४५. दीघा
दीघरत्तन्त्यादो नानुसिट्ठत्ता लिङ्गविसेसस्स कथं नपुंसकत्तमेविच्चासङ्किय चोदेति ‘ननुचे’च्चादि. नायंदोसोच्चादिना परिहरति. ‘‘लिङ्गं नानुसासनीयं लोकनिस्सयत्ता लिङ्गस्सा’’तीदमालम्ब वदति ‘लोके’तिआदि. अथवाति पक्खन्तरोपदस्सनत्थे निपातो, विभज्जाति विभजित्वा. क्वचीति योगविभागेनाति अधिप्पायो.
अहोरत्तन्ति समाहारे (चत्थ) समासा नपुंसकत्तं. अतिरत्तोति पुल्लिङ्गे पादिसमासो, समुदायसद्दस्साप्यवयवे वुत्ति सब्भावतो एकदेसवचनो पुब्बरत्तादो रत्तिसद्दोच्चाह-‘पुब्बा च सा रत्ति चा’तिआदि. एवमेकरत्तन्ति पाठेन न भवितब्बं… तस्स समाहारेन समासत्ताभावा. नपुंसकलिङ्गम्पन लोकसन्निस्स यत्ता विञ्ञेय्यं.
असमासन्तपक्खेति समासन्तअप्पच्चयस्साभावपक्खे. पुब्बा अतिक्कन्ता रत्ति पुब्बरत्ती(ति रत्ति सद्दो) नेकदेसवचनोति समासन्ताभावो.