8. саман̣амун̣д̣ика̄путтасуттаван̣н̣ана̄

260. уггахитунти сиккхитум̣. угга̄хетунти сиккха̄петум̣, па̄т̣хато аттана̄ йатха̄уггахитаматтхам̣ таббибха̄ванаттха̄йа учча̄ран̣авасена паресам̣ га̄хетунти аттхо. самайанти дит̣т̣хим̣. са̄ хи сам̣йоджанабха̄вато самети самбандха̄ ети паваттати, дал̣хаггахан̣абха̄вато ва̄ сам̣йутта̄ айанти паваттанти сатта̄ йатха̄бхинивесам̣ етена̄ти самайоти вуччати. дит̣т̣хисам̣йоджанена хи сатта̄ ативийа баджджхантӣти. сӯрийасса уггаманато аттхан̇гама̄ айам̣ еттако ка̄ло раттандхака̄равидхаманато дива̄ на̄ма, тасса пана маджджхимапаха̄расан̃н̃ито ка̄ло самуджджалитапабха̄теджадаханабха̄вена дива̄ на̄ма. тена̄ха ‘‘дивасассапи дива̄бхӯте’’ти. пат̣исам̣харитва̄ти ниваттетва̄. евам̣ читтасса пат̣исам̣харан̣ам̣ на̄ма гочараккхетте т̣хапананти а̄ха ‘‘джха̄наратисеванавасена екӣбха̄вам̣ гато’’ти. етена ка̄йавивекапуббакам̣ читтавивекама̄ха. сӣла̄дигун̣ависесайогато манаса̄ самбха̄ванӣйа̄, те пана йасма̄ аттано сӣла̄дигун̣ехи вин̃н̃ӯнам̣ мана̄па̄ хонти (килесааниггахасса пан̃чапаса̄да̄йаттатта̄,) тасма̄ а̄ха ‘‘манавад̣д̣ханака̄на’’нтиа̄ди. таттха уннаматӣти удаггам̣ хоти. вад̣д̣хатӣти саддха̄васена вад̣д̣хати. тена̄ха бхагава̄ – ‘‘ануссаран̣ампахам̣, бхиккхаве, тесам̣ бхиккхӯнам̣ бахӯпака̄рам̣ вада̄мӣ’’ти (итиву. 104; сам̣. ни. 5.184).

261. пан̃н̃апемӣти паджа̄нанабха̄вена н̃а̄пеми татха̄ ваваттхапеми. тена̄ха ‘‘дассеми т̣хапемӣ’’ти. парипун̣н̣акусаланти саббасо пун̣н̣акусаладхаммам̣, уттамакусаланти уттамабха̄вам̣ сет̣т̣хабха̄вам̣ паттакусаладхаммам̣. айоджджханти ва̄дайуддхена айодханӣйам̣, ва̄дайуддхам̣ хоту, тена пара̄джайо на хотӣти дассети, тена̄ха ‘‘ва̄дайуддхена̄’’тиа̄ди. сам̣вараппаха̄нанти пан̃часу сам̣варесу йена кеначи сам̣варена сам̣варалаккхан̣ам̣ паха̄нам̣. пат̣исеванаппаха̄нам̣ ва̄ти ва̄-саддена париваджджанаппаха̄на̄дим̣ сан̇ган̣ха̄ти. сесападесӯти ‘‘на бха̄сатӣ’’тиа̄дӣсу падесу. есева найоти имина̄ ‘‘абха̄санаматтамева вадатӣ’’ти евама̄дим̣ атидисати.

на̄бхинандӣти на сампат̣иччхи. са̄сане тин̣н̣ам̣ дуччарита̄нам̣ миччха̄джӣвасса виваджджанам̣ ван̣н̣ӣйати, айан̃ча евам̣ катхети, тасма̄ са̄санасса ануломам̣ вийа вадати, ваданто ча самма̄самбуддхе дхамме часса аппаса̄дам̣ на дассети, тасма̄ пасаннака̄рампи вадатӣти ман̃н̃ама̄но тасса ва̄дам̣ на пат̣иседхети.

262. йатха̄ тасса вачанам̣, евам̣ сантети йатха̄ тасса парибба̄джакасса вачанам̣, евам̣ саман̣абха̄ве санте лаббхама̄не. майам̣ пана евам̣ на вада̄ма̄ти етена саман̣абха̄во на̄ма евам̣ на хотӣти дассети. йо хи дхаммо йа̄дисо, татхева там̣ буддха̄ дӣпенти. висесан̃а̄н̣ам̣ на хотӣти ка̄йависесависайан̃а̄н̣ам̣ тасса тада̄ наттхи, йато парака̄йе упаккамам̣ кареййа̄ти дассети, тасса пана таттха висесан̃а̄н̣ампи наттхева̄ти. йасма̄ ка̄йапат̣ибаддхам̣ ка̄йакаммам̣, тасма̄ там̣ ниваттенто а̄ха ‘‘ан̃н̃атра пхандитаматта̄’’ти. килесасахагатачиттенева̄ти дуккхасампхассасса асахананимиттена доманассасахагатачиттенева. дутийава̄репи есева найо. джигхаччха̄пипа̄садуккхасса асахананимиттена доманассенева. викӯджитаматта̄ти еттха вирӯпам̣ кӯджитам̣ викӯджитам̣ пуббенива̄сасанниссайам̣ упайам̣, там̣ панеттха роданахасанасамут̣т̣ха̄пакачиттасахагатанти досасахагатам̣ лобхасахагатан̃ча̄ти дат̣т̣хаббам̣. читтанти кусалачиттам̣. акусалачиттам̣ пана атӣта̄рамман̣ам̣ паваттатӣти ваттаббамева наттхи. саритва̄ти йа̄ва на сатисан̣т̣ха̄пана̄ дхамма̄ уппаджджанти, та̄ва супинанте анубхӯтам̣ вийа дуккхам̣ саритва̄ роданти. хасантӣти еттха̄пи есева найо. айан̃ча найо йе ладдхасукха̄рамман̣а̄ хутва̄ гахитапат̣исандхика̄ ма̄тукуччхитопи сукхенева никкхаманти, тесам̣ васена вуттоти дат̣т̣хаббо. па̄йантийа̄ти аттано джанапададесарӯпена па̄йантийа̄. айампӣти а̄джӣвопи ма̄ту ан̃н̃авихитака̄ле ча локасса̄давасена килесасахагатачиттенева хоти.

263. самадхигайха̄ти самма̄ адхигатабха̄вена гахетва̄ абхибхавитва̄ висесетва̄ висит̣т̣хо хутва̄. кхӣн̣а̄савам̣ сандха̄йа̄ти бйатирекавасена кхӣн̣а̄савам̣ сандха̄йа. айан̃хеттха аттхо – кхӣн̣а̄савампи сота̄паннакусалам̣ пан̃н̃апети секкхабхӯмийам̣ т̣хитатта̄. сесападесупи есева найо.

тӣн̣и пада̄ни нисса̄йа̄ти на ка̄йена па̄пакам̣ каммам̣ кароти, на па̄пакам̣ ва̄чам̣ бха̄сати, на па̄пакам̣ а̄джӣвам̣ а̄джӣватӣти има̄ни тӣн̣и пада̄ни нисса̄йа кусаласӣламӯлака̄ ча акусаласӣламӯлака̄ ча̄ти две пат̣хамачатукка̄ т̣хапита̄. екам̣ падам̣ нисса̄йа̄ти на па̄пакам̣ сан̇каппам̣ сан̇каппетӣти имам̣ екападам̣ нисса̄йа кусаласан̇каппамӯлака̄ акусаласан̇каппамӯлака̄ ча̄ти име две паччхимачатукка̄ т̣хапита̄.

264. вичикиччхуддхаччасахагатачиттадвайампи ват̣т̣ати балавата̄ мохена саманна̄гататта̄. татха̄ хи та̄ни ‘‘момӯхачитта̄нӣ’’ти вуччанти.

кухинти ким̣нимиттам̣. катарам̣т̣ха̄нам̣ па̄пун̣итва̄ти ким̣ ка̄ран̣ам̣ а̄гамма. еттхетети еттха̄ти ка̄йавачӣманосучаритабха̄вана̄са̄джӣваниппхаттийам̣. са̄ пана хет̣т̣химакот̣ийа̄ сота̄паттипхалена дӣпетабба̄ти а̄ха ‘‘сота̄паттипхале бхумма’’нти. йасма̄ а̄джӣват̣т̣хамакам̣ авасит̣т̣хан̃ча сӣлам̣ па̄тимоккхасам̣варасӣласса ча па̄рисуддхипа̄тимоккха̄дхигамена сота̄паттипхалаппаттийа̄ сиддхо хотӣти а̄ха – ‘‘па̄тимоккха…пе… нируджджхатӣ’’ти. ‘‘сукхасӣло дуккхасӣло’’тиа̄дӣсу вийа пакатиаттхасӣласаддам̣ гахетва̄ вуттам̣ ‘‘акусаласӣла’’нтиа̄ди.

265. ка̄ма̄вачаракусалачиттамева вуттам̣ сампаттасама̄да̄навиратипуббакасса сӣласса адхиппетатта̄. тена̄ха – ‘‘етена хи кусаласӣлам̣ самут̣т̣ха̄тӣ’’ти.

сӣлава̄ти еттха ва̄-саддо па̄сам̣саттхова ведитабботи а̄ха ‘‘сӣласампанно хотӣ’’ти. йо сӣламатте патит̣т̣хито, на сама̄дхипан̃н̃а̄су, со сӣламайадхаммапӯритата̄йа сӣламайо. тена̄ха ‘‘аламетта̄вата̄’’тиа̄ди. йаттха̄ти йассам̣ четовимуттийам̣ пан̃н̃а̄вимуттийан̃ча. тадубхайан̃ча йасма̄ арахаттапхале сан̇гахитам̣, тасма̄ вуттам̣ ‘‘арахаттапхале бхумма’’нти. асесам̣ нируджджхати сукхавипа̄кабха̄васса саббасо пат̣иппассамбханато.

266. ка̄мапат̣исам̣йутта̄ сан̃н̃а̄ ка̄масан̃н̃а̄. сесесупи есева найо. итара̄ двети бйа̄па̄давихим̣са̄сан̃н̃а̄.

ана̄га̄мипхалапат̣хамаджджха̄нанти ана̄га̄мипхаласахагатам̣ пат̣хамаджджха̄нам̣. еттха̄ти йатха̄вутте пат̣хамаджджха̄не. еттха ча уджувипаччанӣкена пат̣ипаккхаппаха̄нам̣ са̄тисайанти пат̣хамаджджха̄наггахан̣ам̣. тена̄ха ‘‘апарисеса̄ нируджджхантӣ’’ти. неккхаммасан̃н̃а̄нам̣ ка̄ма̄вачарачиттасахагатата̄ тасса сӣласса самут̣т̣ха̄ната̄ ча сампайуттанайена ведитабба̄.

267. кусаласан̇каппаниродхадутийаджджха̄никаарахаттапхалаакусаласан̇каппаниродха- пат̣хамаджджха̄никаана̄га̄мипхалаггахан̣ена саман̣о дассито. сесам̣ сувин̃н̃еййамева.

саман̣амун̣д̣ика̄путтасуттаван̣н̣ана̄йа лӣнаттхаппака̄сана̄ саматта̄.