15. дит̣т̣хивагго
1. аджджхаттасуттам̣
150. са̄ваттхинида̄нам̣. ‘‘кисмим̣ ну кхо, бхиккхаве, сати, ким̣ упа̄да̄йа уппаджджати аджджхаттам̣ сукхадуккха’’нти? бхагавам̣мӯлака̄ но, бханте, дхамма̄…пе… ‘‘рӯпе кхо, бхиккхаве, сати рӯпам̣ упа̄да̄йа уппаджджати аджджхаттам̣ сукхадуккхам̣. ведана̄йа сати…пе… сан̃н̃а̄йа сати… сан̇кха̄ресу сати… вин̃н̃а̄н̣е сати вин̃н̃а̄н̣ам̣ упа̄да̄йа уппаджджати аджджхаттам̣ сукхадуккхам̣. там̣ ким̣ ман̃н̃атха, бхиккхаве, рӯпам̣ ниччам̣ ва̄ аниччам̣ ва̄’’ти? ‘‘аниччам̣, бханте’’. ‘‘йам̣ пана̄ниччам̣ дуккхам̣ ва̄ там̣ сукхам̣ ва̄’’ти? ‘‘дуккхам̣, бханте’’. ‘‘йам̣ пана̄ниччам̣ дуккхам̣ випарин̣а̄мадхаммам̣, апи ну там̣ анупа̄да̄йа уппаджджеййа аджджхаттам̣ сукхадуккха’’нти? ‘‘но хетам̣, бханте’’. ‘‘ведана̄…пе… сан̃н̃а̄… сан̇кха̄ра̄… вин̃н̃а̄н̣ам̣ ниччам̣ ва̄ аниччам̣ ва̄’’ти? ‘‘аниччам̣, бханте’’. ‘‘йам̣ пана̄ниччам̣, дуккхам̣ ва̄ там̣ сукхам̣ ва̄’’ти? ‘‘дуккхам̣, бханте’’. ‘‘йам̣ пана̄ниччам̣ дуккхам̣ випарин̣а̄мадхаммам̣, апи ну там̣ анупа̄да̄йа уппаджджеййа аджджхаттам̣ сукхадуккха’’нти? ‘‘но хетам̣, бханте’’. ‘‘евам̣ пассам̣…пе… на̄парам̣ иттхатта̄йа̄ти паджа̄на̄тӣ’’ти. пат̣хамам̣.
2. етам̣мамасуттам̣
151. са̄ваттхинида̄нам̣. ‘‘кисмим̣ ну кхо, бхиккхаве, сати, ким̣ упа̄да̄йа, ким̣ абхинивисса – ‘етам̣ мама, есохамасми, есо ме атта̄’ти саманупассатӣ’’ти? бхагавам̣мӯлака̄ но, бханте, дхамма̄…пе… ‘‘рӯпе кхо, бхиккхаве, сати, рӯпам̣ упа̄да̄йа, рӯпам̣ абхинивисса …пе… вин̃н̃а̄н̣е сати, вин̃н̃а̄н̣ам̣ упа̄да̄йа, вин̃н̃а̄н̣ам̣ абхинивисса – ‘етам̣ мама, есохамасми, есо ме атта̄’ти саманупассати. там̣ ким̣ ман̃н̃атха, бхиккхаве, рӯпам̣ ниччам̣ ва̄ аниччам̣ ва̄’’ти? ‘‘аниччам̣, бханте’’…пе… випарин̣а̄мадхаммам̣, апи ну там̣ анупа̄да̄йа етам̣ мама, есохамасми, есо ме атта̄ти саманупассеййа̄ти? ‘‘но хетам̣, бханте’’. ‘‘ведана̄… сан̃н̃а̄… сан̇кха̄ра̄… вин̃н̃а̄н̣ам̣ ниччам̣ ва̄ аниччам̣ ва̄’’ти? ‘‘аниччам̣ бханте’’…пе… випарин̣а̄мадхаммам̣, апи ну там̣ анупа̄да̄йа етам̣ мама, есохамасми, есо ме атта̄ти саманупассеййа̄ти? ‘‘но хетам̣, бханте’’. ‘‘евам̣ пассам̣..пе… на̄парам̣ иттхатта̄йа̄ти паджа̄на̄тӣ’’ти. дутийам̣.
3. соатта̄суттам̣
152. са̄ваттхинида̄нам̣. ‘‘кисмим̣ ну кхо, бхиккхаве, сати, ким̣ упа̄да̄йа, ким̣ абхинивисса евам̣ дит̣т̣хи уппаджджати – ‘со атта̄, со локо, со печча бхависса̄ми ниччо дхуво сассато авипарин̣а̄мадхаммо’’’ти? бхагавам̣мӯлака̄ но, бханте, дхамма̄…пе…. ‘‘рӯпе кхо, бхиккхаве, сати, рӯпам̣ упа̄да̄йа, рӯпам̣ абхинивисса евам̣ дит̣т̣хи уппаджджати – ‘со атта̄, со локо, со печча бхависса̄ми ниччо дхуво сассато авипарин̣а̄мадхаммо’ти. ведана̄йа…пе… сан̃н̃а̄йа… сан̇кха̄ресу …пе… вин̃н̃а̄н̣е сати, вин̃н̃а̄н̣ам̣ упа̄да̄йа, вин̃н̃а̄н̣ам̣ абхинивисса евам̣ дит̣т̣хи уппаджджати – ‘со атта̄, со локо, со печча бхависса̄ми ниччо дхуво сассато авипарин̣а̄мадхаммо’’’ти.
‘‘там̣ ким̣ ман̃н̃атха, бхиккхаве, рӯпам̣ ниччам̣ ва̄ аниччам̣ ва̄’’ти? ‘‘аниччам̣, бханте’’. ‘‘йам̣ пана̄ниччам̣, дуккхам̣ ва̄ там̣ сукхам̣ ва̄’’ти? ‘‘дуккхам̣, бханте’’. ‘‘йам̣ пана̄ниччам̣ дуккхам̣ випарин̣а̄мадхаммам̣, апи ну там̣ анупа̄да̄йа евам̣ дит̣т̣хи уппаджджеййа – ‘со атта̄, со локо, со печча бхависса̄ми ниччо дхуво сассато авипарин̣а̄мадхаммо’’’ти? ‘‘но хетам̣, бханте’’. ‘‘ведана̄… сан̃н̃а̄… сан̇кха̄ра̄… вин̃н̃а̄н̣ам̣ ниччам̣ ва̄ аниччам̣ ва̄’’ти? ‘‘аниччам̣, бханте’’. ‘‘йам̣ пана̄ниччам̣ дуккхам̣ ва̄ там̣ сукхам̣ ва̄’’ти? ‘‘дуккхам̣, бханте’’. ‘‘йам̣ пана̄ниччам̣ дуккхам̣ випарин̣а̄мадхаммам̣, апи ну там̣ анупа̄да̄йа евам̣ дит̣т̣хи уппаджджеййа – ‘со атта̄ со локо, со печча бхависса̄ми ниччо дхуво сассато авипарин̣а̄мадхаммо’’’ти? ‘‘но хетам̣, бханте’’. евам̣ пассам̣…пе… на̄парам̣ иттхатта̄йа̄ти паджа̄на̄тӣти. татийам̣.
4. ночамесийа̄суттам̣
153. са̄ваттхинида̄нам̣. ‘‘кисмим̣ ну кхо, бхиккхаве, сати, ким̣ упа̄да̄йа, ким̣ абхинивисса евам̣ дит̣т̣хи уппаджджати – ‘но чассам̣, но ча ме сийа̄, на̄бхависса, на ме бхависсатӣ’’’ти? бхагавам̣мӯлака̄ но, бханте, дхамма̄…пе… ‘‘рӯпе кхо, бхиккхаве, сати, рӯпам̣ упа̄да̄йа, рӯпам̣ абхинивисса евам̣ дит̣т̣хи уппаджджати – ‘но чассам̣, но ча ме сийа̄, на̄бхависса, на ме бхависсатӣ’ти. ведана̄йа сати… сан̃н̃а̄йа сати… сан̇кха̄ресу сати… вин̃н̃а̄н̣е сати, вин̃н̃а̄н̣ам̣ упа̄да̄йа, вин̃н̃а̄н̣ам̣ абхинивисса, евам̣ дит̣т̣хи уппаджджати – ‘но чассам̣, но ча ме сийа̄, на̄бхависса, на ме бхависсатӣ’ти. там̣ ким̣ ман̃н̃атха, бхиккхаве, рӯпам̣ ниччам̣ ва̄ аниччам̣ ва̄’’ти? ‘‘аниччам̣, бханте’’. ‘‘йам̣ пана̄ниччам̣, дуккхам̣ ва̄ там̣ сукхам̣ ва̄’’ти? ‘‘дуккхам̣, бханте’’. ‘‘йам̣ пана̄ниччам̣ дуккхам̣ випарин̣а̄мадхаммам̣, апи ну там̣ анупа̄да̄йа евам̣ дит̣т̣хи уппаджджеййа – ‘но чассам̣, но ча ме сийа̄, на̄бхависса, на ме бхависсатӣ’’’ти? ‘‘но хетам̣, бханте’’. ‘‘ведана̄… сан̃н̃а̄… сан̇кха̄ра̄… вин̃н̃а̄н̣ам̣ ниччам̣ ва̄ аниччам̣ ва̄’’ти? ‘‘аниччам̣, бханте’’. ‘‘йам̣ пана̄ниччам̣, дуккхам̣ ва̄ там̣ сукхам̣ ва̄’’ти? ‘‘дуккхам̣, бханте’’. ‘‘йам̣ пана̄ниччам̣ дуккхам̣ випарин̣а̄мадхаммам̣, апи ну там̣ анупа̄да̄йа евам̣ дит̣т̣хи уппаджджеййа – ‘но чассам̣, но ча ме сийа̄, на̄бхависса, на ме бхависсатӣ’’’ти? ‘‘но хетам̣, бханте’’. ‘‘евам̣ пассам̣…пе… на̄парам̣ иттхатта̄йа̄ти паджа̄на̄тӣ’’ти. чатуттхам̣.
5. миччха̄дит̣т̣хисуттам̣
154. са̄ваттхинида̄нам̣. ‘‘кисмим̣ ну кхо, бхиккхаве, сати, ким̣ упа̄да̄йа, ким̣ абхинивисса миччха̄дит̣т̣хи уппаджджатӣ’’ти? бхагавам̣мӯлака̄ но, бханте, дхамма̄…пе… ‘‘рӯпе кхо, бхиккхаве, сати, рӯпам̣ упа̄да̄йа, рӯпам̣ абхинивисса миччха̄дит̣т̣хи уппаджджати. ведана̄йа сати… миччха̄дит̣т̣хи уппаджджати. сан̃н̃а̄йа сати… сан̇кха̄ресу сати… вин̃н̃а̄н̣е сати, вин̃н̃а̄н̣ам̣ упа̄да̄йа, вин̃н̃а̄н̣ам̣ абхинивисса миччха̄дит̣т̣хи уппаджджати. там̣ ким̣ ман̃н̃атха, бхиккхаве, рӯпам̣ ниччам̣ ва̄ аниччам̣ ва̄’’ти? ‘‘аниччам̣, бханте’’. ‘‘йам̣ пана̄ниччам̣…пе… апи ну там̣ анупа̄да̄йа миччха̄дит̣т̣хи уппаджджеййа̄’’ти? ‘‘но хетам̣, бханте’’. ‘‘ведана̄… сан̃н̃а̄… сан̇кха̄ра̄… вин̃н̃а̄н̣ам̣ ниччам̣ ва̄ аниччам̣ ва̄’’ти? ‘‘аниччам̣, бханте’’. ‘‘йам̣ пана̄ниччам̣, дуккхам̣ ва̄ там̣ сукхам̣ ва̄’’ти? ‘‘дуккхам̣, бханте’’. ‘‘йам̣ пана̄ниччам̣ дуккхам̣ випарин̣а̄мадхаммам̣, апи ну там̣ анупа̄да̄йа миччха̄дит̣т̣хи уппаджджеййа̄’’ти? ‘‘но хетам̣, бханте’’. ‘‘евам̣ пассам̣…пе… на̄парам̣ иттхатта̄йа̄ти паджа̄на̄тӣ’’ти.‘пан̃чамам̣.
6. сакка̄йадит̣т̣хисуттам̣
155. са̄ваттхинида̄нам̣. ‘‘кисмим̣ ну кхо, бхиккхаве, сати, ким̣ упа̄да̄йа, ким̣ абхинивисса сакка̄йадит̣т̣хи уппаджджатӣ’’ти? бхагавам̣мӯлака̄ но, бханте, дхамма̄…пе… ‘‘рӯпе кхо, бхиккхаве, сати, рӯпам̣ упа̄да̄йа, рӯпам̣ абхинивисса сакка̄йадит̣т̣хи уппаджджати. ведана̄йа сати… сан̃н̃а̄йа сати… сан̇кха̄ресу сати… вин̃н̃а̄н̣е сати, вин̃н̃а̄н̣ам̣ упа̄да̄йа, вин̃н̃а̄н̣ам̣ абхинивисса сакка̄йадит̣т̣хи уппаджджати. там̣ ким̣ ман̃н̃атха, бхиккхаве, рӯпам̣ ниччам̣ ва̄ аниччам̣ ва̄’’ти? ‘‘аниччам̣, бханте’’. ‘‘йам̣ пана̄ниччам̣…пе… апи ну там̣ анупа̄да̄йа сакка̄йадит̣т̣хи уппаджджеййа̄’’ти? ‘‘но хетам̣, бханте’’. ‘‘ведана̄… сан̃н̃а̄… сан̇кха̄ра̄… вин̃н̃а̄н̣ам̣ ниччам̣ ва̄ аниччам̣ ва̄’’ти? ‘‘аниччам̣, бханте’’. ‘‘йам̣ пана̄ниччам̣…пе… апи ну там̣ анупа̄да̄йа сакка̄йадит̣т̣хи уппаджджеййа̄’’ти? ‘‘но хетам̣, бханте’’. ‘‘евам̣ пассам̣…пе… на̄парам̣ иттхатта̄йа̄ти паджа̄на̄тӣ’’ти. чхат̣т̣хам̣.
7. атта̄нудит̣т̣хисуттам̣
156. са̄ваттхинида̄нам̣. ‘‘кисмим̣ ну кхо, бхиккхаве, сати, ким̣ упа̄да̄йа, ким̣ абхинивисса атта̄нудит̣т̣хи уппаджджатӣ’’ти? бхагавам̣мӯлака̄ но, бханте, дхамма̄…пе… ‘‘рӯпе кхо, бхиккхаве, сати, рӯпам̣ упа̄да̄йа, рӯпам̣ абхинивисса атта̄нудит̣т̣хи уппаджджати. ведана̄йа сати… сан̃н̃а̄йа сати… сан̇кха̄ресу сати… вин̃н̃а̄н̣е сати, вин̃н̃а̄н̣ам̣ упа̄да̄йа, вин̃н̃а̄н̣ам̣ абхинивисса атта̄нудит̣т̣хи уппаджджати. там̣ ким̣ ман̃н̃атха, бхиккхаве, рӯпам̣ ниччам̣ ва̄ аниччам̣ ва̄’’ти? ‘‘аниччам̣, бханте’’. ‘‘йам̣ пана̄ниччам̣…пе… апи ну там̣ анупа̄да̄йа атта̄нудит̣т̣хи уппаджджеййа̄’’ти? ‘‘но хетам̣, бханте’’. ‘‘ведана̄… сан̃н̃а̄… сан̇кха̄ра̄… вин̃н̃а̄н̣ам̣ ниччам̣ ва̄ аниччам̣ ва̄’’ти? ‘‘аниччам̣, бханте’’. ‘‘йам̣ пана̄ниччам̣…пе… апи ну там̣ анупа̄да̄йа атта̄нудит̣т̣хи уппаджджеййа̄’’ти? ‘‘но хетам̣, бханте’’. ‘‘евам̣ пассам̣…пе… на̄парам̣ иттхатта̄йа̄ти паджа̄на̄тӣ’’ти. саттамам̣.
8. абхинивесасуттам̣
157. са̄ваттхинида̄нам̣. ‘‘кисмим̣ ну кхо, бхиккхаве, сати, ким̣ упа̄да̄йа, ким̣ абхинивисса уппаджджанти сам̣йоджана̄бхинивесавинибандха̄’’ти? бхагавам̣мӯлака̄ но, бханте, дхамма̄…пе… ‘‘рӯпе кхо, бхиккхаве, сати, рӯпам̣ упа̄да̄йа, рӯпам̣ абхинивисса уппаджджанти сам̣йоджана̄бхинивесавинибандха̄. ведана̄йа сати… сан̃н̃а̄йа сати… сан̇кха̄ресу сати… вин̃н̃а̄н̣е сати, вин̃н̃а̄н̣ам̣ упа̄да̄йа, вин̃н̃а̄н̣ам̣ абхинивисса уппаджджанти сам̣йоджана̄бхинивесавинибандха̄. там̣ ким̣ ман̃н̃атха, бхиккхаве, рӯпам̣ ниччам̣ ва̄ аниччам̣ ва̄’’ти? ‘‘аниччам̣, бханте’’. ‘‘йам̣ пана̄ниччам̣…пе… апи ну там̣ анупа̄да̄йа уппаджджеййум̣ сам̣йоджана̄бхинивесавинибандха̄’’ти? ‘‘но хетам̣, бханте’’…пе… ‘‘евам̣ пассам̣…пе… на̄парам̣ иттхатта̄йа̄ти паджа̄на̄тӣ’’ти. ат̣т̣хамам̣.
9. дутийаабхинивесасуттам̣
158. са̄ваттхинида̄нам̣. ‘‘кисмим̣ ну кхо, бхиккхаве, сати, ким̣ упа̄да̄йа, ким̣ абхинивисса уппаджджанти сам̣йоджана̄бхинивесавинибандха̄джджхоса̄на̄’’ти? [винибандха̄ аджджхоса̄на̄ти (сӣ. ка.)] бхагавам̣мӯлака̄ но, бханте, дхамма̄…пе… ‘‘рӯпе кхо, бхиккхаве, сати, рӯпам̣ упа̄да̄йа, рӯпам̣ абхинивисса уппаджджанти сам̣йоджана̄бхинивесавинибандха̄джджхоса̄на̄. ведана̄йа сати … сан̃н̃а̄йа сати… сан̇кха̄ресу сати… вин̃н̃а̄н̣е сати, вин̃н̃а̄н̣ам̣ упа̄да̄йа, вин̃н̃а̄н̣ам̣ абхинивисса уппаджджанти сам̣йоджана̄бхинивесавинибандха̄джджхоса̄на̄. там̣ ким̣ ман̃н̃атха, бхиккхаве, рӯпам̣ ниччам̣ ва̄ аниччам̣ ва̄’’ти? ‘‘аниччам̣, бханте’’. ‘‘йам̣ пана̄ниччам̣…пе… апи ну там̣ анупа̄да̄йа уппаджджеййум̣ сам̣йоджана̄бхинивесавинибандха̄джджхоса̄на̄’’ти? ‘‘но хетам̣, бханте’’…пе… ‘‘евам̣ пассам̣…пе… на̄парам̣ иттхатта̄йа̄ти паджа̄на̄тӣ’’ти. навамам̣.
10. а̄нандасуттам̣
159. са̄ваттхинида̄нам̣. атха кхо а̄йасма̄ а̄нандо йена бхагава̄ тенупасан̇ками; упасан̇камитва̄…пе… бхагавантам̣ етадавоча – ‘‘са̄дху ме, бханте, бхагава̄ сам̣кхиттена дхаммам̣ десету, йамахам̣ бхагавато дхаммам̣ сутва̄ еко вӯпакат̣т̣хо аппаматто а̄та̄пӣ пахитатто вихареййа’’нти.
‘‘там̣ ким̣ ман̃н̃аси, а̄нанда, рӯпам̣ ниччам̣ ва̄ аниччам̣ ва̄’’ти? ‘‘аниччам̣, бханте’’. ‘‘йам̣ пана̄ниччам̣, дуккхам̣ ва̄ там̣ сукхам̣ ва̄’’ти? ‘‘дуккхам̣, бханте’’. ‘‘йам̣ пана̄ниччам̣ дуккхам̣ випарин̣а̄мадхаммам̣, каллам̣ ну там̣ саманупасситум̣ – ‘етам̣ мама, есохамасми, есо ме атта̄’’’ти? ‘‘но хетам̣, бханте’’. ‘‘ведана̄… сан̃н̃а̄… сан̇кха̄ра̄… вин̃н̃а̄н̣ам̣ ниччам̣ ва̄ аниччам̣ ва̄’’ти? ‘‘аниччам̣, бханте’’. ‘‘йам̣ пана̄ниччам̣, дуккхам̣ ва̄ там̣ сукхам̣ ва̄’’ти? ‘‘дуккхам̣, бханте’’. ‘‘йам̣ пана̄ниччам̣ дуккхам̣ випарин̣а̄мадхаммам̣, каллам̣ ну там̣ саманупасситум̣ – ‘етам̣ мама, есохамасми, есо ме атта̄’’’ти? ‘‘но хетам̣, бханте’’ [но хетам̣ бханте. тасма̄тиха̄нанда йам̣ кин̃чи рӯпам̣ атӣта̄на̄гатапаччуппаннам̣…пе… дат̣т̣хаббам̣. (сӣ. сйа̄. кам̣. пӣ.)]. ‘‘евам̣ пассам̣…пе… на̄парам̣ иттхатта̄йа̄ти паджа̄на̄тӣ’’ти. дасамам̣.
дит̣т̣хивагго пан̃чадасамо.
тассудда̄нам̣ –
аджджхаттикам̣ етам̣мама, соатта̄ ночамесийа̄;
миччха̄сакка̄йатта̄ну две, абхинивеса̄ а̄нандена̄ти.
упарипан̣н̣а̄сако саматто.
тасса упарипан̣н̣а̄сакасса ваггудда̄нам̣ –
анто дхаммакатхика̄ виджджа̄, куккул̣ам̣ дит̣т̣хипан̃чамам̣;
татийо пан̣н̣а̄сако вутто, нипа̄тоти павуччатӣти [нипа̄то тена вуччатӣти (сӣ. сйа̄. кам̣.)].
кхандхасам̣йуттам̣ саматтам̣.