8. чӣвараккхандхакам̣

202. джӣвакаваттхукатха̄

326. чӣвараккхандхаке падаккхин̣асаддасса апасабйаттхам̣ пат̣иккхипанто а̄ха ‘‘чхека̄ кусала̄’’ти. абхисат̣а̄ти еттха сарадха̄туйа̄ гатичинта̄су идха гатйаттхети дассенто а̄ха ‘‘абхигата̄’’ти. абхигата̄ти абхимукхам̣ гантабба̄. нану па̄л̣ийам̣ ‘‘аттхика̄нам̣ аттхика̄нам̣ манусса̄на’’нти вуттам̣, касма̄ пана ‘‘аттхикехи аттхикехи мануссехӣ’’ти вуттанти а̄ха ‘‘каран̣аттхе пана̄’’тиа̄ди. имина̄ чхат̣т̣хӣкатта̄ на̄ма татийа̄каттуна̄ сама̄нойева̄ти дассети. нигаме васатӣти негамоти вутте кут̣умбийаган̣о негамо на̄ма̄ти а̄ха ‘‘кут̣умбийаган̣о’’ти.

327. нагаре нивасантӣти на̄гара̄. датва̄, вут̣т̣ха̄песунти самбандхо. а̄ра̄муййа̄нава̄хана̄дӣти еттха а̄дисаддена ан̃н̃а̄ни упабхогапарибхога̄ни сан̇ган̣ха̄ти. ган̣икат̣т̣ха̄нети ган̣ика̄йа т̣ха̄не. ган̣ика̄ти ча нагарасобхинӣ. са̄ хи аттхикена джанаган̣ена абхигантабба̄ти ган̣ика̄ти вуччати. пат̣исатена ча̄ти еттха часаддо авадха̄ран̣аттхо. раттим̣ гаманасса пат̣инидхисан̇кха̄тена сатена ева̄ти хи аттхо. гила̄нанти еттха бха̄вапаччайена вина̄пи бха̄ваттхо н̃а̄табботи а̄ха ‘‘гила̄набха̄ва’’нти. ‘‘джа̄на̄пеййа’’нти имина̄ пат̣иведеййанти еттха видадха̄туйа̄ н̃а̄н̣аттхам̣ дассети. каттарасуппети еттха каттарасаддо джин̣н̣апарийа̄йоти а̄ха ‘‘джин̣н̣асуппе’’ти. супанти сунакха̄дайо еттха̄ти суппам̣, каттарам̣ суппам̣ каттарасуппам̣.

328. танти джӣвакам̣. ан̃н̃е ра̄джада̄рака̄ ваданти кира̄ти самбандхо. наттхи ма̄та̄ етасса̄ти нимма̄тико. йатха̄ ча̄тиа̄дӣсу йатха̄ песанти, татха̄ти йоджана̄. часаддо сампин̣д̣анаттхо. на кевалам̣ вадантийева, атха кхо на кочи кин̃чи песетӣти хи аттхо. ан̃н̃есанти джӣвакато ан̃н̃есам̣. тасса̄ти джӣвакасса. итӣти евам̣. соти джӣвако. там̣ саббанти ‘‘нимма̄тико ниппитико’’ти ваданан̃ча пан̣н̣а̄ка̄расса апесанан̃ча̄ти там̣ саббам̣.

йам̣нӯна̄ти са̄дху вата. ахам̣ ваджджасиппам̣ сиккхеййам̣ са̄дху вата̄ти йоджана̄. тасса̄ти джӣвакасса. етадахосӣти етам̣ ахоси, паривитакко ахӯти аттхо. парӯпагха̄тапат̣исам̣йутта̄нӣти парам̣ упагантва̄, упа бхусена ва̄ хананена пат̣исам̣йутта̄ни. метта̄пуббабха̄ганти сиппасса пуббабха̄ге паватта̄ метта̄ етасса̄ти метта̄пуббабха̄гам̣. ити ахосӣти йоджана̄. пуримачинта̄йа анекантабха̄вато екантабха̄вам̣ дассенто а̄ха ‘‘апи ча̄’’тиа̄ди. апи ча̄ти екантена. айанти джӣвако. итоти бхаддакаппато. айанти упа̄сако. чатупарисантарети чатупарисамаджджхе. паттхатагун̣анти паттхаритагун̣ам̣. т̣ха̄нантаранти т̣ха̄набхедам̣, ахампӣти на айам̣ упа̄сакойева, ахампӣти аттхо. бхагава̄ти а̄лапанападаметам̣. паттхананти иччхитаварам̣. чодийама̄нопӣти уййоджийама̄нопи. писаддена пуримачинтанамапеккхати. еса̄ти есо джӣвако.

329. диса̄па̄моккхоти падасса диса̄су па̄моккхо диса̄па̄моккхоти вачанаттхам̣ дассенто а̄ха ‘‘саббадиса̄сӯ’’тиа̄ди. тасмин̃ча самайети джӣвакасса тасмим̣ чинтанасамайе ча, а̄гамам̣сӯти самбандхо. тети ва̄н̣идже, пуччхӣти самбандхо. кутоти нагарато. таккасӣлатоти таккасӣланагарато. таттха̄ти таккасӣле. а̄ма̄ти сампат̣иччханаттхе нипа̄то, а̄ма аттхӣти хи аттхо. тети ва̄н̣иджа̄. татха̄ти йатха̄ джӣвако а̄ха, татха̄ акам̣сӯти аттхо. соти джӣвако. питаранти абхайара̄джакума̄рам̣. техӣти ва̄н̣иджехи.

танти джӣвакам̣, пуччхӣти самбандхо. соти джӣвако. касма̄ та̄та твам̣ идха̄гато аси пана̄ти пуччхӣти йоджана̄. татоти пуччхато. соти джӣвако. сиккхитум̣ а̄гато амхӣти йоджана̄. бахун̃ча ган̣ха̄тӣтиа̄дӣсу со кин̃чи каммам̣ акатва̄ сиппассева сиккхитатта̄ бахун̃ча ган̣ха̄тӣти а̄ха ‘‘йатха̄’’тиа̄ди. таттха йатха̄ сиккхантийева, евам̣ татха̄ со на сиккхатӣти йоджана̄. со пана̄ти джӣвако пана, кароти сиккхатӣти самбандхо. екам̣ ка̄ланти екасмим̣ ка̄ле. евам̣ санте касма̄ со бахун̃ча ган̣ха̄тӣти а̄ха ‘‘евам̣ сантепӣ’’тиа̄ди. медха̄вита̄йа̄ти кхиппам̣ гахан̣адха̄ран̣апан̃н̃ата̄йа, бахун̃ча сиппанти самбандхо. асса джӣвакасса гахитан̃ча сиппам̣ на саммуссатӣти йоджана̄.

йаттакам̣ сиппам̣ а̄чарийо джа̄на̄ти, таттакам̣ айам̣ джӣвако джа̄на̄тӣти йоджана̄. йанти сиппам̣. айанти джӣвако, бхависсатӣти самбандхо. нанти джӣвакам̣. йатха̄ти йена̄ка̄рена. каммавипа̄канти каммавипа̄каджам̣ рогам̣. ‘‘на’’нти падам̣ ‘‘сиккха̄песӣ’’ти паде ка̄ритакаммам̣, ‘‘бхесаджджайоджана’’нти падам̣ дха̄тукаммам̣. бхесаджджайоджананти бхесаджджена рогасса йоджанам̣. со пана̄ти джӣвако пана. имина̄ти джӣвакена на уггахитам̣, уггахитанти самбандхо. екена два̄рена̄ти чатӯсу два̄ресу екена два̄рена. а̄хин̣д̣антоти вичаранто. париттам̣ па̄тхеййанти еттха париттасаддасса а̄раккханаттхепи паваттанато идха аппаттхе паваттатӣти дассенто а̄ха ‘‘аппаматтака’’нти. касма̄ аппаматтакам̣ па̄тхеййам̣ ада̄сӣти йоджана̄. тасса̄ти диса̄па̄моккхасса. айанти джӣвако, лабхиссатӣти самбандхо. татоти лабханато. кхӣн̣е па̄тхеййети па̄тхеййе кхӣн̣е сатӣти йоджана̄.

203. сет̣т̣хибхарийа̄диваттхукатха̄

330. йа̄ на̄ма̄ти йа̄ на̄ма гхаран̣ӣ. кимпи ма̄йанти еттха ека̄ралопасандхӣти а̄ха ‘‘кимпи ме айа’’нти. имина̄ йака̄ра̄десасандхим̣ ниваттети, ‘‘мйа̄йа’’нтипи па̄т̣хо, евам̣ сати а̄десасандхийева, на лопасандхи. айам̣ гхаран̣ӣ ме кин̃чи деййадхаммам̣ кимпи дассатӣти йоджана̄. тасса ча̄ти саббисса ча, катасса̄типи па̄т̣хо. рогӯпасамасса ча̄ти мама рогасса упасамасса ча, имехи падехи сам̣йамасса̄ти падасса аттхам̣ дассети. ‘‘упака̄ра’’нти имина̄ упаджа̄на̄мӣти еттха упасаддасса аттхам̣ дассети. адхиппа̄йоти гхаран̣ийа̄ а̄сайо.

331. ‘‘сабба̄лан̇ка̄рам̣ туйхам̣ хотӯ’’ти идам̣ вачанам̣ ра̄джа̄ сабха̄вато а̄ха, уда̄ху кин̃чи чинтетва̄ти а̄ха ‘‘ра̄джа̄’’тиа̄ди. таттха иманти алан̇ка̄рам̣. пама̄н̣айуттети ка̄ран̣а̄нурӯпе. нанти джӣвакам̣. на̄т̣ака̄нампӣти пан̃часатика̄нам̣ на̄т̣ака̄нампи. сопӣти джӣвакопи. тесанти абхайакума̄рана̄т̣ака̄нам̣. мети майхам̣, на патирӯпанти самбандхо. аййика̄нанти ма̄та̄махӣнам̣. катасса ме упака̄ранти йоджана̄. имина̄ адхика̄ро ча упака̄ро ча аттхато садисанти дассети. ра̄джа̄ пасанно датва̄ а̄ха̄ти самбандхо.

205. ра̄джагахасет̣т̣хиваттхукатха̄

332. ирийа̄патхасампариваттанена̄ти ирийа̄патхасса пунаппунам̣ париваттанена. тӣхи сатта̄хехи ниччаласса нипаннасса асса сет̣т̣хисса маттхалун̇ганти йоджана̄. аппева нипаджджеййа̄ти йоджана̄. нанти сет̣т̣хим̣. тенева̄ти тенева ка̄ран̣ена. сӣсам̣ чха̄детӣти сӣсаччхавӣти вутте сӣсапат̣иччха̄даначамманти а̄ха ‘‘сӣсачамма’’нти. тасса̄ти сет̣т̣хисса. тӣхи сатта̄хена̄ти еттха пуббападена паччхимападам̣ гун̣итва̄ гахетаббанти а̄ха ‘‘тӣхи пассехи екенекена сатта̄хена̄’’ти.

333. джанам̣ нӣхара̄петва̄ти джанам̣ апаккама̄петва̄.

207. паджджотара̄джаваттхукатха̄

334. виччхикасса джа̄тоти виччхикасса ка̄ран̣а̄ джа̄то, виччхикам̣ пат̣ичча джа̄тоти аттхо. сабби ча бхесаджджам̣ виччхика̄нам̣ пат̣икӯлам̣ хотӣти йоджана̄. пан̃н̃а̄сайоджаника̄ти еттха н̣икапаччайасса гантум̣ саматтхаттхе паваттабха̄вам̣ дассенто а̄ха ‘‘гантум̣ саматтхо хотӣ’’ти. асса ран̃н̃оти чандападжджотана̄макасса асса ран̃н̃о. хаттхинӣйева̄ти бхаддаватика̄ на̄ма хаттхинӣйева. вӣсайоджанасатанти вӣса̄дхикам̣ йоджанасатам̣.

бхун̃джитум̣ нисиннасса екасса кулапуттасса два̄рети йоджана̄. тасса̄ти кулапуттасса, а̄рочесӣти самбандхо. соти кулапутто, ‘‘а̄хара̄’’ти а̄н̣а̄песӣти самбандхо. итароти пурисо. танти паттам̣. йаттха йаттха̄ти йасмим̣ йасмим̣ бхаве. таттха таттха ва̄ханасампанно хомӣти йоджана̄. соти пурисо. паджджото на̄ма айам̣ ра̄джа̄ джа̄тоти йоджана̄.

саббим̣ па̄йетва̄ти идам̣ упалаккхан̣аматтанти дассенто а̄ха ‘‘саббин̃ча па̄йетва̄’’тиа̄ди. саббин̃ча па̄йетва̄, парича̄рака̄нам̣ а̄ха̄ра̄ча̄ре видхин̃ча а̄чиккхитва̄ти аттхо. олумпетва̄ти лупидха̄ту одаханаттхоти а̄ха ‘‘одахитва̄’’ти. виречесӣти уддхан̃ча адхо ча виречеси.

208. сивеййакадуссайугакатха̄

335. сиватхиканти сива̄ джамбука̄ кун̣апакха̄данаттха̄йа а̄гантва̄ тит̣т̣ханти еттха̄ти сиват̣т̣хам̣, тадева сиватхикам̣, имина̄ сиватхика̄йам̣ уппаннам̣ сивеййакам̣ тхикасаддасса лопам̣ катва̄ти дассети. таттха̄ти уттаракурӯсу. танти матам̣. хаттхисон̣д̣акасакун̣а̄ти хаттхилин̇гавихан̇гама̄. те хи хаттхино сон̣д̣о вийа сон̣д̣о етесу аттхӣти хаттхӣсон̣д̣ака̄, те ча те сакун̣а̄ чети хаттхисон̣д̣акасакун̣а̄ти вуччанти. ран̃н̃о а̄харантӣти ран̃н̃о аттха̄йа, сантикам̣ ва̄ а̄харанти. иданти сивеййакам̣ дуссайугам̣. сивират̣т̣хе ва̄йитам̣ сивеййаканти ча дассенто а̄ха ‘‘атхава̄’’тиа̄ди. тена̄ти ка̄ран̣ена. ‘‘сивеййаканти…пе… вадантӣ’’ти пора̄н̣а̄ а̄хӯти йоджана̄.

209. саматтим̣савиречанакатха̄

336. ким̣пана̄ти еттха ким̣саддо анийаматтхо. лӯкхо ким̣, на лӯкхо кинти хи аттхо. ‘‘синехапа̄нам̣ пана теметӣ’’ти ча ‘‘каротӣ’’ти ча самбандхо. саббаттха̄ти сакалака̄йе. сира̄ти кан̣д̣ара̄. айанти джӣвако. ол̣а̄рикадосахаран̣аттханти ол̣а̄рикасса досасса апанайанаттхам̣. пакататтети пакатисан̇кха̄те сабха̄ве сатӣти самбандхо. бхагава̄ бхантети йоджана̄. кутоти касса сантика̄. ват̣т̣ати ну кхоти чинтесӣти йоджана̄. татоти чинтанато. сон̣оти кол̣ивӣсасон̣о, бхун̃джатӣти самбандхо. татоти сон̣асса сантика̄. тасса̄ти сон̣асса. соти сон̣о. тхерасса̄ти моггалла̄наттхерасса. идам̣ ‘‘патта’’нтипаде са̄мӣ, ‘‘ада̄сӣ’’ти паде сампада̄нам̣. ан̃н̃ам̣ пин̣д̣апа̄танти самбандхо.

ра̄джа̄пи кхо бхун̃джитука̄мо ахосӣти самбандхо. йан̃ча суджа̄та̄ ада̄си, йан̃ча паринибба̄нака̄ле чундо камма̄рапутто, бха̄джанагатесу двӣсуйева тесу пин̣д̣апа̄тесу девата̄ оджам̣ паккхипантӣти йоджана̄. ан̃н̃есӯти двӣхи пин̣д̣апа̄техи ан̃н̃есу. иччханти ручим̣. соти бимбиса̄ро ра̄джа̄. тавева̄ти туйхамева. танти бхагавато вачанам̣. ра̄джа̄ ака̄сӣти самбандхо. тети асӣтикулапуттасахасса̄. етадаттхамева̄ти сон̣асса арахатте патит̣т̣ха̄панаттхамева, на ран̃н̃о ануггахаттханти адхиппа̄йо.

210. варайа̄чанакатха̄

337. катам̣ бхаттакиччам̣ йена̄ти катабхаттакиччо, тасмим̣ сатӣти самбандхо. вуттанайенева̄ти ра̄хулаваттхумхи (маха̄ва. ат̣т̣ха. 105) вуттанайенева. идам̣ ваттханти идам̣ сивеййакам̣ ваттхам̣, уппаннанти самбандхо. ‘‘та̄ва̄’’ти аджджха̄харитаббо. еттхантарети етасмим̣ ваттхуппаннака̄ламаджджхе. кочи бхиккхӯти самбандхо. тена̄ти пам̣сукӯликахетуна̄. айанти джӣвако. гахапатичӣваранти еттха гахапатӣнам̣ чӣваранти аттхам̣ пат̣иккхипанто а̄ха ‘‘гахапатӣхи диннам̣ чӣвара’’нти. ваттхада̄на̄нисам̣сапат̣исам̣йутта̄йа̄ти ‘‘ваттхадо хоти ван̣н̣адо’’тиа̄дика̄йа (сам̣. ни. 1.42) ваттхада̄насса а̄нисам̣сена пат̣исам̣йутта̄йа. виччха̄васена вутто ‘‘итарӣтарена̄’’ти саббана̄масаддо анийаматтхоти а̄ха ‘‘аппаггхенапи махаггхенапи йена кеначӣ’’ти. па̄ва̄роти уттара̄сан̇го. со хи па̄рупанаттха̄йа варийати иччхийатӣти па̄ва̄роти вуччати. ‘‘каппа̄са̄дибхедо’’ти имина̄ тасса сарӯпам̣ дассети. пакатикоджавамева̄ти пакатийа̄ бхиккхӯнам̣ са̄руппам̣ коджавамева. сол̣асана̄т̣акиттхӣнам̣ т̣хатва̄ наччайогйатта̄ махатӣ пит̣т̣хи етасса̄ти маха̄пит̣т̣хийам̣, тамева коджавам̣ маха̄пит̣т̣хийакоджавам̣. тасса кира лома̄ни чатуран̇гула̄дхика̄ни хонти.

211. камбала̄нуджа̄нана̄дикатха̄

338. ка̄сӣнанти ка̄сӣнам̣ джанапада̄нам̣, ка̄сират̣т̣хе нива̄сӣнам̣ джана̄нам̣ ва̄. пасенадисса̄ти паччут̣т̣хам̣, пат̣ипаккхам̣ ва̄ сенам̣ джина̄тӣти пасенади джака̄расса дака̄рам̣ катва̄. еса̄ти есо ка̄сира̄джа̄. ‘‘сахасса’’нти имина̄ ка̄сисаддасса сан̇кетасан̇кхйам̣ дассети. там̣аггханакоти тена ка̄сина̄ аггханако. касма̄ ад̣д̣хака̄сӣти (тхерӣга̄. ат̣т̣ха. 25) вуттоти а̄ха ‘‘айам̣ пана̄’’тиа̄ди. айанти камбало. пана̄ти ка̄ран̣аттхаджотако. йасма̄ти хи аттхо.

339. бхан̃джитаббам̣ кхома̄дӣни пан̃ча сутта̄ни мисситва̄ авамаддитаббанти бхан̇ганти дассенто а̄ха ‘‘бхан̇гам̣ на̄ма̄’’тиа̄ди. ва̄камайамева̄ти бхан̇гана̄макена ва̄кена ниббаттамева.

340. тети бхиккхӯ, саллаккхим̣су кира̄ти самбандхо. етасса̄ти падасса, аттханти самбандхо. на аччхим̣сӯти на а̄сим̣су, на васим̣сӯти аттхо. на̄ка̄ма̄ти еттха камудха̄ту иччхаттхо йака̄ралопоти а̄ха ‘‘на аниччха̄йа̄’’ти. да̄табботи бха̄го да̄таббо. упача̄рети суса̄насса самӣпе. ‘‘ака̄ма̄ бха̄гам̣ да̄ту’’нти вачанасса анекантабха̄вам̣ дассетум̣ вуттам̣ ‘‘йади пана̄’’тиа̄ди. идха̄ти имам̣ суса̄нам̣. ‘‘сампатта̄ ган̣хантӯ’’ти дентӣти йоджана̄. йена̄ти бхиккхуна̄. садиса̄ оккамим̣сӯти еттха садисасаддо самапарийа̄йоти а̄ха ‘‘самам̣ оккамим̣сӯ’’ти. саманти бха̄ванапум̣сако. сама̄надиса̄йа̄ти ва̄ дассенто а̄ха ‘‘екадиса̄йа ва̄’’ти. еттха пана йака̄ралопо дат̣т̣хаббо. бахимева̄ти суса̄нато бахи ева. катиканти катена паваттам̣ сан̇гарам̣.

213. чӣварапат̣игга̄хакасаммутикатха̄

342. ‘‘йо на чханда̄гатим̣ гаччхатӣ’’тиа̄дӣсу евам̣ виниччхайо ведитабботи йоджана̄. н̃а̄така̄дӣнам̣ чӣваранти самбандхо. екаччасминти джане. ва̄саддо викаппаттхо. етесу тӣсу ан̃н̃атарена ка̄ран̣ена чханда̄гатим̣ гаччхати на̄ма̄ти хи аттхо. а̄гатасса̄пи чӣваранти самбандхо писаддо гарахаттхо. пагева паччха̄ а̄гатасса̄ти хи аттхо. аваман̃н̃анти ун̃н̃а̄там̣. воти тумха̄кам̣. наттхи кинти йоджана̄. мут̣т̣ха̄ сати етасса̄ти мут̣т̣хассати. а̄гата̄нампи чӣваранти самбандхо. писаддо самбха̄ванаттхо. пагева пат̣хамам̣ а̄гата̄нанти хи аттхо. етам̣ чӣварапат̣игга̄хакат̣т̣ха̄нам̣ на̄ма̄ти йоджана̄. сантасанто ва̄ти кхедакхедо ва̄. идан̃чидан̃ча̄ти идан̃ча идан̃ча чӣварам̣. тасма̄ти йасма̄ ча гаччхати, йасма̄ ча джа̄на̄ти, тасма̄. йоти бхиккху. саккотӣти самбандхо. еварӯпо бхиккху самманитабботи йоджана̄.

апалоканенапӣти ‘‘иттханна̄мам̣ бхиккхум̣ чӣварапат̣игга̄хакам̣ ка̄тум̣ сан̇гхам̣ апалокемӣ’’ти апалоканенапи, самманитунти самбандхо. йаттха пана̄ти йасмим̣ пана дхуравиха̄ре.

‘‘гахитат̣т̣ха̄нейева̄’’ти имина̄ таттхева̄ти еттха тасаддасса висайам̣ дассети. ‘‘чхад̣д̣етва̄’’ти имина̄ уджджхитва̄ти еттха удхадха̄туйа̄ виссаджджанаттхам̣ дассети. чӣварапат̣игга̄хаканти падасса чӣварам̣ пат̣игган̣ха̄тӣти чӣварапат̣игга̄хакоти вачанаттхам̣ дассенто а̄ха ‘‘йо’’тиа̄ди. таттха йо пат̣игган̣ха̄ти, со чӣварапат̣игга̄хако на̄ма̄ти йоджана̄. ‘‘чӣварапат̣иса̄мака’’нти имина̄ чӣварам̣ гахитат̣т̣ха̄нато нӣхаритва̄ бхан̣д̣а̄га̄ре дахати т̣хапетӣти чӣваранидахакоти аттхам̣ дассети. йо на чханда̄тим̣ гаччхатӣтиа̄дӣсу еттха етесу ча ито паран̃ча̄ти йоджана̄.

214. бхан̣д̣а̄га̄расаммутиа̄дикатха̄

343. йо виха̄ро ва̄ йо ад̣д̣хайого ва̄ хоти, со виха̄ра̄дико самманитабботи йоджана̄. ‘‘а̄ра̄микаса̄ман̣ера̄дӣхӣ’’ти падам̣ вивиттаттхе апа̄да̄нам̣, каран̣ампи йуджджати. паччантасена̄санам̣ пана на самманитаббам̣ чора̄диупаддаватта̄. виха̄рамаджджхейева̄ти бхан̣д̣а̄га̄равиха̄рамаджджхейева.

йасса̄ти бхан̣д̣а̄га̄расса. идам̣ падам̣ ‘‘чхадана̄дӣсӯ’’ти паде са̄мӣ, ‘‘наттхӣ’’ти паде сампада̄нам̣. йасса пана̄ти бхан̣д̣а̄га̄расса пана. йаттха каттхачӣти йасмим̣ касмим̣чи т̣ха̄не. йена̄ти патитахетуна̄. мӯситва̄ кха̄датӣти мӯсико. а̄дисаддена годха̄ман̇гуса̄дайо сан̇ган̣ха̄ти. упа бхусам̣, упагухитва̄ ва̄ чинантӣти упачика̄. танти овассана̄дим̣. хӣти саччам̣, йасма̄ ва̄. евантиа̄ди нигаманам̣.

чӣварапат̣игга̄хака̄дӣхӣти а̄дисаддена чӣваранидахакабхан̣д̣а̄га̄рике сан̇ган̣ха̄ти. таттха̄ти тесу. чӣварапат̣игга̄хакена на ган̣хитаббанти самбандхо. та̄ва̄ти чӣваранидахакабхан̣д̣а̄га̄рика̄нам̣, техи ва̄ пат̣хамам̣. йам̣ йанти чӣварам̣. татхева̄ти йатха̄ висум̣ висум̣ катва̄ ган̣хати, татхева. чӣваранидахакена̄пӣти писаддо на кевалам̣ пат̣игга̄хакенева, атха кхо нидахакенапӣти сампин̣д̣ети. татхева̄ти йатха̄ нидахако а̄чиккхати, татхева. татоти техи чӣварехи, вибхаттаапа̄да̄нам̣, тесу чӣваресу ва̄ ниддха̄ран̣ам̣. тадева̄ти сан̇гхена вуттачӣварамева.

итӣтиа̄ди нигаманам̣. бхагавата̄ анун̃н̃а̄тоти самбандхо. бхан̣д̣а̄га̄ранти бхан̣д̣асса т̣хапанока̄сам̣ ага̄рам̣. бхан̣д̣а̄га̄рикоти бхан̣д̣а̄га̄ре нийутто. ба̄хулликата̄йа̄ти паччайаба̄хуллена нийуттабха̄ваттхам̣. евам̣ санте киматтха̄йа анун̃н̃а̄тоти а̄ха ‘‘апи ча̄’’тиа̄ди. ануггаха̄йа анун̃н̃а̄тоти самбандхо. хӣти виттха̄ро. нева джа̄неййунти йоджана̄. две две ва̄ чӣварети самбандхо. сан̇гахам̣ ка̄тунти сан̇гхена сан̇гахам̣ ка̄тум̣.

на вут̣т̣ха̄петабботи еттха аттхуддха̄равасена ан̃н̃епи авут̣т̣ха̄панӣйе дассенто а̄ха ‘‘ан̃н̃епӣ’’тиа̄ди. хӣти виттха̄ро. таттха̄ти чатӯсу. сан̇гхо пана детӣти самбандхо. упака̄рата̄йа ча̄ти сан̇гхасса упака̄рата̄йа ча. еттха ча пуримесу тӣсу екойева хету, паччхиме пана две хетавоти дат̣т̣хаббам̣.

саммукхӣбхӯтена̄ти ан̃н̃аман̃н̃асса мукхе сам̣виджджама̄но, саннипатито ва̄ саммукхо, саммукхо хутва̄ бхӯто саммукхӣбхӯто. бхӯсаддайогатта̄ ака̄рассӣка̄ро хоти, антоупача̄расӣма̄йам̣ т̣хито сан̇гхо. таматтхам̣ дассенто а̄ха ‘‘антоупача̄расӣма̄йам̣ т̣хитена̄’’ти. кола̄халанти бахуджанехи саннипатитва̄ екато катам̣ абйаттасаддам̣. тада̄ка̄рам̣ дассенто а̄ха ‘‘амха̄ка’’нтиа̄ди. ‘‘чӣварабха̄джакесӯ’’тиа̄дина̄ агатигамана̄ка̄рам̣ дассети, там̣ сувин̃н̃еййамева. тула̄бхӯтоти тула̄йа садисо хутва̄ бхӯто, тула̄йа садисабха̄вам̣ патто ва̄. маджджхаттоти маджджхе т̣хито атта̄ сабха̄во етасса̄ти маджджхатто.

иданти чӣварам̣. гхананти нирантарам̣. тануканти вирал̣ам̣. еттха ‘‘уччинитва̄’’ти имина̄ ваттхасса пама̄н̣ена уччинанам̣ дассети. ‘‘тулайитва̄’’ти имина̄ аггхена туланам̣ дассети. ван̣н̣а̄ван̣н̣ам̣ катва̄ти ван̣н̣ан̃ча аван̣н̣ан̃ча кхуддакан̃ча пама̄н̣ам̣, махантан̃ча пама̄н̣ам̣ катва̄ти аттхо. екачча̄ни чӣвара̄ни аппаггха̄ни хонти, екачча̄ни махаггха̄нӣти вуттам̣ хоти. дасадасааггханаканти дасахи дасахи каха̄пан̣ехи аггханакам̣. йанти чӣварам̣, бандхитва̄ти наваггханакам̣ екаггханакена, ат̣т̣хаггханакан̃ча двиаггханакена бандхитва̄ти аттхо. саме пат̣ивӣсети самапама̄н̣е пат̣ивӣсе т̣хапетва̄, имина̄ ‘‘ван̣н̣а̄ван̣н̣а’’нти еттха ван̣н̣асаддо пама̄н̣аттхоти дӣпети. даса даса бхиккхӯти идам̣ упалаккхан̣авасена вуттам̣ ан̃н̃ена̄ка̄рена̄пи ган̣етум̣ саккун̣еййатта̄. бхан̣д̣иканти чӣварабхан̣д̣ена нийуттам̣ пут̣ам̣. кусоти сала̄кадан̣д̣о.

аттиссара̄ти аттана̄ва атта̄нам̣ иссара̄. ан̃н̃есам̣ ваттапат̣ипаттинти самбандхо. упад̣д̣хабха̄готи бхиккхӯнам̣ ладдхабха̄гато упад̣д̣хо бха̄го. йе пана̄ти са̄ман̣ера̄ пана. самабха̄готи бхиккхӯнам̣ бха̄гена само бха̄го. идан̃ча̄ти ‘‘упад̣д̣хапат̣ивӣса’’нти вачанан̃ча, катхитанти самбандхо. самакамева̄ти бхиккхуса̄ман̣ера̄нам̣ самапама̄н̣амева. татруппа̄давасса̄ва̄сиканти тасмим̣ виха̄ре уппа̄дена мӯлена уппа̄дитам̣ васса̄ва̄сикам̣. пха̄тикамманти вад̣д̣ханакаммам̣ ‘‘йаттакена винайа̄гатена саммун̃джанибандхана̄дина̄ хаттхакаммена виха̄расса ӯната̄ на хоти, таттакам̣ катва̄ти аттхо. етанти пха̄тикаммам̣ катва̄ гахан̣ам̣. хӣти саччам̣. еттха̄ти татруппа̄давасса̄ва̄сикагахан̣е. саббесанти акхила̄нам̣ бхиккхуса̄ман̣ера̄нам̣. бхан̣д̣а̄га̄рикачӣварепӣти бхан̣д̣а̄га̄ре т̣хапите ака̄лачӣварепи. писаддена татруппа̄давасса̄ва̄сикамапеккхати. са̄ман̣ера̄ уккут̣т̣хим̣ каронтӣти самбандхо. апахаритаканти харитавирахитам̣. ран̇гачхаллинти раджаначчхавим̣. етанти уккут̣т̣хикаран̣ато самабха̄гада̄нам̣, вуттанти самбандхо. йе ча̄ти са̄ман̣ера̄ ча. вираджджхитва̄ каронтӣти каттаббака̄лесу акатва̄ йатхиччхитаккхан̣е каронти. тети са̄ман̣ере. самапат̣ивӣсо да̄табботи ‘‘карисса̄ма̄’’ти пат̣ин̃н̃а̄таматтена само пат̣ивӣсо да̄таббо.

‘‘сакам̣ бха̄гам̣ да̄ту’’нти идам̣ вуттанти самбандхо. ким̣ сандха̄йа вуттанти а̄ха ‘‘бхан̣д̣а̄га̄рато…пе… сандха̄йа̄’’ти. пахата̄йа̄ти пахаритабба̄йа, паханитабба̄йа ва̄. тасма̄ти йасма̄ сандха̄йа вуттам̣, тасма̄. анӣхат̣есӯти бхан̣д̣а̄га̄рато анӣхаритесу. имасса бхиккхуноти уттаритука̄масса имасса бхиккхуно. тула̄йа̄ти ма̄нена.

тесӯти са̄т̣акесу, еко са̄т̣акоти йоджана̄. саббесу па̄титесӯти самбандхо. еттакена̄ти два̄дасаггханакена. там̣ сутва̄ти бхиккхӯнам̣ там̣ вачанам̣ сутва̄. саббаттха̄ти саббасмим̣ сан̇гхаган̣асантаке. ануппада̄нена кхипийати паккхипийатӣти ануккхепанти дассенто а̄ха ‘‘ануккхепам̣ на̄ма̄’’тиа̄ди. йаттакам̣ аггханти самбандхо. таттакена аггхена аггханакети йоджана̄. викаллака̄ти викаласса бха̄во викаллам̣, чӣварапуггала̄нам̣ апахонакабха̄во, тадева викаллака̄. ‘‘таттха̄’’ти па̄т̣хасесо, тесу двӣсу викаллакесӯти аттхо. аттхӣти сам̣виджджанти, нипа̄тойам̣. чхиндантехи ча да̄табба̄нӣти самбандхо. да̄табба̄нӣти ча чхиндитабба̄ни. да̄саддо хи авакхан̣д̣анаттхо. да̄тунти авакхан̣д̣итум̣. евантиа̄ди нигаманам̣. еттха̄ти етесу викаллакесу. танти чӣварам̣. атха̄ти тоситато парам̣. таттха̄ти екасса бхиккхуно кот̣т̣ха̄се. са̄ман̣аканти саман̣асса анурӯпам̣. йоти бхиккху. тена̄ти париккха̄рена. идампӣти ан̃н̃ам̣ са̄ман̣акасса париккха̄расса т̣хапанампи. писаддена пуримам̣ ваттхачхинданамапеккхати.

вагганти самӯхам̣. ат̣т̣ха ва̄ нава ва̄ бхиккхӯ хонтӣти йоджана̄. тесанти ат̣т̣ханнам̣ ва̄ наваннам̣ ва̄. евантиа̄ди нигаманам̣. айам̣ апахонакабха̄воти йоджана̄. пуна чӣварассева викаллакабха̄вам̣ дассенто а̄ха ‘‘атхава̄’’тиа̄ди. еттха пуриманайе чӣварасса ча пуггаласса ча викаллакам̣ хоти, паччхиме чӣварассева̄ти айаметесам̣ висесо.

215. чӣварараджанакатха̄

344. гихипарибхуттам̣ пана̄ти гихина̄ парибхуттам̣ ваттхам̣ пана, кин̃чи пхаланти самбандхо.

сӣтудака̄ти сӣтам̣ удакам̣. лин̇гавипалла̄со хи айам̣. уттара̄л̣умпанти еттха уттара ул̣умпанти падаччхедам̣ катва̄ ака̄рато ука̄расса лопам̣ катва̄, пуббасарасса ча дӣгхам̣ катва̄ ‘‘уттара̄л̣умпа’’нти вуччати. уттара̄л̣ӯти уттараудакам̣. ул̣усаддо хи удакава̄чако, там̣ па̄ти раккхатӣти уттара̄л̣умпам̣. тасса сарӯпам̣ дассенто а̄ха ‘‘ват̣т̣а̄дха̄рака’’нти. раджананти раджаначхаллим̣. хӣти пхаладжотако. раджананти раджанудакам̣. хӣти виттха̄ро. тхевоти раджанабинду. на висаратӣти на паггхарати. раджана̄л̣ун̇канти еттха̄пи пуриманайенева падасиддхи ведитабба̄. раджанаул̣ун̇канти раджанасан̇кха̄тасса удакасса гахан̣аттха̄йа карийатӣти раджанаул̣ун̇кам̣. дан̣д̣акена нийуттам̣ тха̄лакам̣ дан̣д̣акатха̄лаканти дассенто а̄ха ‘‘тамева садан̣д̣ака’’нти. раджанакун̣д̣анти раджанапаккхипанам̣ маха̄гхат̣ам̣. ан̃н̃атра̄ти ан̃н̃ам̣ т̣ха̄нам̣. паттхиннасаддо тхаддхапарийа̄йоти а̄ха ‘‘тхаддха’’нти. дантака̄са̄ва̄нӣти еттха дантасаддена тасса ван̣н̣о гахетаббо, со етесаматтхӣти данта̄ни, данта̄ни ча та̄ни ка̄са̄ва̄ни чети дантака̄са̄ва̄ни, таматтхам̣ дассенто а̄ха ‘‘дантаван̣н̣а̄нӣ’’ти. дантаван̣н̣а̄ни ка̄са̄ва̄ни дха̄рентӣти самбандхо.

216. чхиннакачӣвара̄нуджа̄нанакатха̄

345. дӣгхамарийа̄дабаддханти дӣгхена марийа̄дена баддхам̣. чатуккасан̣т̣ха̄нанти чатуннам̣ магга̄нам̣ самодха̄насан̣т̣ха̄нам̣. уссахаси тванти еттха упуббо сахадха̄ту саматтхаттхоти а̄ха ‘‘саккоси тва’’нти. папуббо пана абхибхаванаттхо хоти ‘‘пасахатӣ’’тиа̄дӣсу. йо на̄ма̄ти йо а̄нандо а̄джа̄ниссати на̄ма, со а̄нандо пан̣д̣итоти йоджана̄. ‘‘кусӣ’’ти етам̣ на̄мам̣ адхивачананти йоджана̄. анува̄та̄дӣнанти а̄дисаддена парибхан̣д̣а̄дӣни сан̇ган̣ха̄ти. ‘‘ад̣д̣хакусӣ’’ти етанти йоджана̄.

гӣвеййаканти еттха гӣва̄йам̣ суттасам̣сиббитам̣ гӣвеййаканти вачанаттхам̣ дассенто а̄ха ‘‘гӣва̄вет̣ханат̣т̣ха̄не’’тиа̄ди. ‘‘а̄гантукапат̣т̣а’’нти имина̄ еййакапаччайасса сарӯпам̣ дассети. есева найо джан̇гхеййаканти еттха̄пи. етам̣ на̄манти ‘‘гӣвеййакам̣, джан̇гхеййака’’нти етам̣ на̄мам̣. итӣти евам̣. етанти ‘‘анувиват̣т̣а’’нтиа̄ди етам̣. ‘‘анувиват̣т̣а’’нти етам̣ на̄манти йоджана̄. виват̣т̣асса̄ти маджджхимакхан̣д̣акасса. ба̄хантанти еттха ба̄ха̄йа упари т̣хапита̄ анта̄ ба̄ханта̄ти вачанаттхам̣ дассенто а̄ха ‘‘ба̄ха̄йа̄’’тиа̄ди. тесанти убхиннаманта̄нам̣. етанти ‘‘ба̄ханта’’нти етам̣.

217. тичӣвара̄нуджа̄нанакатха̄

346. ‘‘уккхиттабхан̣д̣икабха̄вам̣ а̄па̄дите’’ти имина̄ уббхан̣д̣итети еттха уккхиттам̣ бхан̣д̣ам̣ уббхан̣д̣ам̣, уббхан̣д̣абха̄вам̣ ита̄ а̄па̄дита̄ти уббхан̣д̣ита̄ти вачанаттхам̣ дассети. те уббхан̣д̣ите бхиккхӯ аддаса̄ти йоджана̄. бхисисан̇кхепена̄ти бхисийам̣ паккхепена, павесена̄ти аттхо, бхисиа̄ка̄рена̄ти вуттам̣ хоти. таттха̄ти даккхин̣а̄гирим̣. гаччханта̄ те бхиккхӯти йоджана̄. ‘‘ат̣т̣хапама̄н̣а̄сӯ’’ти имина̄ антарат̣т̣хака̄сӯти еттха капаччайо пама̄н̣аттхе хотӣти дассети, кесучи поттхакесу пама̄н̣асаддо на диссати, гал̣итоти дат̣т̣хаббо. раттӣсӯти самбандхо. бхагавантанти еттха сампада̄наттхе упайогавачананти а̄ха ‘‘бхагавато’’ти. сӣта̄лука̄ти еттха сӣтам̣ пакати етесанти сӣта̄луно, тейева сӣта̄лука̄ти вачанаттхам̣ дассенто а̄ха ‘‘сӣтапакатика̄’’ти. йе кулапутта̄ пакатийа̄ва сӣтена киламанти, те сӣта̄лука̄ на̄ма̄ти йоджана̄. екаччийанти еттха екаччасаддо екапарийа̄йоти а̄ха ‘‘екам̣ пат̣т̣а’’нти. имина̄ екойева екаччоти катва̄ сакаттхе аччапаччайоти дассети. ‘‘пат̣т̣а’’нти имина̄ екаччена нийуттам̣ екаччийанти вачанаттхам̣ катва̄ нийуттаттхе паваттасса ийапаччайасса сарӯпам̣ дассети. итӣти евам̣. бхагава̄ ануджа̄на̄тӣти самбандхо. итарети сан̇гха̄т̣ито итаре уттара̄сан̇гаантарава̄саке.

218. атирекачӣвара̄дикатха̄

348. аччхупеййанти еттха аччхи вуччати неттаман̣д̣алам̣, там̣ вийа̄ти аччхи чхиддо, тасмим̣ упагантаббам̣ упанетаббанти аччхупеййам̣. ‘‘лагга̄пеййа’’нти имина̄ адхиппа̄йаттхам̣ дассети. еттха̄ти пам̣сукӯле. саббамиданти ‘‘дигун̣ам̣ сан̇гха̄т̣и’’нтиа̄дикам̣ саббам̣ идам̣ вачанам̣. уддхаритва̄ти апанетва̄. сам̣сиббитанти ан̃н̃аман̃н̃ам̣ самбандхитва̄ сиббитам̣.

351. соваггиканти еттха сундара̄ни агга̄ни рӯпа̄дӣни еттха̄ти сагго, пуббападе ука̄расса лопо, ука̄расса ува̄десе ‘‘сувагго’’ти сиджджхати. суваггаппаттахетукам̣ соваггикам̣, да̄нам̣, таматтхам̣ дассенто а̄ха ‘‘саггаппаттахетука’’нти. ‘‘апанетӣ’’ти имина̄ нудадха̄туйа̄ апанайанаттхам̣ дассети. ана̄майа̄ти еттха а̄майасаддо рогапарийа̄йоти а̄ха ‘‘арога̄’’ти. наттхи а̄майо етисса̄ти ана̄майа̄.

353. джха̄нала̄бхиноти джха̄нала̄бхӣнам̣ путхуджджана̄нам̣ ка̄маччханданӣваран̣асса виккхамбханатта̄ вуттам̣.

356. самодха̄навасена дассийиттха̄ти сандит̣т̣хо. самодха̄навасена бхаджийиттха̄ти самбхатто. абхимукхам̣ лапиттха̄ти а̄лапито. имехӣти имехи двӣхи.

221. паччхимавикаппанупагачӣвара̄дикатха̄

359. катапам̣сукӯлоти като пам̣сукӯло. имина̄ ‘‘пам̣сукӯлато’’ти падасса висесанапарападаттам̣ дассети. аггал̣а̄ропанена̄ти аггал̣асса а̄ропанена. ‘‘суттенева̄’’ти еттха евасаддена пилотикам̣ ниваттети. ан̃чхитва̄ ан̃чхитва̄ти а̄кад̣д̣хитва̄ а̄кад̣д̣хитва̄. абхидха̄ту хи а̄кад̣д̣ханаттхо. ‘‘сан̇гха̄т̣икон̣о дӣгхо’’ти имина̄ викан̣н̣оти еттха висамо кан̣н̣о викан̣н̣оти катва̄ кан̣н̣асаддасса кон̣аттхам̣ дассети. татоти гал̣анато. луджджантӣти валим̣ ган̣ханти. ат̣т̣хападаканти падасса ат̣т̣хападена сиббитам̣ ат̣т̣хападаканти вачанаттхам̣ дассенто а̄ха ‘‘ат̣т̣хападакаччхиннена паттамукхам̣ сиббиту’’нти. таттха ат̣т̣хападакаччхиннена паттамукхам̣ сиббитунти ат̣т̣хападаликханена таттха таттха габбхам̣ дассетва̄ паттамукхам̣ сиббитум̣. ‘‘ат̣т̣хападакаччханнена̄’’типи па̄т̣хо, ат̣т̣хапхалака̄ка̄рена̄ти аттхо.

360. ‘‘а̄гантукапаттампи да̄ту’’нти имина̄ анва̄диканти падасса анупаччха̄ а̄гантукабха̄вена дӣйатӣти анва̄диканти вачанаттхам̣ дассети. чатуттхаккхаренапи па̄т̣хо, анупаччха̄ а̄гантукабха̄вена дхӣйати т̣хапӣйатӣти анва̄дхиканти ка̄таббо. идам̣ пана̄ти анва̄дхикам̣ пана.

361. сесан̃а̄тӣнанти ма̄та̄питӯхи сесан̃а̄тӣнам̣. винипа̄тетийева̄ти винассанто нипа̄тетийева.

362. ‘‘вассико’’ти сан̇кетӣйати ган̣хӣйатӣти вассикасан̇кетанти вутте чатта̄ро ма̄са̄ти а̄ха ‘‘чатта̄ро ма̄се’’ти. хӣти саччам̣, йасма̄ ва̄. а̄ран̃н̃акасса бхиккхуноти самбандхо. тена̄ти а̄ран̃н̃акена бхиккхуна̄.

222. сан̇гхикачӣваруппа̄дакатха̄

363. ан̃н̃аттха̄ти диннат̣т̣ха̄нато ан̃н̃аттха. хат̣а̄нипи чӣвара̄ни туйхева сантака̄нӣти йоджана̄. тесанти чӣвара̄нам̣. ан̃н̃оти екакавасса̄ва̄сикато ан̃н̃о. пан̃чама̄се там̣ саббам̣ тассева бхиккхуно хотӣти самбандхо. йанти чӣварам̣, там̣ саббам̣ чӣваранти самбандхо. йампӣти чӣварампи. соти бхиккху, ган̣ха̄тӣти самбандхо. васса̄ва̄саттха̄йа̄ти вассам̣ а̄ва̄сасса бхиккхуно аттха̄йа. т̣хапитаупаниккхепатоти веййа̄ваччакарехи вад̣д̣хим̣ пайоджетва̄ т̣хапитаупаниккхепато. татруппа̄датоти тасмим̣ виха̄ре уппа̄дато на̄л̣икераа̄ра̄ма̄дито. иданти ваккхама̄нам̣. еттха̄ти ‘‘тассева та̄ни чӣвара̄ни йа̄ва катхинасса уббха̄ра̄йа̄’’ти вачане. йанти чӣварам̣. пана саддо висесаттхаджотако. иданти пада̄лан̇ка̄раматтам̣. идха̄ти имасмим̣ виха̄ре. абхила̄паматтантипи ваданти. анаттхатакатхинасса̄пӣти писаддо пагева аттхатакатхинасса̄ти дассети. пан̃чама̄сети аччантасам̣йогаттхе упайогавачанам̣. татоти пан̃чама̄сато. атӣтавассе вассам̣вуттхасан̇гхасса идам̣ васса̄ва̄сикам̣ дети ким̣? уда̄ху ана̄гатавассети йоджана̄. пит̣т̣хисамайети гимха̄нам̣ пат̣хамадивасато пат̣т̣ха̄йа йа̄ва ассайуджапун̣н̣амӣ, та̄ва пит̣т̣хисамайе.

васса̄натоти васса̄нама̄сато. еттха̄ти етесу чӣваресу. кечи бхиккхӯти самбандхо. таматтханти тасса сан̇гхикачӣварасса ка̄ран̣ам̣. таттхева̄ти гатат̣т̣ха̄не ева. еса̄ти сан̇гхикачӣвараха̄рако бхиккху. татра̄ти виха̄ра̄дӣсу. нанти чӣвараха̄ракам̣ бхиккхум̣.

ваттам̣ виттха̄ретва̄ дассенто а̄ха ‘‘тена хӣ’’тиа̄ди. тена бхиккхуна̄ бха̄джетабба̄нӣти самбандхо. тассева̄ти адхит̣т̣хахантассева.

екекам̣ бха̄ганти самбандхо. еттха т̣ха̄не ахамева асмӣти йоджана̄. дуггахита̄ни хонтӣти сан̇гхика̄нева хонтӣти адхиппа̄йо. майхамевима̄ни чӣвара̄нӣти иссаравасена гахан̣е дуггахита̄ни. майхета̄ни па̄пун̣антӣти аниссаравасена гахан̣е суггахита̄нӣти висесо.

па̄тите кусети еттха тапаччайасса паччуппаннака̄ликабха̄вам̣ дассенто а̄ха ‘‘екакот̣т̣ха̄се’’тиа̄ди. гахитамева̄ти екакот̣т̣ха̄се па̄титасса кусадан̣д̣асса васена ‘‘имассида’’нти екакот̣т̣ха̄се видите саббесам̣ видитатта̄ гахитамева̄ти адхиппа̄йо.

итова̄ти сачӣварабхаттатова. висум̣ саджджийама̄нети чӣваре ча бхатте ча висум̣ саджджийама̄не.

йатха̄ пуримесу двӣсу ваттхӯсу ‘‘адам̣сӯ’’ти вуттам̣, татха̄ аватва̄ касма̄ идха ‘‘дентӣ’’ти вуттанти а̄ха ‘‘сан̣икам̣ сан̣икам̣ дентийева̄’’ти. сан̣икам̣ сан̣икам̣ денте да̄накирийа̄йа анупаччхиннатта̄ ‘‘дентӣ’’ти паччуппаннавасена вуттанти адхиппа̄йо. паччхиннада̄натта̄ти паччхиннада̄накирийабха̄вато. идам̣ пана ваттху уппаннанти самбандхо. име ча тхера̄ти нилава̄сиа̄дайо винайадхарапа̄моккха̄ име ча тхера̄.

223. упанандасакйапуттаваттхукатха̄

364. еттха̄ти упанандаваттхумхи. тасса̄ти упанандасса. га̄мака̄ва̄синоти га̄маке а̄ва̄сино. айанти упанандо. мукхароти мукхам̣ кхарам̣ етасса̄ти мукхаро кхака̄ралопо, атха ва̄ мукхам̣ етассаттхӣти мукхаро мантуттхе паватто рапаччайо ниндаттхава̄чако. лахука̄паттӣти дуккат̣а̄патти. тассева̄ти гахитабхиккхуссева. дхураниккхепе сатӣти йоджана̄.

екасса пуггалассаттха̄йа адхиппийате иччхийатети ека̄дхиппа̄йо, екапуггалапат̣ивӣсо, тена̄ха ‘‘екапуггалапат̣ивӣсамева̄’’ти. йатха̄ йатха̄ти йена йена̄ка̄рена. йоти пат̣ивӣсо. ‘‘татха̄ татха̄’’ти аджджха̄харитаббо. таттха̄ти ‘‘идха пана̄’’тиа̄дивачане. екекасмим̣ а̄ва̄сети самбандхо. ва̄саддо ан̃н̃епи двӣхадвӣха̄дива̄ре сан̇ган̣ха̄ти. йанти пат̣ивӣсам̣. еко пуггалоти еко ничча̄ва̄со пуггало. еванти упад̣д̣хе диййама̄не. йаттха ва̄ пана̄ти еттха йасаддасса висайам̣ дассетум̣ вуттам̣ ‘‘евам̣ пуримасми’’нти. пуримасмим̣ а̄ва̄сети самбандхо. татоти еттха тасаддасса висайам̣ дассенто а̄ха ‘‘бахутарам̣ васитавиха̄рато’’ти. идан̃ча̄ти ‘‘амутра упад̣д̣хо чӣварапат̣ивӣсо да̄таббо’’ти вачанан̃ча. екасӣмавиха̄рехӣти екиссам̣ упача̄расӣма̄йам̣ т̣хитехи виха̄рехи. на̄на̄сӣмавиха̄рети на̄на̄упача̄расӣма̄йам̣ т̣хите виха̄ре. сена̄санагга̄хоти пуримаупача̄расӣма̄йам̣ сена̄санагга̄хо. таттха̄ти пассамбханавиха̄ре. сесанти чӣварато сесам̣. саббаттха̄ти саббесу виха̄ресу. антосӣмагатасса̄ти антоупача̄расӣма̄йам̣ гатасса, бхиккхуноти самбандхо. чӣварам̣ сена̄санагга̄хассева па̄пун̣а̄ти, сесам̣ пана а̄мисабхесаджджа̄дисаббам̣ ан̃н̃авиха̄рато а̄гантва̄ антосӣмагатасса па̄пун̣а̄тӣти адхиппа̄йо.

224. гила̄наваттхукатха̄

365. ман̃чаке нипа̄тесунти еттха ман̃чаке нипа̄танам̣ на̄ма ман̃чаке нипаджджа̄пананти а̄ха ‘‘ман̃чаке нипаджджа̄песу’’нти. муттакарӣсакилит̣т̣ханти муттакарӣсехи килит̣т̣хам̣. йоти йо кочи. манти мама. таматтхам̣ дассенто а̄ха ‘‘ова̄да̄нуса̄санӣкаран̣ена̄’’ти. мама ова̄дасса ча ануса̄санийа̄ ча каран̣ена̄ти аттхо. еттха̄ти ‘‘йо бхиккхаве мам̣ упат̣т̣хахеййа̄’’тиа̄дипа̄т̣хе. суттасса неййаттхатта̄ агахетаббаттхам̣ дассенто а̄ха ‘‘бхагавато ча̄’’тиа̄ди. йасса̄ти гила̄насса. упаджджха̄йа̄дайоти еттха а̄дисаддена а̄чарийасаддхивиха̄рикаантева̄сикасама̄нупаджджха̄йакасама̄на̄чарийакасан̇кха̄те пан̃ча джане сан̇ган̣ха̄ти. екача̄рико ва̄ хотӣти самбандхо. сан̇гхаттхеропӣти писаддо пагева ан̃н̃есанти дассети.

366. абхиккамантам̣ ва̄ти еттха абхимукхам̣ каматӣти абхиккамантоти вутте вад̣д̣ханаттхоти а̄ха ‘‘вад̣д̣хантам̣ ва̄’’ти. а̄ба̄дхам̣ на̄викаротӣти самбандхо. имина̄ антапаччайасса сарӯпам̣ дассети. идам̣ на̄ма бходжананти самбандхо. сам̣видха̄тунти еттха сам̣випуббо дха̄дха̄ту карадха̄тваттхо, карадха̄ту ча саббадха̄тваттхо, тасма̄ вуттам̣ ‘‘бхесаджджам̣ йоджету’’нти. асса̄ти гила̄нупат̣т̣ха̄касса. антарасаддасса маджджхаттха̄дайо пат̣иккхипанто а̄ха ‘‘ка̄ран̣ам̣ вуччатӣ’’ти.

225. матасантакакатха̄

367. ка̄лан̇катети еттха каран̣ам̣ катанти дассенто а̄ха ‘‘ка̄лакирийа̄йа̄’’ти. апалокетва̄ти ‘‘иттханна̄мо бханте бхиккху ка̄лан̇като, тасса тичӣваран̃ча паттан̃ча гила̄нупат̣т̣ха̄ка̄нам̣ да̄тум̣ сан̇гхам̣ апалокемӣ’’ти апалокетва̄.

369. гила̄нупат̣т̣ха̄кала̄бхети гила̄нупат̣т̣ха̄ка̄нам̣ лабхитаббе.

саббепи бхиккхӯти самбандхо. таттха̄ти тасмим̣ ка̄лан̇кате. ким̣ ваданти? ‘‘саббепи…пе… са̄мино’’ти вадантӣти йоджана̄. двӣсу ва̄десу паччхимава̄до ат̣т̣хакатха̄чарийена руччатӣти ваданти. йанти йам̣ ваттху. ‘‘йам̣ аттхи, там̣ да̄табба’’нти вуттамеваттхам̣ а̄викаронто а̄ха ‘‘ан̃н̃асмим̣…пе… да̄табба’’нти. танти париккха̄рам̣.

самакоти самам̣ пама̄н̣аметасса бха̄гасса̄ти самако. сам̣видаханаматтамева̄ти идан̃чидан̃ча карохӣти саджджанаматтамева. джет̣т̣хакабха̄готи дигун̣абха̄го.

йо пана̄ти бхиккху пана. еттха̄ти бахӯсу бхиккхӯсу. йена̄ти йена кеначи, диннам̣ пат̣ийа̄дитанти самбандхо. екадивасампӣти писаддо пагева двӣха̄дикети дассети. сопӣти писаддо на кевалам̣ бахудивасам̣ упат̣т̣ха̄койева, атха кхо сопӣти дассети. самӣпанти гила̄насса сантикам̣. а̄гаччхатӣти самӣпама̄гаччхати.

пачча̄сӣса̄йа̄ти бха̄гасса пачча̄сӣса̄йа. ‘‘пуна а̄гантва̄ джаггисса̄мӣ’’ти имина̄ ‘‘пуна а̄гантва̄ на джаггисса̄мӣ’’ти гаччхантасса на да̄таббанти дассети. дхурам̣ никкхипитва̄ти упат̣т̣хахане дхурам̣ никкхипитва̄.

ма̄туга̄мопи хотӯти йоджана̄. тасса бхиккхуноти ка̄лан̇катасса тасса бхиккхуно. сачепи сахассам̣ аггхати, гила̄нупат̣т̣ха̄ка̄нам̣йева да̄таббанти йоджана̄. ан̃н̃анти паттачӣварато ан̃н̃ам̣. тети гила̄нупат̣т̣ха̄ка̄. авасесанти паттачӣварато авасесам̣. татоти бахукамахаггхато. тичӣварапариккха̄роти тин̣н̣ам̣ чӣвара̄нам̣ парива̄ро. саббан̃четанти саббамева етам̣ париккха̄рам̣. лабхатӣти гила̄нупат̣т̣ха̄ко лабхати.

соти ка̄лан̇като. кассачӣти гахат̣т̣хасса ва̄ паббаджитасса ва̄. тассева̄ти диннага̄хакассева. ручийа̄ ева̄ти ка̄ма̄ ева. таттха таттха сан̇гхассева̄ти тасмим̣ тасмим̣ виха̄ре т̣хитасса сан̇гхассева. идам̣ виха̄ре т̣хапитапариккха̄ре сандха̄йа вуттам̣. саче га̄ме ва̄ аран̃н̃е ва̄ т̣хапита̄ хонти, сакалова сан̇гхо иссаро. касма̄? сан̇гхассева да̄йаджджабха̄вато. бахӯнампӣти тӣхи пат̣т̣ха̄йа бахӯнампи. ӣдисавачанам̣ упанидха̄йа са̄санепи еко две бахӯти тӣн̣и вачана̄ни аттхе диссанти, садде пана двивачанабахувачана̄нам̣ висеса̄бха̄вато двивачанам̣ наттхӣти дат̣т̣хаббам̣. адиннамева̄ти аттанойева асантакатта̄, ан̃н̃есампи са̄дха̄ран̣атта̄ ча адиннамева. саче саббе мата̄ ануматийа̄ денти, судиннамева. танти сантакам̣. тесӯти тесу саббесу.

227. кусачӣра̄дипат̣иккхепакатха̄

371. ‘‘аккана̄л̣амайа’’нти имина̄ аккана̄л̣ена ниббаттам̣ аккана̄л̣анти вачанаттхам̣ дассети. макачимайоти еттха макачисаддена поттхакасаддасса гантха̄дайо аттхе ниваттети. майасаддена пуриманайенева ниббаттатаддхитам̣ дассети. сеса̄нӣти аккана̄л̣апоттхакехи сеса̄ни кусачӣра̄дӣни. тесӯти кусачӣра̄дӣсу.

372. типат̣т̣ачӣварасса ва̄ти идам̣ двипат̣т̣ачӣварасса маджджхе да̄нам̣ сандха̄йа вуттам̣. тесанти саббанӣлака̄дӣнам̣. кан̃чуканти ва̄ран̣ам̣. тан̃хи качийати ка̄йе бандхийатӣти кан̃чукоти вуччати. вет̣ханепӣти ун̣хӣсепи. тан̃хи йасма̄ йена сӣсе вет̣хийати, тасма̄ вет̣хананти вуччати. руккхачхаллимайанти еттха руккхачхаллисаддена тирӣт̣асаддасса ваккалаттхам̣ дассети. ваккалан̃хи нивасана̄нам̣ ан̇гапаччан̇гам̣ тиробха̄вам̣ пат̣иччханнабха̄вам̣ ети гаччхати анена̄ти ва̄ руккхам̣ тиропат̣иччханнам̣ хутва̄ ети паваттатӣти ва̄ тирӣт̣анти вуччати. абхидха̄не (абхидха̄наппадӣпика̄йам̣ 442 га̄тха̄йам̣) пана тарӣт̣анти така̄ре ика̄равирахито па̄т̣хо аттхи. па̄дапун̃джананти па̄до пуджийати содхийати анена̄ти па̄дапун̃джанам̣, та̄луджо татийаккхаро.

374. санте патирӯпаке га̄хакети еттха патирӯпако на̄ма паккамантасса бхиккхуно сандит̣т̣хасамбхатто. имина̄ патирӯпаке га̄хаке асати адатва̄ сан̇гхена бха̄джите субха̄джитамева̄ти дассети. сатта джана̄ти паккамантаумматтакакхиттачиттаведанат̣т̣а̄ чатта̄ро, уккхиттака̄ тайоти сатта джана̄.

230. сан̇гхе бхинне чӣваруппа̄дакатха̄

376. сан̇гхо бхиджджатӣти еттха двикот̣т̣ха̄савасена бхиджджанамева̄дхиппетам̣, на ан̃н̃анти а̄ха ‘‘две кот̣т̣ха̄са̄’’ти. екасмим̣ паккхе чӣвара̄ни дентӣти йоджана̄. двипаккхам̣ сандха̄йа ‘‘сакаласса сан̇гхасса̄’’ти вуттам̣. етанти чӣварам̣. тассева чӣваранти тасса кот̣т̣ха̄сасса чӣварамева. йаттха̄ти йасмим̣ десе. даккхин̣одакам̣ пама̄н̣анти даккхин̣одакамева пама̄н̣ам̣, на деййадхаммо. тасма̄ даккхин̣одакам̣ пат̣игган̣ханта̄, деййадхаммасса са̄мино хонтӣти адхиппа̄йо. убхохипи паккхехӣти йоджана̄. парасамуддети джамбудӣпе. со хи сӣхал̣адӣпато самуддасса па̄ратта̄ парасамуддоти вуччати. итаро паккхоти даккхин̣одакасса ча чӣварасса ча ладдхапаккхато итаро аладдхо паккхо.

232. ат̣т̣хачӣварама̄тика̄катха̄

379. ида̄ни а̄ха̄ти самбандхо. пуггала̄дхит̣т̣ха̄нанайена̄ти ‘‘сӣма̄йа детӣ’’ти каттува̄чакена кирийа̄падена да̄йакапуггаласан̇кха̄такаттуно адхит̣т̣ха̄навасена вуттатта̄ пуггала̄дхит̣т̣ха̄нена найена. еттха̄ти ета̄су ат̣т̣хасу ма̄тика̄су. ат̣т̣хама̄ ма̄тика̄ти йоджана̄. таттха̄ти ат̣т̣хасу ма̄тика̄су. саббаттха̄ти саббесу ‘‘катика̄йа детӣ’’тиа̄дӣсу.

сӣма̄йа…пе… бха̄джетаббантиа̄димхи ма̄тика̄ниддесе пана евам̣ виниччхайо ведитабботи йоджана̄. сӣма̄йа детӣти еттха паннараса сӣма̄ ведитабба̄ти самбандхо.

таттха̄ти паннарасасу сӣма̄су. упача̄расӣма̄ париччхинна̄ хотӣти самбандхо. еттакам̣ т̣ха̄нанти париккхепа̄рахат̣т̣ха̄насса екантена авуттатта̄ екантена париккхепа̄рахат̣т̣ха̄нам̣ дассенто а̄ха ‘‘апича̄’’тиа̄ди. дхувасаннипа̄тато ва̄ кхипита̄нанти самбандхо. ‘‘парийанте’’ти падам̣ пубба̄пара̄пеккхам̣. тасма̄ тӣсу ниссаккападесу йоджетаббам̣. са̄ пана̄ти упача̄расӣма̄ пана. бхиккхӯсу вад̣д̣хантесу а̄ва̄сопи вад̣д̣хатӣти манасикатва̄ вуттам̣ ‘‘бхиккхӯсу вад̣д̣хантесӯ’’ти. саббесам̣ бхиккхӯнанти самбандхо. вуттамева̄ти сӣмакатха̄йам̣ (маха̄ва. ат̣т̣ха. 138, 144) вуттамева.

апича кхоти еттха аписаддо пуччхаттхава̄чако. кехи т̣хапита̄ти хи аттхо. ра̄джара̄джамаха̄матта̄ т̣хапентӣти самбандхо. ла̄бхасӣма̄ти ла̄бхасса марийа̄до. йанти йо ла̄бхо. еттхантарети етасмим̣ га̄вута̄диантаре. ла̄бхасӣма̄ на̄ма̄ти ла̄бхена париччхинна̄ сӣма̄ на̄ма. таттха̄ти бахӯсу джанападесу. антарадӣпа̄ ча̄ти маха̄дӣпато ан̃н̃адӣпа̄ ча, кхуддакадӣпа̄ти адхиппа̄йо.

еттхева сӣма̄йа̄ти кхан̣д̣асӣма̄йа ева. тесам̣йева̄ти кхан̣д̣асӣмагата̄нам̣йева. еваттхапхалам̣ дассенто а̄ха ‘‘ан̃н̃еса’’нтиа̄ди. руккхе ва̄ паббате ва̄ т̣хитасса ва̄ хет̣т̣ха̄ патхавӣмаджджхагатасса ва̄ бхиккхусса̄ти йоджана̄. имисса̄ упача̄расӣма̄йа т̣хитасса̄ти самбандхо. сама̄насам̣ва̄сасӣма̄йа̄ти маха̄сӣма̄йа. кхан̣д̣асӣмасӣмантарика̄сӯти кхан̣д̣асӣма̄йан̃ча двиннам̣ сӣма̄нам̣ сӣмантарика̄йан̃ча. таттха двиннам̣ га̄мат̣т̣ха̄нампи па̄пун̣а̄ти. авиппава̄сасӣма̄йа диннам̣ га̄мат̣т̣ха̄нам̣ на па̄пун̣а̄ти ‘‘т̣хапетва̄ га̄ман̃ча га̄мӯпача̄ран̃ча̄’’ти вуттатта̄.

джамбуйа̄ лаккхито дӣпо джамбудӣпо. тамбо лохито па̄н̣и хаттхо етесанти тамбапа̄н̣ино. виджайакума̄ра̄дайо саттасата̄ джана̄. тесам̣ нива̄со тамбапан̣н̣и, сойева дӣпоти тамбапан̣н̣идӣпо, тасмим̣. саббесам̣ бха̄ганти самбандхо. татрева̄ти джамбудӣпейева. евантиа̄ди нигаманам̣.

йо пана бхан̣атӣти самбандхо. татоти катханато, паранти самбандхо. нанти маха̄сиваттхерам̣. тийоджана̄пӣти писаддо тато ӯна̄пи хотӣти дассети. саббам̣петанти саббам̣пи етам̣ ла̄бхаган̣хана̄дим̣. ити а̄хам̣сӯти йоджана̄.

катика̄нам̣ йатхиччхитакатена паваттатта̄ баху хоти, тасма̄ идха иччхитакатикам̣ дассетум̣ вуттам̣ ‘‘сама̄нала̄бхакатика̄йа̄’’ти. татра̄ти ‘‘катика̄йа детӣ’’ти па̄т̣хе. саннипатитехи бхиккхӯхи бха̄джетаббанти самбандхо. тасса̄ти виха̄расса. буддха̄дхивуттхоти буддхена адхи иссаравасена васийиттха̄ти буддха̄дхивуттхо. етта̄вата̄ти еттакена са̄ванаматтена. нисиннова̄ти нисинно ева хоти, нисинно ива ва̄. тасмим̣ виха̄репӣти тасмим̣ пора̄н̣ака̄дивиха̄репи. евамева̄ти ‘‘айам̣ пора̄н̣ако виха̄ро тена нававиха̄рена саддхим̣ сама̄нала̄бхам̣ ка̄тум̣ сан̇гхасса руччатӣ’’тиа̄дина̄ евамева. идха̄ти пора̄н̣акавиха̄ре. тасминти нававиха̄ре. еванти йатха̄ екена виха̄рена саддхим̣ еко виха̄ро ка̄таббо, евам̣ татха̄ти аттхо.

бхиккха̄пан̃н̃аттийа̄ти еттха бхиккха̄ пан̃н̃апийати ниччавасена т̣хапийати еттха̄ти бхиккха̄пан̃н̃аттӣти дассенто а̄ха ‘‘аттано паричча̄гапан̃н̃а̄панат̣т̣ха̄не’’ти. тасса̄ти ‘‘йаттха сан̇гхасса дхувака̄ра̄ карийантӣ’’типа̄т̣хасса. аттхо евам̣ ведитабботи йоджана̄. йаттха ва̄ти йасмим̣ ва̄ т̣ха̄не. анена̄ти чӣварада̄йакена. сала̄кабхатта̄дӣни ва̄ нибаддха̄ни ка̄рита̄нӣти самбандхо. йена пана̄ти чӣварада̄йакена пана. сакалопи виха̄роти сакалопи саа̄ра̄мо виха̄ро. таттха̄ти чӣварада̄йаке. имети па̄каваттасса ваттанат̣т̣ха̄на̄дайо виха̄ра̄. дхувена карийантӣти дхувака̄ра̄ виха̄ра̄. соти чӣварада̄йако. йаттха̄ти йасмим̣ т̣ха̄не. саббаттха̄ти саббесу бахӯсу виха̄ресу.

техӣти бахутарехи бхиккхӯхи. дхувака̄ресӯти ниддха̄ран̣е бхуммам̣. екаттха̄ти екасмим̣ дхувака̄ре. ‘‘саче бхиккхуган̣ана̄йа ган̣хатха̄ти вадатӣ’’ти имина̄ саче на вадати, бхиккхуган̣ана̄йа бха̄джетва̄ ган̣хитум̣ на ват̣т̣атӣти дассети, виха̄раган̣ана̄йа ган̣хитум̣ ват̣т̣атӣти адхиппа̄йо. татха̄ти йатха̄ ‘‘бхиккхуган̣ана̄йа ган̣хатха̄’’ти вадати, татха̄ти аттхо. еттха̄ти бха̄джетаббаваттхӯсу. танти ман̃чапӣт̣хакам̣, пуччхитва̄ да̄таббанти самбандхо. пуччхитва̄ти да̄йакам̣ пуччхитва̄, вадатӣти да̄йако вадати. сан̇гхасса̄пӣти писаддо на да̄йакассева̄ти дассети.

упача̄расӣма̄йам̣ т̣хитена сан̇гхена бха̄джетаббанти самбандхо. сӣмат̣т̣хасса̄ти упача̄расӣма̄йам̣ т̣хитасса. асампаттасса̄пӣти бха̄джанат̣т̣ха̄нам̣ асампаттасса̄пи. аласаджа̄тика̄ти косаджджаджа̄тика̄. т̣хитика̄ти пабандхавасена т̣хийате т̣хити, са̄йева т̣хитика̄. атха ва̄ ‘‘т̣хитат̣т̣ха̄нато пат̣т̣ха̄йа да̄табба’’нти ат̣т̣хакатха̄йам̣ (маха̄ва. ат̣т̣ха. 379) вуттатта̄ тит̣т̣хати пабандхавасена еттха̄ти т̣хити, са̄йева т̣хитика̄ти вачанаттхо ка̄таббо. т̣хитикам̣ т̣хапетва̄ти вӣсативассасан̇кха̄там̣ т̣хитикам̣ т̣хапетва̄. тесанти тхера̄нам̣.

сампаттасампатта̄нанти бха̄джанат̣т̣ха̄нам̣ сампаттасампатта̄нам̣. аттано виха̄радва̄ре ва̄ аттано антовиха̄рейева ва̄ти йоджана̄. сӣма̄ти упача̄расӣма̄. тхера̄санам̣ а̄рӯл̣хе сатӣти йоджана̄. вассаггена̄ти вассаган̣ана̄йа.

па̄т̣екканти паччекам̣. сабба̄нева чӣвара̄нӣти самбандхо. дуббха̄ситадуггахита̄наматтхам̣ дассенто а̄ха ‘‘гатагатат̣т̣ха̄не сан̇гхика̄нева хонтӣ’’ти. еканти дасасу ваттхесу екам̣.

ваттхассева пуппхам̣ ва̄ вали ва̄ аттхӣти йоджана̄. тена̄ти пуппхавалина̄. екам̣ тантанти екам̣ суттам̣. таттха̄ти тесу т̣хитика̄йа т̣ха̄на̄т̣т̣ха̄несу. двӣхипи гахетаббам̣ т̣хитика̄йа абха̄вато.

бхиккху аттано сантакам̣ йам̣ чӣваранти йоджана̄. пам̣сукӯлика̄нампи ват̣т̣атӣти ‘‘сан̇гхасса дема̄’’ти ва̄ ‘‘туйхам̣ дема̄’’ти ва̄ аватва̄ ‘‘бхиккхӯнам̣ дема, тхера̄нам̣ дема̄’’ти вуттатта̄ пам̣сукӯлика̄нампи ват̣т̣ати. бхиккхутхера̄ на̄ма хи на аттана̄йева хонти, ан̃н̃епи бахӯ, тасма̄ ват̣т̣ати. ‘‘сан̇гхасса̄’’ти вутте аттана̄ екантена сан̇гхойева, тасма̄ ‘‘сан̇гхасса̄’’ти вуттепи на ват̣т̣ати, пагева ‘‘туйха’’нти вутте.

татоти бахуваттхато. гахетум̣ на ват̣т̣атӣти пам̣сукӯлика̄нам̣ гахетум̣ на ват̣т̣ати.

йанти ваттхам̣. таттха̄ти париккха̄ресу. суттанти тантам̣.

евам̣ антосӣмам̣ пависитва̄ ‘‘сан̇гхасса дема̄’’ти динне виниччхайам̣ дассетва̄ бахисӣма̄йа динне там̣ дассенто а̄ха ‘‘саче пана̄’’тиа̄ди. екабаддха̄ ча̄ти два̄дасахаттхаманатиккамитва̄ екатобаддха̄ ча. йе пана̄ти бхиккхӯ пана.

убхатосан̇гхасса детӣти еттха чатуннам̣ ва̄кйа̄нам̣ васена вуттепи убхатосан̇гхасса детийева на̄ма̄ти дассенто а̄ха ‘‘убхатосан̇гхасса даммӣти вуттепӣ’’тиа̄ди. убхатосан̇гхаггахан̣ена гахитатта̄ти пуггаласса убхатосан̇гхаггахан̣ена гахитатта̄. ‘‘есева найо’’ти имина̄ екавӣсатипат̣ивӣсе катва̄ еко четийасса да̄табботи найам̣ атидисати. па̄пун̣анакот̣т̣ха̄со на̄ма наттхи четийасса убхатосан̇гхаггахан̣ена агахитатта̄.

таттха̄ти убхатосан̇гхапуггалачетийесу. сесам̣ сувин̃н̃еййамева.

пуббети буддхасса бхагавато дхарама̄нака̄ле. тада̄ти йада̄ буддхо бхагава̄ дхарати, тада̄. пат̣имам̣ ва̄ти пат̣ибимбам̣ ва̄. тан̃хи бхагавата̄ пат̣и садисам̣ ма̄нӣйатӣти пат̣има̄ти вуччати. четийам̣ ва̄ти тхӯпам̣ ва̄. со хи девамануссехи чититаббам̣, пӯджетаббам̣, ит̣т̣хака̄дӣхи ва̄ чинитаббанти четийанти вуччати. таттха̄ти деййадхаммесу. йанти кирийа̄пара̄масанам̣. йам̣ дентӣти йоджана̄. таттха̄ти тасмим̣ да̄не. анийамава̄чакасса ‘‘йо’’ти саббана̄масса аттхам̣ дассенто а̄ха ‘‘паббаджито ва̄ гахат̣т̣хо ва̄’’ти. ваттам̣ катва̄ парибхун̃джитунти пуббака̄лаапарака̄лакирийа̄нам̣ вика̄равасена анийататта̄ вуттам̣ ‘‘бхун̃джитва̄ паччха̄пи ваттам̣ ка̄ту’’нти.

‘‘дӯрампи харитва̄ пӯджетабба’’нти имина̄ джан̇гхапесаникакаммам̣ на хотӣти дассети. харантасса бхиккхуноти самбандхо. гаччхатоти ана̄даре са̄мивачанам̣. танти сан̇гхасса а̄хат̣абхаттам̣.

вассам̣вуттхасан̇гхасса̄ти вассам̣ васиттха̄ти вассам̣вуттхо. алуттакитантасама̄сойам̣, сойева сан̇гхо вассам̣вуттхасан̇гхо, тасса. йа̄ватикасаддо йаттакапарийа̄йоти а̄ха ‘‘йаттака̄’’ти. диса̄паккантасса̄пӣти ан̃н̃ам̣ дисам̣ паккантассапи, да̄таббанти самбандхо. вадантӣти ат̣т̣хакатха̄чарийехи апаре а̄чарийа̄ ваданти. етанти вачанам̣.

сампатта̄нанти диннат̣т̣ха̄нам̣ сампатта̄нам̣. саббесанти йаттха каттхачи вуттхавасса̄нам̣ саббесам̣. татра̄ти виха̄ре. татра̄ти тасмим̣ вадане сати, тесу бхиккхӯсу ва̄. вассам̣ васантӣти вассам̣васанта̄, тесам̣. чӣварама̄сети чӣварена лаккхите паччхимакаттикама̄се.

хемантасса паччхимо дивасоти пхаггун̣апун̣н̣амӣсан̇кха̄то хемантасса паччхимо дивасо. васса̄ва̄сиканти вассам̣ а̄васанта̄нам̣ да̄таббам̣ чӣварам̣. а̄ропетабба̄ка̄рам̣ дассенто а̄ха ‘‘атӣтавасса̄ва̄сасса̄’’тиа̄ди. таттха атӣтавасса̄ва̄сасса̄ти атӣтавассам̣, атӣтавассе ва̄ а̄ва̄сасса сан̇гхасса. танти чӣварам̣.

т̣хапетва̄ти виха̄ре т̣хапетва̄. сампатта̄нанти имам̣ т̣ха̄нам̣ сампатта̄нам̣. итоти чӣварада̄нака̄лато. тети антовассе вуттхабхиккхӯ.

а̄дисса̄ти падасса тва̄паччайантабха̄вам̣ дассенто а̄ха ‘‘а̄диситва̄’’ти. айаматтхо ведитабботи йоджана̄. татра̄ти ‘‘йа̄гуйа̄ ва̄’’тиа̄дипа̄т̣хе. аджджатана̄йа ва̄ти аджджа бхава̄нам̣ пун̃н̃а̄нам̣ аттха̄йа ва̄. тесанти нимантака̄нам̣, павит̣т̣ха̄нам̣ бхиккхӯнанти самбандхо. йехи нимантитехӣти нимантитехи йехи бхиккхӯхи. йесам̣ ва̄ паттанти самбандхо. тесам̣ на па̄пун̣а̄тӣти саббесам̣ тесам̣ на па̄пун̣а̄ти, касма̄? анимантитатта̄. тесам̣ на па̄пун̣анти, касма̄? нимантитагехам̣ апавит̣т̣хатта̄. соти да̄йако.

пуббепӣти ито пуббепи. асса̄ти да̄йакасса. ва̄сетва̄ти ва̄са̄петва̄. соти да̄йако. йоти бхиккху, васатӣти самбандхо. та̄нӣти бхесаджджа̄ни. иданти чӣварам̣.

‘‘антева̄сика̄нан̃ча̄’’ти падена саддхивиха̄рика̄пи гахетабба̄ уддеса̄дивасена анте васанасӣлатта̄. уддесам̣ гахетум̣ а̄гато ча гахетва̄ гаччханто ча̄ти име анте авасанасӣла̄пи рӯл̣хӣвасена антева̄сика̄ на̄ма. имина̄ ниссайам̣ гахетум̣ а̄гато ча тхерасса сантике ниссайам̣ гахитапуббо ча антева̄сико на̄ма̄ти дассети. ваттам̣ катва̄ уддесапарипуччха̄дӣни гахетва̄ вичаранта̄нам̣ саббесам̣ уддесантева̄сика̄нам̣ па̄пун̣а̄тӣти йоджана̄. имина̄ саддхивиха̄риканиссайантева̄сикаупасампадантева̄сикапаббаджджантева̄сика̄пи гахетабба̄ тесампи нибаддхача̄рикабхиккхубха̄вато. саббаттха̄ти саббасмим̣ чӣвараккхандхаке.

ити чӣвараккхандхакаван̣н̣ана̄йа йоджана̄ саматта̄.