5. кассапасам̣йуттам̣
1. сантут̣т̣хасуттам̣
144. са̄ваттхийам̣ вихарати…пе… ‘‘сантут̣т̣ха̄йам̣ [сантут̣т̣хойам̣ (сӣ.)], бхиккхаве, кассапо итарӣтарена чӣварена, итарӣтарачӣварасантут̣т̣хийа̄ ча ван̣н̣ава̄дӣ; на ча чӣварахету анесанам̣ аппатирӯпам̣ а̄паджджати; аладдха̄ ча чӣварам̣ на паритассати; ладдха̄ ча чӣварам̣ агадхито [агатхито (сӣ.)] амуччхито анаджджха̄панно а̄дӣнавадасса̄вӣ ниссаран̣апан̃н̃о парибхун̃джати’’.
‘‘сантут̣т̣ха̄йам̣, бхиккхаве, кассапо итарӣтарена пин̣д̣апа̄тена, итарӣтарапин̣д̣апа̄тасантут̣т̣хийа̄ ча ван̣н̣ава̄дӣ; на ча пин̣д̣апа̄тахету анесанам̣ аппатирӯпам̣ а̄паджджати; аладдха̄ ча пин̣д̣апа̄там̣ на паритассати; ладдха̄ ча пин̣д̣апа̄там̣ агадхито амуччхито анаджджха̄панно а̄дӣнавадасса̄вӣ ниссаран̣апан̃н̃о парибхун̃джати.
‘‘сантут̣т̣ха̄йам̣, бхиккхаве, кассапо итарӣтарена сена̄санена, итарӣтарасена̄санасантут̣т̣хийа̄ ча ван̣н̣ава̄дӣ; на ча сена̄санахету анесанам̣ аппатирӯпам̣ а̄паджджати; аладдха̄ ча сена̄санам̣ на паритассати; ладдха̄ ча сена̄санам̣ агадхито амуччхито анаджджха̄панно а̄дӣнавадасса̄вӣ ниссаран̣апан̃н̃о парибхун̃джати.
‘‘сантут̣т̣ха̄йам̣, бхиккхаве, кассапо итарӣтарена гила̄наппаччайабхесаджджапариккха̄рена, итарӣтарагила̄наппаччайабхесаджджапариккха̄расантут̣т̣хийа̄ ча ван̣н̣ава̄дӣ; на ча гила̄наппаччайабхесаджджапариккха̄рахету анесанам̣ аппатирӯпам̣ а̄паджджати; аладдха̄ ча гила̄наппаччайабхесаджджапариккха̄рам̣ на паритассати; ладдха̄ ча гила̄наппаччайабхесаджджапариккха̄рам̣ агадхито амуччхито анаджджха̄панно а̄дӣнавадасса̄вӣ ниссаран̣апан̃н̃о парибхун̃джати.
‘‘тасма̄тиха, бхиккхаве, евам̣ сиккхитаббам̣ – ‘сантут̣т̣ха̄ бхависса̄ма итарӣтарена чӣварена, итарӣтарачӣварасантут̣т̣хийа̄ ча ван̣н̣ава̄дино; на ча чӣварахету анесанам̣ аппатирӯпам̣ а̄паджджисса̄ма; аладдха̄ ча чӣварам̣ на ча паритассисса̄ма; ладдха̄ ча чӣварам̣ агадхита̄ амуччхита̄ анаджджха̄панна̄ а̄дӣнавадасса̄вино ниссаран̣апан̃н̃а̄ парибхун̃джисса̄ма’’’. (евам̣ саббам̣ ка̄таббам̣).
‘‘‘сантут̣т̣ха̄ бхависса̄ма итарӣтарена пин̣д̣апа̄тена…пе… сантут̣т̣ха̄ бхависса̄ма итарӣтарена сена̄санена…пе… сантут̣т̣ха̄ бхависса̄ма итарӣтарена гила̄наппаччайабхесаджджапариккха̄рена, итарӣтарагила̄наппаччайабхесаджджапариккха̄расантут̣т̣хийа̄ ча ван̣н̣ава̄дино; на ча гила̄наппаччайабхесаджджапариккха̄рахету анесанам̣ аппатирӯпам̣ а̄паджджисса̄ма аладдха̄ ча гила̄наппаччайабхесаджджапариккха̄рам̣ на паритассисса̄ма; ладдха̄ ча гила̄наппаччайабхесаджджапариккха̄рам̣ агадхита̄ амуччхита̄ анаджджха̄панна̄ а̄дӣнавадасса̄вино ниссаран̣апан̃н̃а̄ парибхун̃джисса̄ма̄’ти. еван̃хи во, бхиккхаве, сиккхитаббам̣. кассапена ва̄ хи во, бхиккхаве, овадисса̄ми йо ва̄ панасса [йо ва̄ пана (сӣ.), йо ва̄ (пӣ.)] кассапасадисо, овадитехи ча пана во татхатта̄йа пат̣ипаджджитабба’’нти. пат̣хамам̣.
2. аноттаппӣсуттам̣
145. евам̣ ме сутам̣ – екам̣ самайам̣ а̄йасма̄ ча маха̄кассапо а̄йасма̄ ча са̄рипутто ба̄ра̄н̣асийам̣ вихаранти исипатане мигада̄йе. атха кхо а̄йасма̄ са̄рипутто са̄йанхасамайам̣ пат̣исалла̄на̄ вут̣т̣хито йена̄йасма̄ маха̄кассапо тенупасан̇ками; упасан̇камитва̄ а̄йасмата̄ маха̄кассапена саддхим̣ саммоди. саммоданӣйам̣ катхам̣ са̄ран̣ӣйам̣ вӣтиса̄ретва̄ екамантам̣ нисӣди. екамантам̣ нисинно кхо а̄йасма̄ са̄рипутто а̄йасмантам̣ маха̄кассапам̣ етадавоча – ‘‘вуччати хидам̣, а̄вусо кассапа, ана̄та̄пӣ аноттаппӣ абхаббо самбодха̄йа абхаббо нибба̄на̄йа абхаббо ануттарасса йогаккхемасса адхигама̄йа; а̄та̄пӣ ча кхо оттаппӣ бхаббо самбодха̄йа бхаббо нибба̄на̄йа бхаббо ануттарасса йогаккхемасса адхигама̄йа̄’’ти.
‘‘китта̄вата̄ ну кхо, а̄вусо, ана̄та̄пӣ хоти аноттаппӣ абхаббо самбодха̄йа абхаббо нибба̄на̄йа абхаббо ануттарасса йогаккхемасса адхигама̄йа; китта̄вата̄ ча пана̄вусо, а̄та̄пӣ хоти оттаппӣ бхаббо самбодха̄йа бхаббо нибба̄на̄йа бхаббо ануттарасса йогаккхемасса адхигама̄йа̄’’ти? ‘‘идха̄вусо, бхиккху ‘ануппанна̄ ме па̄пака̄ акусала̄ дхамма̄ уппаджджама̄на̄ анаттха̄йа сам̣ваттеййу’нти на а̄таппам̣ кароти, ‘уппанна̄ ме па̄пака̄ акусала̄ дхамма̄ аппахӣйама̄на̄ анаттха̄йа сам̣ваттеййу’нти на а̄таппам̣ кароти, ‘ануппанна̄ ме кусала̄ дхамма̄нуппаджджама̄на̄ анаттха̄йа сам̣ваттеййу’нти на а̄таппам̣ кароти, ‘уппанна̄ ме кусала̄ дхамма̄ нируджджхама̄на̄ анаттха̄йа сам̣ваттеййу’нти на а̄таппам̣ кароти. евам̣ кхо, а̄вусо, ана̄та̄пӣ хоти’’.
‘‘катхан̃ча̄вусо, аноттаппӣ хоти? идха̄вусо, бхиккху ‘ануппанна̄ ме па̄пака̄ акусала̄ дхамма̄ уппаджджама̄на̄ анаттха̄йа сам̣ваттеййу’нти на оттаппати, ‘уппанна̄ ме па̄пака̄ акусала̄ дхамма̄ аппахӣйама̄на̄ анаттха̄йа сам̣ваттеййу’нти на оттаппати, ‘ануппанна̄ ме кусала̄ дхамма̄нуппаджджама̄на̄ анаттха̄йа сам̣ваттеййу’нти на оттаппати, ‘уппанна̄ ме кусала̄ дхамма̄ нируджджхама̄на̄ анаттха̄йа сам̣ваттеййу’нти на оттаппати. евам̣ кхо, а̄вусо, аноттаппӣ хоти. евам̣ кхо, а̄вусо, ана̄та̄пӣ аноттаппӣ абхаббо самбодха̄йа абхаббо нибба̄на̄йа абхаббо ануттарасса йогаккхемасса адхигама̄йа.
‘‘катхан̃ча̄вусо, а̄та̄пӣ хоти? идха̄вусо, бхиккху ‘ануппанна̄ ме па̄пака̄ акусала̄ дхамма̄ уппаджджама̄на̄ анаттха̄йа сам̣ваттеййу’нти а̄таппам̣ кароти, ‘уппанна̄ ме па̄пака̄ акусала̄ дхамма̄ аппахӣйама̄на̄ анаттха̄йа сам̣ваттеййу’нти а̄таппам̣ кароти, ануппанна̄ ме кусала̄ дхамма̄…пе… а̄таппам̣ кароти. евам̣ кхо, а̄вусо, а̄та̄пӣ хоти.
‘‘катхан̃ча̄вусо, оттаппӣ хоти? идха̄вусо, бхиккху ‘ануппанна̄ ме па̄пака̄ акусала̄ дхамма̄ уппаджджама̄на̄ анаттха̄йа сам̣ваттеййу’нти оттаппати, ‘уппанна̄ ме па̄пака̄ акусала̄ дхамма̄ аппахӣйама̄на̄ анаттха̄йа сам̣ваттеййу’нти оттаппати, ‘ануппанна̄ ме кусала̄ дхамма̄ ануппаджджама̄на̄ анаттха̄йа сам̣ваттеййу’нти оттаппати, ‘уппанна̄ ме кусала̄ дхамма̄ нируджджхама̄на̄ анаттха̄йа сам̣ваттеййу’нти оттаппати. евам̣ кхо, а̄вусо, оттаппӣ хоти. евам̣ кхо, а̄вусо, а̄та̄пӣ оттаппӣ бхаббо самбодха̄йа бхаббо нибба̄на̄йа бхаббо ануттарасса йогаккхемасса адхигама̄йа̄’’ти. дутийам̣.
3. чандӯпамасуттам̣
146. са̄ваттхийам̣ вихарати…пе… ‘‘чандӯпама̄, бхиккхаве, кула̄ни упасан̇каматха – апакассева ка̄йам̣, апакасса читтам̣, ниччанавака̄ кулесу аппагаббха̄ [аппагабба̄ (ка.)]. сеййатха̄пи, бхиккхаве, пурисо джарудапа̄нам̣ ва̄ олокеййа паббатависамам̣ ва̄ надӣвидуггам̣ ва̄ – апакассева ка̄йам̣, апакасса читтам̣; евамева кхо, бхиккхаве, чандӯпама̄ кула̄ни упасан̇каматха – апакассева ка̄йам̣, апакасса читтам̣, ниччанавака̄ кулесу аппагаббха̄’’.
‘‘кассапо, бхиккхаве, чандӯпамо кула̄ни упасан̇камати – апакассева ка̄йам̣, апакасса читтам̣, ниччанавако кулесу аппагаббхо. там̣ ким̣ ман̃н̃атха, бхиккхаве, катхам̣рӯпо бхиккху арахати кула̄ни упасан̇камиту’’нти? ‘‘бхагавам̣мӯлака̄ но, бханте, дхамма̄ бхагавам̣неттика̄ бхагавам̣пат̣исаран̣а̄. са̄дху вата, бханте, бхагавантам̣йева пат̣ибха̄ту етасса бха̄ситасса аттхо. бхагавато сутва̄ бхиккхӯ дха̄рессантӣ’’ти.
атха кхо бхагава̄ а̄ка̄се па̄н̣им̣ ча̄леси. ‘‘сеййатха̄пи, бхиккхаве, айам̣ а̄ка̄се па̄н̣и на саджджати на гайхати на баджджхати; евамева кхо, бхиккхаве, йасса кассачи бхиккхуно кула̄ни упасан̇камато кулесу читтам̣ на саджджати на гайхати на баджджхати – ‘лабханту ла̄бхака̄ма̄, пун̃н̃ака̄ма̄ каронту пун̃н̃а̄нӣ’ти; йатха̄сакена ла̄бхена аттамано хоти сумано, евам̣ паресам̣ ла̄бхена аттамано хоти сумано; еварӯпо кхо, бхиккхаве, бхиккху арахати кула̄ни упасан̇камитум̣.
‘‘кассапасса, бхиккхаве, кула̄ни упасан̇камато кулесу читтам̣ на саджджати на гайхати на баджджхати – ‘лабханту ла̄бхака̄ма̄, пун̃н̃ака̄ма̄ каронту пун̃н̃а̄нӣ’ти; йатха̄сакена ла̄бхена аттамано хоти сумано; евам̣ паресам̣ ла̄бхена аттамано хоти сумано.
‘‘там̣ ким̣ ман̃н̃атха, бхиккхаве, катхам̣рӯпасса бхиккхуно апарисуддха̄ дхаммадесана̄ хоти, катхам̣рӯпасса бхиккхуно парисуддха̄ дхаммадесана̄ хотӣ’’ти? ‘‘бхагавам̣мӯлака̄ но, бханте, дхамма̄ бхагавам̣неттика̄ бхагавам̣пат̣исаран̣а̄. са̄дху вата, бханте, бхагавантам̣йева пат̣ибха̄ту етасса бха̄ситасса аттхо. бхагавато сутва̄ бхиккхӯ дха̄рессантӣ’’ти. ‘‘тена хи, бхиккхаве, сун̣а̄тха, са̄дхукам̣ манаси каротха; бха̄сисса̄мӣ’’ти. ‘‘евам̣, бханте’’ти кхо те бхиккхӯ бхагавато паччассосум̣. бхагава̄ етадавоча –
‘‘йо хи кочи, бхиккхаве, бхиккху евам̣читто паресам̣ дхаммам̣ десети – ‘ахо вата ме дхаммам̣ сун̣еййум̣, сутва̄ ча пана дхаммам̣ пасӣдеййум̣, пасанна̄ ча ме пасанна̄ка̄рам̣ кареййу’нти; еварӯпасса кхо, бхиккхаве, бхиккхуно апарисуддха̄ дхаммадесана̄ хоти.
‘‘йо ча кхо, бхиккхаве, бхиккху евам̣читто паресам̣ дхаммам̣ десети – ‘сва̄ккха̄то бхагавата̄ дхаммо сандит̣т̣хико ака̄лико ехипассико опанеййико паччаттам̣ ведитаббо вин̃н̃ӯхӣти [вин̃н̃ӯхи (?)]. ахо, вата ме дхаммам̣ сун̣еййум̣, сутва̄ ча пана дхаммам̣ а̄джа̄неййум̣, а̄джа̄нитва̄ ча пана татхатта̄йа пат̣ипаджджеййу’нти. ити дхаммасудхамматам̣ пат̣ичча паресам̣ дхаммам̣ десети, ка̄рун̃н̃ам̣ пат̣ичча ануддайам̣ [анудайам̣ (бахӯсу) двиттака̄ран̣ам̣ пана гавеситаббам̣] пат̣ичча анукампам̣ упа̄да̄йа паресам̣ дхаммам̣ десети. еварӯпасса кхо, бхиккхаве, бхиккхуно парисуддха̄ дхаммадесана̄ хоти.
‘‘кассапо, бхиккхаве, евам̣читто паресам̣ дхаммам̣ десети – ‘сва̄ккха̄то бхагавата̄ дхаммо сандит̣т̣хико ака̄лико ехипассико опанеййико паччаттам̣ ведитаббо вин̃н̃ӯхӣти. ахо, вата ме дхаммам̣ сун̣еййум̣, сутва̄ ча пана дхаммам̣ а̄джа̄неййум̣, а̄джа̄нитва̄ ча пана татхатта̄йа пат̣ипаджджеййу’нти. ити дхаммасудхамматам̣ пат̣ичча паресам̣ дхаммам̣ десети, ка̄рун̃н̃ам̣ пат̣ичча ануддайам̣ пат̣ичча анукампам̣ упа̄да̄йа паресам̣ дхаммам̣ десети. кассапена ва̄ хи во, бхиккхаве, овадисса̄ми йо ва̄ панасса кассапасадисо, овадитехи ча пана во татхатта̄йа пат̣ипаджджитабба’’нти. татийам̣.
4. кулӯпакасуттам̣
147. са̄ваттхийам̣ вихарати…пе… ‘‘там̣ ким̣ ман̃н̃атха, бхиккхаве, катхам̣рӯпо бхиккху арахати кулӯпако хотум̣, катхам̣рӯпо бхиккху на арахати кулӯпако хоту’’нти? бхагавам̣мӯлака̄ но, бханте, дхамма̄…пе… бхагава̄ етадавоча –
‘‘йо хи кочи, бхиккхаве, бхиккху евам̣читто кула̄ни упасан̇камати – ‘дентуйева ме, ма̄ на̄дам̣су; бахукан̃н̃ева ме денту, ма̄ тхокам̣; пан̣ӣтан̃н̃ева ме денту, ма̄ лӯкхам̣; сӣгхан̃н̃ева ме денту, ма̄ дандхам̣; саккаччан̃н̃ева ме денту, ма̄ асаккачча’нти. тасса че, бхиккхаве, бхиккхуно евам̣читтасса кула̄ни упасан̇камато на денти, тена бхиккху сандӣйати; со татонида̄нам̣ дуккхам̣ доманассам̣ пат̣исам̣ведайати. тхокам̣ денти, но бахукам̣…пе… лӯкхам̣ денти, но пан̣ӣтам̣… дандхам̣ денти, но сӣгхам̣, тена бхиккху сандӣйати; со татонида̄нам̣ дуккхам̣ доманассам̣ пат̣исам̣ведайати. асаккаччам̣ денти, но саккаччам̣; тена бхиккху сандӣйати; со татонида̄нам̣ дуккхам̣ доманассам̣ пат̣исам̣ведайати. еварӯпо кхо, бхиккхаве, бхиккху на арахати кӯлӯпако хотум̣.
‘‘йо ча кхо, бхиккхаве, бхиккху евам̣читто кула̄ни упасан̇камати – ‘там̣ кутеттха лаббха̄ паракулесу – дентуйева ме, ма̄ на̄дам̣су; бахукан̃н̃ева ме денту, ма̄ тхокам̣; пан̣ӣтан̃н̃ева ме денту, ма̄ лӯкхам̣; дӣгхан̃н̃ева ме денту, ма̄ дандхам̣; саккаччан̃н̃ева ме денту, ма̄ асаккачча’нти. тасса че, бхиккхаве, бхиккхуно евам̣читтасса кула̄ни упасан̇камато на денти; тена бхиккху на сандӣйати; со на татонида̄нам̣ дуккхам̣ доманассам̣ пат̣исам̣ведайати. тхокам̣ денти, но бахукам̣; тена бхиккху на сандӣйати; со на татонида̄нам̣ дуккхам̣ доманассам̣ пат̣исам̣ведайати. лӯкхам̣ денти, но пан̣ӣтам̣; тена бхиккху на сандӣйати; со на татонида̄нам̣ дуккхам̣ доманассам̣ пат̣исам̣ведайати. дандхам̣ денти, но сӣгхам̣; тена бхиккху на сандӣйати; со на татонида̄нам̣ дуккхам̣ доманассам̣ пат̣исам̣ведайати. асаккаччам̣ денти, но саккаччам̣; тена бхиккху на сандӣйати; со на татонида̄нам̣ дуккхам̣ доманассам̣ пат̣исам̣ведайати. еварӯпо кхо, бхиккхаве, бхиккху арахати кулӯпако хотум̣.
‘‘кассапо, бхиккхаве, евам̣читто кула̄ни упасан̇камати – ‘там̣ кутеттха лаббха̄ паракулесу – дентуйева ме, ма̄ на̄дам̣су; бахукан̃н̃ева ме денту, ма̄ тхокам̣; пан̣ӣтан̃н̃ева ме денту, ма̄ лӯкхам̣; сӣгхан̃н̃ева ме денту, ма̄ дандхам̣; саккаччан̃н̃ева ме денту, ма̄ асаккачча’нти. тасса че, бхиккхаве, кассапасса евам̣читтасса кула̄ни упасан̇камато на денти; тена кассапо на сандӣйати; со на татонида̄нам̣ дуккхам̣ доманассам̣ пат̣исам̣ведайати. тхокам̣ денти, но бахукам̣; тена кассапо на сандӣйати; со на татонида̄нам̣ дуккхам̣ доманассам̣ пат̣исам̣ведайати. лӯкхам̣ денти, но пан̣ӣтам̣; тена кассапо на сандӣйати; со на татонида̄нам̣ дуккхам̣ доманассам̣ пат̣исам̣ведайати. дандхам̣ денти, но сӣгхам̣; тена кассапо на сандӣйати; со на татонида̄нам̣ дуккхам̣ доманассам̣ пат̣исам̣ведайати. асаккаччам̣ денти, но саккаччам̣; тена кассапо на сандӣйати; со на татонида̄нам̣ дуккхам̣ доманассам̣ пат̣исам̣ведайати. кассапена ва̄ хи во, бхиккхаве, овадисса̄ми йо ва̄ панасса кассапасадисо. овадитехи ча пана во татхатта̄йа пат̣ипаджджитабба’’нти. чатуттхам̣.
5. джин̣н̣асуттам̣
148. евам̣ ме сутам̣…пе… ра̄джагахе вел̣уване. атха кхо а̄йасма̄ маха̄кассапо йена бхагава̄ тенупасан̇ками; упасан̇камитва̄ бхагавантам̣ абхива̄детва̄ екамантам̣ нисӣди. екамантам̣ нисиннам̣ кхо а̄йасмантам̣ маха̄кассапам̣ бхагава̄ етадавоча – ‘‘джин̣н̣оси да̄ни твам̣, кассапа, гарука̄ни ча те има̄ни са̄н̣а̄ни пам̣сукӯла̄ни ниббасана̄ни. тасма̄тиха твам̣, кассапа, гахапата̄ни [гахапатика̄ни (сӣ.)] чева чӣвара̄ни дха̄рехи, нимантана̄ни ча бхун̃джа̄хи, мама ча сантике вихара̄хӣ’’ти.
‘‘ахам̣ кхо, бханте, дӣгхараттам̣ а̄ран̃н̃ико чева а̄ран̃н̃икаттасса ча ван̣н̣ава̄дӣ, пин̣д̣апа̄тико чева пин̣д̣апа̄тикаттасса ча ван̣н̣ава̄дӣ, пам̣сукӯлико чева пам̣сукӯликаттасса ча ван̣н̣ава̄дӣ, течӣварико чева течӣварикаттасса ча ван̣н̣ава̄дӣ, аппиччхо чева аппиччхата̄йа ча ван̣н̣ава̄дӣ, сантут̣т̣хо чева сантут̣т̣хийа̄ ча ван̣н̣ава̄дӣ, павивитто чева павивекасса ча ван̣н̣ава̄дӣ, асам̣сат̣т̣хо чева асам̣саггасса ча ван̣н̣ава̄дӣ, а̄раддхавӣрийо чева вӣрийа̄рамбхасса [вӣрийа̄раббхасса (ка.)] ча ван̣н̣ава̄дӣ’’ти.
‘‘ким̣ [кам̣ (ка.)] пана твам̣, кассапа, аттхавасам̣ сампассама̄но дӣгхараттам̣ а̄ран̃н̃ико чева а̄ран̃н̃икаттасса ча ван̣н̣ава̄дӣ, пин̣д̣апа̄тико чева…пе… пам̣сукӯлико чева… течӣварико чева… аппиччхо чева… сантут̣т̣хо чева… павивитто чева… асам̣сат̣т̣хо чева… а̄раддхавӣрийо чева вӣрийа̄рамбхасса ча ван̣н̣ава̄дӣ’’ти?
‘‘две кхва̄хам̣, бханте, аттхавасе сампассама̄но дӣгхараттам̣ а̄ран̃н̃ико чева а̄ран̃н̃икаттасса ча ван̣н̣ава̄дӣ, пин̣д̣апа̄тико чева…пе… пам̣сукӯлико чева… течӣварико чева… аппиччхо чева… сантут̣т̣хо чева… павивитто чева… асам̣сат̣т̣хо чева… а̄раддхавӣрийо чева вӣрийа̄рамбхасса ча ван̣н̣ава̄дӣ. аттано ча дит̣т̣хадхаммасукхавиха̄рам̣ сампассама̄но, паччхиман̃ча джанатам̣ анукампама̄но – ‘аппева на̄ма паччхима̄ джаната̄ дит̣т̣ха̄нугатим̣ а̄паджджеййум̣’ [а̄паджджеййа (сӣ. сйа̄. кам̣.)]. ‘йе кира те ахесум̣ буддха̄нубуддхаса̄вака̄ те дӣгхараттам̣ а̄ран̃н̃ика̄ чева ахесум̣ а̄ран̃н̃икаттасса ча ван̣н̣ава̄дино…пе… пин̣д̣апа̄тика̄ чева ахесум̣ …пе… пам̣сукӯлика̄ чева ахесум̣… течӣварика̄ чева ахесум̣… аппиччха̄ чева ахесум̣… сантут̣т̣ха̄ чева ахесум̣… павивитта̄ чева ахесум̣… асам̣сат̣т̣ха̄ чева ахесум̣… а̄раддхавӣрийа̄ чева ахесум̣ вӣрийа̄рамбхасса ча ван̣н̣ава̄дино’ти. те татхатта̄йа пат̣ипаджджиссанти, тесам̣ там̣ бхависсати дӣгхараттам̣ хита̄йа сукха̄йа.
‘‘име кхва̄хам̣, бханте, две аттхавасе сампассама̄но дӣгхараттам̣ а̄ран̃н̃ико чева а̄ран̃н̃икаттасса ча ван̣н̣ава̄дӣ, пин̣д̣апа̄тико чева…пе… пам̣сукӯлико чева… течӣварико чева… аппиччхо чева… сантут̣т̣хо чева… павивитто чева… асам̣сат̣т̣хо чева… а̄раддхавӣрийо чева вӣрийа̄рамбхасса ча ван̣н̣ава̄дӣ’’ти.
‘‘са̄дху са̄дху, кассапа. бахуджанахита̄йа кира твам̣, кассапа, пат̣ипанно бахуджанасукха̄йа лока̄нукампа̄йа аттха̄йа хита̄йа сукха̄йа деваманусса̄нам̣. тасма̄тиха твам̣, кассапа, са̄н̣а̄ни чева пам̣сукӯла̄ни дха̄рехи ниббасана̄ни, пин̣д̣а̄йа ча чара̄хи, аран̃н̃е ча вихара̄хӣ’’ти. пан̃чамам̣.
6. ова̄дасуттам̣
149. ра̄джагахе вел̣уване. атха кхо а̄йасма̄ маха̄кассапо йена бхагава̄ тенупасан̇ками; упасан̇камитва̄ бхагавантам̣ абхива̄детва̄ екамантам̣ нисӣди. екамантам̣ нисиннам̣ кхо а̄йасмантам̣ маха̄кассапам̣ бхагава̄ етадавоча – ‘‘овада, кассапа, бхиккхӯ; карохи, кассапа, бхиккхӯнам̣ дхаммим̣ катхам̣. ахам̣ ва̄, кассапа, бхиккхӯ овадеййам̣ твам̣ ва̄; ахам̣ ва̄ бхиккхӯнам̣ дхаммим̣ катхам̣ кареййам̣ твам̣ ва̄’’ти.
‘‘дуббача̄ кхо, бханте, етарахи бхиккхӯ, довачассакаран̣ехи дхаммехи саманна̄гата̄, аккхама̄, аппадаккхин̣агга̄хино ануса̄саним̣. идха̄хам̣, бханте, аддасам̣ бхан̣д̣ан̃ча [бхан̣д̣ун̃ча (сӣ.)] на̄ма бхиккхум̣ а̄нандасса саддхивиха̄рим̣ абхиджикан̃ча [а̄бхин̃джикан̃ча (сӣ. ка.), а̄бхиджджикан̃ча (сйа̄. кам̣.)] на̄ма бхиккхум̣ ануруддхасса саддхивиха̄рим̣ ан̃н̃аман̃н̃ам̣ сутена ачча̄ваданте – ‘ехи, бхиккху, ко бахутарам̣ бха̄сиссати, ко сундаратарам̣ бха̄сиссати, ко чиратарам̣ бха̄сиссатӣ’’’ти.
атха кхо бхагава̄ ан̃н̃атарам̣ бхиккхум̣ а̄мантеси – ‘‘ехи твам̣, бхиккху, мама вачанена бхан̣д̣ан̃ча бхиккхум̣ а̄нандасса саддхивиха̄рим̣ абхиджикан̃ча бхиккхум̣ ануруддхасса саддхивиха̄рим̣ а̄мантехи – ‘саттха̄ а̄йасманте а̄мантетӣ’’’ти. ‘‘евам̣, бханте’’ти кхо со бхиккху бхагавато пат̣иссутва̄ йена те бхиккхӯ тенупасан̇ками; упасан̇камитва̄ те бхиккхӯ етадавоча – ‘‘саттха̄ а̄йасманте а̄мантетӣ’’ти.
‘‘евама̄вусо’’ти кхо те бхиккхӯ тасса бхиккхуно пат̣иссутва̄ йена бхагава̄ тенупасан̇камим̣су; упасан̇камитва̄ бхагавантам̣ абхива̄детва̄ екамантам̣ нисӣдим̣су. екамантам̣ нисинне кхо те бхиккхӯ бхагава̄ етадавоча – ‘‘саччам̣ кира тумхе, бхиккхаве, ан̃н̃аман̃н̃ам̣ сутена ачча̄вадатха – ‘ехи, бхиккху, ко бахутарам̣ бха̄сиссати, ко сундаратарам̣ бха̄сиссати, ко чиратарам̣ бха̄сиссатӣ’’’ти? ‘‘евам̣, бханте’’. ‘‘ким̣ ну кхо ме тумхе, бхиккхаве, евам̣ дхаммам̣ деситам̣ а̄джа̄на̄тха – ‘етха тумхе, бхиккхаве, ан̃н̃аман̃н̃ам̣ сутена ачча̄вадатха – ехи, бхиккху, ко бахутарам̣ бха̄сиссати, ко сундаратарам̣ бха̄сиссати, ко чиратарам̣ бха̄сиссатӣ’’’ти? ‘‘но хетам̣, бханте’’. ‘‘но че кира ме тумхе, бхиккхаве, евам̣ дхаммам̣ деситам̣ а̄джа̄на̄тха, атха ким̣ чарахи тумхе, могхапуриса̄, ким̣ джа̄нанта̄ ким̣ пассанта̄ евам̣ сва̄ккха̄те дхаммавинайе паббаджита̄ сама̄на̄ ан̃н̃аман̃н̃ам̣ сутена ачча̄вадатха – ‘ехи, бхиккху, ко бахутарам̣ бха̄сиссати, ко сундаратарам̣ бха̄сиссати, ко чиратарам̣ бха̄сиссатӣ’’’ти.
атха кхо те бхиккхӯ бхагавато па̄десу сираса̄ нипатитва̄ бхагавантам̣ етадавочум̣ – ‘‘аччайо но, бханте, аччагама̄, йатха̄ба̄ле йатха̄мӯл̣хе йатха̄акусале [йатха̄ ба̄ле йатха̄ мӯл̣хе йатха̄ акусале (пӣ.), йатха̄ба̄лам̣ йатха̄мӯл̣хам̣ йатха̄акусалам̣ (?)], йе майам̣ евам̣ сва̄ккха̄те дхаммавинайе паббаджита̄ сама̄на̄ ан̃н̃аман̃н̃ам̣ сутена ачча̄вадимха – ‘ехи, бхиккху, ко бахутарам̣ бха̄сиссати, ко сундаратарам̣ бха̄сиссати, ко чиратарам̣ бха̄сиссатӣ’ти. тесам̣ но, бханте, бхагава̄ аччайам̣ аччайато пат̣игган̣ха̄ту а̄йатим̣ сам̣вара̄йа̄’’ти.
‘‘таггха тумхе, бхиккхаве, аччайо аччагама̄ йатха̄ба̄ле йатха̄мӯл̣хе йатха̄акусале, йе тумхе евам̣ сва̄ккха̄те дхаммавинайе паббаджита̄ сама̄на̄ ан̃н̃аман̃н̃ам̣ сутена ачча̄вадиттха – ‘ехи, бхиккху, ко бахутарам̣ бха̄сиссати, ко сундаратарам̣ бха̄сиссати, ко чиратарам̣ бха̄сиссатӣ’ти. йато ча кхо тумхе, бхиккхаве, аччайам̣ аччайато дисва̄ йатха̄дхаммам̣ пат̣икаротха, там̣ во майам̣ [майам̣ аччайам̣ (сӣ.)] пат̣игган̣ха̄ма. вуддхи хеса̄, бхиккхаве, арийасса винайе йо аччайам̣ аччайато дисва̄ йатха̄дхаммам̣ пат̣икароти а̄йатин̃ча сам̣варам̣ а̄паджджатӣ’’ти. чхат̣т̣хам̣.
7. дутийаова̄дасуттам̣
150. ра̄джагахе вихарати вел̣уване [са̄ваттхи, татра-етадавоча (сӣ.)]. атха кхо а̄йасма̄ маха̄кассапо йена бхагава̄ тенупасан̇ками…пе… екамантам̣ нисиннам̣ кхо а̄йасмантам̣ маха̄кассапам̣ бхагава̄ етадавоча – ‘‘овада, кассапа, бхиккхӯ; карохи, кассапа, бхиккхӯнам̣ дхаммим̣ катхам̣. ахам̣ ва̄, кассапа, бхиккхӯ овадеййам̣ твам̣ ва̄; ахам̣ ва̄ бхиккхӯнам̣ дхаммим̣ катхам̣ кареййам̣ твам̣ ва̄’’ти.
‘‘дуббача̄ кхо, бханте, етарахи бхиккхӯ, довачассакаран̣ехи дхаммехи саманна̄гата̄ аккхама̄ аппадаккхин̣агга̄хино ануса̄саним̣. йасса кассачи, бханте, саддха̄ наттхи кусалесу дхаммесу, хирӣ [хири (саббаттха)] наттхи кусалесу дхаммесу, оттаппам̣ наттхи кусалесу дхаммесу, вӣрийам̣ наттхи кусалесу дхаммесу, пан̃н̃а̄ наттхи кусалесу дхаммесу, тасса йа̄ ратти ва̄ дивасо ва̄ а̄гаччхати [а̄гаччханти (сӣ.)], ха̄нийева па̄т̣икан̇кха̄ кусалесу дхаммесу, но вуддхи.
‘‘сеййатха̄пи, бханте, ка̄л̣апаккхе чандасса йа̄ ратти ва̄ дивасо ва̄ а̄гаччхати, ха̄йатева ван̣н̣ена, ха̄йати ман̣д̣алена, ха̄йати а̄бха̄йа, ха̄йати а̄рохапарин̣а̄хена. евамева кхо, бханте, йасса кассачи саддха̄ наттхи кусалесу дхаммесу…пе… хирӣ наттхи… оттаппам̣ наттхи … вӣрийам̣ наттхи… пан̃н̃а̄ наттхи… кусалесу дхаммесу тасса йа̄ ратти ва̄ дивасо ва̄ а̄гаччхати, ха̄нийева па̄т̣икан̇кха̄ кусалесу дхаммесу, но вуддхи.
‘‘‘ассаддхо пурисапуггало’ти, бханте, париха̄наметам̣; ‘ахирико пурисапуггало’ти, бханте, париха̄наметам̣; ‘аноттаппӣ пурисапуггало’ти, бханте, париха̄наметам̣; ‘кусӣто пурисапуггало’ти, бханте, париха̄наметам̣; ‘дуппан̃н̃о пурисапуггало’ти, бханте, париха̄наметам̣; ‘кодхано пурисапуггало’ти, бханте, париха̄наметам̣; ‘упана̄хӣ пурисапуггало’ти, бханте, париха̄наметам̣; ‘на санти бхиккхӯ ова̄дака̄’ти, бханте, париха̄наметам̣.
‘‘йасса кассачи, бханте, саддха̄ аттхи кусалесу дхаммесу, хирӣ аттхи кусалесу дхаммесу, оттаппам̣ аттхи кусалесу дхаммесу, вӣрийам̣ аттхи кусалесу дхаммесу, пан̃н̃а̄ аттхи кусалесу дхаммесу, тасса йа̄ ратти ва̄ дивасо ва̄ а̄гаччхати, вуддхийева па̄т̣икан̇кха̄ кусалесу дхаммесу, но париха̄ни.
‘‘сеййатха̄пи, бханте, джун̣хапаккхе чандасса йа̄ ратти ва̄ дивасо ва̄ а̄гаччхати, вад̣д̣хатева ван̣н̣ена, вад̣д̣хати ман̣д̣алена, вад̣д̣хати а̄бха̄йа, вад̣д̣хати а̄рохапарин̣а̄хена. евамева кхо, бханте, йасса кассачи саддха̄ аттхи кусалесу дхаммесу… хирӣ аттхи…пе… оттаппам̣ аттхи… вӣрийам̣ аттхи… пан̃н̃а̄ аттхи кусалесу дхаммесу тасса йа̄ ратти ва̄ дивасо ва̄ а̄гаччхати, вуддхийева па̄т̣икан̇кха̄ кусалесу дхаммесу, но париха̄ни.
‘‘‘саддхо пурисапуггало’ти, бханте, апариха̄наметам̣; ‘хирима̄ пурисапуггало’ти, бханте, апариха̄наметам̣; ‘оттаппӣ пурисапуггало’ти, бханте, апариха̄наметам̣; ‘а̄раддхавӣрийо пурисапуггало’ти, бханте, апариха̄наметам̣; ‘пан̃н̃ава̄ пурисапуггало’ти, бханте, апариха̄наметам̣; ‘аккодхано пурисапуггало’ти, бханте, апариха̄наметам̣; ‘анупана̄хӣ пурисапуггало’ти, бханте, апариха̄наметам̣; ‘санти бхиккхӯ ова̄дака̄’ти, бханте, апариха̄намета’’нти.
‘‘са̄дху са̄дху, кассапа. йасса кассачи, кассапа, саддха̄ наттхи кусалесу дхаммесу…пе… хирӣ наттхи… оттаппам̣ наттхи… вӣрийам̣ наттхи… пан̃н̃а̄ наттхи кусалесу дхаммесу тасса йа̄ ратти ва̄ дивасо ва̄ а̄гаччхати, ха̄нийева па̄т̣икан̇кха̄ кусалесу дхаммесу, но вуддхи.
‘‘сеййатха̄пи, кассапа, ка̄л̣апаккхе чандасса йа̄ ратти ва̄ дивасо ва̄ а̄гаччхати, ха̄йатева ван̣н̣ена…пе… ха̄йати а̄рохапарин̣а̄хена. евамева кхо, кассапа, йасса кассачи саддха̄ наттхи кусалесу дхаммесу…пе… хирӣ наттхи… оттаппам̣ наттхи… вӣрийам̣ наттхи… пан̃н̃а̄ наттхи кусалесу дхаммесу тасса йа̄ ратти ва̄ дивасо ва̄ а̄гаччхати, ха̄нийева па̄т̣икан̇кха̄ кусалесу дхаммесу, но вуддхи. ‘ассаддхо пурисапуггало’ти, кассапа, париха̄наметам̣; ахирико…пе… аноттаппӣ… кусӣто… дуппан̃н̃о… кодхано… ‘упана̄хӣ пурисапуггало’ти, кассапа, париха̄наметам̣; ‘на санти бхиккхӯ ова̄дака̄’ти, кассапа, париха̄наметам̣.
‘‘йасса кассачи, кассапа, саддха̄ аттхи кусалесу дхаммесу…пе… хирӣ аттхи… оттаппам̣ аттхи… вӣрийам̣ аттхи… пан̃н̃а̄ аттхи кусалесу дхаммесу тасса йа̄ ратти ва̄ дивасо ва̄ а̄гаччхати, вуддхийева па̄т̣икан̇кха̄ кусалесу дхаммесу, но париха̄ни.
‘‘сеййатха̄пи, кассапа, джун̣хапаккхе чандасса йа̄ ратти ва̄ дивасо ва̄ а̄гаччхати, вад̣д̣хатева ван̣н̣ена, вад̣д̣хати ман̣д̣алена, вад̣д̣хати а̄бха̄йа, вад̣д̣хати а̄рохапарин̣а̄хена. евамева кхо, кассапа, йасса кассачи саддха̄ аттхи кусалесу дхаммесу хирӣ аттхи… оттаппам̣ аттхи… вӣрийам̣ аттхи… пан̃н̃а̄ аттхи кусалесу дхаммесу тасса йа̄ ратти ва̄ дивасо ва̄ а̄гаччхати, вуддхийева па̄т̣икан̇кха̄ кусалесу дхаммесу, но париха̄ни.
‘‘‘саддхо пурисапуггало’ти, кассапа, апариха̄наметам̣; хирима̄…пе… оттаппӣ… а̄раддхавӣрийо… пан̃н̃ава̄… аккодхано… ‘анупана̄хӣ пурисапуггало’ти, кассапа, апариха̄наметам̣; ‘санти бхиккхӯ ова̄дака̄’ти, кассапа, апариха̄намета’’нти. саттамам̣.
8. татийаова̄дасуттам̣
151. ра̄джагахе каландаканива̄пе [са̄ваттхи, а̄ра̄ме (сӣ.)]. атха кхо а̄йасма̄ маха̄кассапо йена бхагава̄ тенупасан̇ками; упасан̇камитва̄ бхагавантам̣ абхива̄детва̄ екамантам̣ нисӣди. екамантам̣ нисиннам̣ кхо а̄йасмантам̣ маха̄кассапам̣ бхагава̄ етадавоча – ‘‘овада, кассапа, бхиккхӯ; карохи, кассапа, бхиккхӯнам̣ дхаммим̣ катхам̣. ахам̣ ва̄, кассапа, бхиккхӯнам̣ овадеййам̣ твам̣ ва̄; ахам̣ ва̄ бхиккхӯнам̣ дхаммим̣ катхам̣ кареййам̣ твам̣ ва̄’’ти.
‘‘дуббача̄ кхо, бханте, етарахи бхиккхӯ, довачассакаран̣ехи дхаммехи саманна̄гата̄, аккхама̄, аппадаккхин̣агга̄хино ануса̄санӣ’’нти. ‘‘татха̄ хи пана, кассапа, пуббе тхера̄ бхиккхӯ а̄ран̃н̃ика̄ чева ахесум̣ а̄ран̃н̃икаттасса ча ван̣н̣ава̄дино, пин̣д̣апа̄тика̄ чева ахесум̣ пин̣д̣апа̄тикаттасса ча ван̣н̣ава̄дино, пам̣сукӯлика̄ чева ахесум̣ пам̣сукӯликаттасса ча ван̣н̣ава̄дино, течӣварика̄ чева ахесум̣ течӣварикаттасса ча ван̣н̣ава̄дино, аппиччха̄ чева ахесум̣ аппиччхата̄йа ча ван̣н̣ава̄дино, сантут̣т̣ха̄ чева ахесум̣ сантут̣т̣хийа̄ ча ван̣н̣ава̄дино, павивитта̄ чева ахесум̣ павивекасса ча ван̣н̣ава̄дино, асам̣сат̣т̣ха̄ чева ахесум̣ асам̣саггасса ча ван̣н̣ава̄дино, а̄раддхавӣрийа̄ чева ахесум̣ вӣрийа̄рамбхасса ча ван̣н̣ава̄дино.
‘‘татра йо хоти бхиккху а̄ран̃н̃ико чева а̄ран̃н̃икаттасса ча ван̣н̣ава̄дӣ, пин̣д̣апа̄тико чева пин̣д̣апа̄тикаттасса ча ван̣н̣ава̄дӣ, пам̣сукӯлико чева пам̣сукӯликаттасса ча ван̣н̣ава̄дӣ, течӣварико чева течӣварикаттасса ча ван̣н̣ава̄дӣ, аппиччхо чева аппиччхата̄йа ча ван̣н̣ава̄дӣ, сантут̣т̣хо чева сантут̣т̣хийа̄ ча ван̣н̣ава̄дӣ, павивитто чева павивекасса ча ван̣н̣ава̄дӣ, асам̣сат̣т̣хо чева асам̣саггасса ча ван̣н̣ава̄дӣ, а̄раддхавӣрийо чева вӣрийа̄рамбхасса ча ван̣н̣ава̄дӣ, там̣ тхера̄ бхиккхӯ а̄санена нимантенти – ‘ехи, бхиккху, ко на̄ма̄йам̣ бхиккху, бхаддако вата̄йам̣ бхиккху, сиккха̄ка̄мо вата̄йам̣ бхиккху; ехи, бхиккху, идам̣ а̄санам̣ нисӣда̄хӣ’’’ти.
‘‘татра, кассапа, нава̄нам̣ бхиккхӯнам̣ евам̣ хоти – ‘йо кира со хоти бхиккху а̄ран̃н̃ико чева а̄ран̃н̃икаттасса ча ван̣н̣ава̄дӣ, пин̣д̣апа̄тико чева…пе… пам̣сукӯлико чева… течӣварико чева… аппиччхо чева… сантут̣т̣хо чева… павивитто чева… асам̣сат̣т̣хо чева… а̄раддхавӣрийо чева вӣрийа̄рамбхасса ча ван̣н̣ава̄дӣ, там̣ тхера̄ бхиккхӯ а̄санена нимантенти – ехи, бхиккху, ко на̄ма̄йам̣ бхиккху, бхаддако вата̄йам̣ бхиккху, сиккха̄ка̄мо вата̄йам̣ бхиккху; ехи, бхиккху, идам̣ а̄санам̣ нисӣда̄хӣ’ти. те татхатта̄йа пат̣ипаджджанти; тесам̣ там̣ хоти дӣгхараттам̣ хита̄йа сукха̄йа.
‘‘етарахи пана, кассапа, тхера̄ бхиккхӯ на чева а̄ран̃н̃ика̄ на ча а̄ран̃н̃икаттасса ван̣н̣ава̄дино, на чева пин̣д̣апа̄тика̄ на ча пин̣д̣апа̄тикаттасса ван̣н̣ава̄дино, на чева пам̣сукӯлика̄ на ча пам̣сукӯликаттасса ван̣н̣ава̄дино, на чева течӣварика̄ на ча течӣварикаттасса ван̣н̣ава̄дино, на чева аппиччха̄ на ча аппиччхата̄йа ван̣н̣ава̄дино, на чева сантут̣т̣ха̄ на ча сантут̣т̣хийа̄ ван̣н̣ава̄дино, на чева павивитта̄ на ча павивекасса ван̣н̣ава̄дино, на чева асам̣сат̣т̣ха̄ на ча асам̣саггасса ван̣н̣ава̄дино, на чева а̄раддхавӣрийа̄ на ча вӣрийа̄рамбхасса ван̣н̣ава̄дино.
‘‘татра йо хоти бхиккху н̃а̄то йасассӣ ла̄бхӣ чӣвара-пин̣д̣апа̄та-сена̄санагила̄наппаччайабхесаджджапариккха̄ра̄нам̣ там̣ тхера̄ бхиккхӯ а̄санена нимантенти – ‘ехи, бхиккху, ко на̄ма̄йам̣ бхиккху, бхаддако вата̄йам̣ бхиккху, сабрахмача̄рика̄мо вата̄йам̣ бхиккху; ехи, бхиккху, идам̣ а̄санам̣ нисӣда̄хӣ’’’ти.
‘‘татра, кассапа, нава̄нам̣ бхиккхӯнам̣ евам̣ хоти – ‘йо кира со хоти бхиккху н̃а̄то йасассӣ ла̄бхӣ чӣвара-пин̣д̣апа̄та-сена̄сана-гила̄наппаччайабхесаджджапариккха̄ра̄нам̣ там̣ тхера̄ бхиккхӯ а̄санена нимантенти – ехи, бхиккху, ко на̄ма̄йам̣ бхиккху, бхаддако вата̄йам̣ бхиккху, сабрахмача̄рика̄мо вата̄йам̣ бхиккху; ехи, бхиккху, идам̣ а̄санам̣ нисӣда̄хӣ’ти. те татхатта̄йа пат̣ипаджджанти. тесам̣ там̣ хоти дӣгхараттам̣ ахита̄йа дуккха̄йа. йан̃хи там̣, кассапа, самма̄ вадама̄но вадеййа – ‘упаддута̄ брахмача̄рӣ брахмача̄рӯпаддавена абхипаттхана̄ [абхибхавана̄ (сӣ.)] брахмача̄рӣ брахмача̄риабхипаттханена̄’ти [брахмача̄риабхибхаванена̄ти (сӣ.)], етарахи там̣, кассапа, самма̄ вадама̄но вадеййа – ‘упаддута̄ брахмача̄рӣ брахмача̄рӯпаддавена абхипаттхана̄ брахмача̄рӣ брахмача̄риабхипаттханена̄’’’ти. ат̣т̣хамам̣.
9. джха̄на̄бхин̃н̃асуттам̣
152. са̄ваттхийам̣ вихарати…пе… ‘‘ахам̣, бхиккхаве, йа̄вадева а̄кан̇кха̄ми вивиччева ка̄мехи вивичча акусалехи дхаммехи савитаккам̣ савича̄рам̣ вивекаджам̣ пӣтисукхам̣ пат̣хамам̣ джха̄нам̣ упасампаджджа вихара̄ми. кассапопи, бхиккхаве, йа̄вадева а̄кан̇кхати вивиччева ка̄мехи вивичча акусалехи дхаммехи савитаккам̣ савича̄рам̣ вивекаджам̣ пӣтисукхам̣ пат̣хамам̣ джха̄нам̣ упасампаджджа вихарати’’.
‘‘ахам̣, бхиккхаве, йа̄вадева а̄кан̇кха̄ми витаккавича̄ра̄нам̣ вӯпасама̄ аджджхаттам̣ сампаса̄данам̣ четасо екодибха̄вам̣ авитаккам̣ авича̄рам̣ сама̄дхиджам̣ пӣтисукхам̣ дутийам̣ джха̄нам̣ упасампаджджа вихара̄ми. кассапопи, бхиккхаве, йа̄вадева а̄кан̇кхати витаккавича̄ра̄нам̣ вӯпасама̄…пе… дутийам̣ джха̄нам̣ упасампаджджа вихарати.
‘‘ахам̣, бхиккхаве, йа̄вадева а̄кан̇кха̄ми пӣтийа̄ ча вира̄га̄ упеккхако ча вихара̄ми сато ча сампаджа̄но сукхан̃ча ка̄йена пат̣исам̣ведеми, йам̣ там̣ арийа̄ а̄чиккханти – ‘упеккхако сатима̄ сукхавиха̄рӣ’ти татийам̣ джха̄нам̣ упасампаджджа вихара̄ми. кассапопи, бхиккхаве, йа̄вадева а̄кан̇кхати пӣтийа̄ ча вира̄га̄ упеккхако ча вихарати сато ча сампаджа̄но, сукхан̃ча ка̄йена пат̣исам̣ведети, йам̣ там̣ арийа̄ а̄чиккханти – ‘упеккхако сатима̄ сукхавиха̄рӣ’ти татийам̣ джха̄нам̣ упасампаджджа вихарати.
‘‘ахам̣, бхиккхаве, йа̄вадева а̄кан̇кха̄ми сукхасса ча паха̄на̄ дуккхасса ча паха̄на̄ пуббева соманассадоманасса̄нам̣ аттхан̇гама̄ адуккхамасукхам̣ упеккха̄сатипа̄рисуддхим̣ чатуттхам̣ джха̄нам̣ упасампаджджа вихара̄ми. кассапопи, бхиккхаве, йа̄вадева а̄кан̇кхати сукхасса ча паха̄на̄ …пе… чатуттхам̣ джха̄нам̣ упасампаджджа вихарати.
‘‘ахам̣, бхиккхаве, йа̄вадева а̄кан̇кха̄ми саббасо рӯпасан̃н̃а̄нам̣ саматиккама̄ пат̣игхасан̃н̃а̄нам̣ аттхан̇гама̄ на̄наттасан̃н̃а̄нам̣ аманасика̄ра̄ ананто а̄ка̄соти а̄ка̄са̄нан̃ча̄йатанам̣ упасампаджджа вихара̄ми. кассапопи, бхиккхаве, йа̄вадева а̄кан̇кхати саббасо рӯпасан̃н̃а̄нам̣ саматиккама̄…пе… а̄ка̄са̄нан̃ча̄йатанам̣ упасампаджджа вихарати.
‘‘ахам̣, бхиккхаве, йа̄вадева а̄кан̇кха̄ми саббасо а̄ка̄са̄нан̃ча̄йатанам̣ саматиккамма анантам̣ вин̃н̃а̄н̣анти вин̃н̃а̄н̣ан̃ча̄йатанам̣ упасампаджджа вихара̄ми. кассапопи, бхиккхаве, йа̄вадева а̄кан̇кхати саббасо а̄ка̄са̄нан̃ча̄йатанам̣ саматиккамма анантам̣ вин̃н̃а̄н̣анти вин̃н̃а̄н̣ан̃ча̄йатанам̣ упасампаджджа вихарати.
‘‘ахам̣, бхиккхаве, йа̄вадева а̄кан̇кха̄ми саббасо вин̃н̃а̄н̣ан̃ча̄йатанам̣ саматиккамма ‘наттхи кин̃чӣ’ти а̄кин̃чан̃н̃а̄йатанам̣ упасампаджджа вихара̄ми. кассапопи, бхиккхаве, йа̄вадева а̄кан̇кхати…пе… а̄кин̃чан̃н̃а̄йатанам̣ упасампаджджа вихарати.
‘‘ахам̣, бхиккхаве, йа̄вадева а̄кан̇кха̄ми саббасо а̄кин̃чан̃н̃а̄йатанам̣ саматиккамма невасан̃н̃а̄на̄сан̃н̃а̄йатанам̣ упасампаджджа вихара̄ми. кассапопи, бхиккхаве, йа̄вадева а̄кан̇кхати…пе… невасан̃н̃а̄на̄сан̃н̃а̄йатанам̣ упасампаджджа вихарати.
‘‘ахам̣, бхиккхаве, йа̄вадева а̄кан̇кха̄ми саббасо невасан̃н̃а̄на̄сан̃н̃а̄йатанам̣ саматиккамма сан̃н̃а̄ведайитаниродхам̣ упасампаджджа вихара̄ми. кассапопи, бхиккхаве…пе… сан̃н̃а̄ведайитаниродхам̣ упасампаджджа вихарати.
‘‘ахам̣, бхиккхаве, йа̄вадева а̄кан̇кха̄ми анекавихитам̣ иддхивидхам̣ паччанубхоми – екопи хутва̄ бахудха̄ хоми, бахудха̄пи хутва̄ еко хоми; а̄вибха̄вам̣, тиробха̄вам̣, тирокут̣т̣ам̣, тиропа̄ка̄рам̣, тиропаббатам̣, асаджджама̄но гаччха̄ми, сеййатха̄пи а̄ка̄се; патхавийа̄пи уммуджджанимуджджам̣ кароми, сеййатха̄пи удаке; удакепи абхиджджама̄не гаччха̄ми, сеййатха̄пи патхавийам̣; а̄ка̄сепи паллан̇кена кама̄ми, сеййатха̄пи паккхӣ сакун̣о; имепи чандимасӯрийе евам̣махиддхике евам̣маха̄нубха̄ве па̄н̣ина̄ паримаса̄ми паримаджджа̄ми; йа̄ва брахмалока̄пи ка̄йена васам̣ ваттеми. кассапопи, бхиккхаве, йа̄вадева а̄кан̇кхати анекавихитам̣ иддхивидхам̣ паччанубхоти…пе… йа̄ва брахмалока̄пи ка̄йена васам̣ ваттети.
‘‘ахам̣, бхиккхаве, йа̄вадева а̄кан̇кха̄ми дибба̄йа сотадха̄туйа̄ висуддха̄йа атиккантама̄нусика̄йа убхо садде сун̣а̄ми, диббе ча ма̄нусе ча, йе дӯре сантике ча. кассапопи, бхиккхаве, йа̄вадева а̄кан̇кхати дибба̄йа сотадха̄туйа̄…пе… дӯре сантике ча.
‘‘ахам̣, бхиккхаве, йа̄вадева а̄кан̇кха̄ми парасатта̄нам̣ парапуггала̄нам̣ четаса̄ чето паричча паджа̄на̄ми – сара̄гам̣ ва̄ читтам̣ сара̄гам̣ читтанти паджа̄на̄ми, вӣтара̄гам̣ ва̄ читтам̣ вӣтара̄гам̣ читтанти паджа̄на̄ми, садосам̣ ва̄ читтам̣…пе… вӣтадосам̣ ва̄ читтам̣… самохам̣ ва̄ читтам̣… вӣтамохам̣ ва̄ читтам̣… сам̣кхиттам̣ ва̄ читтам̣… виккхиттам̣ ва̄ читтам̣… махаггатам̣ ва̄ читтам̣… амахаггатам̣ ва̄ читтам̣… сауттарам̣ ва̄ читтам̣… ануттарам̣ ва̄ читтам̣… сама̄хитам̣ ва̄ читтам̣… асама̄хитам̣ ва̄ читтам̣… вимуттам̣ ва̄ читтам̣… авимуттам̣ ва̄ читтам̣ авимуттам̣ читтанти паджа̄на̄ми. кассапопи, бхиккхаве, йа̄вадева а̄кан̇кхати парасатта̄нам̣ парапуггала̄нам̣ четаса̄ чето паричча паджа̄на̄ти – сара̄гам̣ ва̄ читтам̣ сара̄гам̣ читтанти паджа̄на̄ти…пе… авимуттам̣ ва̄ читтам̣ авимуттам̣ читтанти паджа̄на̄ти.
‘‘ахам̣, бхиккхаве, йа̄вадева а̄кан̇кха̄ми анекавихитам̣ пуббенива̄сам̣ ануссара̄ми, сеййатхидам̣ – екампи джа̄тим̣ двепи джа̄тийо тиссопи джа̄тийо чатассопи джа̄тийо пан̃чапи джа̄тийо дасапи джа̄тийо вӣсампи джа̄тийо тим̣сампи джа̄тийо чатта̄лӣсампи джа̄тийо пан̃н̃а̄сампи джа̄тийо джа̄тисатампи джа̄тисахассампи джа̄тисатасахассампи, анекепи сам̣ват̣т̣акаппе анекепи виват̣т̣акаппе анекепи сам̣ват̣т̣авиват̣т̣акаппе – ‘амутра̄сим̣ евам̣на̄мо евам̣готто евам̣ван̣н̣о евама̄ха̄ро евам̣сукхадуккхаппат̣исам̣ведӣ евама̄йупарийанто, со тато чуто амутра удапа̄дим̣; татра̄па̄сим̣ евам̣на̄мо евам̣готто евам̣ван̣н̣о евама̄ха̄ро евам̣сукхадуккхаппат̣исам̣ведӣ евама̄йупарийанто, со тато чуто идхӯпапанно’ти. ити са̄ка̄рам̣ сауддесам̣ анекавихитам̣ пуббенива̄сам̣ ануссара̄ми. кассапопи, бхиккхаве, йа̄вадева а̄кан̇кхати анекавихитам̣ пуббенива̄сам̣ ануссарати, сеййатхидам̣ – екампи джа̄тим̣…пе… ити са̄ка̄рам̣ сауддесам̣ анекавихитам̣ пуббенива̄сам̣ ануссарати.
‘‘ахам̣, бхиккхаве, йа̄вадева а̄кан̇кха̄ми диббена чаккхуна̄ висуддхена атиккантама̄нусакена сатте пасса̄ми чавама̄не упападжджама̄не хӣне пан̣ӣте суван̣н̣е дуббан̣н̣е, сугате дуггате йатха̄каммӯпаге сатте паджа̄на̄ми – ‘име вата, бхонто, сатта̄ ка̄йадуччаритена саманна̄гата̄ вачӣдуччаритена саманна̄гата̄ манодуччаритена саманна̄гата̄ арийа̄нам̣ упава̄дака̄ миччха̄дит̣т̣хика̄ миччха̄дит̣т̣хикаммасама̄да̄на̄; те ка̄йасса бхеда̄ парам̣ маран̣а̄ апа̄йам̣ дуггатим̣ винипа̄там̣ нирайам̣ упапанна̄, име ва̄ пана, бхонто, сатта̄ ка̄йасучаритена саманна̄гата̄ вачӣсучаритена саманна̄гата̄ маносучаритена саманна̄гата̄ арийа̄нам̣ анупава̄дака̄ самма̄дит̣т̣хика̄ самма̄дит̣т̣хикаммасама̄да̄на̄; те ка̄йасса бхеда̄ парам̣ маран̣а̄ сугатим̣ саггам̣ локам̣ упапанна̄’ти. ити диббена чаккхуна̄ висуддхена атиккантама̄нусакена сатте пасса̄ми чавама̄не упападжджама̄не хӣне пан̣ӣте суван̣н̣е дуббан̣н̣е, сугате дуггате йатха̄каммӯпаге сатте паджа̄на̄ми. кассапопи, бхиккхаве, йа̄вадева а̄кан̇кхати диббена чаккхуна̄ висуддхена атиккантама̄нусакена сатте пассати чавама̄не…пе… йатха̄каммӯпаге сатте паджа̄на̄ти.
‘‘ахам̣, бхиккхаве, а̄сава̄нам̣ кхайа̄ ана̄савам̣ четовимуттим̣ пан̃н̃а̄вимуттим̣ дит̣т̣хева дхамме сайам̣ абхин̃н̃а̄ саччхикатва̄ упасампаджджа вихара̄ми. кассапопи, бхиккхаве, а̄сава̄нам̣ кхайа̄ ана̄савам̣ четовимуттим̣ пан̃н̃а̄вимуттим̣ дит̣т̣хева дхамме сайам̣ абхин̃н̃а̄ саччхикатва̄ упасампаджджа вихаратӣ’’ти. навамам̣.
10. упассайасуттам̣
153. евам̣ ме сутам̣ – екам̣ самайам̣ а̄йасма̄ маха̄кассапо са̄ваттхийам̣ вихарати джетаване ана̄тхапин̣д̣икасса а̄ра̄ме. атха кхо а̄йасма̄ а̄нандо пуббан̣хасамайам̣ нива̄сетва̄ паттачӣварама̄да̄йа йена̄йасма̄ маха̄кассапо тенупасан̇ками; упасан̇камитва̄ а̄йасмантам̣ маха̄кассапам̣ етадавоча – ‘‘а̄йа̄ма, бханте кассапа, йена ан̃н̃атаро бхиккхунупассайо тенупасан̇камисса̄ма̄’’ти. ‘‘гаччха твам̣, а̄вусо а̄нанда, бахукиччо твам̣ бахукаран̣ӣйо’’ти. дутийампи кхо а̄йасма̄ а̄нандо а̄йасмантам̣ маха̄кассапам̣ етадавоча – ‘‘а̄йа̄ма, бханте кассапа, йена ан̃н̃атаро бхиккхунупассайо тенупасан̇камисса̄ма̄’’ти. ‘‘гаччха твам̣, а̄вусо а̄нанда, бахукиччо твам̣ бахукаран̣ӣйо’’ти. татийампи кхо а̄йасма̄ а̄нандо а̄йасмантам̣ маха̄кассапам̣ етадавоча – ‘‘а̄йа̄ма, бханте кассапа, йена ан̃н̃атаро бхиккхунупассайо тенупасан̇камисса̄ма̄’’ти.
атха кхо а̄йасма̄ маха̄кассапо пуббан̣хасамайам̣ нива̄сетва̄ паттачӣварама̄да̄йа а̄йасмата̄ а̄нандена паччха̄саман̣ена йена ан̃н̃атаро бхиккхунупассайо тенупасан̇ками; упасан̇камитва̄ пан̃н̃атте а̄сане нисӣди. атха кхо самбахула̄ бхиккхунийо йена̄йасма̄ маха̄кассапо тенупасан̇камим̣су; упасан̇камитва̄ а̄йасмантам̣ маха̄кассапам̣ абхива̄детва̄ екамантам̣ нисӣдим̣су. екамантам̣ нисинна̄ кхо та̄ бхиккхунийо а̄йасма̄ маха̄кассапо дхаммийа̄ катха̄йа сандассеси сама̄дапеси самуттеджеси сампахам̣сеси. атха кхо а̄йасма̄ маха̄кассапо та̄ бхиккхунийо дхаммийа̄ катха̄йа сандассетва̄ сама̄дапетва̄ самуттеджетва̄ сампахам̣сетва̄ ут̣т̣ха̄йа̄сана̄ пакка̄ми.
атха кхо тхуллатисса̄ бхиккхунӣ анаттамана̄ анаттаманава̄чам̣ ниччха̄реси – ‘‘ким̣ пана аййо маха̄кассапо, аййасса а̄нандасса ведехамунино саммукха̄ дхаммам̣ бха̄ситаббам̣ ман̃н̃ати? сеййатха̄пи на̄ма сӯчива̄н̣иджако сӯчика̄расса сантике сӯчим̣ виккетаббам̣ ман̃н̃еййа; евамева аййо маха̄кассапо аййасса а̄нандасса ведехамунино саммукха̄ дхаммам̣ бха̄ситаббам̣ ман̃н̃атӣ’’ти.
ассоси кхо а̄йасма̄ маха̄кассапо тхуллатисса̄йа бхиккхунийа̄ имам̣ ва̄чам̣ бха̄сама̄на̄йа. атха кхо а̄йасма̄ маха̄кассапо а̄йасмантам̣ а̄нандам̣ етадавоча – ‘‘ким̣ ну кхо, а̄вусо а̄нанда, ахам̣ сӯчива̄н̣иджако, твам̣ сӯчика̄ро; уда̄ху ахам̣ сӯчика̄ро, твам̣ сӯчива̄н̣иджако’’ти? ‘‘кхама, бханте кассапа, ба̄ло ма̄туга̄мо’’ти. ‘‘а̄гамехи твам̣, а̄вусо а̄нанда, ма̄ те сан̇гхо уттари упапариккхи’’.
‘‘там̣ ким̣ ман̃н̃аси, а̄вусо а̄нанда, апи ну твам̣ бхагавато саммукха̄ бхиккхусан̇гхе упанӣто – ‘ахам̣, бхиккхаве, йа̄вадева а̄кан̇кха̄ми вивиччева ка̄мехи вивичча акусалехи дхаммехи савитаккам̣ савича̄рам̣ вивекаджам̣ пӣтисукхам̣ пат̣хамам̣ джха̄нам̣ упасампаджджа вихара̄ми. а̄нандопи, бхиккхаве, йа̄вадева а̄кан̇кхати вивиччева ка̄мехи вивичча акусалехи дхаммехи савитаккам̣ савича̄рам̣ вивекаджам̣ пӣтисукхам̣ пат̣хамам̣ джха̄нам̣ упасампаджджа вихаратӣ’’’ти? ‘‘но хетам̣, бханте’’.
‘‘ахам̣ кхо, а̄вусо, бхагавато саммукха̄ бхиккхусан̇гхе упанӣто – ‘ахам̣, бхиккхаве, йа̄вадева а̄кан̇кха̄ми вивиччева ка̄мехи вивичча акусалехи дхаммехи савитаккам̣ савича̄рам̣ вивекаджам̣ пӣтисукхам̣ пат̣хамам̣ джха̄нам̣ упасампаджджа вихара̄ми. кассапопи, бхиккхаве, йа̄вадева а̄кан̇кхати вивиччева ка̄мехи вивичча акусалехи дхаммехи…пе… пат̣хамам̣ джха̄нам̣ упасампаджджа вихаратӣ’ти…пе…. (наваннам̣ анупуббавиха̄расама̄паттӣнам̣ пан̃чаннан̃ча абхин̃н̃а̄нам̣ евам̣ виттха̄ро ведитаббо.)
‘‘там̣ ким̣ ман̃н̃аси, а̄вусо а̄нанда, апи ну твам̣ бхагавато саммукха̄ бхиккхусан̇гхе упанӣто – ‘ахам̣, бхиккхаве, а̄сава̄нам̣ кхайа̄ ана̄савам̣ четовимуттим̣ пан̃н̃а̄вимуттим̣ дит̣т̣хева дхамме сайам̣ абхин̃н̃а̄ саччхикатва̄ упасампаджджа вихара̄ми. а̄нандопи, бхиккхаве, а̄сава̄нам̣ кхайа̄ ана̄савам̣ четовимуттим̣ пан̃н̃а̄вимуттим̣ дит̣т̣хева дхамме сайам̣ абхин̃н̃а̄ саччхикатва̄ упасампаджджа вихаратӣ’’’ти? ‘‘но хетам̣, бханте’’.
‘‘ахам̣ кхо, а̄вусо, бхагавато саммукха̄ бхиккхусан̇гхе упанӣто – ‘ахам̣, бхиккхаве, а̄сава̄нам̣ кхайа̄ ана̄савам̣ четовимуттим̣ пан̃н̃а̄вимуттим̣ дит̣т̣хева дхамме сайам̣ абхин̃н̃а̄ саччхикатва̄ упасампаджджа вихара̄ми. кассапопи, бхиккхаве, а̄сава̄нам̣ кхайа̄ ана̄савам̣ четовимуттим̣ пан̃н̃а̄вимуттим̣ дит̣т̣хева дхамме сайам̣ абхин̃н̃а̄ саччхикатва̄ упасампаджджа вихаратӣ’’’ти.
‘‘саттаратанам̣ ва̄, а̄вусо, на̄гам̣ ад̣д̣хат̣т̣хамаратанам̣ ва̄ та̄лапаттика̄йа чха̄детаббам̣ ман̃н̃еййа, йо ме чха абхин̃н̃а̄ чха̄детаббам̣ ман̃н̃еййа̄’’ти.
чавиттха ча пана тхуллатисса̄ бхиккхунӣ брахмачарийамха̄ти. дасамам̣.
11. чӣварасуттам̣
154. екам̣ самайам̣ а̄йасма̄ маха̄кассапо ра̄джагахе вихарати вел̣уване каландаканива̄пе. тена кхо пана самайена а̄йасма̄ а̄нандо даккхин̣агирисмим̣ ча̄рикам̣ чарати махата̄ бхиккхусан̇гхена саддхим̣.
тена кхо пана самайена а̄йасмато а̄нандасса тим̣саматта̄ саддхивиха̄рино бхиккхӯ сиккхам̣ паччаккха̄йа хӣна̄йа̄ватта̄ бхаванти йебхуййена кума̄рабхӯта̄. атха кхо а̄йасма̄ а̄нандо даккхин̣агирисмим̣ йатха̄бхирантам̣ ча̄рикам̣ чаритва̄ йена ра̄джагахам̣ вел̣уванам̣ каландаканива̄по йена̄йасма̄ маха̄кассапо тенупасан̇ками; упасан̇камитва̄ а̄йасмантам̣ маха̄кассапам̣ абхива̄детва̄ екамантам̣ нисӣди. екамантам̣ нисиннам̣ кхо а̄йасмантам̣ а̄нандам̣ а̄йасма̄ маха̄кассапо етадавоча – ‘‘кати ну кхо, а̄вусо а̄нанда, аттхавасе пат̣ичча бхагавата̄ кулесу тикабходжанам̣ пан̃н̃атта’’нти?
‘‘тайо кхо, бханте кассапа, аттхавасе пат̣ичча бхагавата̄ кулесу тикабходжанам̣ пан̃н̃аттам̣ – думман̇кӯнам̣ пуггала̄нам̣ ниггаха̄йа песала̄нам̣ бхиккхӯнам̣ пха̄сувиха̄ра̄йа, ма̄ па̄пиччха̄ паккхам̣ нисса̄йа сан̇гхам̣ бхиндеййум̣ [винайапит̣аке чӯл̣авагге сам̣гхабхедакаккхандхаке ваджирабуддхийам̣ ан̃н̃атха̄ самбандхо дассито], кула̄нуддайата̄йа ча. име кхо, бханте кассапа, тайо аттхавасе пат̣ичча бхагавата̄ кулесу тикабходжанам̣ пан̃н̃атта’’нти.
‘‘атха кин̃чарахи твам̣, а̄вусо а̄нанда, имехи навехи бхиккхӯхи индрийесу агуттадва̄рехи бходжане аматтан̃н̃ӯхи джа̄гарийам̣ анануйуттехи саддхим̣ ча̄рикам̣ чараси? сассагха̄там̣ ман̃н̃е чараси, кулӯпагха̄там̣ ман̃н̃е чараси. олуджджати [уллуджджати (сӣ. ат̣т̣хакатха̄су ча)] кхо те, а̄вусо а̄нанда, париса̄; палуджджанти кхо те, а̄вусо, наваппа̄йа̄. на ва̄йам̣ кума̄рако маттаман̃н̃а̄сӣ’’ти.
‘‘апи ме, бханте кассапа, сирасмим̣ палита̄ни джа̄та̄ни. атха ча пана майам̣ аджджа̄пи а̄йасмато маха̄кассапасса кума̄ракава̄да̄ на мучча̄ма̄’’ти. ‘‘татха̄ хи пана твам̣, а̄вусо а̄нанда, имехи навехи бхиккхӯхи индрийесу агуттадва̄рехи бходжане аматтан̃н̃ӯхи джа̄гарийам̣ анануйуттехи саддхим̣ ча̄рикам̣ чараси, сассагха̄там̣ ман̃н̃е чараси, кулӯпагха̄там̣ ман̃н̃е чараси. олуджджати кхо те, а̄вусо а̄нанда, париса̄; палуджджанти кхо те, а̄вусо, наваппа̄йа̄. [палуджджати кхо те а̄вусо а̄нанда париса̄ (ка. сӣ.)] на ва̄йам̣ кума̄рако маттаман̃н̃а̄сӣ’’ти.
ассоси кхо тхуллананда̄ бхиккхунӣ – ‘‘аййена кира маха̄кассапена аййо а̄нандо ведехамуни кума̄ракава̄дена апаса̄дито’’ти.
атха кхо тхуллананда̄ бхиккхунӣ анаттамана̄ анаттаманава̄чам̣ ниччха̄реси – ‘‘ким̣ пана аййо маха̄кассапо ан̃н̃атиттхийапуббо сама̄но аййам̣ а̄нандам̣ ведехамуним̣ кума̄ракава̄дена апаса̄детаббам̣ ман̃н̃атӣ’’ти! ассоси кхо а̄йасма̄ маха̄кассапо тхуллананда̄йа бхиккхунийа̄ имам̣ ва̄чам̣ бха̄сама̄на̄йа.
атха кхо а̄йасма̄ маха̄кассапо а̄йасмантам̣ а̄нандам̣ етадавоча – ‘‘таггха̄вусо а̄нанда, тхуллананда̄йа бхиккхунийа̄ сахаса̄ аппат̣исан̇кха̄ ва̄ча̄ бха̄сита̄. йатва̄хам̣, а̄вусо, кесамассум̣ оха̄ретва̄ ка̄са̄йа̄ни ваттха̄ни аччха̄детва̄ ага̄расма̄ анага̄рийам̣ паббаджито, на̄бхиджа̄на̄ми ан̃н̃ам̣ саттха̄рам̣ уддисита̄ [уддиситум̣ (сӣ. пӣ. ка.)], ан̃н̃атра тена бхагавата̄ арахата̄ самма̄самбуддхена. пуббе ме, а̄вусо, ага̄рикабхӯтасса сато етадахоси – ‘самба̄дхо гхара̄ва̄со раджа̄патхо [раджопатхо (сӣ.)], аббхока̄со паббаджджа̄. найидам̣ сукарам̣ ага̄рам̣ аджджха̄васата̄ екантапарипун̣н̣ам̣ екантапарисуддхам̣ сан̇кхаликхитам̣ брахмачарийам̣ чаритум̣. йам̣нӯна̄хам̣ кесамассум̣ оха̄ретва̄ ка̄са̄йа̄ни ваттха̄ни аччха̄детва̄ ага̄расма̄ анага̄рийам̣ паббаджеййа’нти. со кхва̄хам̣, а̄вусо, апарена самайена пат̣апилотика̄нам̣ сан̇гха̄т̣им̣ ка̄ретва̄ [каритва̄ (сӣ. сйа̄. кам̣. пӣ.)] йе локе араханто те уддисса кесамассум̣ оха̄ретва̄ ка̄са̄йа̄ни ваттха̄ни аччха̄детва̄ ага̄расма̄ анага̄рийам̣ паббаджим̣.
со евам̣ паббаджито сама̄но аддха̄намаггаппат̣ипанно аддасам̣ бхагавантам̣ антара̄ ча ра̄джагахам̣ антара̄ ча на̄л̣андам̣ бахупутте четийе нисиннам̣. дисва̄на ме етадахоси – ‘саттха̄ран̃ча вата̄хам̣ пассеййам̣, бхагавантамева пассеййам̣; сугатан̃ча вата̄хам̣ пассеййам̣, бхагавантамева пассеййам̣; самма̄самбуддхан̃ча вата̄хам̣ пассеййам̣; бхагавантамева пассеййа’нти. со кхва̄хам̣, а̄вусо, таттхева бхагавато па̄десу сираса̄ нипатитва̄ бхагавантам̣ етадавочам̣ – ‘саттха̄ ме, бханте, бхагава̄, са̄вакохамасми; саттха̄ ме, бханте, бхагава̄, са̄вакохамасмӣ’ти. евам̣ вутте мам̣, а̄вусо, бхагава̄ етадавоча – ‘йо кхо, кассапа, евам̣ саббачетаса̄ саманна̄гатам̣ са̄вакам̣ аджа̄нан̃н̃ева вадеййа джа̄на̄мӣти, апассан̃н̃ева вадеййа пасса̄мӣти, муддха̄пи тасса випатеййа. ахам̣ кхо пана, кассапа, джа̄нан̃н̃ева вада̄ми джа̄на̄мӣти, пассан̃н̃ева вада̄ми пасса̄мӣ’ти.
тасма̄тиха те, кассапа, евам̣ сиккхитаббам̣ – ‘тиббам̣ ме хироттаппам̣ паччупат̣т̣хитам̣ бхависсати тхересу навесу маджджхимесӯ’ти. еван̃хи те, кассапа, сиккхитаббам̣.
тасма̄тиха те, кассапа, евам̣ сиккхитаббам̣ – ‘йам̣ кин̃чи дхаммам̣ сун̣исса̄ми кусалӯпасам̣хитам̣ саббам̣ там̣ ат̣т̣хим̣ катва̄ манаси каритва̄ саббачетаса̄ саманна̄харитва̄ охитасото дхаммам̣ сун̣исса̄мӣ’ти. еван̃хи те, кассапа, сиккхитаббам̣.
тасма̄тиха те, кассапа, евам̣ сиккхитаббам̣ – ‘са̄тасахагата̄ ча ме ка̄йагата̄сати на виджахиссатӣ’ти. еван̃хи те, кассапа, сиккхитаббанти.
‘‘атха кхо мам̣, а̄вусо, бхагава̄ имина̄ ова̄дена овадитва̄ ут̣т̣ха̄йа̄сана̄ пакка̄ми. сатта̄хамева кхва̄хам̣, а̄вусо, саран̣о [са̄н̣о (сӣ.)] рат̣т̣хапин̣д̣ам̣ бхун̃джим̣’’. ат̣т̣хамийа̄ ан̃н̃а̄ удапа̄ди.
‘‘атха кхо, а̄вусо, бхагава̄ магга̄ оккамма йена ан̃н̃атарам̣ руккхамӯлам̣ тенупасан̇ками. атха кхва̄хам̣, а̄вусо, пат̣апилотика̄нам̣ сан̇гха̄т̣им̣ чатуггун̣ам̣ пан̃н̃апетва̄ бхагавантам̣ етадавочам̣ – ‘идха, бханте, бхагава̄ нисӣдату, йам̣ мамасса дӣгхараттам̣ хита̄йа сукха̄йа̄’ти. нисӣди кхо, а̄вусо, бхагава̄ пан̃н̃атте а̄сане. нисаджджа кхо мам̣, а̄вусо, бхагава̄ етадавоча – ‘мудука̄ кхо тйа̄йам̣, кассапа, пат̣апилотика̄нам̣ сан̇гха̄т̣ӣ’ти. ‘пат̣игган̣ха̄ту ме, бханте, бхагава̄ пат̣апилотика̄нам̣ сан̇гха̄т̣им̣ анукампам̣ упа̄да̄йа̄’ти. ‘дха̄рессаси пана ме твам̣, кассапа, са̄н̣а̄ни пам̣сукӯла̄ни ниббасана̄нӣ’ти. ‘дха̄ресса̄махам̣, бханте, бхагавато са̄н̣а̄ни пам̣сукӯла̄ни ниббасана̄нӣ’ти. ‘‘со кхва̄хам̣, а̄вусо, пат̣апилотика̄нам̣ сан̇гха̄т̣им̣ бхагавато па̄да̄сим̣. ахам̣ пана бхагавато са̄н̣а̄ни пам̣сукӯла̄ни ниббасана̄ни пат̣ипаджджим̣’’.
‘‘йан̃хи там̣, а̄вусо, самма̄ вадама̄но вадеййа – ‘бхагавато путто орасо мукхато джа̄то дхаммаджо дхамманиммито дхаммада̄йа̄до, пат̣иггахита̄ни [пат̣иггахета̄ (сӣ.)] са̄н̣а̄ни пам̣сукӯла̄ни ниббасана̄нӣ’ти, мамам̣ там̣ самма̄ вадама̄но вадеййа – ‘бхагавато путто орасо мукхато джа̄то дхаммаджо дхамманиммито дхаммада̄йа̄до, пат̣иггахита̄ни са̄н̣а̄ни пам̣сукӯла̄ни ниббасана̄нӣ’’’ти.
‘‘ахам̣ кхо, а̄вусо, йа̄вадева а̄кан̇кха̄ми вивиччева ка̄мехи вивичча акусалехи дхаммехи савитаккам̣ савича̄рам̣ вивекаджам̣ пӣтисукхам̣ пат̣хамам̣ джха̄нам̣ упасампаджджа вихара̄ми. ахам̣ кхо, а̄вусо, йа̄ваде а̄кан̇кха̄ми…пе… (наваннам̣ анупуббавиха̄расама̄паттинам̣ пан̃чаннан̃ча абхин̃н̃а̄нам̣ евам̣ виттха̄ро ведитаббо).
‘‘ахам̣ кхо, а̄вусо, а̄сава̄нам̣ кхайа̄ ана̄савам̣ четовимуттим̣ пан̃н̃а̄вимуттим̣ дит̣т̣хева дхамме сайам̣ абхин̃н̃а̄ саччхикатва̄ упасампаджджа вихара̄ми; саттаратанам̣ ва̄, а̄вусо, на̄гам̣ ад̣д̣хат̣т̣хамаратанам̣ ва̄ та̄лапаттика̄йа чха̄детаббам̣ ман̃н̃еййа, йо ме чха абхин̃н̃а̄ чха̄детаббам̣ ман̃н̃еййа̄’’ти.
чавиттха ча пана тхуллананда̄ бхиккхунӣ брахмачарийамха̄ти. ека̄дасамам̣.
12. парам̣маран̣асуттам̣
155. екам̣ самайам̣ а̄йасма̄ ча маха̄кассапо а̄йасма̄ ча са̄рипутто ба̄ра̄н̣асийам̣ вихаранти исипатане мигада̄йе. атха кхо а̄йасма̄ са̄рипутто са̄йанхасамайам̣ пат̣исалла̄на̄ вут̣т̣хито йена̄йасма̄ маха̄кассапо тенупасан̇ками; упасан̇камитва̄ а̄йасмата̄ маха̄кассапена саддхим̣ саммоди. саммоданӣйам̣ катхам̣ са̄ран̣ӣйам̣ вӣтиса̄ретва̄ екамантам̣ нисӣди. екамантам̣ нисинно кхо а̄йасма̄ са̄рипутто а̄йасмантам̣ маха̄кассапам̣ етадавоча – ‘‘ким̣ ну кхо, а̄вусо кассапа, хоти татха̄гато парам̣ маран̣а̄’’ти? ‘‘абйа̄катам̣ кхо етам̣, а̄вусо, бхагавата̄ – ‘хоти татха̄гато парам̣ маран̣а̄’’’ти. ‘‘ким̣ пана̄вусо, на хоти татха̄гато парам̣ маран̣а̄’’ти? ‘‘евампи кхо, а̄вусо, абйа̄катам̣ бхагавата̄ – ‘на хоти татха̄гато парам̣ маран̣а̄’’’ти. ‘‘ким̣ ну кхо, а̄вусо, хоти ча на ча хоти татха̄гато парам̣ маран̣а̄’’ти? ‘‘абйа̄катам̣ кхо етам̣, а̄вусо, бхагавата̄ – ‘хоти ча на ча хоти татха̄гато парам̣ маран̣а̄’’’ти. ‘‘ким̣ пана̄вусо, нева хоти, на на хоти татха̄гато парам̣ маран̣а̄’’ти? ‘‘евампи кхо, а̄вусо, абйа̄катам̣ бхагавата̄ – ‘нева хоти на на хоти татха̄гато парам̣ маран̣а̄’’’ти. ‘‘касма̄ четам̣, а̄вусо, абйа̄катам̣ бхагавата̄’’ти? ‘‘на хетам̣, а̄вусо, аттхасам̣хитам̣ на̄дибрахмачарийакам̣ на ниббида̄йа на вира̄га̄йа на ниродха̄йа на упасама̄йа на абхин̃н̃а̄йа на самбодха̄йа на нибба̄на̄йа сам̣ваттати. тасма̄ там̣ абйа̄катам̣ бхагавата̄’’ти.
‘‘атха кин̃чараха̄вусо, бйа̄катам̣ бхагавата̄’’ти? ‘‘идам̣ ‘дуккха’нти кхо, а̄вусо, бйа̄катам̣ бхагавата̄; айам̣ ‘дуккхасамудайо’ти бйа̄катам̣ бхагавата̄; айам̣ ‘дуккханиродхо’ти бйа̄катам̣ бхагавата̄; айам̣ ‘дуккханиродхага̄минӣ пат̣ипада̄’ти бйа̄катам̣ бхагавата̄’’ти. ‘‘касма̄ четам̣, а̄вусо, бйа̄катам̣ бхагавата̄’’ти? ‘‘етан̃хи, а̄вусо, аттхасам̣хитам̣ етам̣ а̄дибрахмачарийакам̣ етам̣ ниббида̄йа вира̄га̄йа ниродха̄йа упасама̄йа абхин̃н̃а̄йа самбодха̄йа нибба̄на̄йа сам̣ваттати. тасма̄ там̣ бйа̄катам̣ бхагавата̄’’ти. два̄дасамам̣.
13. саддхаммаппатирӯпакасуттам̣
156. евам̣ ме сутам̣ – екам̣ самайам̣ бхагава̄ са̄ваттхийам̣ вихарати джетаване ана̄тхапин̣д̣икасса а̄ра̄ме. атха кхо а̄йасма̄ маха̄кассапо йена бхагава̄ тенупасан̇ками; упасан̇камитва̄ бхагавантам̣ абхива̄детва̄ екамантам̣ нисӣди. екамантам̣ нисинно кхо а̄йасма̄ маха̄кассапо бхагавантам̣ етадавоча – ‘‘ко ну кхо, бханте, хету ко паччайо, йена пуббе аппатара̄ни чева сиккха̄пада̄ни ахесум̣ бахутара̄ ча бхиккхӯ ан̃н̃а̄йа сан̣т̣хахим̣су? ко пана, бханте, хету ко паччайо, йенетарахи бахутара̄ни чева сиккха̄пада̄ни аппатара̄ ча бхиккхӯ ан̃н̃а̄йа сан̣т̣хахантӣ’’ти? ‘‘еван̃четам̣, кассапа, хоти саттесу ха̄йама̄несу саддхамме антарадха̄йама̄не, бахутара̄ни чева сиккха̄пада̄ни хонти аппатара̄ ча бхиккхӯ ан̃н̃а̄йа сан̣т̣хаханти. на та̄ва, кассапа, саддхаммасса антарадха̄нам̣ хоти йа̄ва на саддхаммаппатирӯпакам̣ локе уппаджджати. йато ча кхо, кассапа, саддхаммаппатирӯпакам̣ локе уппаджджати, атха саддхаммасса антарадха̄нам̣ хоти’’.
‘‘сеййатха̄пи, кассапа, на та̄ва джа̄тарӯпасса антарадха̄нам̣ хоти йа̄ва на джа̄тарӯпаппатирӯпакам̣ локе уппаджджати. йато ча кхо, кассапа, джа̄тарӯпаппатирӯпакам̣ локе уппаджджати, атха джа̄тарӯпасса антарадха̄нам̣ хоти. евамева кхо, кассапа, на та̄ва саддхаммасса антарадха̄нам̣ хоти йа̄ва на саддхаммаппатирӯпакам̣ локе уппаджджати. йато ча кхо, кассапа, саддхаммаппатирӯпакам̣ локе уппаджджати, атха саддхаммасса антарадха̄нам̣ хоти.
‘‘на кхо, кассапа, патхавӣдха̄ту саддхаммам̣ антарадха̄пети, на а̄подха̄ту саддхаммам̣ антарадха̄пети, на теджодха̄ту саддхаммам̣ антарадха̄пети, на ва̄йодха̄ту саддхаммам̣ антарадха̄пети; атха кхо идхева те уппаджджанти могхапуриса̄ йе имам̣ саддхаммам̣ антарадха̄пенти. сеййатха̄пи, кассапа, на̄ва̄ а̄дикенева опилавати; на кхо, кассапа, евам̣ саддхаммасса антарадха̄нам̣ хоти.
‘‘пан̃ча кхоме, кассапа, оккаманийа̄ дхамма̄ саддхаммасса саммоса̄йа антарадха̄на̄йа сам̣ваттанти. катаме пан̃ча? идха, кассапа, бхиккхӯ бхиккхунийо упа̄сака̄ упа̄сика̄йо саттхари ага̄рава̄ вихаранти аппатисса̄, дхамме ага̄рава̄ вихаранти аппатисса̄, сан̇гхе ага̄рава̄ вихаранти аппатисса̄, сиккха̄йа ага̄рава̄ вихаранти аппатисса̄, сама̄дхисмим̣ ага̄рава̄ вихаранти аппатисса̄ – име кхо, кассапа, пан̃ча оккаманийа̄ дхамма̄ саддхаммасса саммоса̄йа антарадха̄на̄йа сам̣ваттанти.
‘‘пан̃ча кхоме, кассапа, дхамма̄ саддхаммасса т̣хитийа̄ асаммоса̄йа анантарадха̄на̄йа сам̣ваттанти. катаме пан̃ча? идха, кассапа, бхиккхӯ бхиккхунийо упа̄сака̄ упа̄сика̄йо саттхари сага̄рава̄ вихаранти саппатисса̄, дхамме сага̄рава̄ вихаранти саппатисса̄, сан̇гхе сага̄рава̄ вихаранти саппатисса̄, сиккха̄йа сага̄рава̄ вихаранти саппатисса̄, сама̄дхисмим̣ сага̄рава̄ вихаранти саппатисса̄ – име кхо, кассапа, пан̃ча дхамма̄ саддхаммасса т̣хитийа̄ асаммоса̄йа анантарадха̄на̄йа сам̣ваттантӣ’’ти. терасамам̣.
кассапасам̣йуттам̣ саматтам̣.