2. аггиваччхасуттаван̣н̣ана̄
187. локасса сассатата̄паваттипат̣иккхепавасена паватто ва̄до уччхедава̄до ева хотӣти сассатагга̄ха̄бха̄ве уччхедагга̄хабха̄вато пуна парибба̄джакена ‘‘асассато локо’’ти вадантена уччхедагга̄хо пуччхито, бхагавата̄пи со ева пат̣иккхиттоти а̄ха ‘‘дутийе на̄хам̣ уччхедадит̣т̣хико’’ти. анта̄нантика̄дивасена̄ти еттха анта̄нантикаггахан̣ена антава̄ локо анантава̄ локоти имам̣ ва̄дадвайама̄ха. а̄ди-саддена ‘‘там̣ джӣвам̣ там̣ сарӣра’’нтиа̄дива̄дачатуккам̣ сан̇ган̣ха̄ти, итарам̣ пана двайам̣ сарӯпенева гахитанти. пат̣иккхепо ведитабботи ‘‘татийе на̄хам̣ антава̄дит̣т̣хико, чатуттхе на̄хам̣ анантава̄дит̣т̣хико’’ти евама̄дина̄ пат̣иккхепо ведитаббо. ‘‘хоти татха̄гато парам̣ маран̣а̄’’ти айампи сассатава̄до, со ча кхо апарантакаппикавасена, ‘‘сассато локо’’ти пана пуббантакаппикавасена̄ти айаметесам̣ висесо. ‘‘на хоти татха̄гато парам̣ маран̣а̄’’ти айампи уччхедава̄до, со ча кхо саттавасена, ‘‘асассато локо’’ти пана саттасан̇кха̄равасена̄ти ваданти.
189. саппатибхайам̣ уппаджджанато саха дуккхена̄ти садуккхам̣. тена̄ха ‘‘килесадуккхена̄’’тиа̄ди. тесам̣йева̄ти килесадуккхавипа̄кадуккха̄нам̣йева. саупагха̄таканти саба̄дхам̣. саупа̄йа̄санти сапариссамам̣ саупата̄пам̣ сапӣл̣ам̣. сапарил̣а̄ханти садаратхам̣.
кин̃чи дит̣т̣хигатанти има̄ та̄ва ат̣т̣ха дит̣т̣хийо ма̄ хонту, аттхи пана, бхо готама, йам̣ кин̃чи дит̣т̣хигатам̣ гахитам̣. на хи та̄йа дит̣т̣хийа̄ вина̄ кан̃чи самайам̣ паваттетум̣ йуджджатӣти адхиппа̄йена пуччхати. апавиддханти самуччхедаппаха̄навасена чхад̣д̣итам̣. пан̃н̃а̄йа дит̣т̣ханти випассана̄пан̃н̃а̄сахита̄йа маггапан̃н̃а̄йа бхагавата̄ пат̣ивиддхам̣. йаттха уппаджджанти, там̣ саттам̣ матхенти саммаддантӣти матхита̄ти а̄ха ‘‘матхита̄нанти тесам̣йева вевачана’’нти. кан̃чи дхамманти рӯпадхаммам̣ арӯпадхаммам̣ ва̄. анупа̄дийитва̄ти аггахетва̄.
190. на упетӣти сан̇кхам̣ на гаччхатӣти аттхоти а̄ха ‘‘на йуджджатӣ’’ти. ануджа̄нитаббам̣ сийа̄ анупа̄да̄вимуттасса кан̃чипи уппаттийа̄ абха̄вато. ‘‘евам̣ вимуттачитто на упападжджатӣ’’ти ка̄ман̃четам̣ сабха̄вапаведанам̣ паринибба̄нам̣, еке пана уччхедава̄дино ‘‘майампи ‘сатто а̄йатим̣ на упападжджатӣ’ти вада̄ма, саман̣о готамопи татха̄ вадатӣ’’ти уччхедабха̄вейева патит̣т̣хахиссанти, тасма̄ бхагава̄ ‘‘на упападжджатӣти кхо ваччха на упетӣ’’ти а̄ха. ‘‘упападжджатӣ’’ти пана вутте сассатамева ган̣хеййа̄ти йоджана̄. сесадвайепи есева найо. аппатит̣т̣хоти уччхедава̄да̄дивасена патит̣т̣ха̄рахито. ана̄ламботи тесам̣йева ва̄да̄нам̣ оламба̄рамман̣асса абха̄вена ана̄ламбо. сукхапавесанат̣т̣ха̄нанти тесан̃н̃ева ва̄да̄нам̣ сукхапавесанока̄сам̣ ма̄ лабхатӯти. ананун̃н̃а̄йа т̣хатва̄ти ‘‘на упападжджатӣ’’тиа̄дина̄ ануджа̄нитабба̄йа пат̣ин̃н̃а̄йа т̣ха̄нахету. анун̃н̃ампӣти ануджа̄нитаббампи дутийапан̃хам̣ пат̣иккхипи. парийатто пана дхаммо аттхато паччайа̄ка̄ро ева̄ти а̄ха ‘‘дхаммоти паччайа̄ка̄радхаммо’’ти. ан̃н̃аттха пайогена̄ти имамха̄ ниййа̄никаса̄сана̄ ан̃н̃асмим̣ миччха̄самайе паваттаппайогена, аниййа̄никам̣ вивидхам̣ миччха̄пат̣ипаттим̣ пат̣ипаджджантена̄ти аттхо. ‘‘ан̃н̃ава̄дийакена̄’’типи па̄т̣хо, паччайа̄ка̄рато ан̃н̃а̄ка̄радӣпакаа̄чарийава̄дам̣ паггайха тит̣т̣хантена̄ти аттхо.
191. аппаччайоти анупа̄да̄но, нириндханоти аттхо.
192. йена рӯпена̄ти йена бхӯтупа̄да̄дибхедена рӯпадхаммена. там̣ рӯпам̣ таппат̣ибаддхасам̣йоджанаппаха̄нена кхӣн̣а̄сава-татха̄гатасса пахӣнам̣ ануппаттидхамматам̣ а̄паннам̣. тена вуттам̣ па̄л̣ийам̣ ‘‘ануппа̄дадхамма’’нтиа̄ди. ан̃н̃есам̣ джа̄нана̄йа абха̄вагун̣ата̄йа гун̣агамбхӣро. ‘‘еттака̄ гун̣а̄’’ти пама̄н̣ам̣ ган̣хитум̣ на саккун̣еййо. ‘‘ӣдиса̄ етасса гун̣а̄’’ти парийога̄хитум̣ асаккун̣еййата̄йа дуппарийога̄л̣хоти. дуджджа̄ноти ага̄дхата̄йа гамбхӣро ‘‘еттака̄ни удакал̣хакасата̄нӣ’’тиа̄дина̄ паметум̣ на сакка̄ти аппамеййо, тато ева дуджджа̄но. евамева̄нти йатха̄ маха̄самуддо гамбхӣро аппамеййо дуджджа̄но, евамева кхӣн̣а̄савопи гун̣авасена, тасма̄ айам̣ рӯпа̄дим̣ гахетва̄ рӯпӣтиа̄дивоха̄ро бхавеййа, париниббутасса пана тадабха̄ва̄ татха̄ пан̃н̃а̄петум̣ на сакка̄, тато там̣ а̄раббха упападжджатӣтиа̄ди на йуджджеййа. йатха̄ пана виджджама̄но ева джа̄таведо бйаттена пурисена нӣйама̄но пураттхима̄дидисам̣ гатоти вуччеййа, на ниббуто, евам̣ кхӣн̣а̄савопӣти дассенто ‘‘евамева̄’’тиа̄дима̄ха.
аниччата̄ти еттха аниччата̄гахан̣ам̣ аса̄ранидассанам̣. тена йатха̄ со са̄ларуккхо са̄кха̄пала̄са̄диаса̄ра̄пагамена суддхо са̄ре патит̣т̣хито, евамайам̣ дхаммавинайо са̄савасан̇кха̄тааса̄равигамена локуттарадхаммаса̄ре патит̣т̣хитоти дассети. сесам̣ сувин̃н̃еййамева.
аггиваччхасуттаван̣н̣ана̄йа лӣнаттхаппака̄сана̄ саматта̄.