7. вел̣удва̄реййасуттам̣
1003. евам̣ ме сутам̣ – екам̣ самайам̣ бхагава̄ косалесу ча̄рикам̣ чарама̄но махата̄ бхиккхусан̇гхена саддхим̣ йена вел̣удва̄рам̣ на̄ма косала̄нам̣ бра̄хман̣ага̄мо тадавасари. ассосум̣ кхо те вел̣удва̄реййака̄ бра̄хман̣агахапатика̄ – ‘‘саман̣о кхалу, бхо, готамо сакйапутто сакйакула̄ паббаджито косалесу ча̄рикам̣ чарама̄но махата̄ бхиккхусан̇гхена саддхим̣ вел̣удва̄рам̣ ануппатто. там̣ кхо пана бхавантам̣ готамам̣ евам̣ калйа̄н̣о киттисаддо аббхуггато – ‘итипи со бхагава̄ арахам̣ самма̄самбуддхо виджджа̄чаран̣асампанно сугато локавидӯ ануттаро пурисадаммаса̄ратхи саттха̄ деваманусса̄нам̣ буддхо бхагава̄ [бхагава̄ти (сӣ. сйа̄. кам̣. пӣ.)]. со имам̣ локам̣ садевакам̣ сама̄ракам̣ сабрахмакам̣ сассаман̣абра̄хман̣им̣ паджам̣ садевамануссам̣ сайам̣ абхин̃н̃а̄ саччхикатва̄ паведети. со дхаммам̣ десети а̄дикалйа̄н̣ам̣ маджджхекалйа̄н̣ам̣ парийоса̄накалйа̄н̣ам̣ са̄ттхам̣ сабйан̃джанам̣, кевалапарипун̣н̣ам̣ парисуддхам̣ брахмачарийам̣ пака̄сети’. са̄дху кхо пана татха̄рӯпа̄нам̣ арахатам̣ дассанам̣ хотӣ’’ти.
атха кхо те вел̣удва̄реййака̄ бра̄хман̣агахапатика̄ йена бхагава̄ тенупасан̇камим̣су; упасан̇камитва̄ аппекачче бхагавантам̣ абхива̄детва̄ екамантам̣ нисӣдим̣су. аппекачче бхагавата̄ саддхим̣ саммодим̣су; саммоданӣйам̣ катхам̣ са̄ран̣ӣйам̣ вӣтиса̄ретва̄ екамантам̣ нисӣдим̣су. аппекачче йена бхагава̄ тенан̃джалим̣ пан̣а̄метва̄ екамантам̣ нисӣдим̣су. аппекачче бхагавато сантике на̄маготтам̣ са̄ветва̄ екамантам̣ нисӣдим̣су. аппекачче тун̣хӣбхӯта̄ екамантам̣ нисӣдим̣су. екамантам̣ нисинна̄ кхо те вел̣удва̄реййака̄ бра̄хман̣агахапатика̄ бхагавантам̣ етадавочум̣ – ‘‘майам̣, бхо готама, евам̣ка̄ма̄ евам̣чханда̄ евам̣адхиппа̄йа̄ – путтасамба̄дхасайанам̣ аджджха̄васеййа̄ма, ка̄сикачанданам̣ паччанубхавеййа̄ма, ма̄ла̄гандхавилепанам̣ дха̄реййа̄ма, джа̄тарӯпараджатам̣ са̄дийеййа̄ма, ка̄йасса бхеда̄ парам̣ маран̣а̄ сугатим̣ саггам̣ локам̣ упападжджеййа̄ма. тесам̣ но бхавам̣ готамо амха̄кам̣ евам̣ка̄ма̄нам̣ евам̣чханда̄нам̣ евам̣адхиппа̄йа̄нам̣ татха̄ дхаммам̣ десету йатха̄ майам̣ путтасамба̄дхасайанам̣ аджджха̄васеййа̄ма…пе… сугатим̣ саггам̣ локам̣ упападжджеййа̄ма̄’’ти.
‘‘аттӯпана̄йикам̣ во, гахапатайо, дхаммапарийа̄йам̣ десесса̄ми. там̣ сун̣а̄тха, са̄дхукам̣ манаси каротха; бха̄сисса̄мӣ’’ти. ‘‘евам̣, бхо’’ти кхо те вел̣удва̄реййака̄ бра̄хман̣агахапатика̄ бхагавато паччассосум̣. бхагава̄ етадавоча –
‘‘катамо ча, гахапатайо, аттупана̄йико дхаммапарийа̄йо? идха, гахапатайо, арийаса̄вако ити пат̣исан̃чиккхати – ‘ахам̣ кхосми джӣвитука̄мо амаритука̄мо сукхака̄мо дуккхаппат̣икӯло. йо кхо мам̣ джӣвитука̄мам̣ амаритука̄мам̣ сукхака̄мам̣ дуккхаппат̣икӯлам̣ джӣвита̄ воропеййа, на метам̣ асса пийам̣ мана̄пам̣. ахан̃чева кхо пана парам̣ джӣвитука̄мам̣ амаритука̄мам̣ сукхака̄мам̣ дуккхаппат̣икӯлам̣ джӣвита̄ воропеййам̣, парассапи там̣ асса аппийам̣ амана̄пам̣. йо кхо мйа̄йам̣ дхаммо аппийо амана̄по, парасса песо дхаммо аппийо амана̄по. йо кхо мйа̄йам̣ дхаммо аппийо амана̄по, катха̄хам̣ парам̣ тена сам̣йоджеййа’нти! со ити пат̣исан̇кха̄йа аттана̄ ча па̄н̣а̄типа̄та̄ пат̣ивирато хоти, паран̃ча па̄н̣а̄типа̄та̄ вераман̣ийа̄ сама̄дапети, па̄н̣а̄типа̄та̄ вераман̣ийа̄ ча ван̣н̣ам̣ бха̄сати. евамасса̄йам̣ ка̄йасама̄ча̄ро тикот̣ипарисуддхо хоти.
‘‘пуна чапарам̣, гахапатайо, арийаса̄вако ити пат̣исан̃чиккхати – ‘йо кхо ме адиннам̣ тхеййасан̇кха̄там̣ а̄дийеййа, на метам̣ асса пийам̣ мана̄пам̣. ахан̃чева кхо пана парасса адиннам̣ тхеййасан̇кха̄там̣ а̄дийеййам̣, парассапи там̣ асса аппийам̣ амана̄пам̣. йо кхо мйа̄йам̣ дхаммо аппийо амана̄по, парасса песо дхаммо аппийо амана̄по. йо кхо мйа̄йам̣ дхаммо аппийо амана̄по, катха̄хам̣ парам̣ тена сам̣йоджеййа’нти! со ити пат̣исан̇кха̄йа аттана̄ ча адинна̄да̄на̄ пат̣ивирато хоти, паран̃ча адинна̄да̄на̄ вераман̣ийа̄ сама̄дапети, адинна̄да̄на̄ вераман̣ийа̄ ча ван̣н̣ам̣ бха̄сати. евамасса̄йам̣ ка̄йасама̄ча̄ро тикот̣ипарисуддхо хоти.
‘‘пуна чапарам̣, гахапатайо, арийаса̄вако ити пат̣исан̃чиккхати – ‘йо кхо ме да̄ресу ча̄риттам̣ а̄паджджеййа, на метам̣ асса пийам̣ мана̄пам̣. ахан̃чева кхо пана парасса да̄ресу ча̄риттам̣ а̄паджджеййам̣, парассапи там̣ асса аппийам̣ амана̄пам̣. йо кхо мйа̄йам̣ дхаммо аппийо амана̄по, парасса песо дхаммо аппийо амана̄по. йо кхо мйа̄йам̣ дхаммо аппийо амана̄по, катха̄хам̣ парам̣ тена сам̣йоджеййа’нти! со ити пат̣исан̇кха̄йа аттана̄ ча ка̄месумиччха̄ча̄ра̄ пат̣ивирато хоти, паран̃ча ка̄месумиччха̄ча̄ра̄ вераман̣ийа̄ сама̄дапети, ка̄месумиччха̄ча̄ра̄ вераман̣ийа̄ ча ван̣н̣ам̣ бха̄сати. евамасса̄йам̣ ка̄йасама̄ча̄ро тикот̣ипарисуддхо хоти.
‘‘пуна чапарам̣, гахапатайо, арийаса̄вако ити пат̣исан̃чиккхати – ‘йо кхо ме муса̄ва̄дена аттхам̣ бхан̃джеййа, на метам̣ асса пийам̣ мана̄пам̣. ахан̃чева кхо пана парасса муса̄ва̄дена аттхам̣ бхан̃джеййам̣, парассапи там̣ асса аппийам̣ амана̄пам̣. йо кхо мйа̄йам̣ дхаммо аппийо амана̄по, парасса песо дхаммо аппийо амана̄по. йо кхо мйа̄йам̣ дхаммо аппийо амана̄по, катха̄хам̣ парам̣ тена сам̣йоджеййа’нти! со ити пат̣исан̇кха̄йа аттана̄ ча муса̄ва̄да̄ пат̣ивирато хоти, паран̃ча муса̄ва̄да̄ вераман̣ийа̄ сама̄дапети, муса̄ва̄да̄ вераман̣ийа̄ ча ван̣н̣ам̣ бха̄сати. евамасса̄йам̣ вачӣсама̄ча̄ро тикот̣ипарисуддхо хоти.
‘‘пуна чапарам̣, гахапатайо, арийаса̄вако ити пат̣исан̃чиккхати – йо кхо мам̣ писун̣а̄йа ва̄ча̄йа митте бхиндеййа [миттехи бхедеййа (сйа̄. кам̣. пӣ. ка.)], на метам̣ асса пийам̣ мана̄пам̣. ахан̃чева кхо пана парам̣ писун̣а̄йа ва̄ча̄йа митте бхиндеййам̣, парассапи там̣ асса аппийам̣ амана̄пам̣…пе… евамасса̄йам̣ вачӣсама̄ча̄ро тикот̣ипарисуддхо хоти.
‘‘пуна чапарам̣, гахапатайо, арийаса̄вако ити пат̣исан̃чиккхати – йо кхо мам̣ пхаруса̄йа ва̄ча̄йа самуда̄чареййа, на метам̣ асса пийам̣ мана̄пам̣. ахан̃чева кхо пана парам̣ пхаруса̄йа ва̄ча̄йа самуда̄чареййам̣, парассапи там̣ асса аппийам̣ амана̄пам̣. йо кхо мйа̄йам̣ дхаммо…пе… евамасса̄йам̣ вачӣсама̄ча̄ро тикот̣ипарисуддхо хоти.
‘‘пуна чапарам̣, гахапатайо, арийаса̄вако ити пат̣исан̃чиккхати – ‘йо кхо мам̣ сампхабха̄сена сампхаппала̄пабха̄сена самуда̄чареййа, на метам̣ асса пийам̣ мана̄пам̣. ахан̃чева кхо пана парам̣ сампхабха̄сена сампхаппала̄пабха̄сена самуда̄чареййам̣, парассапи там̣ асса аппийам̣ амана̄пам̣. йо кхо мйа̄йам̣ дхаммо аппийо амана̄по, парасса песо дхаммо аппийо амана̄по. йо кхо мйа̄йам̣ дхаммо аппийо амана̄по, катха̄хам̣ парам̣ тена сам̣йоджеййа’нти! со ити пат̣исан̇кха̄йа аттана̄ ча сампхаппала̄па̄ пат̣ивирато хоти, паран̃ча сампхаппала̄па̄ вераман̣ийа̄ сама̄дапети, сампхаппала̄па̄ вераман̣ийа̄ ча ван̣н̣ам̣ бха̄сати. евамасса̄йам̣ вачӣсама̄ча̄ро тикот̣ипарисуддхо хоти.
‘‘со буддхе авеччаппаса̄дена саманна̄гато хоти – итипи со бхагава̄…пе… саттха̄ деваманусса̄нам̣ буддхо бхагава̄ти; дхамме …пе… сан̇гхе авеччаппаса̄дена саманна̄гато хоти суппат̣ипанно бхагавато са̄вакасан̇гхо…пе… ануттарам̣ пун̃н̃аккхеттам̣ локасса̄ти. арийакантехи сӣлехи саманна̄гато хоти акхан̣д̣ехи…пе… сама̄дхисам̣ваттаникехи. йато кхо, гахапатайо, арийаса̄вако имехи саттахи саддхаммехи [дхаммехи (сӣ.)] саманна̄гато хоти имехи чатӯхи а̄кан̇кхийехи т̣ха̄нехи, со а̄кан̇кхама̄но аттана̄ва атта̄нам̣ бйа̄кареййа – ‘кхӣн̣анирайомхи кхӣн̣атираччха̄найони [кхӣн̣атираччха̄найонийо (сӣ. сйа̄. кам̣. пӣ.), кхӣн̣атираччха̄найонико (ка.)] кхӣн̣апеттивисайо кхӣн̣а̄па̄йадуггативинипа̄то, сота̄паннохамасми авинипа̄тадхаммо нийато самбодхипара̄йан̣о’’’ти.
евам̣ вутте вел̣удва̄реййака̄ бра̄хман̣агахапатика̄ бхагавантам̣ етадавочум̣ – ‘‘абхиккантам̣, бхо готама…пе… ете майам̣ бхавантам̣ готамам̣ саран̣ам̣ гаччха̄ма дхамман̃ча бхиккхусан̇гхан̃ча. упа̄саке но бхавам̣ готамо дха̄рету аджджатагге па̄н̣упете [па̄н̣упетам̣ (ка.)] саран̣ам̣ гате’’ти. саттамам̣.