(10) 5. лон̣акапаллавагго

1. ачча̄йикасуттаван̣н̣ана̄

93. пан̃чамасса пат̣хаме атипа̄тика̄нӣти сӣгхам̣ паваттетабба̄ни. каран̣ӣйа̄нӣти еттха авассаке анӣйасаддо дат̣т̣хабботи а̄ха ‘‘авассакичча̄нӣ’’ти. никкхантасетан̇кура̄нӣти бӣджато никкхантасетан̇кура̄ни. сесаметтха утта̄намева.

ачча̄йикасуттаван̣н̣ана̄ нит̣т̣хита̄.

2. павивекасуттаван̣н̣ана̄

94. дутийе са̄н̣ехи ва̄кехи ниббаттита̄ни са̄н̣а̄ни. миссаса̄н̣а̄ни маса̄н̣а̄ни на бхан̇га̄ни. еракатин̣а̄дӣнӣти а̄ди-саддена аккамакачикадалива̄ка̄дӣнам̣ сан̇гахо. ерака̄дӣхи ката̄ни хи чхава̄ни ла̄мака̄ни дусса̄нӣти ‘‘чхавадусса̄нӣ’’ти ваттаббатам̣ лабханти. кун̣д̣аканти танутарам̣ тан̣д̣улаппакаран̣ам̣. пан̃ча дуссӣлйа̄нӣти па̄н̣а̄типа̄та̄дӣни пан̃ча. чатта̄ро а̄сава̄ти ка̄ма̄сава̄дайо чатта̄ро а̄сава̄. сӣлаггаппаттоти сӣлена, сӣласса ва̄ аггаппатто.

павивекасуттаван̣н̣ана̄ нит̣т̣хита̄.

3. сарадасуттаван̣н̣ана̄

95. татийе виддхети дӯрӣбхӯте. дӯрабха̄во ча а̄ка̄сасса вала̄хакавигамена хотӣти а̄ха ‘‘вала̄хакавигамена дӯрӣбхӯте’’ти. тенева хи ‘‘виддхе вигатавала̄хаке’’ти вуттам̣. набхам̣ аббхуссаккама̄ноти а̄ка̄сам̣ абхилан̇гханто. имина̄ тарун̣асӯрийабха̄во дассито. на̄тидӯродите хи а̄дичче тарун̣асӯрийасаман̃н̃а̄. дувидхамевасса сам̣йоджанам̣ наттхӣти орамбха̄гийауддхамбха̄гийавасена дувидхампи сам̣йоджанам̣ асса пат̣хамаджджха̄нала̄бхино арийаса̄вакасса наттхи. касма̄ панасса уддхамбха̄гийасам̣йоджанампи наттхӣти вуттам̣. орамбха̄гийасам̣йоджана̄намева хеттха паха̄нам̣ вуттанти а̄ха ‘‘итарампӣ’’тиа̄ди, итарам̣ уддхамбха̄гийасам̣йоджанам̣ пуна имам̣ локам̣ пат̣исандхивасена а̄нетум̣ асаматтхата̄йа наттхӣти вуттанти аттхо. джха̄нала̄бхино хи саббепи арийа̄ брахмалокӯпапанна̄ хет̣т̣ха̄ на уппаджджанти, уддхам̣ уддхам̣ уппаджджанта̄пи вехаппхалам̣ аканит̣т̣хам̣ бхавагган̃ча патва̄ на пунан̃н̃аттха джа̄йанти, таттха таттхева арахаттам̣ патва̄ паринибба̄йанти. тенева̄ха ‘‘имасмим̣ сутте джха̄на̄на̄га̄мӣ на̄ма катхито’’ти. джха̄навасена хи хет̣т̣ха̄ на а̄гаччхатӣти джха̄на̄на̄га̄мӣ.

сарадасуттаван̣н̣ана̄ нит̣т̣хита̄.

4. париса̄суттаван̣н̣ана̄

96. чатуттхе паччайаба̄хуллика̄ти чӣвара̄диба̄хулла̄йа пат̣ипанна̄. авӣтатан̣хата̄йа хи там̣ там̣ париккха̄раджа̄там̣ бахум̣ ланти а̄дийантӣти бахула̄, те ева ба̄хулика̄ йатха̄ ‘‘венайико’’ти (ма. ни. 1.246; а. ни. 8.11; па̄ра̄. 8). те паччайаба̄хулла̄йа йуттаппайутта̄ хонтӣти чӣвара̄диба̄хулла̄йа пат̣ипанна̄ на̄ма хонти. сиккха̄йа ага̄равабха̄вато ситхилам̣ ага̄л̣хам̣ ган̣хантӣти са̄тхалика̄. ситхиланти ча бха̄ванапум̣саканиддесо. ситхиласаддена сама̄наттхасса сатхаласаддасса васена са̄тхалика̄ти падасиддхи ведитабба̄. авагаманат̣т̣хена̄ти адхогаманат̣т̣хена, орамбха̄гийабха̄вена̄ти аттхо. никкхиттадхура̄ти оропитадхура̄ уджджитусса̄ха̄. упадхививеко нибба̄нам̣. дувидхампи вӣрийанти ка̄йикам̣ четасикан̃ча вӣрийам̣.

бхан̣д̣анам̣ джа̄там̣ етесанти бхан̣д̣анаджа̄та̄. висесанасса паранипа̄тавасена четам̣ вуттам̣. ат̣т̣хакатха̄йам̣ пана висесанасса пуббанипа̄тавасенева аттхам̣ дассенто ‘‘джа̄табхан̣д̣ана̄’’ти а̄ха. калахо джа̄то етесанти калахаджа̄та̄ти еттха̄пи есева найо. калахасса пуббабха̄готи калахасса хетубхӯта̄ пат̣ибха̄га̄ там̣садисӣ ча анит̣т̣хакирийа̄. хаттхапара̄ма̄са̄дивасена̄ти куджджхитва̄ ан̃н̃аман̃н̃асса хаттхе гахетва̄ палапанааччхиндана̄дивасена. ‘‘айам̣ дхаммо, на̄йам̣ дхаммо’’тиа̄дина̄ вируддхава̄дабхӯтам̣ вива̄дам̣ а̄панна̄ти вива̄дапанна̄. тена̄ха ‘‘вируддхава̄дам̣ а̄панна̄’’ти. мукхасаннисситата̄йа ва̄ча̄ идха ‘‘мукха’’нти адхиппета̄ти а̄ха ‘‘пхаруса̄ ва̄ча̄ мукхасаттийо’’ти.

сатипи убхайесам̣ кала̄па̄нам̣ параматтхато бхеде пачураджанехи пана дувин̃н̃еййана̄наттам̣ кхӣродакасаммодитам̣ аччантаметам̣ сам̣сат̣т̣хам̣ вийа хутва̄ тит̣т̣хатӣти а̄ха ‘‘кхӣродакам̣ вийа бхӯта̄’’ти. йатха̄ кхӣран̃ча удакан̃ча ан̃н̃аман̃н̃ам̣ сам̣сандати, висум̣ на хоти, екаттам̣ вийа упети, евам̣ са̄маггивасена екаттӯпагатачиттуппа̄да̄ти аттхо. меттачиттам̣ паччупат̣т̣ха̄петва̄ олоканам̣ чаккхӯни вийа чаккхӯни на̄ма̄ти а̄ха ‘‘упасантехи меттачаккхӯхӣ’’ти. пийабха̄вадӣпака̄ни хи чаккхӯни пийачаккхӯни. памудитасса пӣти джа̄йатӣти памодапаччайабалавапӣтима̄ха. пан̃чаван̣н̣а̄ пӣти уппаджджатӣти кхуддика̄дибхедена пан̃чаппака̄ра̄ пӣти уппаджджати. пӣтиманасса̄ти та̄йа пӣтийа̄ пӣн̣итаманасса, пассаддхиа̄вахехи ул̣а̄рехи пӣтивегехи тинтачиттасса̄ти аттхо. вигатадаратхоти килесапарил̣а̄ха̄нам̣ дӯрӣбха̄вена вӯпасантадаратхо.

кена удакена да̄рито паббатаппадесоти катва̄ а̄ха ‘‘кандаро на̄ма̄’’тиа̄ди. удакасса йатха̄ниннам̣ паваттийа̄ надиниббаттанабха̄вена ‘‘надикун̃джо’’типи вуччати. са̄ват̣т̣а̄ надийо падара̄. ат̣т̣ха ма̄сети хемантагимхаутувасена ат̣т̣ха ма̄се. кхуддака̄ удакава̄хинийо са̄кха̄ вийа̄ти са̄кха̄. кхуддакасоббха̄ кусуббха̄ ока̄расса ука̄рам̣ катва̄. йаттха упари уннатаппадесато удакам̣ а̄гантва̄ тит̣т̣хати чева сандати ча, те кусуббха̄ кхуддакаа̄ва̄т̣а̄. кхуддаканадийоти паббатапа̄да̄дито никкханта̄ кхуддака̄ надийо.

париса̄суттаван̣н̣ана̄ нит̣т̣хита̄.

5-7. пат̣хамаа̄джа̄нӣйасутта̄диван̣н̣ана̄

97-99. пан̃чаме ануччхавикоти ран̃н̃о парибхун̃джанайогго. хаттхапа̄да̄диан̇гасамата̄йа̄ти хаттхапа̄да̄диавайавасамата̄йа, ран̃н̃о ва̄ сена̄йа ан̇габхӯтатта̄ ран̃н̃о ан̇ганти вуччати. а̄нетва̄ хунитаббанти а̄хунам̣, а̄хутӣти аттхато еканти а̄ха ‘‘а̄хутисан̇кха̄там̣ пин̣д̣апа̄та’’нти. дӯратопи а̄нетва̄ сӣлавантесу да̄таббассетам̣ адхивачанам̣. пин̣д̣апа̄танти ча нидассанаматтам̣. а̄нетва̄ хунитабба̄нан̃хи чӣвара̄дӣнам̣ чатуннам̣ паччайа̄наметам̣ адхивачанам̣ а̄хунанти. там̣ арахатӣти а̄хунеййо. пат̣иггахетум̣ йуттоти тасса махаппхалабха̄вакаран̣ато пат̣игган̣хитум̣ ануччхавико.

па̄хунакабхаттасса̄ти дисавидисато а̄гата̄нам̣ пийамана̄па̄нам̣ н̃а̄тимитта̄нам̣ аттха̄йа сакка̄ре пат̣ийаттасса а̄гантукабхаттасса. тан̃хи т̣хапетва̄ те татха̄рӯпе па̄хунаке сан̇гхассева да̄тум̣ йуттам̣, сан̇гхова там̣ пат̣иггахетум̣ йутто. сан̇гхасадисо хи па̄хунако наттхи. татха̄ хеса екасмим̣ буддхантаре вӣтиватте диссати, када̄чи асан̇кхйеййепи каппе вӣтиватте. аббокин̣н̣ан̃ча пийамана̄пата̄дикарехи дхаммехи саманна̄гато. евам̣ па̄хунамасса да̄тум̣ йуттам̣, па̄хунан̃ча пат̣иггахетум̣ йуттоти па̄хунеййо. айан̃хеттха адхиппа̄йо ‘‘н̃а̄тимитта̄ виппавут̣т̣ха̄ на чирассева сама̄гаччханти, анават̣т̣хита̄ ча тесу пийамана̄пата̄, на евамарийасан̇гхо, тасма̄ сан̇гхова па̄хунеййо’’ти.

даккханти ета̄йа сатта̄ йатха̄дхиппета̄хи сампаттӣхи вад̣д̣хантӣти даккхин̣а̄, паралокам̣ саддахитва̄ да̄нам̣. там̣ даккхин̣ам̣ арахати, даккхин̣а̄йа ва̄ хито йасма̄ махаппхалакаран̣ата̄йа висодхетӣти даккхин̣еййо.

пун̃н̃аттхикехи ан̃джали каран̣ӣйо еттха̄ти ан̃джаликаран̣ӣйо. убхо хеттха сираси патит̣т̣ха̄петва̄ саббалокена кайирама̄нам̣ ан̃джаликаммам̣ арахатӣти ва̄ ан̃джаликаран̣ӣйо. тена̄ха ‘‘ан̃джалипаггахан̣асса ануччхавико’’ти.

йадипи па̄л̣ийам̣ ‘‘ануттара’’нти вуттам̣, наттхи ито уттарам̣ висит̣т̣ханти хи ануттарам̣, самамписса пана наттхӣти дассенто ‘‘асадиса’’нти а̄ха. кхиттам̣ вуттам̣ бӣджам̣ махаппхалабха̄вакаран̣ена та̄йати раккхати, кхипанти вапанти еттха бӣджа̄нӣти ва̄ кхеттам̣, кеда̄ра̄ди, кхеттам̣ вийа кхеттам̣, пун̃н̃а̄нам̣ кхеттам̣ пун̃н̃аккхеттам̣. йатха̄ хи ран̃н̃о ва̄ амаччасса ва̄ са̄лӣнам̣ ва̄ йава̄нам̣ ва̄ вируханат̣т̣ха̄нам̣ ‘‘ран̃н̃о са̄ликкхетам̣ йаваккхета’’нти вуччати, евам̣ сан̇гхо саббалокасса пун̃н̃а̄нам̣ вируханат̣т̣ха̄нам̣. сан̇гхам̣ нисса̄йа хи локасса на̄наппака̄рахитасукхасам̣ваттаника̄ни пун̃н̃а̄ни вируханти, тасма̄ сан̇гхо ануттарам̣ пун̃н̃аккхеттам̣ локасса. сесам̣ сувин̃н̃еййамева. чхат̣т̣хасаттама̄ни утта̄наттха̄нева.

пат̣хамаа̄джа̄нӣйасутта̄диван̣н̣ана̄ нит̣т̣хита̄.

8. поттхакасуттаван̣н̣ана̄

100. ат̣т̣хаме навоти навава̄йимо. тена̄ха ‘‘каран̣ам̣ упа̄да̄йа вуччатӣ’’ти. ва̄камайаваттханти са̄н̣а̄дива̄каса̄т̣акам̣. дуббан̣н̣оти виван̣н̣о. дуккхасампхассоти кхарасампхассо. аппам̣ аггхатӣти аппаггхо. атибахум̣ аггханто каха̄пан̣аггханако хоти. парибхогамаджджхимоти парибхогака̄лавасена маджджхимо. со хи навабха̄вам̣ атиккамитва̄ джин̣н̣абха̄вам̣ аппатто маджджхе парибхогака̄лепи дуббан̣н̣о ча дуккхасампхассо ча аппаггхойева хоти. атибахум̣ аггханто ад̣д̣хам̣ аггхати, джин̣н̣ака̄ле пана ад̣д̣хама̄сакам̣ ва̄ ка̄кан̣икам̣ ва̄ аггхати. уккхалипарипун̃чхананти ка̄л̣уккхалипарипун̃чханам̣. навотипи упасампада̄йа пан̃чавассака̄лато хет̣т̣ха̄ джа̄тийа̄ сат̣т̣хивассопи навойева. дуббан̣н̣ата̄йа̄ти сарӣраван̣н̣енапи гун̣аван̣н̣енапи дуббан̣н̣ата̄йа. дуссӣласса хи парисамаджджхе ниттеджата̄йа сарӣраван̣н̣опи на сампаджджати, гун̣аван̣н̣ена ваттаббамева наттхи. ат̣т̣хакатха̄йам̣ пана сарӣраван̣н̣ена дуббан̣н̣ата̄пи гун̣аван̣н̣асса абха̄вена дуббан̣н̣ата̄йа̄ти вуттам̣.

йе кхо панасса̄ти йе кхо пана тасса упат̣т̣ха̄ка̄ ва̄ н̃а̄тимитта̄дайо ва̄ етам̣ пуггалам̣ севанти. тесанти тесам̣ пуггала̄нам̣ чха саттха̄ре севанта̄нам̣ миччха̄дит̣т̣хика̄нам̣ вийа. девадатте севанта̄нам̣ кока̄лика̄дӣнам̣ вийа ча там̣ севанам̣ дӣгхараттам̣ ахита̄йа дуккха̄йа хоти. маджджхимоти пан̃чавассака̄лато пат̣т̣ха̄йа йа̄ва нававассака̄ла̄ маджджхимо на̄ма. тхероти дасавассато пат̣т̣ха̄йа тхеро на̄ма. евама̄хам̣сӯти евам̣ ваданти. ким̣ ну кхо туйханти туйхам̣ ба̄ласса бхан̣итена ко аттхоти вуттам̣ хоти. татха̄рӯпанти татха̄джа̄тикам̣ татха̄сабха̄вам̣ уккхепанӣйакаммасса ка̄ран̣абхӯтам̣.

тӣхи каппа̄саам̣сӯхи суттам̣ кантитва̄ катаваттханти тайо каппа̄саам̣сӯ гахетва̄ кантитасуттена ва̄йитам̣ сукхумаваттхам̣, там̣ навава̄йимам̣ анаггхам̣ хоти, парибхогамаджджхимам̣ вӣсампи тим̣сампи сахасса̄ни аггхати, джин̣н̣ака̄ле, ат̣т̣хапи дасапи сахасса̄ни аггхати.

тесам̣ там̣ хотӣти тесам̣ самма̄самбуддха̄дайо севанта̄ вийа там̣ севанам̣ дӣгхараттам̣ хита̄йа сукха̄йа хоти. самма̄самбуддхан̃хи екам̣ нисса̄йа йа̄ваджджака̄ла̄ муччанакасатта̄нам̣ пама̄н̣ам̣ наттхи, татха̄ са̄рипуттаттхерамаха̄моггалла̄наттхере авасесе ча асӣти маха̄са̄ваке нисса̄йа саггагатасатта̄нам̣ пама̄н̣ам̣ наттхи, йа̄ваджджака̄ла̄ тесам̣ дит̣т̣ха̄нугатим̣ пат̣ипаннасатта̄нампи пама̄н̣ам̣ наттхийева. а̄дхеййам̣ гаччхатӣти тасса маха̄тхерасса там̣ аттханисситам̣ вачанам̣ йатха̄ гандхакаран̣д̣аке ка̄сикаваттхам̣ а̄дха̄таббатам̣ т̣хапетаббатам̣ гаччхати, евам̣ уттаман̇ге сирасмим̣ хадайе ча а̄дха̄таббатам̣ т̣хапетаббатам̣ гаччхати.

поттхакасуттаван̣н̣ана̄ нит̣т̣хита̄.

9. лон̣акапалласуттаван̣н̣ана̄

101. наваме йатха̄ йатха̄ каммам̣ каротӣти йена йена пака̄рена па̄н̣агха̄та̄дипа̄пакаммам̣ кароти. випа̄кам̣ пат̣исам̣ведийатева̄ти авадха̄ран̣ена каммасиддхийам̣ таббипа̄касса аппаватти на̄ма наттхӣти дӣпети. тенева̄ха ‘‘на хи сакка̄’’тиа̄ди. евам̣ сантанти бхумматтхе упайогавачананти а̄ха ‘‘евам̣ санте’’ти. абхисан̇кха̄равин̃н̃а̄н̣аниродхена̄ти каммавин̃н̃а̄н̣асса а̄йатим̣ ануппаттидхаммата̄паджджанена.

‘‘айампи кхо ка̄йо евам̣дхаммо евам̣бха̄вӣ евам̣анатӣто’’тиа̄дина̄ ка̄йасса асубха̄ничча̄диа̄ка̄раанупассана̄ ка̄йабха̄вана̄ти а̄ха ‘‘ка̄йа̄нупассана̄сан̇кха̄та̄йа та̄йа бха̄вана̄йа̄’’ти. ра̄га̄дӣнанти а̄ди-саддена досамоха̄нам̣ сан̇гахо дат̣т̣хаббо. ‘‘ра̄го кхо, а̄вусо, пама̄н̣акаран̣о, досо пама̄н̣акаран̣о, мохо пама̄н̣акаран̣о, те кхӣн̣а̄савасса бхиккхуно пахӣна̄ уччхиннамӯла̄ та̄ла̄ваттхуката̄ анабха̄вам̣ката̄ а̄йатим̣ ануппа̄дадхамма̄’’ти (ма. ни. 1.459) хи вуттам̣.

йатха̄ хи паббатапа̄де пӯтипан̣н̣асса удакам̣ на̄ма хоти, ка̄л̣аван̣н̣ам̣ олокента̄нам̣ бйа̄масатам̣ гамбхӣрам̣ вийа кха̄йати, йат̣т̣хим̣ ва̄ раджджум̣ ва̄ гахетва̄ минантасса пит̣т̣хипа̄доддхаран̣аматтампи на хоти, евамева екаччасса йа̄ва ра̄га̄дайо нуппаджджанти, та̄ва там̣ пуггалам̣ сан̃джа̄нитум̣ на сакка̄ хоти, сота̄панно вийа сакада̄га̄мӣ вийа ана̄га̄мӣ вийа ча кха̄йати. йада̄ панасса ра̄га̄дайо уппаджджанти, тада̄ ратто дут̣т̣хо мӯл̣хоти пан̃н̃а̄йати. ити те ра̄га̄дайо ‘‘еттако айа’’нти пуггаласса пама̄н̣ам̣ дассента̄ва уппаджджантӣти пама̄н̣акаран̣а̄ на̄ма вутта̄.

джа̄петунти джинадханам̣ ка̄тум̣. соти ра̄джа̄, маха̄матто ва̄. асса̄ти ан̃джалим̣ паггахетва̄ йа̄чантасса. сесаметтха утта̄намева.

лон̣акапалласуттаван̣н̣ана̄ нит̣т̣хита̄.

10. пам̣судховакасуттаван̣н̣ана̄

102. дасаме анӣхатадосанти анапанӣтатхӯлака̄л̣акам̣. анапанӣтакаса̄ванти анапагатасукхумака̄л̣акам̣. пахат̣аматтанти а̄хат̣аматтам̣.

дасакусалакаммапатхавасена уппаннам̣ читтам̣ читтамева, випассана̄па̄дакаат̣т̣хасама̄паттичиттам̣ випассана̄читтан̃ча тато читтато адхикам̣ читтанти адхичиттанти а̄ха ‘‘адхичиттанти саматхавипассана̄читта’’нти. ануйуттасса̄ти ануппаннасса уппа̄данавасена уппаннасса пат̣ибрӯханавасена ану ану йуттасса, таттха йуттаппайуттасса̄ти аттхо. еттха ча пуребхаттам̣ пин̣д̣а̄йа чаритва̄ паччха̄бхаттам̣ пин̣д̣апа̄таппат̣икканто нисӣданам̣ а̄да̄йа ‘‘асукасмим̣ руккхамӯле ва̄ ванасан̣д̣е ва̄ паббха̄ре ва̄ саман̣адхаммам̣ карисса̄мӣ’’ти никкхамантопи таттха гантва̄ хаттхехи ва̄ па̄дехи ва̄ нисаджджат̣т̣ха̄нато тин̣апан̣н̣а̄ни апанентопи адхичиттам̣ ануйуттойева. нисӣдитва̄ пана хаттхапа̄де дховитва̄ мӯлакаммат̣т̣ха̄нам̣ гахетва̄ бха̄ванам̣ ануйун̃джанто бха̄вана̄йа аппанам̣ аппатта̄йапи адхичиттамануйуттойева тадаттхенапи там̣саддавоха̄рато. читтасампанноти дхаммачиттасса саманна̄гататта̄ сампанначитто. пан̣д̣итаджа̄тикоти пан̣д̣итасабха̄во.

ка̄ме а̄раббха̄ти ваттхука̄ме а̄раббха. ка̄мара̄гасан̇кха̄тена ва̄ ка̄мена пат̣исам̣йутто витакко ка̄мавитакко. бйа̄паджджати читтам̣ етена̄ти бйа̄па̄до, досо. вихим̣санти ета̄йа сатте, вихим̣санам̣ ва̄ тесам̣ етанти вихим̣са̄, паресам̣ вихет̣хана̄ка̄рена паваттасса карун̣а̄пат̣ипаккхасса па̄падхаммассетам̣ адхивачанам̣. н̃а̄таке а̄раббха уппанно витаккоти н̃а̄таке а̄раббха гехасситапемавасена уппанно витакко. джанападама̄раббха уппанно витаккоти еттха̄пи есева найо. ахо вата мам̣…пе… уппанно витаккоти ‘‘ахо вата мам̣ паре на аваджа̄неййум̣, на хет̣т̣ха̄ катва̄ ман̃н̃еййум̣, па̄са̄н̣аччхаттам̣ вийа гарум̣ кареййу’’нти евам̣ уппаннавитакко. дасавипассанупаккилесавитакка̄ти обха̄са̄дидасавипассанупаккилесе а̄раббха уппаннавитакка̄.

авасит̣т̣ха̄ дхаммавитакка̄ етасса̄ти авасит̣т̣хадхаммавитакко, випассана̄сама̄дхи. на екаггабха̄ваппатто на екаггатам̣ патто. екам̣ удетӣти хи екоди, пат̣ипаккхехи анабхибхӯтатта̄ аггам̣ сет̣т̣хам̣ хутва̄ удетӣти аттхо. сет̣т̣хопи хи локе екоти вуччати, екасмим̣ а̄рамман̣е сама̄дха̄навасена паваттачиттассетам̣ адхивачанам̣. екодисса бха̄во екодибха̄во, екаггата̄йетам̣ адхивачанам̣.

нийакаджджхаттанти аттасанта̄нассетам̣ адхивачанам̣. гочараджджхаттанти идха нибба̄нам̣ адхиппетам̣. тена̄ха ‘‘екасмим̣ нибба̄нагочарейева тит̣т̣хатӣ’’ти. сут̣т̣ху нисӣдатӣти сама̄дхипат̣ипаккхе килесе саннисӣденто сут̣т̣ху нисӣдати. екаггам̣ хотӣти абйаггабха̄ваппаттийа̄ екаггам̣ хоти. самма̄ а̄дхийатӣти йатха̄ а̄рамман̣е сут̣т̣ху аппитам̣ хоти, евам̣ самма̄ саммадева а̄дхийати.

абхин̃н̃а̄ саччхикаран̣ӣйасса̄ти еттха ‘‘абхин̃н̃а̄йа саччхикаран̣ӣйасса̄’’ти ваттаббе ‘‘абхин̃н̃а̄’’ти йа-ка̄ралопена пана пуна ка̄лакирийа̄ниддесо катоти а̄ха ‘‘абхиджа̄нитва̄ паччаккхам̣ ка̄таббасса̄’’ти. абхин̃н̃а̄йа иддхивидха̄дин̃а̄н̣ена саччхикирийам̣ иддхивидхапаччанубхавана̄дикам̣ абхин̃н̃а̄саччхикаран̣ӣйанти евам̣ ва̄ еттха аттхо дат̣т̣хаббо. саккхибхаббатам̣ па̄пун̣а̄тӣти еттха пана йасса паччаккхам̣ аттхи, со саккхӣ, саккхино бхаббата̄ саккхибхаббата̄, саккхибхавананти вуттам̣ хоти. саккхӣ ча со бхаббо ча̄ти саккхибхаббо. айан̃хи иддхивидха̄дӣнам̣ бхаббо таттха ча саккхӣти саккхибхаббо, тасса бха̄во саккхибхаббата̄, там̣ па̄пун̣а̄тӣти аттхо.

абхин̃н̃а̄па̄дакаджджха̄на̄дибхедети еттха абхин̃н̃а̄па̄да̄ ча абхин̃н̃а̄па̄дакаджджха̄нан̃ча абхин̃н̃а̄па̄дакаджджха̄на̄ни. а̄ди-саддена арахаттан̃ча арахаттасса випассана̄ ча сан̇гахита̄ти дат̣т̣хаббам̣. тенева маджджхиманика̄йат̣т̣хакатха̄йам̣ (ма. ни. ат̣т̣ха. 2.198) –

‘‘сати сатиа̄йатанети сати сатика̄ран̣е. кин̃четтха ка̄ран̣ам̣? абхин̃н̃а̄ ва̄ абхин̃н̃а̄па̄дакаджджха̄нам̣ ва̄, аваса̄не пана арахаттам̣ ва̄ ка̄ран̣ам̣ арахаттасса випассана̄ ва̄ти ведитабба’’нти вуттам̣.

йан̃хи там̣ татра татра саккхибхаббата̄сан̇кха̄там̣ иддхивидхапаччанубхавана̄ди, тасса абхин̃н̃а̄ ка̄ран̣ам̣. атха иддхивидхапаччанубхавана̄ди абхин̃н̃а̄, евам̣ сати абхин̃н̃а̄па̄дакаджджха̄нам̣ ка̄ран̣ам̣. аваса̄не чхат̣т̣ха̄бхин̃н̃а̄йа пана арахаттам̣, арахаттасса випассана̄ ва̄ ка̄ран̣ам̣. арахаттан̃хи ‘‘куда̄ссу на̄ма̄хам̣ тада̄йатанам̣ упасампаджджа вихарисса̄ми, йадарийа̄ етарахи упасампаджджа вихарантӣ’’ти (ма. ни. 1.465; 3.307) ануттаресу вимоккхесу пихам̣ упат̣т̣хапетва̄ абхин̃н̃а̄ ниббаттентасса ка̄ран̣ам̣. идан̃ча са̄дха̄ран̣ам̣ на хоти, са̄дха̄ран̣авасена пана арахаттасса випассана̄ ка̄ран̣ам̣. имасмин̃хи сутте арахаттапхалавасена чхат̣т̣ха̄бхин̃н̃а̄ вутта̄. тенева̄ха ‘‘а̄сава̄нам̣ кхайа̄тиа̄ди четтха пхаласама̄паттивасена вуттанти ведитабба’’нти.

пам̣судховакасуттаван̣н̣ана̄ нит̣т̣хита̄.

11. нимиттасуттаван̣н̣ана̄

103. ека̄дасаме йехи пхалам̣ нимӣйати, уппаджджанат̣т̣ха̄не паккхипама̄нам̣ вийа хоти, та̄ни нимитта̄ни. тена̄ха ‘‘тӣн̣и ка̄ран̣а̄нӣ’’ти. ка̄лена ка̄ланти еттха ка̄лена̄ти бхумматтхе каран̣авачанам̣. ка̄ланти ча упайогавачананти а̄ха ‘‘ка̄ле ка̄ле’’ти. манаси ка̄табба̄ти читте ка̄табба̄, уппа̄детабба̄ти аттхо. упалаккхитасама̄дха̄на̄ка̄ро сама̄дхийева идха сама̄дхинимиттанти а̄ха ‘‘екаггата̄ хи идха сама̄дхинимиттанти вутта̄’’ти. т̣ха̄нам̣ там̣ читтам̣ косаджджа̄йа сам̣ваттеййа̄ти еттха т̣ха̄нам̣ аттхӣти вачанасесо. там̣ бха̄вана̄читтам̣ косаджджа̄йа сам̣ваттеййа, тасса сам̣ваттанасса ка̄ран̣ам̣ аттхӣти аттхо. там̣ ва̄ манасикаран̣ам̣ читтам̣ косаджджа̄йа сам̣ваттеййа, етасса т̣ха̄нам̣ ка̄ран̣ам̣ аттхӣти аттхо. тена̄ха ‘‘ка̄ран̣ам̣ виджджатӣ’’тиа̄ди. н̃а̄н̣аджаванти сан̇кха̄ресу аничча̄дивасена паваттама̄нам̣ пан̃н̃а̄джавам̣.

йам̣ кин̃чи суван̣н̣ата̄панайоггаан̇га̄рабха̄джанам̣ идха ‘‘укка̄’’ти адхиппетанти а̄ха ‘‘ан̇га̄ракапалла’’нти. саджджеййа̄ти йатха̄ таттха паккхиттам̣ суван̣н̣ам̣ таппати, евам̣ пат̣ийа̄дийеййа. а̄лимпеййа̄ти а̄дийеййа, джалеййа̄ти аттхо. тена̄ха ‘‘таттха ан̇га̄ре…пе… га̄ха̄пеййа̄’’ти. мӯса̄йа ва̄ паккхипеййа̄ти таттаке ва̄ паккхипеййа. упадха̄ретӣти саллаккхети.

нимиттасуттаван̣н̣ана̄ нит̣т̣хита̄.

лон̣акапаллаваггаван̣н̣ана̄ нит̣т̣хита̄.

дутийапан̣н̣а̄сакам̣ нит̣т̣хитам̣.

3. татийапан̣н̣а̄сакам̣