1. девата̄сам̣йуттам̣
1. нал̣авагго
1. огхатаран̣асуттам̣
1. евам̣ ме сутам̣ – екам̣ самайам̣ бхагава̄ са̄ваттхийам̣ вихарати джетаване ана̄тхапин̣д̣икасса а̄ра̄ме. атха кхо ан̃н̃атара̄ девата̄ абхикканта̄йа раттийа̄ абхиккантаван̣н̣а̄ кевалакаппам̣ джетаванам̣ обха̄сетва̄ йена бхагава̄ тенупасан̇ками; упасан̇камитва̄ бхагавантам̣ абхива̄детва̄ екамантам̣ ат̣т̣ха̄си. екамантам̣ т̣хита̄ кхо са̄ девата̄ бхагавантам̣ етадавоча – ‘‘‘катхам̣ ну твам̣, ма̄риса, огхаматарӣ’ти? ‘аппатит̣т̣хам̣ кхва̄хам̣, а̄вусо, ана̄йӯхам̣ огхаматари’нти. ‘йатха̄ катхам̣ пана твам̣, ма̄риса, аппатит̣т̣хам̣ ана̄йӯхам̣ огхаматарӣ’ти? ‘йада̄кхва̄хам̣, а̄вусо, сантит̣т̣ха̄ми тада̄ссу сам̣сӣда̄ми; йада̄кхва̄хам̣, а̄вусо, а̄йӯха̄ми тада̄ссу ниббуйха̄ми [нивуйха̄ми (сйа̄. кам̣. ка.)]. евам̣ кхва̄хам̣, а̄вусо, аппатит̣т̣хам̣ ана̄йӯхам̣ огхаматари’’’нти.
‘‘чирассам̣ вата пасса̄ми, бра̄хман̣ам̣ париниббутам̣;
аппатит̣т̣хам̣ ана̄йӯхам̣, тин̣н̣ам̣ локе висаттика’’нти. –
идамавоча са̄ девата̄. саманун̃н̃о саттха̄ ахоси. атха кхо са̄ девата̄ – ‘‘саманун̃н̃о ме саттха̄’’ти бхагавантам̣ абхива̄детва̄ падаккхин̣ам̣ катва̄ таттхевантарадха̄йӣти.
2. нимоккхасуттам̣
2. са̄ваттхинида̄нам̣. атха кхо ан̃н̃атара̄ девата̄ абхикканта̄йа раттийа̄ абхиккантаван̣н̣а̄ кевалакаппам̣ джетаванам̣ обха̄сетва̄ йена бхагава̄ тенупасан̇ками; упасан̇камитва̄ бхагавантам̣ абхива̄детва̄ екамантам̣ ат̣т̣ха̄си. екамантам̣ т̣хита̄ кхо са̄ девата̄ бхагавантам̣ етадавоча –
‘‘джа̄на̄си но твам̣, ма̄риса, сатта̄нам̣ нимоккхам̣ памоккхам̣ вивека’’нти?
‘‘джа̄на̄ми кхва̄хам̣, а̄вусо, сатта̄нам̣ нимоккхам̣ памоккхам̣ вивека’’нти.
‘‘йатха̄ катхам̣ пана твам̣, ма̄риса, джа̄на̄си сатта̄нам̣ нимоккхам̣ памоккхам̣ вивека’’нти?
‘‘нандӣбхавапариккхайа̄ [нандибхавапариккхайа̄ (сйа̄. кам̣.)], сан̃н̃а̄вин̃н̃а̄н̣асан̇кхайа̄, ведана̄нам̣ ниродха̄ упасама̄ – евам̣ кхва̄хам̣, а̄вусо, джа̄на̄ми сатта̄нам̣ нимоккхам̣ памоккхам̣ вивека’’нти.
3. упанӣйасуттам̣
3. са̄ваттхинида̄нам̣. екамантам̣ т̣хита̄ кхо са̄ девата̄ бхагавато сантике имам̣ га̄тхам̣ абха̄си –
‘‘упанӣйати джӣвитамаппама̄йу,
джарӯпанӣтасса на санти та̄н̣а̄;
етам̣ бхайам̣ маран̣е пеккхама̄но,
пун̃н̃а̄ни кайира̄тха сукха̄ваха̄нӣ’’ти.
‘‘упанӣйати джӣвитамаппама̄йу,
джарӯпанӣтасса на санти та̄н̣а̄;
етам̣ бхайам̣ маран̣е пеккхама̄но,
лока̄мисам̣ паджахе сантипеккхо’’ти.
4. аччентисуттам̣
4. са̄ваттхинида̄нам̣. екамантам̣ т̣хита̄ кхо са̄ девата̄ бхагавато сантике имам̣ га̄тхам̣ абха̄си –
‘‘ачченти ка̄ла̄ тарайанти раттийо,
вайогун̣а̄ анупуббам̣ джаханти;
етам̣ бхайам̣ маран̣е пеккхама̄но,
пун̃н̃а̄ни кайира̄тха сукха̄ваха̄нӣ’’ти.
‘‘ачченти ка̄ла̄ тарайанти раттийо,
вайогун̣а̄ анупуббам̣ джаханти;
етам̣ бхайам̣ маран̣е пеккхама̄но,
лока̄мисам̣ паджахе сантипеккхо’’ти.
5. катичхиндасуттам̣
5. са̄ваттхинида̄нам̣. екамантам̣ т̣хита̄ кхо са̄ девата̄ бхагавато сантике имам̣ га̄тхам̣ абха̄си –
‘‘кати чхинде кати джахе, кати чуттари бха̄вайе;
кати сан̇га̄тиго бхиккху, огхатин̣н̣оти вуччатӣ’’ти.
‘‘пан̃ча чхинде пан̃ча джахе, пан̃ча чуттари бха̄вайе;
пан̃ча сан̇га̄тиго бхиккху, огхатин̣н̣оти вуччатӣ’’ти.
6. джа̄гарасуттам̣
6. са̄ваттхинида̄нам̣. екамантам̣ т̣хита̄ кхо са̄ девата̄ бхагавато сантике имам̣ га̄тхам̣ абха̄си –
‘‘кати джа̄гаратам̣ сутта̄, кати суттесу джа̄гара̄;
катибхи [катӣхи (сӣ.)] раджама̄дети, катибхи [катӣхи (сӣ.)] парисуджджхатӣ’’ти.
‘‘пан̃ча джа̄гаратам̣ сутта̄, пан̃ча суттесу джа̄гара̄;
пан̃чабхи [пан̃чахи (сӣ.)] раджама̄дети, пан̃чабхи [пан̃чахи (сӣ.)] парисуджджхатӣ’’ти.
7. аппат̣ивидитасуттам̣
7. са̄ваттхинида̄нам̣. екамантам̣ т̣хита̄ кхо са̄ девата̄ бхагавато сантике имам̣ га̄тхам̣ абха̄си –
‘‘йесам̣ дхамма̄ аппат̣ивидита̄, парава̄десу нӣйаре [ниййаре (ка.)];
сутта̄ те наппабуджджханти, ка̄ло тесам̣ пабуджджхиту’’нти.
‘‘йесам̣ дхамма̄ суппат̣ивидита̄, парава̄десу на нӣйаре;
те самбуддха̄ саммадан̃н̃а̄, чаранти висаме сама’’нти.
8. сусаммут̣т̣хасуттам̣
8. са̄ваттхинида̄нам̣. екамантам̣ т̣хита̄ кхо са̄ девата̄ бхагавато сантике имам̣ га̄тхам̣ абха̄си –
‘‘йесам̣ дхамма̄ сусаммут̣т̣ха̄, парава̄десу нӣйаре;
сутта̄ те наппабуджджханти, ка̄ло тесам̣ пабуджджхиту’’нти.
‘‘йесам̣ дхамма̄ асаммут̣т̣ха̄, парава̄десу на нӣйаре;
те самбуддха̄ саммадан̃н̃а̄, чаранти висаме сама’’нти.
9. ма̄нака̄масуттам̣
9. са̄ваттхинида̄нам̣. екамантам̣ т̣хита̄ кхо са̄ девата̄ бхагавато сантике имам̣ га̄тхам̣ абха̄си –
‘‘на ма̄нака̄масса дамо идхаттхи,
на монаматтхи асама̄хитасса;
еко аран̃н̃е вихарам̣ паматто,
на маччудхеййасса тареййа па̄ра’’нти.
‘‘ма̄нам̣ паха̄йа сусама̄хитатто,
сучетасо саббадхи виппамутто;
еко аран̃н̃е вихарам̣ аппаматто,
са маччудхеййасса тареййа па̄ра’’нти.
10. аран̃н̃асуттам̣
10. са̄ваттхинида̄нам̣. екамантам̣ т̣хита̄ кхо са̄ девата̄ бхагавантам̣ га̄тха̄йа аджджхабха̄си –
‘‘аран̃н̃е вихаранта̄нам̣, санта̄нам̣ брахмача̄ринам̣;
екабхаттам̣ бхун̃джама̄на̄нам̣, кена ван̣н̣о пасӣдатӣ’’ти.
‘‘атӣтам̣ на̄нусочанти, наппаджаппанти на̄гатам̣;
паччуппаннена йа̄пенти, тена ван̣н̣о пасӣдати’’.
‘‘ана̄гатаппаджаппа̄йа, атӣтасса̄нусочана̄;
етена ба̄ла̄ суссанти, нал̣ова харито луто’’ти.
нал̣авагго пат̣хамо.
тассудда̄нам̣ –
огхам̣ нимоккхам̣ упанеййам̣, ачченти катичхинди ча;
джа̄гарам̣ аппат̣ивидита̄, сусаммут̣т̣ха̄ ма̄нака̄мина̄;
аран̃н̃е дасамо вутто, вагго тена павуччати.
2. нанданавагго
1. нанданасуттам̣
11. евам̣ ме сутам̣ – екам̣ самайам̣ бхагава̄ са̄ваттхийам̣ вихарати джетаване ана̄тхапин̣д̣икасса а̄ра̄ме. татра кхо бхагава̄ бхиккхӯ а̄мантеси – ‘‘бхиккхаво’’ти. ‘‘бхаданте’’ти те бхиккхӯ бхагавато паччассосум̣. бхагава̄ етадавоча –
‘‘бхӯтапуббам̣, бхиккхаве, ан̃н̃атара̄ та̄ватим̣сака̄йика̄ девата̄ нандане ване аччхара̄сан̇гхапаривута̄ диббехи пан̃чахи ка̄магун̣ехи самаппита̄ саман̇гӣбхӯта̄ парича̄рийама̄на̄ [парича̄рийама̄на̄ (сйа̄. кам̣. ка.)] та̄йам̣ вела̄йам̣ имам̣ га̄тхам̣ абха̄си –
‘‘на те сукхам̣ паджа̄нанти, йе на пассанти нанданам̣;
а̄ва̄сам̣ нарадева̄нам̣, тидаса̄нам̣ йасассина’’нти.
‘‘евам̣ вутте, бхиккхаве, ан̃н̃атара̄ девата̄ там̣ деватам̣ га̄тха̄йа паччабха̄си –
‘‘на твам̣ ба̄ле паджа̄на̄си, йатха̄ арахатам̣ вачо;
аничча̄ саббасан̇кха̄ра̄ [саббе сан̇кха̄ра̄ (сӣ. сйа̄. кам̣.)], уппа̄давайадхаммино;
уппаджджитва̄ нируджджханти, тесам̣ вӯпасамо сукхо’’ти.
2. нандатисуттам̣
12. са̄ваттхинида̄нам̣. екамантам̣ т̣хита̄ кхо са̄ девата̄ бхагавато сантике имам̣ га̄тхам̣ абха̄си –
‘‘нандати путтехи путтима̄,
гома̄ [гомико (сӣ. сйа̄. кам̣. пӣ.)] гохи татхева нандати;
упадхӣхи нарасса нандана̄,
на хи со нандати йо нирӯпадхӣ’’ти.
‘‘сочати путтехи путтима̄,
гома̄ гохи татхева сочати;
упадхӣхи нарасса сочана̄,
на хи со сочати йо нирӯпадхӣ’’ти.
3. наттхипуттасамасуттам̣
13. са̄ваттхинида̄нам̣. екамантам̣ т̣хита̄ кхо са̄ девата̄ бхагавато сантике имам̣ га̄тхам̣ абха̄си –
‘‘наттхи путтасамам̣ пемам̣, наттхи госамитам̣ дханам̣;
наттхи сӯрийасама̄ [сурийасама̄ (сӣ. сйа̄. кам̣. пӣ.)] а̄бха̄, самуддапарама̄ сара̄’’ти.
‘‘наттхи аттасамам̣ пемам̣, наттхи дхан̃н̃асамам̣ дханам̣;
наттхи пан̃н̃а̄сама̄ а̄бха̄, вут̣т̣хи ве парама̄ сара̄’’ти.
4. кхаттийасуттам̣
14. ‘‘кхаттийо двипадам̣ сет̣т̣хо, балӣбаддо [баливаддо (сӣ. пӣ.), балибаддо (сйа̄. кам̣. ка.)] чатуппадам̣.
кома̄рӣ сет̣т̣ха̄ бхарийа̄нам̣, йо ча путта̄на пуббаджо’’ти.
‘‘самбуддхо двипадам̣ сет̣т̣хо, а̄джа̄нӣйо чатуппадам̣;
суссӯса̄ сет̣т̣ха̄ бхарийа̄нам̣, йо ча путта̄намассаво’’ти.
5. сан̣ама̄насуттам̣
15. ‘‘т̣хите маджджханхике [маджджхантике (саббаттха)] ка̄ле, саннисӣвесу паккхису.
сан̣атева браха̄ран̃н̃ам̣ [маха̄ран̃н̃ам̣ (ка. сӣ. сйа̄. кам̣. ка.)], там̣ бхайам̣ пат̣ибха̄ти ма’’нти.
‘‘т̣хите маджджханхике ка̄ле, саннисӣвесу паккхису;
сан̣атева браха̄ран̃н̃ам̣, са̄ рати пат̣ибха̄ти ма’’нти.
6. нидда̄тандӣсуттам̣
16. ‘‘нидда̄ тандӣ виджамбхита̄ [танди виджамбхика̄ (сӣ. пӣ.)], аратӣ бхаттасаммадо.
етена наппака̄сати, арийамагго идха па̄н̣ина’’нти.
‘‘ниддам̣ тандим̣ виджамбхитам̣, аратим̣ бхаттасаммадам̣;
вӣрийена [вирийена (сӣ. сйа̄. кам̣. пӣ.)] нам̣ пан̣а̄метва̄, арийамагго висуджджхатӣ’’ти.
7. дуккарасуттам̣
17. ‘‘дуккарам̣ дуттитиккхан̃ча, абйаттена ча са̄ман̃н̃ам̣.
бахӯхи таттха самба̄дха̄, йаттха ба̄ло висӣдатӣ’’ти.
‘‘катихам̣ чареййа са̄ман̃н̃ам̣, читтам̣ че на нива̄райе;
паде паде висӣдеййа, сан̇каппа̄нам̣ васа̄нуго’’ти.
‘‘куммова ан̇га̄ни саке капа̄ле,
самодахам̣ бхиккху мановитакке;
аниссито ан̃н̃амахет̣хайа̄но,
париниббуто нӯпавадеййа кан̃чӣ’’ти.
8. хирӣсуттам̣
18. ‘‘хирӣниседхо пурисо, кочи локасмим̣ виджджати.
йо ниндам̣ апабодхати [апабодхети (сйа̄. кам̣. ка.)], ассо бхадро каса̄мива̄’’ти.
‘‘хирӣниседха̄ тануйа̄, йе чаранти сада̄ сата̄;
антам̣ дуккхасса паппуййа, чаранти висаме сама’’нти.
9. кут̣ика̄суттам̣
19. ‘‘каччи те кут̣ика̄ наттхи, каччи наттхи кула̄вака̄;
каччи санта̄нака̄ наттхи, каччи муттоси бандхана̄’’ти.
‘‘таггха ме кут̣ика̄ наттхи, таггха наттхи кула̄вака̄;
таггха санта̄нака̄ наттхи, таггха муттомхи бандхана̄’’ти.
‘‘кинта̄хам̣ кут̣икам̣ брӯми, ким̣ те брӯми кула̄вакам̣;
ким̣ те санта̄накам̣ брӯми, кинта̄хам̣ брӯми бандхана’’нти.
‘‘ма̄тарам̣ кут̣икам̣ брӯси, бхарийам̣ брӯси кула̄вакам̣;
путте санта̄наке брӯси, тан̣хам̣ ме брӯси бандхана’’нти.
‘‘са̄ху те кут̣ика̄ наттхи, са̄ху наттхи кула̄вака̄;
са̄ху санта̄нака̄ наттхи, са̄ху муттоси бандхана̄’’ти.
10. самиддхисуттам̣
20. евам̣ ме сутам̣ – екам̣ самайам̣ бхагава̄ ра̄джагахе вихарати тапода̄ра̄ме. атха кхо а̄йасма̄ самиддхи раттийа̄ паччӯсасамайам̣ паччут̣т̣ха̄йа йена тапода̄ тенупасан̇ками гатта̄ни парисин̃читум̣. таподе гатта̄ни парисин̃читва̄ паччуттаритва̄ екачӣваро ат̣т̣ха̄си гатта̄ни пубба̄пайама̄но. атха кхо ан̃н̃атара̄ девата̄ абхикканта̄йа раттийа̄ абхиккантаван̣н̣а̄ кевалакаппам̣ таподам̣ обха̄сетва̄ йена а̄йасма̄ самиддхи тенупасан̇ками; упасан̇камитва̄ веха̄сам̣ т̣хита̄ а̄йасмантам̣ самиддхим̣ га̄тха̄йа аджджхабха̄си –
‘‘абхутва̄ бхиккхаси бхиккху, на хи бхутва̄на бхиккхаси;
бхутва̄на бхиккху бхиккхассу, ма̄ там̣ ка̄ло упаччага̄’’ти.