(१०) १. परूपहारकथा

३०७. अत्थि अरहतो असुचि सुक्कविस्सट्ठीति? आमन्ता. अत्थि अरहतो रागो कामरागो कामरागपरियुट्ठानं कामरागसंयोजनं कामोघो कामयोगो कामच्छन्दनीवरणन्ति? न हेवं वत्तब्बे…पे….

नत्थि अरहतो रागो कामरागो कामरागपरियुट्ठानं कामरागसंयोजनं कामोघो कामयोगो कामच्छन्दनीवरणन्ति? आमन्ता. हञ्चि नत्थि अरहतो रागो कामरागो कामरागपरियुट्ठानं कामरागसंयोजनं कामोघो कामयोगो कामच्छन्दनीवरणं, नो च वत रे वत्तब्बे – ‘‘अत्थि अरहतो असुचि सुक्कविस्सट्ठी’’ति.

अत्थि पुथुज्जनस्स असुचि सुक्कविस्सट्ठि, अत्थि तस्स रागो कामरागो कामरागपरियुट्ठानं कामरागसंयोजनं कामोघो कामयोगो कामच्छन्दनीवरणन्ति? आमन्ता. अत्थि अरहतो असुचि सुक्कविस्सट्ठि, अत्थि तस्स रागो कामरागो कामरागपरियुट्ठानं…पे… कामच्छन्दनीवरणन्ति? न हेवं वत्तब्बे…पे….

अत्थि अरहतो असुचि सुक्कविस्सट्ठि, नत्थि तस्स रागो कामरागो कामरागपरियुट्ठानं…पे… कामच्छन्दनीवरणन्ति? आमन्ता. अत्थि पुथुज्जनस्स असुचि सुक्कविस्सट्ठि, नत्थि तस्स रागो कामरागो कामरागपरियुट्ठानं…पे… कामच्छन्दनीवरणन्ति? न हेवं वत्तब्बे…पे….

अत्थि अरहतो असुचि सुक्कविस्सट्ठीति? आमन्ता. केनट्ठेनाति? हन्द हि मारकायिका देवता अरहतो असुचिं सुक्कविस्सट्ठिं उपसंहरन्तीति.

मारकायिका देवता अरहतो असुचिं सुक्कविस्सट्ठिं उपसंहरन्तीति? आमन्ता. अत्थि मारकायिकानं देवतानं असुचि सुक्कविस्सट्ठीति? न हेवं वत्तब्बे…पे….

नत्थि मारकायिकानं देवतानं असुचि सुक्कविस्सट्ठीति? आमन्ता. हञ्चि नत्थि मारकायिकानं देवतानं असुचि सुक्कविस्सट्ठि, नो च वत रे वत्तब्बे – ‘‘मारकायिका देवता अरहतो असुचिं सुक्कविस्सट्ठिं उपसंहरन्ती’’ति.

मारकायिका देवता अरहतो असुचिं सुक्कविस्सट्ठिं उपसंहरन्तीति? आमन्ता. मारकायिका देवता अत्तनो असुचिं सुक्कविस्सट्ठिं उपसंहरन्ति, अञ्ञेसं असुचिं सुक्कविस्सट्ठिं उपसंहरन्ति, तस्स असुचिं सुक्कविस्सट्ठिं उपसंहरन्तीति? न हेवं वत्तब्बे…पे….

मारकायिका देवता नेव अत्तनो न अञ्ञेसं न तस्स असुचिं सुक्कविस्सट्ठिं उपसंहरन्तीति? आमन्ता. हञ्चि मारकायिका देवता नेव अत्तनो न अञ्ञेसं न तस्स असुचिं सुक्कविस्सट्ठिं उपसंहरन्ति, नो च वत रे वत्तब्बे – ‘‘मारकायिका देवता अरहतो असुचिं सुक्कविस्सट्ठिं उपसंहरन्ती’’ति.

मारकायिका देवता अरहतो असुचिं सुक्कविस्सट्ठिं उपसंहरन्तीति? आमन्ता. लोमकूपेहि उपसंहरन्तीति? न हेवं वत्तब्बे…पे….

३०८. मारकायिका देवता अरहतो असुचिं सुक्कविस्सट्ठिं उपसंहरन्तीति? आमन्ता. किं कारणाति? हन्द हि विमतिं गाहयिस्सामाति. अत्थि अरहतो विमतीति? न हेवं वत्तब्बे…पे….

अत्थि अरहतो विमतीति? आमन्ता. अत्थि अरहतो सत्थरि विमति, धम्मे विमति, सङ्घे विमति, सिक्खाय विमति, पुब्बन्ते विमति, अपरन्ते विमति, पुब्बन्तापरन्ते विमति, इदप्पच्चयतापटिच्चसमुप्पन्नेसु धम्मेसु विमतीति? न हेवं वत्तब्बे…पे….

नत्थि अरहतो सत्थरि विमति, धम्मे विमति, सङ्घे विमति, सिक्खाय विमति, पुब्बन्ते विमति, अपरन्ते विमति, पुब्बन्तापरन्ते विमति, इदप्पच्चयतापटिच्चसमुप्पन्नेसु धम्मेसु विमतीति? आमन्ता. हञ्चि नत्थि अरहतो सत्थरि विमति…पे… इदप्पच्चयतापटिच्चसमुप्पन्नेसु धम्मेसु विमति, नो च वत रे वत्तब्बे – ‘‘अत्थि अरहतो विमती’’ति.

अत्थि पुथुज्जनस्स विमति, अत्थि तस्स सत्थरि विमति…पे… इदप्पच्चयतापटिच्चसमुप्पन्नेसु धम्मेसु विमतीति? आमन्ता. अत्थि अरहतो विमति, अत्थि तस्स सत्थरि विमति…पे… इदप्पच्चयतापटिच्चसमुप्पन्नेसु धम्मेसु विमतीति? न हेवं वत्तब्बे…पे….

अत्थि अरहतो विमति, नत्थि तस्स सत्थरि विमति…पे… इदप्पच्चयतापटिच्चसमुप्पन्नेसु धम्मेसु विमतीति? आमन्ता. अत्थि पुथुज्जनस्स विमति, नत्थि तस्स सत्थरि विमति…पे… इदप्पच्चयतापटिच्चसमुप्पन्नेसु धम्मेसु विमतीति? न हेवं वत्तब्बे…पे….

अत्थि अरहतो असुचि सुक्कविस्सट्ठीति? आमन्ता. अरहतो असुचि सुक्कविस्सट्ठि किस्स निस्सन्दोति? असितपीतखायितसायितस्स निस्सन्दोति. अरहतो असुचि सुक्कविस्सट्ठि असितपीतखायितसायितस्स निस्सन्दोति? आमन्ता. ये केचि असन्ति पिवन्ति खादन्ति सायन्ति, सब्बेसंयेव अत्थि असुचि सुक्कविस्सट्ठीति? न हेवं वत्तब्बे…पे….

ये केचि असन्ति पिवन्ति खादन्ति सायन्ति, सब्बेसंयेव अत्थि असुचि सुक्कविस्सट्ठीति? आमन्ता. दारका असन्ति पिवन्ति खादन्ति सायन्ति, अत्थि दारकानं असुचि सुक्कविस्सट्ठीति? न हेवं वत्तब्बे.

पण्डका असन्ति पिवन्ति खादन्ति सायन्ति, अत्थि पण्डकानं असुचि सुक्कविस्सट्ठीति? न हेवं वत्तब्बे…पे….

देवा असन्ति पिवन्ति खादन्ति सायन्ति, अत्थि देवतानं असुचि सुक्कविस्सट्ठीति? न हेवं वत्तब्बे…पे….

३०९. अरहतो असुचि सुक्कविस्सट्ठि असितपीतखायितसायितस्स निस्सन्दोति? आमन्ता. अत्थि तस्स आसयोति? न हेवं वत्तब्बे…पे….

अरहतो उच्चारपस्सावो असितपीतखायितसायितस्स निस्सन्दो, अत्थि तस्स आसयोति? आमन्ता. अरहतो असुचि सुक्कविस्सट्ठि असितपीतखायितसायितस्स निस्सन्दो, अत्थि तस्स आसयोति? न हेवं वत्तब्बे…पे….

अरहतो असुचि सुक्कविस्सट्ठि असितपीतखायितसायितस्स निस्सन्दो, नत्थि तस्स आसयोति? आमन्ता. अरहतो उच्चारपस्सावो असितपीतखायितसायितस्स निस्सन्दो, नत्थि तस्स आसयोति? न हेवं वत्तब्बे…पे….

३१०. अत्थि अरहतो असुचि सुक्कविस्सट्ठीति? आमन्ता. अरहा मेथुनं धम्मं पटिसेवेय्य, मेथुनं उप्पादेय्य [मेथुनं धम्मं उप्पादेय्य (सी. स्या.)], पुत्तसम्बाधसयनं अज्झावसेय्य, कासिकचन्दनं पच्चनुभवेय्य, मालागन्धविलेपनं धारेय्य, जातरूपरजतं सादियेय्याति? न हेवं वत्तब्बे.

अत्थि पुथुज्जनस्स असुचि सुक्कविस्सट्ठि, पुथुज्जनो मेथुनं धम्मं पटिसेवेय्य, मेथुनं उप्पादेय्य, पुत्तसम्बाधसयनं अज्झावसेय्य, कासिकचन्दनं पच्चनुभवेय्य, मालागन्धविलेपनं धारेय्य, जातरूपरजतं सादियेय्याति? आमन्ता. अत्थि अरहतो असुचि सुक्कविस्सट्ठि, अरहा मेथुनं धम्मं पटिसेवेय्य, मेथुनं उप्पादेय्य, पुत्तसम्बाधसयनं अज्झावसेय्य, कासिकचन्दनं पच्चनुभवेय्य, मालागन्धविलेपनं धारेय्य, जातरूपरजतं सादियेय्याति? न हेवं वत्तब्बे…पे….

अत्थि अरहतो असुचि सुक्कविस्सट्ठि, न च अरहा मेथुनं धम्मं पटिसेवेय्य, मेथुनं उप्पादेय्य, पुत्तसम्बाधसयनं अज्झावसेय्य, कासिकचन्दनं पच्चनुभवेय्य, मालागन्धविलेपनं धारेय्य, जातरूपरजतं सादियेय्याति? आमन्ता. अत्थि पुथुज्जनस्स असुचि सुक्कविस्सट्ठि, न च पुथुज्जनो मेथुनं धम्मं पटिसेवेय्य, मेथुनं उप्पादेय्य, पुत्तसम्बाधसयनं अज्झावसेय्य, कासिकचन्दनं पच्चनुभवेय्य, मालागन्धविलेपनं धारेय्य, जातरूपरजतं सादियेय्याति? न हेवं वत्तब्बे.

अत्थि अरहतो असुचि सुक्कविस्सट्ठीति? आमन्ता. ननु अरहतो रागो पहीनो उच्छिन्नमूलो तालावत्थुकतो अनभावङ्कतो आयतिं अनुप्पादधम्मोति? आमन्ता. हञ्चि अरहतो रागो पहीनो उच्छिन्नमूलो तालावत्थुकतो अनभावङ्कतो आयतिं अनुप्पादधम्मो, नो च वत रे वत्तब्बे – ‘‘अत्थि अरहतो असुचि सुक्कविस्सट्ठी’’ति.

अत्थि अरहतो असुचि सुक्कविस्सट्ठीति? आमन्ता. ननु अरहतो दोसो पहीनो…पे… मोहो पहीनो… मानो पहीनो… दिट्ठि पहीना… विचिकिच्छा पहीना… थिनं पहीनं… उद्धच्चं पहीनं… अहिरिकं पहीनं…पे… अनोत्तप्पं पहीनं उच्छिन्नमूलं तालावत्थुकतं अनभावङ्कतं आयतिं अनुप्पादधम्मन्ति? आमन्ता. हञ्चि अरहतो अनोत्तप्पं पहीनं उच्छिन्नमूलं तालावत्थुकतं अनभावङ्कतं आयतिं अनुप्पादधम्मं, नो च वत रे वत्तब्बे – ‘‘अत्थि अरहतो असुचि सुक्कविस्सट्ठी’’ति.

३११. अत्थि अरहतो असुचि सुक्कविस्सट्ठीति? आमन्ता. ननु अरहतो रागप्पहानाय मग्गो भावितोति? आमन्ता. हञ्चि अरहतो रागप्पहानाय मग्गो भावितो, नो च वत रे वत्तब्बे – ‘‘अत्थि अरहतो असुचि सुक्कविस्सट्ठी’’ति.

अत्थि अरहतो असुचि सुक्कविस्सट्ठीति? आमन्ता. ननु अरहतो रागप्पहानाय सतिपट्ठाना भाविता…पे… सम्मप्पधाना भाविता… इद्धिपादा भाविता… इन्द्रिया भाविता… बला भाविता…पे… बोज्झङ्गा भाविताति? आमन्ता. हञ्चि अरहतो रागप्पहानाय बोज्झङ्गा भाविता, नो च वत रे वत्तब्बे – ‘‘अत्थि अरहतो असुचि सुक्कविस्सट्ठी’’ति.

अत्थि अरहतो असुचि सुक्कविस्सट्ठीति? आमन्ता. ननु अरहतो दोसप्पहानाय…पे… मोहप्पहानाय…पे… अनोत्तप्पपहानाय मग्गो भावितो…पे… बोज्झङ्गा भाविताति? आमन्ता. हञ्चि अरहतो अनोत्तप्पपहानाय बोज्झङ्गा भाविता, नो च वत रे वत्तब्बे – ‘‘अत्थि अरहतो असुचि सुक्कविस्सट्ठी’’ति.

अत्थि अरहतो असुचि सुक्कविस्सट्ठीति? आमन्ता. ननु अरहा वीतरागो वीतदोसो वीतमोहो कतकरणीयो ओहितभारो अनुप्पत्तसदत्थो परिक्खीणभवसंयोजनो सम्मदञ्ञाविमुत्तो उक्खित्तपलिघो सङ्किण्णपरिखो अब्बूळ्हेसिको निरग्गळो अरियो पन्नद्धजो पन्नभारो विसञ्ञुत्तो सुविजितविजयो, दुक्खं तस्स परिञ्ञातं, समुदयो पहीनो, निरोधो सच्छिकतो, मग्गो भावितो, अभिञ्ञेय्यं अभिञ्ञातं, परिञ्ञेय्यं परिञ्ञातं, पहातब्बं पहीनं, भावेतब्बं भावितं, सच्छिकातब्बं सच्छिकतन्ति? आमन्ता. हञ्चि अरहा वीतरागो वीतदोसो वीतमोहो कतकरणीयो…पे… सच्छिकातब्बं सच्छिकतं, नो च वत रे वत्तब्बे – ‘‘अत्थि अरहतो असुचि सुक्कविस्सट्ठी’’ति.

३१२. अत्थि अरहतो असुचि सुक्कविस्सट्ठीति? सधम्मकुसलस्स अरहतो अत्थि असुचि सुक्कविस्सट्ठि, परधम्मकुसलस्स अरहतो नत्थि असुचि सुक्कविस्सट्ठीति. सधम्मकुसलस्स अरहतो अत्थि असुचि सुक्कविस्सट्ठीति? आमन्ता. परधम्मकुसलस्स अरहतो अत्थि असुचि सुक्कविस्सट्ठीति? न हेवं वत्तब्बे…पे….

परधम्मकुसलस्स अरहतो नत्थि असुचि सुक्कविस्सट्ठीति? आमन्ता. सधम्मकुसलस्स अरहतो नत्थि असुचि सुक्कविस्सट्ठीति? न हेवं वत्तब्बे…पे….

सधम्मकुसलस्स अरहतो रागो पहीनो, अत्थि तस्स असुचि सुक्कविस्सट्ठीति? आमन्ता. परधम्मकुसलस्स अरहतो रागो पहीनो, अत्थि तस्स असुचि सुक्कविस्सट्ठीति? न हेवं वत्तब्बे…पे….

सधम्मकुसलस्स अरहतो दोसो पहीनो…पे… मोहो पहीनो…पे… अनोत्तप्पं पहीनं, अत्थि तस्स असुचि सुक्कविस्सट्ठीति? आमन्ता. परधम्मकुसलस्स अरहतो अनोत्तप्पं पहीनं, अत्थि तस्स असुचि सुक्कविस्सट्ठीति? न हेवं वत्तब्बे…पे….

सधम्मकुसलस्स अरहतो रागप्पहानाय मग्गो भावितो…पे… बोज्झङ्गा भाविता…पे… दोसप्पहानाय…पे… मोहप्पहानाय…पे… अनोत्तप्पपहानाय मग्गो भावितो…पे… बोज्झङ्गा भाविता, अत्थि तस्स असुचि सुक्कविस्सट्ठीति? आमन्ता. परधम्मकुसलस्स अरहतो अनोत्तप्पपहानाय बोज्झङ्गा भाविता, अत्थि तस्स असुचि सुक्कविस्सट्ठीति? न हेवं वत्तब्बे…पे….

सधम्मकुसलो अरहा वीतरागो वीतदोसो वीतमोहो…पे… सच्छिकातब्बं सच्छिकतं, अत्थि तस्स असुचि सुक्कविस्सट्ठीति? आमन्ता. परधम्मकुसलो अरहा वीतरागो वीतदोसो वीतमोहो…पे… सच्छिकातब्बं सच्छिकतं, अत्थि तस्स असुचि सुक्कविस्सट्ठीति? न हेवं वत्तब्बे…पे….

परधम्मकुसलस्स अरहतो रागो पहीनो, नत्थि तस्स असुचि सुक्कविस्सट्ठीति? आमन्ता. सधम्मकुसलस्स अरहतो रागो पहीनो, नत्थि तस्स असुचि सुक्कविस्सट्ठीति? न हेवं वत्तब्बे…पे….

परधम्मकुसलस्स अरहतो दोसो पहीनो…पे… मोहो पहीनो…पे… अनोत्तप्पं पहीनं, नत्थि तस्स असुचि सुक्कविस्सट्ठीति? आमन्ता. सधम्मकुसलस्स अरहतो अनोत्तप्पं पहीनं, नत्थि तस्स असुचि सुक्कविस्सट्ठीति? न हेवं वत्तब्बे…पे….

परधम्मकुसलस्स अरहतो रागप्पहानाय मग्गो भावितो…पे… बोज्झङ्गा भाविता…पे… दोसप्पहानाय…पे… मोहप्पहानाय…पे… अनोत्तप्पपहानाय मग्गो भावितो…पे… बोज्झङ्गा भाविता, नत्थि तस्स असुचि सुक्कविस्सट्ठीति? आमन्ता. सधम्मकुसलस्स अरहतो अनोत्तप्पपहानाय बोज्झङ्गा भाविता, नत्थि तस्स असुचि सुक्कविस्सट्ठीति? न हेवं वत्तब्बे…पे….

परधम्मकुसलो अरहा वीतरागो वीतदोसो वीतमोहो…पे… सच्छिकातब्बं सच्छिकतं, नत्थि तस्स असुचि सुक्कविस्सट्ठीति? आमन्ता. सधम्मकुसलो अरहा वीतरागो वीतदोसो वीतमोहो…पे… सच्छिकातब्बं सच्छिकतं, नत्थि तस्स असुचि सुक्कविस्सट्ठीति? न हेवं वत्तब्बे…पे….

३१३. अत्थि अरहतो असुचि सुक्कविस्सट्ठीति? आमन्ता. ननु वुत्तं भगवता – ‘‘ये ते [ये केचि (सी.)], भिक्खवे, भिक्खू पुथुज्जना सीलसम्पन्ना सता सम्पजाना निद्दं ओक्कमन्ति, तेसं असुचि न मुच्चति. येपि ते, भिक्खवे, बाहिरका इसयो कामेसु वीतरागा, तेसम्पि असुचि न मुच्चति. अट्ठानमेतं, भिक्खवे, अनवकासो यं अरहतो असुचि मुच्चेय्या’’ति [महाव. ३५३ अत्थतो समानं; अ. नि. ५.२१० पस्सितब्बं]. अत्थेव सुत्तन्तोति? आमन्ता. तेन हि न वत्तब्बं – ‘‘अत्थि अरहतो असुचि सुक्कविस्सट्ठी’’ति.

न वत्तब्बं – ‘‘अत्थि अरहतो परूपहारो’’ति? आमन्ता. ननु अरहतो चीवरपिण्डपातसेनासनगिलानपच्चयभेसज्जपरिक्खारं परे उपसंहरेय्युन्ति? आमन्ता. हञ्चि अरहतो चीवरपिण्डपातसेनासनगिलानपच्चयभेसज्जपरिक्खारं परे उपसंहरेय्युं, तेन वत रे वत्तब्बे – ‘‘अत्थि अरहतो परूपहारो’’ति.

अरहतो चीवरपिण्डपातसेनासनगिलानपच्चयभेसज्जपरिक्खारं परे उपसंहरेय्युन्ति, अत्थि अरहतो परूपहारोति? आमन्ता. अरहतो सोतापत्तिफलं वा सकदागामिफलं वा अनागामिफलं वा अरहत्तं वा परे उपसंहरेय्युन्ति? न हेवं वत्तब्बे…पे….

परूपहारकथा निट्ठिता.