि किच्चं नाम. इमेहि पन यं अत्तनो किच्चं, तं अपविद्धं छड्डितं. अकिच्चन्ति भिक्खुनो छत्तमण्डनं उपाहनमण्डनं पादुकपत्तथालकधम्मकरणकायबन्धनअंसबद्धकमण्डनं अकिच्चं नाम. येहि तं कयिरति, तेसं माननळं उक्खिपित्वा चरणेन उन्नळानं सतिवोस्सग्गेन पमत्तानं चत्तारो आसवा वड्ढन्तीति अत्थो. सुसमारद्धाति सुपग्गहिता. कायगता सतीति कायानुपस्सनाभावना. अकिच्चन्ति ते एतं छत्तमण्डनादिकं अकिच्चं न सेवन्ति न करोन्तीति अत्थो. किच्चेति पब्बजितकालतो पट्ठाय कत्तब्बे अपरिमाणसीलक्खन्धगोपनादिके करणीये. सातच्चकारिनोति सततकारिनो अट्ठितकारिनो. तेसं सतिया अविप्पवासेन सतानं सात्थकसम्पजञ्ञं सप्पायसम्पजञ्ञं गोचरसम्पजञ्ञं असम्मोहसम्पजञ्ञन्ति चतूहि सम्पजञ्ञेहि सम्पजानानं चत्तारोपि आसवा अत्थं गच्छन्ति, परिक्खयं अभावं गच्छन्तीति अत्थो.
देसनावसाने ते भिक्खू अरहत्ते पतिट्ठहिंसु, सम्पत्तानम्पि सात्थिका धम्मदेसना अहोसीति.
भद्दियवत्थु ततियं.