8. сахадхаммикавагго

1. сахадхаммикасиккха̄падам̣

433. тена самайена буддхо бхагава̄ косамбийам̣ вихарати гхосита̄ра̄ме. тена кхо пана самайена а̄йасма̄ чханно ана̄ча̄рам̣ а̄чарати. бхиккхӯ евама̄хам̣су – ‘‘ма̄вусо чханна, еварӯпам̣ ака̄си. нетам̣ каппатӣ’’ти. со евам̣ вадети – ‘‘на та̄ва̄хам̣, а̄вусо, етасмим̣ сиккха̄паде сиккхисса̄ми йа̄ва на ан̃н̃ам̣ бхиккхум̣ бйаттам̣ винайадхарам̣ парипуччха̄мӣ’’ти. йе те бхиккхӯ аппиччха̄…пе… те уджджха̄йанти кхиййанти випа̄ченти – ‘‘катхан̃хи на̄ма а̄йасма̄ чханно бхиккхӯхи сахадхаммикам̣ вуччама̄но евам̣ ваккхати – на та̄ва̄хам̣, а̄вусо, етасмим̣ сиккха̄паде сиккхисса̄ми йа̄ва на ан̃н̃ам̣ бхиккхум̣ бйаттам̣ винайадхарам̣ парипуччха̄мӣ’’ти…пе… саччам̣ кира твам̣, чханна, бхиккхӯхи сахадхаммикам̣ вуччама̄но евам̣ вадеси – ‘‘на та̄ва̄хам̣, а̄вусо, етасмим̣ сиккха̄паде сиккхисса̄ми йа̄ва на ан̃н̃ам̣ бхиккхум̣ бйаттам̣ винайадхарам̣ парипуччха̄мӣ’’ти? ‘‘саччам̣, бхагава̄’’ти. вигарахи буддхо бхагава̄…пе… катхан̃хи на̄ма твам̣, могхапуриса, бхиккхӯхи сахадхаммикам̣ вуччама̄но евам̣ ваккхаси – ‘‘на та̄ва̄хам̣, а̄вусо, етасмим̣ сиккха̄паде сиккхисса̄ми йа̄ва на ан̃н̃ам̣ бхиккхум̣ бйаттам̣ винайадхарам̣ парипуччха̄мӣ’’ти. нетам̣, могхапуриса, аппасанна̄нам̣ ва̄ паса̄да̄йа…пе… еван̃ча пана, бхиккхаве, имам̣ сиккха̄падам̣ уддисеййа̄тха –

434. ‘‘йо пана бхиккху бхиккхӯхи сахадхаммикам̣ вуччама̄но евам̣ вадеййа – ‘на та̄ва̄хам̣, а̄вусо, етасмим̣ сиккха̄паде сиккхисса̄ми йа̄ва на ан̃н̃ам̣ бхиккхум̣ бйаттам̣ винайадхарам̣ парипуччха̄мӣ’ти, па̄читтийам̣. сиккхама̄нена, бхиккхаве, бхиккхуна̄ ан̃н̃а̄таббам̣ парипуччхитаббам̣ парипан̃хитаббам̣. айам̣ таттха са̄мӣчӣ’’ти.

435. йо пана̄ти йо йа̄дисо…пе… бхиккхӯти…пе… айам̣ имасмим̣ аттхе адхиппето бхиккхӯти.

бхиккхӯхӣти ан̃н̃ехи бхиккхӯхи.

сахадхаммикам̣ на̄ма йам̣ бхагавата̄ пан̃н̃аттам̣ сиккха̄падам̣ етам̣ сахадхаммикам̣ на̄ма. тена вуччама̄но евам̣ вадети [вадеййа (ка.)] – ‘‘на та̄ва̄хам̣, а̄вусо, етасмим̣ сиккха̄паде сиккхисса̄ми йа̄ва на ан̃н̃ам̣ бхиккхум̣ бйаттам̣ винайадхарам̣ парипуччха̄мӣ’’ти [има̄ни пада̄ни сйа̄. поттхаке на диссанти]. пан̣д̣итам̣ бйаттам̣ [има̄ни пада̄ни сйа̄. поттхаке на диссанти] медха̄вим̣ бахуссутам̣ дхаммакатхикам̣ парипуччха̄мӣти бхан̣ати, а̄патти па̄читтийасса.

436. упасампанне упасампаннасан̃н̃ӣ евам̣ вадети, а̄патти па̄читтийасса. упасампанне вематико евам̣ вадети, а̄патти па̄читтийасса. упасампанне анупасампаннасан̃н̃ӣ евам̣ вадети, а̄патти па̄читтийасса.

апан̃н̃аттена вуччама̄но – ‘‘идам̣ на саллекха̄йа на дхутаттха̄йа на па̄са̄диката̄йа на апачайа̄йа на вӣрийа̄рамбха̄йа сам̣ваттатӣ’’ти евам̣ вадети, ‘‘на та̄ва̄хам̣, а̄вусо, етасмим̣ сиккха̄паде сиккхисса̄ми йа̄ва на ан̃н̃ам̣ бхиккхум̣ бйаттам̣ винайадхарам̣ пан̣д̣итам̣ медха̄вим̣ бахуссутам̣ дхаммакатхикам̣ парипуччха̄мӣ’’ти бхан̣ати, а̄патти дуккат̣асса.

анупасампаннена пан̃н̃аттена ва̄ апан̃н̃аттена ва̄ вуччама̄но – ‘‘идам̣ на саллекха̄йа на дхутаттха̄йа на па̄са̄диката̄йа на апачайа̄йа на вӣрийа̄рамбха̄йа сам̣ваттатӣ’’ти евам̣ вадети, ‘‘на та̄ва̄хам̣, а̄вусо, етасмим̣ сиккха̄паде сиккхисса̄ми йа̄ва на ан̃н̃ам̣ бхиккхум̣ бйаттам̣ винайадхарам̣ пан̣д̣итам̣ медха̄вим̣ бахуссутам̣ дхаммакатхикам̣ парипуччха̄мӣ’’ти бхан̣ати, а̄патти дуккат̣асса. анупасампанне упасампаннасан̃н̃ӣ, а̄патти дуккат̣асса. анупасампанне вематико, а̄патти дуккат̣асса. анупасампанне анупасампаннасан̃н̃ӣ, а̄патти дуккат̣асса.

сиккхама̄нена̄ти сиккхитука̄мена.

ан̃н̃а̄таббанти джа̄нитаббам̣.

парипуччхитаббанти ‘‘идам̣, бханте, катхам̣; имасса ва̄ кваттхо’’ти?

парипан̃хитаббанти чинтетаббам̣ тулайитаббам̣.

айам̣ таттха са̄мӣчӣти айам̣ таттха анудхаммата̄.

437. ана̄патти ‘‘джа̄нисса̄ми сиккхисса̄мӣ’’ти бхан̣ати, умматтакасса, а̄дикаммикасса̄ти.

сахадхаммикасиккха̄падам̣ нит̣т̣хитам̣ пат̣хамам̣.

2. вилекханасиккха̄падам̣

438. тена самайена буддхо бхагава̄ са̄ваттхийам̣ вихарати джетаване ана̄тхапин̣д̣икасса а̄ра̄ме. [идам̣ ваттху чӯл̣ава. 320] тена кхо пана самайена бхагава̄ бхиккхӯнам̣ анекапарийа̄йена винайакатхам̣ катхети, винайасса ван̣н̣ам̣ бха̄сати, винайапарийаттийа̄ ван̣н̣ам̣ бха̄сати, а̄дисса а̄дисса а̄йасмато упа̄лисса ван̣н̣ам̣ бха̄сати. бхиккхӯнам̣ етадахоси [бхиккхӯ бхагава̄ (сйа̄. ка.)] – ‘‘бхагава̄ кхо анекапарийа̄йена винайакатхам̣ катхети, винайасса ван̣н̣ам̣ бха̄сати, винайапарийаттийа̄ ван̣н̣ам̣ бха̄сати, а̄дисса а̄дисса а̄йасмато упа̄лисса ван̣н̣ам̣ бха̄сати. ханда майам̣, а̄вусо, а̄йасмато упа̄лисса сантике винайам̣ парийа̄пун̣а̄ма̄’’ти, те ча бахӯ бхиккхӯ тхера̄ ча нава̄ ча маджджхима̄ ча а̄йасмато упа̄лисса сантике винайам̣ парийа̄пун̣анти.

атха кхо чхаббаггийа̄нам̣ бхиккхӯнам̣ етадахоси – ‘‘етарахи кхо, а̄вусо, бахӯ бхиккхӯ тхера̄ ча нава̄ ча маджджхима̄ ча а̄йасмато упа̄лисса сантике винайам̣ парийа̄пун̣анти. саче име винайе пакатан̃н̃уно бхависсанти амхе йениччхакам̣ йадиччхакам̣ йа̄вадиччхакам̣ а̄кад̣д̣хиссанти парикад̣д̣хиссанти. ханда майам̣, а̄вусо, винайам̣ виван̣н̣ема̄’’ти. атха кхо чхаббаггийа̄ бхиккхӯ бхиккхӯ упасан̇камитва̄ евам̣ ваданти – ‘‘ким̣ панимехи кхудда̄нукхуддакехи сиккха̄падехи уддит̣т̣хехи, йа̄вадева куккучча̄йа вихеса̄йа вилекха̄йа сам̣ваттантӣ’’ти! йе те бхиккхӯ аппиччха̄…пе… те уджджха̄йанти кхиййанти випа̄ченти – катхан̃хи на̄ма чхаббаггийа̄ бхиккхӯ винайам̣ виван̣н̣ессантӣти…пе… саччам̣ кира тумхе, бхиккхаве, винайам̣ виван̣н̣етха̄ти? ‘‘саччам̣, бхагава̄’’ти. вигарахи буддхо бхагава̄…пе… катхан̃хи на̄ма тумхе, могхапуриса̄, винайам̣ виван̣н̣ессатха! нетам̣, могхапуриса̄, аппасанна̄нам̣ ва̄ паса̄да̄йа…пе… еван̃ча пана, бхиккхаве, имам̣ сиккха̄падам̣ уддисеййа̄тха –

439. ‘‘йо пана бхиккху па̄тимоккхе уддиссама̄не евам̣ вадеййа – ‘ким̣ панимехи кхудда̄нукхуддакехи сиккха̄падехи уддит̣т̣хехи, йа̄вадева куккучча̄йа вихеса̄йа вилекха̄йа сам̣ваттантӣ’ти, сиккха̄падавиван̣н̣аке па̄читтийа’’нти.

440. йо пана̄ти йо йа̄дисо…пе… бхиккхӯти…пе… айам̣ имасмим̣ аттхе адхиппето бхиккхӯти.

па̄тимоккхе уддиссама̄нети уддисанте ва̄ уддиса̄пенте ва̄ саджджха̄йам̣ ва̄ каронте.

евам̣ вадеййа̄ти – ‘‘ким̣ панимехи кхудда̄нукхуддакехи сиккха̄падехи уддит̣т̣хехи, йа̄вадева куккучча̄йа вихеса̄йа вилекха̄йа сам̣ваттантӣти. ‘‘йе имам̣ парийа̄пун̣анти тесам̣ куккуччам̣ хоти, вихеса̄ хоти, вилекха̄ хоти, йе имам̣ на парийа̄пун̣анти тесам̣ куккуччам̣ на хоти вихеса̄ на хоти вилекха̄ на хоти. ануддит̣т̣хам̣ идам̣ варам̣, ануггахитам̣ идам̣ варам̣, апарийа̄пут̣ам̣ идам̣ варам̣, адха̄ритам̣ идам̣ варам̣, винайо ва̄ антарадха̄йату, име ва̄ бхиккхӯ апакатан̃н̃уно хонтӯ’’ти упасампаннасса винайам̣ виван̣н̣ети, а̄патти па̄читтийасса.

441. упасампанне упасампаннасан̃н̃ӣ винайам̣ виван̣н̣ети, а̄патти па̄читтийасса. упасампанне вематико винайам̣ виван̣н̣ети, а̄патти па̄читтийасса. упасампанне анупасампаннасан̃н̃ӣ винайам̣ виван̣н̣ети, а̄патти па̄читтийасса.

ан̃н̃ам̣ дхаммам̣ виван̣н̣ети, а̄патти дуккат̣асса. анупасампаннасса винайам̣ ва̄ ан̃н̃ам̣ ва̄ дхаммам̣ виван̣н̣ети, а̄патти дуккат̣асса. анупасампанне упасампаннасан̃н̃ӣ, а̄патти дуккат̣асса. анупасампанне вематико, а̄патти дуккат̣асса. анупасампанне анупасампаннасан̃н̃ӣ, а̄патти дуккат̣асса.

442. ана̄патти на виван̣н̣етука̄мо, ‘‘ин̇гха твам̣ суттанте ва̄ га̄тха̄йо ва̄ абхидхаммам̣ ва̄ парийа̄пун̣ассу, паччха̄ винайам̣ парийа̄пун̣иссасӣ’’ти бхан̣ати, умматтакасса, а̄дикаммикасса̄ти.

вилекханасиккха̄падам̣ нит̣т̣хитам̣ дутийам̣.

3. моханасиккха̄падам̣

443. тена самайена буддхо бхагава̄ са̄ваттхийам̣ вихарати джетаване ана̄тхапин̣д̣икасса а̄ра̄ме. тена кхо пана самайена чхаббаггийа̄ бхиккхӯ ана̄ча̄рам̣ а̄чаритва̄ ‘‘ан̃н̃а̄н̣акена а̄панна̄ти джа̄нантӯ’’ти па̄тимоккхе уддиссама̄не евам̣ ваданти – ‘‘ида̄нева кхо майам̣ джа̄на̄ма, айампи кира дхаммо сутта̄гато суттапарийа̄панно анваддхама̄сам̣ уддесам̣ а̄гаччхатӣ’’ти. йе те бхиккхӯ аппиччха̄…пе… те уджджха̄йанти кхиййанти випа̄ченти – ‘‘катхан̃хи на̄ма чхаббаггийа̄ бхиккхӯ па̄тимоккхе уддиссама̄не евам̣ ваккханти – ида̄нева кхо майам̣ джа̄на̄ма, айампи кира дхаммо сутта̄гато суттапарийа̄панно анваддхама̄сам̣ уддесам̣ а̄гаччхатӣ’’ти…пе… саччам̣ кира тумхе, бхиккхаве, па̄тимоккхе уддиссама̄не евам̣ вадетха – ‘‘ида̄нева кхо майам̣ джа̄на̄ма, айампи кира дхаммо сутта̄гато суттапарийа̄панно анваддхама̄сам̣ уддесам̣ а̄гаччхатӣ’’ти? ‘‘саччам̣, бхагава̄’’ти. вигарахи буддхо бхагава̄…пе… катхан̃хи на̄ма тумхе, могхапуриса̄, па̄тимоккхе уддиссама̄не евам̣ ваккхатха – ‘‘ида̄нева кхо майам̣ джа̄на̄ма, айампи кира дхаммо сутта̄гато суттапарийа̄панно анваддхама̄сам̣ уддесам̣ а̄гаччхатӣ’’ти! нетам̣, могхапуриса̄, аппасанна̄нам̣ ва̄ паса̄да̄йа…пе… еван̃ча пана, бхиккхаве, имам̣ сиккха̄падам̣ уддисеййа̄тха –

444. ‘‘йо пана бхиккху анваддхама̄сам̣ па̄тимоккхе уддиссама̄не евам̣ вадеййа – ‘ида̄нева кхо ахам̣ джа̄на̄ми, айампи кира дхаммо сутта̄гато суттапарийа̄панно анваддхама̄сам̣ уддесам̣ а̄гаччхатӣ’ти. тан̃че бхиккхум̣ ан̃н̃е бхиккхӯ джа̄неййум̣ нисиннапуббам̣ имина̄ бхиккхуна̄ дваттиккхаттум̣ па̄тимоккхе уддиссама̄не, ко пана ва̄до бхиййо [бхиййоти (сйа̄.)], на ча тасса бхиккхуно ан̃н̃а̄н̣акена мутти аттхи, йан̃ча таттха а̄паттим̣ а̄панно тан̃ча йатха̄дхаммо ка̄ретаббо, уттари часса мохо а̄ропетаббо – ‘тасса те, а̄вусо, ала̄бха̄, тасса те дулладдхам̣, йам̣ твам̣ па̄тимоккхе уддиссама̄не на са̄дхукам̣ ат̣т̣хим̣ катва̄ [ат̣т̣хикатва̄ (сйа̄. ка.)] манаси каросӣ’ти. идам̣ тасмим̣ моханаке па̄читтийа’’нти.

445. йо пана̄ти йо йа̄дисо…пе… бхиккхӯти…пе… айам̣ имасмим̣ аттхе адхиппето бхиккхӯти.

анваддхама̄санти анупосатхикам̣.

па̄тимоккхе уддиссама̄нети уддисанте.

евам̣ вадеййа̄ти ана̄ча̄рам̣ а̄чаритва̄ – ‘‘ан̃н̃а̄н̣акена а̄панноти джа̄нантӯ’’ти па̄тимоккхе уддиссама̄не евам̣ вадети – ‘‘ида̄нева кхо ахам̣ джа̄на̄ми, айампи кира дхаммо сутта̄гато суттапарийа̄панно анваддхама̄сам̣ уддесам̣ а̄гаччхатӣ’’ти, а̄патти дуккат̣асса.

тан̃че мохетука̄мам̣ бхиккхум̣ ан̃н̃е бхиккхӯ джа̄неййум̣ нисиннапуббам̣ имина̄ бхиккхуна̄ дваттиккхаттум̣ па̄тимоккхе уддиссама̄не, ко пана ва̄до бхиййо, на ча тасса бхиккхуно ан̃н̃а̄н̣акена мутти аттхи, йан̃ча таттха а̄паттим̣ а̄панно, тан̃ча йатха̄дхаммо ка̄ретаббо, уттари часса мохо а̄ропетаббо. еван̃ча пана, бхиккхаве, а̄ропетаббо. бйаттена бхиккхуна̄ пат̣ибалена сан̇гхо н̃а̄петаббо –

446. ‘‘сун̣а̄ту ме, бханте, сан̇гхо. айам̣ иттханна̄мо бхиккху па̄тимоккхе уддиссама̄не на са̄дхукам̣ ат̣т̣хим̣ катва̄ манаси кароти. йади сан̇гхасса паттакаллам̣, сан̇гхо иттханна̄масса бхиккхуно мохам̣ а̄ропеййа. еса̄ н̃атти.

‘‘сун̣а̄ту ме, бханте, сан̇гхо. айам̣ иттханна̄мо бхиккху па̄тимоккхе уддиссама̄не на са̄дхукам̣ ат̣т̣хим̣ катва̄ манаси кароти. сан̇гхо иттханна̄масса бхиккхуно мохам̣ а̄ропети. йасса̄йасмато кхамати иттханна̄масса бхиккхуно мохасса а̄ропана̄, со тун̣хасса; йасса наккхамати, со бха̄сеййа.

‘‘а̄ропито сан̇гхена иттханна̄масса бхиккхуно мохо. кхамати сан̇гхасса, тасма̄ тун̣хӣ, еваметам̣ дха̄райа̄мӣ’’ти.

ана̄ропите мохе мохети, а̄патти дуккат̣асса. а̄ропите мохе мохети, а̄патти па̄читтийасса.

447. дхаммакамме дхаммакаммасан̃н̃ӣ, а̄патти па̄читтийасса. дхаммакамме вематико, а̄патти па̄читтийасса. дхаммакамме адхаммакаммасан̃н̃ӣ мохети, а̄патти па̄читтийасса.

адхаммакамме дхаммакаммасан̃н̃ӣ, а̄патти дуккат̣асса. адхаммакамме вематико, а̄патти дуккат̣асса. адхаммакамме адхаммакаммасан̃н̃ӣ, а̄патти дуккат̣асса.

448. ана̄патти на виттха̄рена сутам̣ хоти, ӯнакадваттиккхаттум̣ виттха̄рена сутам̣ хоти, на мохетука̄масса, умматтакасса, а̄дикаммикасса̄ти.

моханасиккха̄падам̣ нит̣т̣хитам̣ татийам̣.

4. паха̄расиккха̄падам̣

449. тена самайена буддхо бхагава̄ са̄ваттхийам̣ вихарати джетаване ана̄тхапин̣д̣икасса а̄ра̄ме. тена кхо пана самайена чхаббаггийа̄ бхиккхӯ купита̄ анаттамана̄ саттарасаваггийа̄нам̣ бхиккхӯнам̣ паха̄рам̣ денти. те роданти. бхиккхӯ евама̄хам̣су – ‘‘кисса тумхе, а̄вусо, родатха̄’’ти? ‘‘име, а̄вусо, чхаббаггийа̄ бхиккхӯ купита̄ анаттамана̄ амха̄кам̣ паха̄рам̣ дентӣ’’ти. йе те бхиккхӯ аппиччха̄…пе… те уджджха̄йанти кхиййанти випа̄ченти – ‘‘катхан̃хи на̄ма чхаббаггийа̄ бхиккхӯ купита̄ анаттамана̄ бхиккхӯнам̣ паха̄рам̣ дассантӣ’’ти…пе… саччам̣ кира тумхе, бхиккхаве, купита̄ анаттамана̄ бхиккхӯнам̣ паха̄рам̣ детха̄ти? ‘‘саччам̣, бхагава̄’’ти. вигарахи буддхо бхагава̄…пе… катхан̃хи на̄ма тумхе, могхапуриса̄, купита̄ анаттамана̄ бхиккхӯнам̣ паха̄рам̣ дассатха! нетам̣, могхапуриса̄, аппасанна̄нам̣ ва̄ паса̄да̄йа…пе… еван̃ча пана, бхиккхаве, имам̣ сиккха̄падам̣ уддисеййа̄тха –

450. ‘‘йо пана бхиккху бхиккхусса купито анаттамано паха̄рам̣ дадеййа, па̄читтийа’’нти.

451. йо пана̄ти йо йа̄дисо…пе… бхиккхӯти…пе… айам̣ имасмим̣ аттхе адхиппето бхиккхӯти.

бхиккхусса̄ти ан̃н̃асса бхиккхусса.

купито анаттаманоти анабхираддхо а̄хатачитто кхиладжа̄то.

паха̄рам̣ дадеййа̄ти ка̄йена ва̄ ка̄йапат̣ибаддхена ва̄ ниссаггийена ва̄ антамасо уппалапаттенапи паха̄рам̣ дети, а̄патти па̄читтийасса.

452. упасампанне упасампаннасан̃н̃ӣ купито анаттамано паха̄рам̣ дети, а̄патти па̄читтийасса. упасампанне вематико купито анаттамано паха̄рам̣ дети, а̄патти па̄читтийасса. упасампанне анупасампаннасан̃н̃ӣ купито анаттамано паха̄рам̣ дети, а̄патти па̄читтийасса.

анупасампаннасса купито анаттамано паха̄рам̣ дети, а̄патти дуккат̣асса. анупасампанне упасампаннасан̃н̃ӣ, а̄патти дуккат̣асса. анупасампанне вематико, а̄патти дуккат̣асса. анупасампанне анупасампаннасан̃н̃ӣ, а̄патти дуккат̣асса.

453. ана̄патти кеначи вихет̣хӣйама̄но моккха̄дхиппа̄йо паха̄рам̣ дети, умматтакасса, а̄дикаммикасса̄ти.

паха̄расиккха̄падам̣ нит̣т̣хитам̣ чатуттхам̣.

5. таласаттикасиккха̄падам̣

454. тена самайена буддхо бхагава̄ са̄ваттхийам̣ вихарати джетаване ана̄тхапин̣д̣икасса а̄ра̄ме. тена кхо пана самайена чхаббаггийа̄ бхиккхӯ купита̄ анаттамана̄ саттарасаваггийа̄нам̣ бхиккхӯнам̣ таласаттикам̣ уггиранти. те паха̄расамуччита̄ роданти. бхиккхӯ евама̄хам̣су – ‘‘кисса тумхе, а̄вусо, родатха̄’’ти? ‘‘име, а̄вусо, чхаббаггийа̄ бхиккхӯ купита̄ анаттамана̄ амха̄кам̣ таласаттикам̣ уггирантӣ’’ти. йе те бхиккхӯ аппиччха̄…пе… те уджджха̄йанти кхиййанти випа̄ченти – ‘‘катхан̃хи на̄ма чхаббаггийа̄ бхиккхӯ купита̄ анаттамана̄ саттарасаваггийа̄нам̣ бхиккхӯнам̣ таласаттикам̣ уггириссантӣ’’ти…пе… саччам̣ кира тумхе, бхиккхаве, купита̄ анаттамана̄ саттарасаваггийа̄нам̣ бхиккхӯнам̣ таласаттикам̣ уггиратха̄ти? ‘‘саччам̣, бхагава̄’’ти. вигарахи буддхо бхагава̄…пе… катхан̃хи на̄ма тумхе, могхапуриса̄, купита̄ анаттамана̄ саттарасаваггийа̄нам̣ бхиккхӯнам̣ таласаттикам̣ уггириссатха! нетам̣, могхапуриса̄, аппасанна̄нам̣ ва̄ паса̄да̄йа…пе… еван̃ча пана, бхиккхаве, имам̣ сиккха̄падам̣ уддисеййа̄тха –

455. ‘‘йо пана бхиккху бхиккхусса купито анаттамано таласаттикам̣ уггиреййа, па̄читтийа’’нти.

456. йо пана̄ти йо йа̄дисо…пе… бхиккхӯти…пе… айам̣ имасмим̣ аттхе адхиппето бхиккхӯти.

бхиккхусса̄ти ан̃н̃асса бхиккхусса.

купито анаттаманоти анабхираддхо а̄хатачитто кхиладжа̄то.

таласаттикам̣ уггиреййа̄ти ка̄йам̣ ва̄ ка̄йапат̣ибаддхам̣ ва̄ антамасо уппалапаттампи учча̄рети, а̄патти па̄читтийасса.

457. упасампанне упасампаннасан̃н̃ӣ купито анаттамано таласаттикам̣ уггирати, а̄патти па̄читтийасса. упасампанне вематико купито анаттамано таласаттикам̣ уггирати, а̄патти па̄читтийасса. упасампанне анупасампаннасан̃н̃ӣ купито анаттамано таласаттикам̣ уггирати, а̄патти па̄читтийасса.

анупасампаннасса купито анаттамано таласаттикам̣ уггирати, а̄патти дуккат̣асса. анупасампанне упасампаннасан̃н̃ӣ, а̄патти дуккат̣асса. анупасампанне вематико, а̄патти дуккат̣асса. анупасампанне анупасампаннасан̃н̃ӣ, а̄патти дуккат̣асса.

458. ана̄патти кеначи вихет̣хӣйама̄но моккха̄дхиппа̄йо таласаттикам̣ уггирати, умматтакасса, а̄дикаммикасса̄ти.

таласаттикасиккха̄падам̣ нит̣т̣хитам̣ пан̃чамам̣.

6. амӯлакасиккха̄падам̣

459. тена самайена буддхо бхагава̄ са̄ваттхийам̣ вихарати джетаване ана̄тхапин̣д̣икасса а̄ра̄ме. тена кхо пана самайена чхаббаггийа̄ бхиккхӯ бхиккхум̣ амӯлакена сан̇гха̄дисесена ануддхам̣сенти. йе те бхиккхӯ аппиччха̄…пе… те уджджха̄йанти кхиййанти випа̄ченти – ‘‘катхан̃хи на̄ма чхаббаггийа̄ бхиккхӯ бхиккхум̣ амӯлакена сан̇гха̄дисесена ануддхам̣сессантӣ’’ти…пе… саччам̣ кира тумхе, бхиккхаве, бхиккхум̣ амӯлакена сан̇гха̄дисесена ануддхам̣сетха̄ти? ‘‘саччам̣, бхагава̄’’ти. вигарахи буддхо бхагава̄…пе… катхан̃хи на̄ма тумхе, могхапуриса̄, бхиккхум̣ амӯлакена сан̇гха̄дисесена ануддхам̣сессатха! нетам̣, могхапуриса̄, аппасанна̄нам̣ ва̄ паса̄да̄йа…пе… еван̃ча пана, бхиккхаве, имам̣ сиккха̄падам̣ уддисеййа̄тха –

460. ‘‘йо пана бхиккху бхиккхум̣ амӯлакена сан̇гха̄дисесена ануддхам̣сеййа, па̄читтийа’’нти.

461. йо пана̄ти йо йа̄дисо…пе… бхиккхӯти…пе… айам̣ имасмим̣ аттхе адхиппето бхиккхӯти.

бхиккхунти ан̃н̃ам̣ бхиккхум̣.

амӯлакам̣ на̄ма адит̣т̣хам̣ ассутам̣ апарисан̇китам̣.

сан̇гха̄дисесена̄ти терасаннам̣ ан̃н̃атарена.

ануддхам̣сеййа̄ти чодети ва̄ чода̄пети ва̄, а̄патти па̄читтийасса.

462. упасампанне упасампаннасан̃н̃ӣ амӯлакена сан̇гха̄дисесена ануддхам̣сети, а̄патти па̄читтийасса. упасампанне вематико амӯлакена сан̇гха̄дисесена ануддхам̣сети, а̄патти па̄читтийасса. упасампанне анупасампаннасан̃н̃ӣ амӯлакена сан̇гха̄дисесена ануддхам̣сети, а̄патти па̄читтийасса.

а̄ча̄равипаттийа̄ ва̄ дит̣т̣хивипаттийа̄ ва̄ ануддхам̣сети, а̄патти дуккат̣асса. анупасампаннам̣ ануддхам̣сети, а̄патти дуккат̣асса. анупасампанне упасампаннасан̃н̃ӣ, а̄патти дуккат̣асса. анупасампанне вематико, а̄патти дуккат̣асса. анупасампанне анупасампаннасан̃н̃ӣ, а̄патти дуккат̣асса.

463. ана̄патти татха̄сан̃н̃ӣ чодети, ва̄ чода̄пети ва̄, умматтакасса, а̄дикаммикасса̄ти.

амӯлакасиккха̄падам̣ нит̣т̣хитам̣ чхат̣т̣хам̣.

7. сан̃чиччасиккха̄падам̣

464. тена самайена буддхо бхагава̄ са̄ваттхийам̣ вихарати джетаване ана̄тхапин̣д̣икасса а̄ра̄ме. тена кхо пана самайена чхаббаггийа̄ бхиккхӯ саттарасаваггийа̄нам̣ бхиккхӯнам̣ сан̃чичча куккуччам̣ упадаханти – ‘‘бхагавата̄, а̄вусо, сиккха̄падам̣ пан̃н̃аттам̣ – ‘на ӯнавӣсативассо пуггало упасампа̄детаббо’ти. тумхе ча ӯнавӣсативасса̄ упасампанна̄. каччи но тумхе анупасампанна̄’’ти? те роданти. бхиккхӯ евама̄хам̣су – ‘‘кисса тумхе, а̄вусо, родатха̄’’ти? ‘‘име, а̄вусо, чхаббаггийа̄ бхиккхӯ амха̄кам̣ сан̃чичча куккуччам̣ упадахантӣ’’ти. йе те бхиккхӯ аппиччха̄…пе… те уджджха̄йанти кхиййанти випа̄ченти – ‘‘катхан̃хи на̄ма чхаббаггийа̄ бхиккхӯ бхиккхӯнам̣ сан̃чичча куккуччам̣ упадахиссантӣ’’ти…пе… саччам̣ кира тумхе, бхиккхаве, бхиккхӯнам̣ сан̃чичча куккуччам̣ упадахатха̄ти? ‘‘саччам̣, бхагава̄’’ти. вигарахи буддхо бхагава̄…пе… катхан̃хи на̄ма тумхе, могхапуриса̄, бхиккхӯнам̣ сан̃чичча куккуччам̣ упадахиссатха! нетам̣, могхапуриса̄ аппасанна̄нам̣ ва̄ паса̄да̄йа…пе… еван̃ча пана, бхиккхаве, имам̣ сиккха̄падам̣ уддисеййа̄тха –

465. ‘‘йо пана бхиккху бхиккхусса сан̃чичча куккуччам̣ упадахеййа [уппа̄деййа (итипи)] – ‘итисса мухуттампи апха̄су бхависсатӣ’ти етадева паччайам̣ каритва̄ анан̃н̃ам̣, па̄читтийа’’нти.

466. йо пана̄ти йо йа̄дисо…пе… бхиккхӯти…пе… айам̣ имасмим̣ аттхе адхиппето бхиккхӯти.

бхиккхусса̄ти ан̃н̃асса бхиккхусса.

сан̃чичча̄ти джа̄нанто сан̃джа̄нанто чечча абхивитаритва̄ вӣтиккамо.

куккуччам̣ упадахеййа̄ти ‘‘ӯнавӣсативассо ман̃н̃е твам̣ упасампанно, вика̄ле ман̃н̃е тайа̄ бхуттам̣, маджджам̣ ман̃н̃е тайа̄ пӣтам̣, ма̄туга̄мена саддхим̣ рахо ман̃н̃е тайа̄ нисинна’’нти куккуччам̣ упадахати, а̄патти па̄читтийасса.

етадева паччайам̣ каритва̄, анан̃н̃анти на ан̃н̃о кочи паччайо хоти куккуччам̣ упадахитум̣.

467. упасампанне упасампаннасан̃н̃ӣ сан̃чичча куккуччам̣ упадахати, а̄патти па̄читтийасса. упасампанне вематико сан̃чичча куккуччам̣ упадахати, а̄патти па̄читтийасса. упасампанне анупасампаннасан̃н̃ӣ сан̃чичча куккуччам̣ упадахати, а̄патти па̄читтийасса.

анупасампаннасса сан̃чичча куккуччам̣ упадахати, а̄патти дуккат̣асса. анупасампанне упасампаннасан̃н̃ӣ, а̄патти дуккат̣асса. анупасампанне вематико, а̄патти дуккат̣асса. анупасампанне анупасампаннасан̃н̃ӣ, а̄патти дуккат̣асса.

468. ана̄патти на куккуччам̣ упадахитука̄мо ‘‘ӯнавӣсативассо ман̃н̃е твам̣ упасампанно, вика̄ле ман̃н̃е тайа̄ бхуттам̣, маджджам̣ ман̃н̃е тайа̄ пӣтам̣, ма̄туга̄мена саддхим̣ рахо ман̃н̃е тайа̄ нисиннам̣, ин̇гха джа̄на̄хи, ма̄ те паччха̄ куккуччам̣ ахосӣ’’ти бхан̣ати, умматтакасса, а̄дикаммикасса̄ти.

сан̃чиччасиккха̄падам̣ нит̣т̣хитам̣ саттамам̣.

8. упассутисиккха̄падам̣

469. тена самайена буддхо бхагава̄ са̄ваттхийам̣ вихарати джетаване ана̄тхапин̣д̣икасса а̄ра̄ме. тена кхо пана самайена чхаббаггийа̄ бхиккхӯ песалехи бхиккхӯхи саддхим̣ бхан̣д̣анти. песала̄ бхиккхӯ евам̣ ваданти – ‘‘аладжджино име, а̄вусо, чхаббаггийа̄ бхиккхӯ. на сакка̄ имехи саха бхан̣д̣иту’’нти. чхаббаггийа̄ бхиккхӯ евам̣ ваданти – ‘‘кисса тумхе, а̄вусо, амхе аладжджива̄дена па̄петха̄’’ти? ‘‘кахам̣ пана тумхе, а̄вусо, ассуттха̄’’ти? ‘‘майам̣ а̄йасманта̄нам̣ упассутим̣ [упассути (?)] тит̣т̣хамха̄’’ти. йе те бхиккхӯ аппиччха̄…пе… те уджджха̄йанти кхиййанти випа̄ченти – ‘‘катхан̃хи на̄ма чхаббаггийа̄ бхиккхӯ бхиккхӯнам̣ бхан̣д̣анаджа̄та̄нам̣ калахаджа̄та̄нам̣ вива̄да̄панна̄нам̣ упассутим̣ [упассути (?)] тит̣т̣хиссантӣ’’ти…пе… саччам̣ кира тумхе, бхиккхаве, бхиккхӯнам̣ бхан̣д̣анаджа̄та̄нам̣ калахаджа̄та̄нам̣ вива̄да̄панна̄нам̣ упассутим̣ [упассути (?)] тит̣т̣хатха̄ти? ‘‘сачча, бхагава̄’’ти. вигарахи буддхо бхагава̄…пе… катхан̃хи на̄ма тумхе, могхапуриса̄, бхиккхӯнам̣ бхан̣д̣анаджа̄та̄нам̣ калахаджа̄та̄нам̣ вива̄да̄панна̄нам̣ упассутим̣ [упассути (?)] тит̣т̣хиссатха! нетам̣, могхапуриса̄, аппасанна̄нам̣ ва̄ паса̄да̄йа…пе… еван̃ча пана, бхиккхаве, имам̣ сиккха̄падам̣ уддисеййа̄тха –

470. ‘‘йо пана бхиккху бхиккхӯнам̣ бхан̣д̣анаджа̄та̄нам̣ калахаджа̄та̄нам̣ вива̄да̄панна̄нам̣ упассутим̣ тит̣т̣хеййа – ‘йам̣ име бхан̣иссанти там̣ сосса̄мӣ’ти етадева паччайам̣ каритва̄ анан̃н̃ам̣, па̄читтийа’’нти.

471. йо пана̄ти йо йа̄дисо…пе… бхиккхӯти…пе… айам̣ имасмим̣ аттхе адхиппето бхиккхӯти.

бхиккхӯнанти ан̃н̃есам̣ бхиккхӯнам̣.

бхан̣д̣анаджа̄та̄нам̣ калахаджа̄та̄нам̣ вива̄да̄панна̄нанти адхикаран̣аджа̄та̄нам̣.

упассутим̣ тит̣т̣хеййа̄ти ‘‘имесам̣ сутва̄ чодесса̄ми са̄ресса̄ми пат̣ичодесса̄ми пат̣иса̄ресса̄ми ман̇кӯ карисса̄мӣ’’ти гаччхати, а̄патти дуккат̣асса. йаттха т̣хито сун̣а̄ти, а̄патти па̄читтийасса. паччхато гаччханто турито гаччхати сосса̄мӣти, а̄патти дуккат̣асса. йаттха т̣хито сун̣а̄ти, а̄патти па̄читтийасса. пурато гаччханто охиййати сосса̄мӣти, а̄патти дуккат̣асса. йаттха т̣хито сун̣а̄ти, а̄патти па̄читтийасса. бхиккхусса т̣хитока̄сам̣ ва̄ нисиннока̄сам̣ ва̄ нипаннока̄сам̣ ва̄ а̄гантва̄ мантентам̣ укка̄ситаббам̣, виджа̄на̄петаббам̣, но че укка̄сеййа ва̄ виджа̄на̄пеййа ва̄, а̄патти па̄читтийасса.

етадева паччайам̣ каритва̄ анан̃н̃анти на ан̃н̃о кочи паччайо хоти упассутим̣ тит̣т̣хитум̣.

472. упасампанне упасампаннасан̃н̃ӣ упассутим̣ тит̣т̣хати, а̄патти па̄читтийасса. упасампанне вематико упассутим̣ тит̣т̣хати, а̄патти па̄читтийасса. упасампанне анупасампаннасан̃н̃ӣ упассутим̣ тит̣т̣хати, а̄патти па̄читтийасса.

анупасампаннасса упассутим̣ тит̣т̣хати, а̄патти дуккат̣асса. анупасампанне упасампаннасан̃н̃ӣ, а̄патти дуккат̣асса. анупасампанне вематико, а̄патти дуккат̣асса. анупасампанне анупасампаннасан̃н̃ӣ, а̄патти дуккат̣асса.

473. ана̄патти – ‘‘имесам̣ сутва̄ орамисса̄ми вирамисса̄ми вӯпасамисса̄ми [вӯпасамесса̄ми (сӣ.)] атта̄нам̣ паримочесса̄мӣ’’ти гаччхати, умматтакасса, а̄дикаммикасса̄ти.

упассутисиккха̄падам̣ нит̣т̣хитам̣ ат̣т̣хамам̣.

9. каммапат̣иба̄ханасиккха̄падам̣

474. тена самайена буддхо бхагава̄ са̄ваттхийам̣ вихарати джетаване ана̄тхапин̣д̣икасса а̄ра̄ме. тена кхо пана самайена чхаббаггийа̄ бхиккхӯ ана̄ча̄рам̣ а̄чаритва̄ екамекасса камме кайирама̄не пат̣иккосанти. тена кхо пана самайена сан̇гхо саннипатито хоти кеначидева каран̣ӣйена. чхаббаггийа̄ бхиккхӯ чӣваракаммам̣ каронта̄ екасса чхандам̣ адам̣су. атха кхо сан̇гхо – ‘‘айам̣, а̄вусо, чхаббаггийо бхиккху екако а̄гато, хандасса майам̣ каммам̣ карома̄’’ти тасса каммам̣ ака̄си. атха кхо со бхиккху йена чхаббаггийа̄ бхиккхӯ тенупасан̇ками. чхаббаггийа̄ бхиккхӯ там̣ бхиккхум̣ етадавочум̣ – ‘‘ким̣, а̄вусо, сан̇гхо ака̄сӣ’’ти? ‘‘сан̇гхо ме, а̄вусо, каммам̣ ака̄сӣ’’ти. ‘‘на майам̣, а̄вусо, етадаттха̄йа чхандам̣ адамха̄ – ‘‘туйхам̣ каммам̣ кариссатӣ’’ти. саче ча майам̣ джа̄неййа̄ма ‘‘туйхам̣ каммам̣ кариссатӣ’’ти, на майам̣ чхандам̣ дадеййа̄ма̄’’ти. йе те бхиккхӯ аппиччха̄…пе… те уджджха̄йанти кхиййанти випа̄ченти – ‘‘катхан̃хи на̄ма чхаббаггийа̄ бхиккхӯ дхаммика̄нам̣ камма̄нам̣ чхандам̣ датва̄ паччха̄ кхӣйанадхаммам̣ [кхиййадхаммам̣ (итипи)] а̄паджджиссантӣ’’ти…пе… саччам̣ кира тумхе, бхиккхаве, дхаммика̄нам̣ камма̄нам̣ чхандам̣ датва̄ паччха̄ кхӣйанадхаммам̣ [кхиййадхаммам̣ (итипи)] а̄паджджатха̄ти? ‘‘саччам̣, бхагава̄’’ти. вигарахи буддхо бхагава̄…пе… катхан̃хи на̄ма тумхе, могхапуриса̄, дхаммика̄нам̣ камма̄нам̣ чхандам̣ датва̄ паччха̄ кхӣйанадхаммам̣ [кхиййадхаммам̣ (итипи)] а̄паджджиссатха! нетам̣, могхапуриса̄, аппасанна̄нам̣ ва̄ паса̄да̄йа…пе… еван̃ча пана, бхиккхаве, имам̣ сиккха̄падам̣ уддисеййа̄тха –

475. ‘‘йо пана бхиккху дхаммика̄нам̣ камма̄нам̣ чхандам̣ датва̄ паччха̄ кхӣйанадхаммам̣ а̄паджджеййа, па̄читтийа’’нти.

476. йо пана̄ти йо йа̄дисо…пе… бхиккхӯти…пе… айам̣ имасмим̣ аттхе адхиппето бхиккхӯти.

дхаммикам̣ на̄ма каммам̣ апалоканакаммам̣ н̃аттикаммам̣ н̃аттидутийакаммам̣ н̃аттичатуттхакаммам̣ дхаммена винайена саттхуса̄санена катам̣, етам̣ дхаммикам̣ на̄ма каммам̣. чхандам̣ датва̄ кхиййати а̄патти па̄читтийасса.

477. дхаммакамме дхаммакаммасан̃н̃ӣ чхандам̣ датва̄ кхиййати, а̄патти па̄читтийасса. дхаммакамме вематико чхандам̣ датва̄ кхиййати, а̄патти дуккат̣асса. дхаммакамме адхаммакаммасан̃н̃ӣ чхандам̣ датва̄ кхиййати, ана̄патти. адхаммакамме дхаммакаммасан̃н̃ӣ, а̄патти дуккат̣асса. адхаммакамме вематико, а̄патти дуккат̣асса. адхаммакамме адхаммакаммасан̃н̃ӣ, ана̄патти.

478. ана̄патти – ‘‘адхаммена ва̄ ваггена ва̄ на камма̄рахасса ва̄ каммам̣ ката’’нти джа̄нанто кхиййати, умматтакасса, а̄дикаммикасса̄ти.

каммапат̣иба̄ханасиккха̄падам̣ нит̣т̣хитам̣ навамам̣.

10. чхандам̣адатва̄гаманасиккха̄падам̣

479. тена самайена буддхо бхагава̄ са̄ваттхийам̣ вихарати джетаване ана̄тхапин̣д̣икасса а̄ра̄ме. тена кхо пана самайена сан̇гхо саннипатито хоти кеначидева каран̣ӣйена. чхаббаггийа̄ бхиккхӯ чӣваракаммам̣ каронта̄ екасса чхандам̣ адам̣су. атха кхо сан̇гхо ‘‘йассаттха̄йа саннипатито там̣ каммам̣ карисса̄мӣ’’ти н̃аттим̣ т̣хапеси. атха кхо со бхиккху – ‘‘евамевиме екамекасса каммам̣ каронти, касса тумхе каммам̣ кариссатха̄’’ти чхандам̣ адатва̄ ут̣т̣ха̄йа̄сана̄ пакка̄ми. йе те бхиккхӯ аппиччха̄…пе… те уджджха̄йанти кхиййанти випа̄ченти – ‘‘катхан̃хи на̄ма бхиккху сан̇гхе виниччхайакатха̄йа ваттама̄на̄йа чхандам̣ адатва̄ ут̣т̣ха̄йа̄сана̄ паккамиссатӣ’’ти…пе… саччам̣ кира твам̣, бхиккху, сан̇гхе виниччхайакатха̄йа ваттама̄на̄йа чхандам̣ адатва̄ ут̣т̣ха̄йа̄сана̄ паккамасӣти? ‘‘саччам̣, бхагава̄’’ти. вигарахи буддхо бхагава̄…пе… катхан̃хи на̄ма твам̣, могхапуриса, сан̇гхе виниччхайакатха̄йа ваттама̄на̄йа чхандам̣ адатва̄ ут̣т̣ха̄йа̄сана̄ паккамиссаси! нетам̣, могхапуриса, аппасанна̄нам̣ ва̄ паса̄да̄йа…пе… еван̃ча пана, бхиккхаве, имам̣ сиккха̄падам̣ уддисеййа̄тха –

480. ‘‘йо пана бхиккху сан̇гхе виниччхайакатха̄йа ваттама̄на̄йа чхандам̣ адатва̄ ут̣т̣ха̄йа̄сана̄ паккамеййа, па̄читтийа’’нти.

481. йо пана̄ти йо йа̄дисо…пе… бхиккхӯти…пе… айам̣ имасмим̣ аттхе адхиппето бхиккхӯти.

сан̇гхе виниччхайакатха̄ на̄ма ваттху ва̄ а̄рочитам̣ хоти авиниччхитам̣, н̃атти ва̄ т̣хапита̄ хоти, каммава̄ча̄ ва̄ виппаката̄ хоти.

чхандам̣ адатва̄ ут̣т̣ха̄йа̄сана̄ паккамеййа̄ти – ‘‘катхам̣ идам̣ каммам̣ куппам̣ асса ваггам̣ асса на кареййа̄’’ти гаччхати, а̄патти дуккат̣асса. париса̄йа хаттхапа̄сам̣ виджахантасса а̄патти дуккат̣асса. виджахите а̄патти па̄читтийасса.

482. дхаммакамме дхаммакаммасан̃н̃ӣ чхандам̣ адатва̄ ут̣т̣ха̄йа̄сана̄ паккамати, а̄патти па̄читтийасса. дхаммакамме вематико чхандам̣ адатва̄ ут̣т̣ха̄йа̄сана̄ паккамати, а̄патти дуккат̣асса. дхаммакамме адхаммакаммасан̃н̃ӣ чхандам̣ адатва̄ ут̣т̣ха̄йа̄сана̄ паккамати, ана̄патти. адхаммакамме дхаммакаммасан̃н̃ӣ, а̄патти дуккат̣асса. адхаммакамме вематико, а̄патти дуккат̣асса. адхаммакамме адхаммакаммасан̃н̃ӣ, ана̄патти.

483. ана̄патти – ‘‘сан̇гхасса бхан̣д̣анам̣ ва̄ калахо ва̄ виггахо ва̄ вива̄до ва̄ бхависсатӣ’’ти гаччхати, ‘‘сан̇гхабхедо ва̄ сан̇гхара̄джи ва̄ бхависсатӣ’’ти гаччхати, ‘‘адхаммена ва̄ ваггена ва̄ на камма̄рахасса ва̄ каммам̣ кариссатӣ’’ти гаччхати, гила̄но гаччхати, гила̄насса каран̣ӣйена гаччхати, учча̄рена ва̄ пасса̄вена ва̄ пӣл̣ито гаччхати, ‘‘на каммам̣ копетука̄мо пуна пачча̄гамисса̄мӣ’’ти гаччхати, умматтакасса, а̄дикаммикасса̄ти.

чхандам̣ адатва̄ гаманасиккха̄падам̣ нит̣т̣хитам̣ дасамам̣.

11. дуббаласиккха̄падам̣

484. тена самайена буддхо бхагава̄ ра̄джагахе вихарати вел̣уване каландаканива̄пе. тена кхо пана самайена а̄йасма̄ даббо маллапутто сан̇гхасса сена̄санан̃ча пан̃н̃апети бхатта̄ни ча уддисати. со ча̄йасма̄ дуббалачӣваро хоти. тена кхо пана самайена сан̇гхасса екам̣ чӣварам̣ уппаннам̣ хоти. атха кхо сан̇гхо там̣ чӣварам̣ а̄йасмато даббасса маллапуттасса ада̄си. чхаббаггийа̄ бхиккхӯ уджджха̄йанти кхиййанти випа̄ченти – ‘‘йатха̄сантхутам̣ бхиккхӯ сан̇гхикам̣ ла̄бхам̣ парин̣а̄ментӣ’’ти. йе те бхиккхӯ аппиччха̄…пе… те уджджха̄йанти кхиййанти випа̄ченти – ‘‘катхан̃хи на̄ма чхаббаггийа̄ бхиккхӯ самаггена сан̇гхена чӣварам̣ датва̄ паччха̄ кхӣйанадхаммам̣ а̄паджджиссантӣ’’ти…пе… саччам̣ кира тумхе, бхиккхаве, самаггена сан̇гхена чӣварам̣ датва̄ паччха̄ кхӣйанадхаммам̣ а̄паджджатха̄ти? ‘‘саччам̣, бхагава̄’’ти. вигарахи буддхо бхагава̄…пе… катхан̃хи на̄ма тумхе, могхапуриса̄, самаггена сан̇гхена чӣварам̣ датва̄ паччха̄ кхӣйанадхаммам̣ а̄паджджиссатха! нетам̣, могхапуриса̄, аппасанна̄нам̣, ва̄ паса̄да̄йа…пе… еван̃ча пана, бхиккхаве, имам̣ сиккха̄падам̣ уддисеййа̄тха –

485. ‘‘йо пана бхиккху самаггена сан̇гхена чӣварам̣ датва̄ паччха̄ кхӣйанадхаммам̣ а̄паджджеййа ‘йатха̄сантхутам̣ бхиккхӯ сан̇гхикам̣ ла̄бхам̣ парин̣а̄ментӣ’ти, па̄читтийа’’нти.

486. йо пана̄ти йо йа̄дисо…пе… бхиккхӯти…пе… айам̣ имасмим̣ аттхе адхиппето бхиккхӯти.

самагго на̄ма сан̇гхо сама̄насам̣ва̄сако сама̄насӣма̄йам̣ т̣хито.

чӣварам̣ на̄ма чханнам̣ чӣвара̄нам̣ ан̃н̃атарам̣ чӣварам̣ викаппанупагам̣ паччхимам̣.

датва̄ти сайам̣ датва̄.

йатха̄сантхутам̣ на̄ма йатха̄миттата̄ йатха̄сандит̣т̣хата̄ йатха̄самбхаттата̄ йатха̄сама̄нупаджджха̄йаката̄ йатха̄сама̄на̄чарийаката̄.

сан̇гхикам̣ на̄ма сан̇гхасса диннам̣ хоти париччаттам̣.

ла̄бхо на̄ма чӣварапин̣д̣апа̄тасена̄санагила̄наппаччайабхесаджджапариккха̄ра̄, антамасо чун̣н̣апин̣д̣опи, дантакат̣т̣хампи, дасикасуттампи.

паччха̄ кхӣйанадхаммам̣ а̄паджджеййа̄ти упасампаннасса сан̇гхена самматасса сена̄санапан̃н̃а̄пакасса ва̄ бхаттуддесакасса ва̄ йа̄губха̄джакасса ва̄ пхалабха̄джакасса ва̄ кхаджджабха̄джакасса ва̄ аппаматтакависсаджджакасса ва̄ чӣварам̣ динне кхиййати, а̄патти па̄читтийасса.

487. дхаммакамме дхаммакаммасан̃н̃ӣ чӣварам̣ динне кхиййати, а̄патти па̄читтийасса. дхаммакамме вематико чӣварам̣ динне кхиййати, а̄патти па̄читтийасса. дхаммакамме адхаммакаммасан̃н̃ӣ чӣварам̣ динне кхиййати, а̄патти па̄читтийасса.

ан̃н̃ам̣ париккха̄рам̣ динне кхиййати, а̄патти дуккат̣асса. упасампаннасса сан̇гхена асамматасса сена̄санапан̃н̃а̄пакасса ва̄ бхаттуддесакасса ва̄ йа̄губха̄джакасса ва̄ пхалабха̄джакасса ва̄ кхаджджабха̄джакасса ва̄ аппаматтакависсаджджакасса ва̄ чӣварам̣ ва̄ ан̃н̃ам̣ ва̄ париккха̄рам̣ динне кхиййати, а̄патти дуккат̣асса. анупасампаннасса сан̇гхена самматасса ва̄ асамматасса ва̄ сена̄санапан̃н̃а̄пакасса ва̄ бхаттуддесакасса ва̄ йа̄губха̄джакасса ва̄ пхалабха̄джакасса ва̄ кхаджджабха̄джакасса ва̄ аппаматтакависсаджджакасса ва̄ чӣварам̣ ва̄ ан̃н̃ам̣ ва̄ париккха̄рам̣ динне кхиййати, а̄патти дуккат̣асса. адхаммакамме дхаммакаммасан̃н̃ӣ, а̄патти дуккат̣асса. адхаммакамме вематико, а̄патти дуккат̣асса. адхаммакамме адхаммакаммасан̃н̃ӣ, ана̄патти.

488. ана̄патти – пакатийа̄ чханда̄ доса̄ моха̄ бхайа̄ каронтам̣ ‘‘кваттхо тасса диннена ладдха̄пи винипа̄тессати на самма̄ упанессатӣ’’ти кхиййати, умматтакасса, а̄дикаммикасса̄ти.

дуббаласиккха̄падам̣ нит̣т̣хитам̣ ека̄дасамам̣.

12. парин̣а̄манасиккха̄падам̣

489. [идам̣ ваттху па̄ра̄. 657] тена самайена буддхо бхагава̄ са̄ваттхийам̣ вихарати джетаване ана̄тхапин̣д̣икасса а̄ра̄ме. тена кхо пана самайена са̄ваттхийам̣ ан̃н̃атарасса пӯгасса сан̇гхасса сачӣварабхаттам̣ пат̣ийаттам̣ хоти – ‘‘бходжетва̄ чӣварена аччха̄десса̄ма̄’’ти. атха кхо чхаббаггийа̄ бхиккхӯ йена со пӯго тенупасан̇камим̣су; упасан̇камитва̄ там̣ пӯгам̣ етадавочум̣ – ‘‘детха̄вусо, има̄ни чӣвара̄ни имесам̣ бхиккхӯна’’нти. ‘‘на майам̣, бханте, дасса̄ма. амха̄кам̣ сан̇гхасса анувассам̣ сачӣварабхиккха̄ пан̃н̃атта̄’’ти. ‘‘бахӯ, а̄вусо, сан̇гхасса да̄йака̄, бахӯ сан̇гхасса бхатта̄ [бхадда̄ (ка.)]. име тумхе нисса̄йа тумхе сампассанта̄ идха вихаранти. тумхе че имесам̣ на дассатха, атха ко чарахи имесам̣ дассати? детха̄вусо, има̄ни чӣвара̄ни имесам̣ бхиккхӯна’’нти. атха кхо со пӯго чхаббаггийехи бхиккхӯхи ниппӣл̣ийама̄но йатха̄пат̣ийаттам̣ чӣварам̣ чхаббаггийа̄нам̣ бхиккхӯнам̣ датва̄ сан̇гхам̣ бхаттена паривиси. йе те бхиккхӯ джа̄нанти сан̇гхасса сачӣварабхаттам̣ пат̣ийаттам̣ ‘‘на ча джа̄нанти чхаббаггийа̄нам̣ бхиккхӯнам̣ динна’’нти те евама̄хам̣су – ‘‘он̣оджетха̄вусо, сан̇гхасса чӣвара’’нти. ‘‘наттхи, бханте. йатха̄пат̣ийаттам̣ чӣварам̣ аййа̄ чхаббаггийа̄ аййа̄нам̣ чхаббаггийа̄нам̣ парин̣а̄месу’’нти. йе те бхиккхӯ аппиччха̄…пе… те уджджха̄йанти кхиййанти випа̄ченти – ‘‘катхан̃хи на̄ма чхаббаггийа̄ бхиккхӯ джа̄нам̣ сан̇гхикам̣ ла̄бхам̣ парин̣атам̣ пуггаласса парин̣а̄мессантӣ’’ти…пе… саччам̣ кира тумхе, бхиккхаве, джа̄нам̣ сан̇гхикам̣ ла̄бхам̣ парин̣атам̣ пуггаласса парин̣а̄метха̄ти? ‘‘саччам̣, бхагава̄’’ти. вигарахи буддхо бхагава̄…пе… катхан̃хи на̄ма тумхе, могхапуриса̄, джа̄нам̣ сан̇гхикам̣ ла̄бхам̣ парин̣атам̣ пуггаласса парин̣а̄мессатха! нетам̣, могхапуриса̄, аппасанна̄нам̣ ва̄ паса̄да̄йа…пе… еван̃ча пана, бхиккхаве, имам̣ сиккха̄падам̣ уддисеййа̄тха –

490. ‘‘йо пана бхиккху джа̄нам̣ сан̇гхикам̣ ла̄бхам̣ парин̣атам̣ пуггаласса парин̣а̄меййа, па̄читтийа’’нти.

491. йо пана̄ти йо йа̄дисо…пе… бхиккхӯти…пе… айам̣ имасмим̣ аттхе адхиппето бхиккхӯти.

джа̄на̄ти на̄ма са̄мам̣ ва̄ джа̄на̄ти, ан̃н̃е ва̄ тасса а̄роченти, со ва̄ а̄рочети.

сан̇гхикам̣ на̄ма сан̇гхасса диннам̣ хоти париччаттам̣.

ла̄бхо на̄ма чӣварапин̣д̣апа̄тасена̄санагила̄наппаччайабхесаджджапариккха̄ра̄, антамасо чун̣н̣апин̣д̣опи, дантакат̣т̣хампи, дасикасуттампи.

парин̣атам̣ на̄ма ‘‘дасса̄ма карисса̄ма̄’’ти ва̄ча̄ бхинна̄ хоти, там̣ пуггаласса парин̣а̄мети, а̄патти па̄читтийасса.

492. парин̣ате парин̣атасан̃н̃ӣ пуггаласса парин̣а̄мети, а̄патти па̄читтийасса. парин̣ате вематико пуггаласса парин̣а̄мети, а̄патти дуккат̣асса. парин̣ате апарин̣атасан̃н̃ӣ пуггаласса парин̣а̄мети, ана̄патти. сан̇гхасса парин̣атам̣ ан̃н̃асан̇гхасса ва̄ четийасса ва̄ парин̣а̄мети, а̄патти дуккат̣асса. четийасса парин̣атам̣ ан̃н̃ачетийасса ва̄ сан̇гхасса ва̄ пуггаласса ва̄ парин̣а̄мети, а̄патти дуккат̣асса. пуггаласса парин̣атам̣ ан̃н̃апуггаласса ва̄ сан̇гхасса ва̄ четийасса ва̄ парин̣а̄мети, а̄патти дуккат̣асса. апарин̣ате парин̣атасан̃н̃ӣ, а̄патти дуккат̣асса. апарин̣ате вематико, а̄патти дуккат̣асса. апарин̣ате апарин̣атасан̃н̃ӣ, ана̄патти.

493. ана̄патти – ‘‘каттха дема̄’’ти пуччхӣйама̄но – ‘‘йаттха тумха̄кам̣ деййадхаммо парибхогам̣ ва̄ лабхеййа пат̣исан̇кха̄рам̣ ва̄ лабхеййа чират̣т̣хитико ва̄ асса йаттха ва̄ пана тумха̄кам̣ читтам̣ пасӣдати таттха детха̄’’ти бхан̣ати, умматтакасса, а̄дикаммикасса̄ти.

парин̣а̄манасиккха̄падам̣ нит̣т̣хитам̣ два̄дасамам̣.

сахадхаммикавагго ат̣т̣хамо.

тассудда̄нам̣ –

сахадхамма-виван̣н̣ан̃ча, моха̄панам̣ паха̄ракам̣;

таласатти амӯлан̃ча, сан̃чичча ча упассути;

пат̣иба̄ханачхандан̃ча, даббан̃ча парин̣а̄мананти.