अट्ठचत्तालीसतिम परिच्छेद

एकराजको

१. ततो तस्सा’नुजो सेनो, छत्तं उस्सापयी पुरे;

पियं’व पुत्तं पस्सन्तो, सत्ते सब्बे महाधनो.

२. चरियं पुब्बराजूनं, समाचरि यथाभतं;

अपुब्बम्पि च वत्तेसि, चरियं धम्मसंहितं.

३. भिक्खूनं भिक्खूनीनञ्च, ञातीनं दीपवासिनं;

मच्छानं मिगपक्खीनं, कत्तब्बं स समाचरि.

४. महिन्दं परतीरं सो, गतं योजियमारयि;

एवं सो सुविसोधेसि, रज्जपच्चत्थिके’खिले.

५. महादानं पवत्तेसि, याचकानं धनेसिनं;

भिक्खूनं ब्राह्मणानञ्च, मनुञ्ञं राजभोजनं.

६. अहेसुं अनुजातस्स, महिन्दो कस्सपो तथा;

उदयोति तयो तेसु, महिन्दो युवराजको.

७. हुत्वा तस्सानुवत्तन्तो, सक्कच्चं तमुपट्ठहि;

सङ्घानामासि राजस्स, भरिया तस्स राजिनी.

८. कीळनत्थं समुद्दस्स, गते राजिनि पट्टनं;

उदयो आदिपादोसो, ओहीनो नगरे तदा.

९. नालनामं गहेत्वान, धीतरं माणिलानिया;

रक्खितं राजरक्खाय, पुळत्थिनगरं अगा.

१०. राजा तस्मिं अकुज्झित्वा, सन्धिं कत्वा अकुप्पियं;

महादीपादं पेसेत्वा, तोसत्वा तं इधानयि.

११. एवं समग्गा ते आसुं, ततो पट्ठाय खत्तिया;

रक्खन्ता सासनं लोकं, वसिंसु सुसमाहिता.

१२. ततो केनचि कालेन, पण्डुराजा महाबलो;

जम्बुदीपा इधा’गम्म, दीप गण्हितुमारभि.

१३. राजा सुत्वा महासेनं, पेसुयित्थ तदन्तिकं;

अमच्चानं विवादेन, थद्धोतारो नाराधिपो.

१४. पण्डुराजा विनासेन्तो, सब्बं तं देसमुत्तरं;

खन्धावारं निवेसेसि, महातालितगामके.

१५. वसन्ता दमिळा एत्थ, बहवो ये तहिं तहिं;

सब्बे तं पक्खियाहेसुं, ततो सो बलवा अहु.

१६. तत्थ गन्ता महासेना, रञ्ञो युज्झितुमारभि;

हत्थिक्खन्धगतो पण्डु-राजापि समुपाविसि.

१७. अहु दमिळसेनासा, पस्सन्ति सामिनो मुखं;

सम्पत्तबलहुस्साहा, तदत्थे चत्तजीविता.

१८. दीपसेना तु सामिन-मभावेन निरुस्सुक्का;

युज्झन्ति परिभिन्दित्वा, पलायित्थ ततो ततो.

१९. ओतरित्थमहासेना, पण्डुराजास्स तङ्खणे;

मारसेनाव गच्छन्ति, विचुण्णेन्ति महाजनं.

२०. राजा सेनाय भिन्नत्तं, सुक्का सब्बं समादिय;

हत्थसारं पुरं हित्वा, मलयाभिमुखो गतो.

२१. ततो हत्थिं समारुय्ह, युवराजा महिन्दको;

युज्झन्तो सकसेनाय, पलातत्तं समेक्खिय.

२२. एकेनमे न सक्का वे, सब्बे एतेहि मारितुं;

एतेसं न च नीचानं, हत्थेसु मरणं सुखं.

२३. तस्मा वरं मे मरणं, मया एवेति चिन्तिय;

हत्थिक्खन्धगतोयेव, छिन्दि सो सीसमत्तनो.

२४. तं दिस्वा बहवो सीसे, तत्थ छिन्दिंसु सेवका;

तं दिस्वा दमिळी सेना, हट्ठतुट्ठा पमोदिसा.

२५. एतं सब्बं समेक्खित्वा, आदापादो सकस्सपो;

तुरङ्गवरमारुय्ह, सुसन्नद्धो महायुधो.

२६. विहारमुपसङ्कम्म, अभयं एककोव सो;

तादिसम्पि महासेनं, ओगाहेत्वा विदारयि.

२७. सुपण्णो विय गण्हन्तो, भूजगेन सलिलाल ये;

सो तं सब्बं निवत्तेसि, अत्तानञ्च सुगोपयि.

२८. अस्सो एकोव दिस्सित्थ, तुरङ्गावलिसन्निभो;

अत्तनो सो जनं कञ्चि, अपस्सन्तो’नुगामिनं.

२९. किं मे एकेन वेरिनं, पूरितेन मनोरथं;

कालन्तरेहं जीवन्तो, पूरेस्सं मे मनोरथं.

३०. तस्मा गन्तुंव युत्तन्ति, निम्फोटेत्वा महाबलं;

निब्भयोव महायोधो, कोण्डिवातमुपागमि.

३१. पण्डुराजा महासेना, अग्गहेसि ततो पुरं;

सीसं तं युवराजस्स, पण्डुराजस्स दस्सयुं.

३२. सो तं दिस्वा च झापेत्वा, राजूनं पण्डुदेसिनं;

सब्बमाळाहने किच्चं, तस्स कातुं नियोजयि.

३३. सब्बं सारं हरापेसि, भण्डागारम्हि राजिनो;

अग्गण्हित्थ गहेतब्बं, विहारे नगरेपि च.

३४. पासादे रतने सब्बे, सोवण्णंसत्थुबिम्बकं;

सिलामय मुनिन्दस्स, चक्खुभूक मणिद्वयं.

३५. तथा सोवण्णपट्टे च, थूपारामम्हि चेतिये;

सुवण्ण पटिमायो च, विहारेसु तहिं तहिं.

३६. सब्बं गहेत्वा निस्सारं, लङ्कादीप मकासि सो;

छड्डयित्थ पुरं रम्म, यक्खभक्खित रूपकं.

३७. राजा’पि रक्खं दत्वान, महामग्गे तहिं तहिं;

गङ्गाद्वय मुखे वासं, कप्पेसि परिसङ्कितो.

३८. पण्डुराजा ततो सद्धिं, कातुं सीहळसामिना;

अमच्चे तत्थ पेसेसि, दिस्वा ते सीहलाधिपो.

३९. सुणित्वा सासनं तेसं, सब्बं तं सम्पटिच्छिय;

दूतानं कारयित्वान, यथाकामेन सङ्गहं.

४०. हत्थिद्वयं सदत्वान, सब्बमाभरणम्पि च;

तस्स पेसेसि दूतेसो, अत्तनोपि हितावहे.

४१. पण्डुराजा सितं सब्बं, दिस्वा सन्तुट्ठमानसो;

निय्यातेत्वान दूतानं, तदहेव महापुरं.

४२. निक्खमित्वा पुरा गन्त्वा, न चिरेनेव पट्टनं;

तत्थ आरुय्ह नावं सो, सक देस मुपागमि.

४३. ततो आगम्म नगरं, सीलामेघो महीपति;

यथाठाने ठपेत्वान, दीपं वसि समाहितो.

४४. भातरं दुतियं कत्वा, उदयं नाम खत्तियं;

महादीपादं तस्सा’दा, सोगत्थं दक्खिणं दिसं.

४५. सोपि खो न चिरेनेव, कत्वा पुञ्ञं यथारहं;

रोगेनेकेन सम्फुट्ठो, पविट्ठो मच्चुनो मुखं.

४६. कस्सपो आदिपादोपि, पुलत्थिनगरे वसं;

योजेत्वा पण्डुराजेन, अहोसि किर मारितो.

४७. तदा कस्सपनामस्स, पुत्ता आसुं महारहा;

आदिपादस्स चत्तारो, धञ्ञलक्खण सञ्ञुता.

४८. यो सेनं सब्बपठमो, सेनो नाम कुमारको;

सूरो वीरो महुस्साहो, राजभारक्खमो समो.

४९. राजा महादीपादत्तं, तस्स दत्वा यथाविधिं;

भोगत्थं दक्खिणं देसं, सवाहन मुपादिसि.

५०. रोहणाधिपतिस्सा’सुं, पुत्ता कित्तग्गबोधितो;

चत्तारो धीतरो तिस्सो, दस्सनेय्या मनोरमा.

५१. तदा जेट्ठसुतं तस्स, महिन्दं नाम खत्तियं;

पितुच्छा मारयित्वान, देसं गण्हि ससाधनं.

५२. भातरो ते तयो तस्मिं,

संरुट्ठा भातु घातने;

आदाय भगीनी तिस्सो,

रञ्ञो सन्तिकमागमुं.

५३. राजापि दिस्वा तेतीव, ममायन्तो दयालुको;

सब्बे देवकुमारेव, सुखं वड्ढेसि पेमवा.

५४. ततो कस्सपनामं सो, तेसं जेट्ठं नरिस्सरो;

देसं तं गण्ह याहीति, दत्वा बलमपेसयि.

५५. सो’पि गन्त्वान तं हन्त्वा, रोहणं कसिणम्पि तं;

कत्वा हत्थगतं तत्थ, वसित्थ निरुपद्दवो.

५६. अथ सो भातरो द्वे’पि, सेनञ्च उदयं तथा;

पक्कोसित्वान, भाजेत्वा, देसं तेहि सहावसि.

५७. राजा ता साधु वड्ढेत्वा, वयपत्तासु तीसु सो;

राजकञ्ञासु धञ्ञासु, देवच्छरसू रूपिसु.

५८. ठपेत्वा राजिनि ठाने, उपराजस्स दापयि;

सङ्घनामं महाभोगं, दत्वा रज्जसरिक्खकं.

५९. कणिट्ठो उपराजस्स, महिन्दो नाम भातुको;

अत्थि सब्बगुणोपेतो, सब्बसत्थविसारदो.

६०. तस्सा’दासि दुवे राजा, राजकञ्ञा मनोहरा;

तिस्सव्हकित्त नामञ्च, दत्वा भोगं यथारुचिं.

६१. एवं करोन्तो ञातीनं, संगहं सो यथारहं;

आराधेन्तो च दानादि-सङ्गहेहि महाजनं.

६२. राजा दसयि राजूनं, धम्मेहि समुपागतो;

समाचरन्तो पुञ्ञानि, परिभुञ्जित्थ मेदिनिं.

६३. पंसुकूलिक भिक्खूनं, कत्वा’रिट्ठम्हि पब्बते;

महाभोगं अदारामं, निम्मितं विय इद्धिया.

६४. परिहारञ्च तस्सदा, राजारहमसेसतो;

आरामिके च बहवो, दासे कम्मकरेपि च.

६५. पासादं सोव कारेसि, विहारे जेतनामके;

अनेकभूमिं भूमिन्दो, बुद्धभूमिगतासयो.

६६. वड्ढेत्वा तत्थ कारेत्वा, सब्ब सोवण्णयं जिनं;

सण्ठपेत्वा महाभोगं, वसापेसि च भिक्खवो.

६७. महादि परिवेणम्हि, कारेसि सुमनोहरं;

पासाद मग्गिसन्दंड्ढं, तस्मिंयेव विहारके.

६८. कत्वा वीरङ्कुरारामं, विहारे अभयुत्तरे;

महासङ्घिक भिक्खूनं, थेरियानञ्च दापयि.

६९. पुब्बारामञ्च कारेसि, सम्पन्न चतुपच्चयं;

सद्धिं सो सङ्घनामाय, देवियापि च अत्तनो.

७०. महाविहारेतायेव, सद्धिं कारेसि भूमिपो;

आवासं सङ्घसेनव्हं, महाभोगं महामति.

७१. कारेत्वा सब्बसोवण्णं, केसधातु करण्डकं;

महापूजं पवत्तेसि, रज्जं विस्सज्जि उत्तमो.

७२. चेतियस्स गीरिस्सादा, काणवापिं बहुदयं;

भिक्खूनं दिपवासीनं, दापेसि च तिचीवरं.

७३. पुलत्थि नगरे कासि, वापियो थुसवापिया;

सेनग्गबोधिमावासं, गामारामिक सञ्ञुतं.