10. кӣт̣а̄гирисуттам̣

174. евам̣ ме сутам̣ – екам̣ самайам̣ бхагава̄ ка̄сӣсу ча̄рикам̣ чарати махата̄ бхиккхусан̇гхена саддхим̣. татра кхо бхагава̄ бхиккхӯ а̄мантеси – ‘‘ахам̣ кхо, бхиккхаве, ан̃н̃атрева раттибходжана̄ [раттибходжанам̣ (ка.)] бхун̃джа̄ми. ан̃н̃атра кхо пана̄хам̣, бхиккхаве, раттибходжана̄ бхун̃джама̄но аппа̄ба̄дхатан̃ча сан̃джа̄на̄ми аппа̄тан̇катан̃ча лахут̣т̣ха̄нан̃ча балан̃ча пха̄сувиха̄ран̃ча. етха, тумхепи, бхиккхаве, ан̃н̃атрева раттибходжана̄ бхун̃джатха. ан̃н̃атра кхо пана, бхиккхаве, тумхепи раттибходжана̄ бхун̃джама̄на̄ аппа̄ба̄дхатан̃ча сан̃джа̄ниссатха аппа̄тан̇катан̃ча лахут̣т̣ха̄нан̃ча балан̃ча пха̄сувиха̄ран̃ча̄’’ти. ‘‘евам̣, бханте’’ти кхо те бхиккхӯ бхагавато паччассосум̣. атха кхо бхагава̄ ка̄сӣсу анупуббена ча̄рикам̣ чарама̄но йена кӣт̣а̄гири на̄ма ка̄сӣнам̣ нигамо тадавасари. татра судам̣ бхагава̄ кӣт̣а̄гирисмим̣ вихарати ка̄сӣнам̣ нигаме.

175. тена кхо пана самайена ассаджипунаббасука̄ на̄ма бхиккхӯ кӣт̣а̄гирисмим̣ а̄ва̄сика̄ хонти. атха кхо самбахула̄ бхиккхӯ йена ассаджипунаббасука̄ бхиккхӯ тенупасан̇камим̣су; упасан̇камитва̄ ассаджипунаббасуке бхиккхӯ етадавочум̣ – ‘‘бхагава̄ кхо, а̄вусо, ан̃н̃атрева раттибходжана̄ бхун̃джати бхиккхусан̇гхо ча. ан̃н̃атра кхо пана̄вусо, раттибходжана̄ бхун̃джама̄на̄ аппа̄ба̄дхатан̃ча сан̃джа̄нанти аппа̄тан̇катан̃ча лахут̣т̣ха̄нан̃ча балан̃ча пха̄сувиха̄ран̃ча. етха, тумхепи, а̄вусо, ан̃н̃атрева раттибходжана̄ бхун̃джатха. ан̃н̃атра кхо пана̄вусо, тумхепи раттибходжана̄ бхун̃джама̄на̄ аппа̄ба̄дхатан̃ча сан̃джа̄ниссатха аппа̄тан̇катан̃ча лахут̣т̣ха̄нан̃ча балан̃ча пха̄сувиха̄ран̃ча̄’’ти. евам̣ вутте, ассаджипунаббасука̄ бхиккхӯ те бхиккхӯ етадавочум̣ – ‘‘майам̣ кхо, а̄вусо, са̄йан̃чева бхун̃джа̄ма па̄то ча дива̄ ча вика̄ле. те майам̣ са̄йан̃чева бхун̃джама̄на̄ па̄то ча дива̄ ча вика̄ле аппа̄ба̄дхатан̃ча сан̃джа̄на̄ма аппа̄тан̇катан̃ча лахут̣т̣ха̄нан̃ча балан̃ча пха̄сувиха̄ран̃ча. те майам̣ ким̣ сандит̣т̣хикам̣ хитва̄ ка̄ликам̣ анудха̄висса̄ма? са̄йан̃чева майам̣ бхун̃джисса̄ма па̄то ча дива̄ ча вика̄ле’’ти.

йато кхо те бхиккхӯ на̄саккхим̣су ассаджипунаббасуке бхиккхӯ сан̃н̃а̄петум̣, атха йена бхагава̄ тенупасан̇камим̣су; упасан̇камитва̄ бхагавантам̣ абхива̄детва̄ екамантам̣ нисӣдим̣су. екамантам̣ нисинна̄ кхо те бхиккхӯ бхагавантам̣ етадавочум̣ – ‘‘идха майам̣, бханте, йена ассаджипунаббасука̄ бхиккхӯ тенупасан̇камимха; упасан̇камитва̄ ассаджипунаббасуке бхиккхӯ етадавочумха – ‘бхагава̄ кхо, а̄вусо, ан̃н̃атрева раттибходжана̄ бхун̃джати бхиккхусан̇гхо ча; ан̃н̃атра кхо пана̄вусо, раттибходжана̄ бхун̃джама̄на̄ аппа̄ба̄дхатан̃ча сан̃джа̄нанти аппа̄тан̇катан̃ча лахут̣т̣ха̄нан̃ча балан̃ча пха̄сувиха̄ран̃ча. етха, тумхепи, а̄вусо, ан̃н̃атрева раттибходжана̄ бхун̃джатха. ан̃н̃атра кхо пана̄вусо, тумхепи раттибходжана̄ бхун̃джама̄на̄ аппа̄ба̄дхатан̃ча сан̃джа̄ниссатха аппа̄тан̇катан̃ча лахут̣т̣ха̄нан̃ча балан̃ча пха̄сувиха̄ран̃ча̄’ти. евам̣ вутте, бханте, ассаджипунаббасука̄ бхиккхӯ амхе етадавочум̣ – ‘майам̣ кхо, а̄вусо, са̄йан̃чева бхун̃джа̄ма па̄то ча дива̄ ча вика̄ле. те майам̣ са̄йан̃чева бхун̃джама̄на̄ па̄то ча дива̄ ча вика̄ле аппа̄ба̄дхатан̃ча сан̃джа̄на̄ма аппа̄тан̇катан̃ча лахут̣т̣ха̄нан̃ча балан̃ча пха̄сувиха̄ран̃ча. те майам̣ ким̣ сандит̣т̣хикам̣ хитва̄ ка̄ликам̣ анудха̄висса̄ма? са̄йан̃чева майам̣ бхун̃джисса̄ма па̄то ча дива̄ ча вика̄ле’ти. йато кхо майам̣, бханте, на̄саккхимха ассаджипунаббасуке бхиккхӯ сан̃н̃а̄петум̣, атха майам̣ етаматтхам̣ бхагавато а̄рочема̄’’ти.

176. атха кхо бхагава̄ ан̃н̃атарам̣ бхиккхум̣ а̄мантеси – ‘‘ехи твам̣, бхиккху, мама вачанена ассаджипунаббасуке бхиккхӯ а̄мантехи – ‘саттха̄ а̄йасманте а̄мантетӣ’’’ти. ‘‘евам̣, бханте’’ти кхо со бхиккху бхагавато пат̣иссутва̄ йена ассаджипунаббасука̄ бхиккхӯ тенупасан̇ками; упасан̇камитва̄ ассаджипунаббасуке бхиккхӯ етадавоча – ‘‘саттха̄ а̄йасманте а̄мантетӣ’’ти. ‘‘евама̄вусо’’ти кхо ассаджипунаббасука̄ бхиккхӯ тасса бхиккхуно пат̣иссутва̄ йена бхагава̄ тенупасан̇камим̣су; упасан̇камитва̄ бхагавантам̣ абхива̄детва̄ екамантам̣ нисӣдим̣су. екамантам̣ нисинне кхо ассаджипунаббасуке бхиккхӯ бхагава̄ етадавоча – ‘‘саччам̣ кира, бхиккхаве, самбахула̄ бхиккхӯ тумхе упасан̇камитва̄ етадавочум̣ – ‘бхагава̄ кхо, а̄вусо, ан̃н̃атрева раттибходжана̄ бхун̃джати бхиккхусан̇гхо ча. ан̃н̃атра кхо пана̄вусо, раттибходжана̄ бхун̃джама̄на̄ аппа̄ба̄дхатан̃ча сан̃джа̄нанти аппа̄тан̇катан̃ча лахут̣т̣ха̄нан̃ча балан̃ча пха̄сувиха̄ран̃ча. етха, тумхепи, а̄вусо, ан̃н̃атрева раттибходжана̄ бхун̃джатха. ан̃н̃атра кхо пана̄вусо, тумхепи раттибходжана̄ бхун̃джама̄на̄ аппа̄ба̄дхатан̃ча сан̃джа̄ниссатха аппа̄тан̇катан̃ча лахут̣т̣ха̄нан̃ча балан̃ча пха̄сувиха̄ран̃ча̄’ти. евам̣ вутте кира [ким̣ ну (ка.)], бхиккхаве, тумхе те бхиккхӯ евам̣ авачуттха – ‘майам̣ кхо пана̄вусо, са̄йан̃чева бхун̃джа̄ма па̄то ча дива̄ ча вика̄ле. те майам̣ са̄йан̃чева бхун̃джама̄на̄ па̄то ча дива̄ ча вика̄ле аппа̄ба̄дхатан̃ча сан̃джа̄на̄ма аппа̄тан̇катан̃ча лахут̣т̣ха̄нан̃ча балан̃ча пха̄сувиха̄ран̃ча. те майам̣ ким̣ сандит̣т̣хикам̣ хитва̄ ка̄ликам̣ анудха̄висса̄ма? са̄йан̃чева майам̣ бхун̃джисса̄ма па̄то ча дива̄ ча вика̄ле’’’ти. ‘‘евам̣, бханте’’.

177. ‘‘ким̣ ну ме тумхе, бхиккхаве, евам̣ дхаммам̣ деситам̣ а̄джа̄на̄тха йам̣ кин̃ча̄йам̣ пурисапуггало пат̣исам̣ведети сукхам̣ ва̄ дуккхам̣ ва̄ адуккхамасукхам̣ ва̄ тасса акусала̄ дхамма̄ париха̄йанти кусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣хантӣ’’ти? ‘‘но хетам̣, бханте’’. ‘‘нану ме тумхе, бхиккхаве, евам̣ дхаммам̣ деситам̣ а̄джа̄на̄тха идхекаччасса йам̣ еварӯпам̣ сукхам̣ веданам̣ ведайато акусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти кусала̄ дхамма̄ париха̄йанти, идха панекаччасса еварӯпам̣ сукхам̣ веданам̣ ведайато акусала̄ дхамма̄ париха̄йанти, кусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти, идхекаччасса еварӯпам̣ дуккхам̣ веданам̣ ведайато акусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти кусала̄ дхамма̄ париха̄йанти, идха панекаччасса еварӯпам̣ дуккхам̣ веданам̣ ведайато акусала̄ дхамма̄ париха̄йанти кусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти, идхекаччасса еварӯпам̣ адуккхамасукхам̣ веданам̣ ведайато акусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти кусала̄ дхамма̄ париха̄йанти, идха панекаччасса еварӯпам̣ адуккхамасукхам̣ веданам̣ ведайато акусала̄ дхамма̄ париха̄йанти кусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣хантӣ’’ти? ‘‘евам̣, бханте’’.

178. ‘‘са̄дху, бхиккхаве! майа̄ четам̣, бхиккхаве, ан̃н̃а̄там̣ абхависса адит̣т̣хам̣ авидитам̣ асаччхикатам̣ апхасситам̣ пан̃н̃а̄йа – ‘идхекаччасса еварӯпам̣ сукхам̣ веданам̣ ведайато акусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти кусала̄ дхамма̄ париха̄йантӣ’ти, ева̄хам̣ аджа̄нанто ‘еварӯпам̣ сукхам̣ веданам̣ паджахатха̄’ти вадеййам̣; апи ну ме етам̣, бхиккхаве, патирӯпам̣ абхависса̄’’ти? ‘‘но хетам̣, бханте’’. ‘‘йасма̄ ча кхо етам̣, бхиккхаве, майа̄ н̃а̄там̣ дит̣т̣хам̣ видитам̣ саччхикатам̣ пхасситам̣ пан̃н̃а̄йа – ‘идхекаччасса еварӯпам̣ сукхам̣ веданам̣ ведайато акусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти кусала̄ дхамма̄ париха̄йантӣ’ти, тасма̄хам̣ ‘еварӯпам̣ сукхам̣ веданам̣ паджахатха̄’ти вада̄ми. майа̄ четам̣, бхиккхаве, ан̃н̃а̄там̣ абхависса адит̣т̣хам̣ авидитам̣ асаччхикатам̣ апхасситам̣ пан̃н̃а̄йа – ‘идхекаччасса еварӯпам̣ сукхам̣ веданам̣ ведайато акусала̄ дхамма̄ париха̄йанти кусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣хантӣ’ти, ева̄хам̣ аджа̄нанто ‘еварӯпам̣ сукхам̣ веданам̣ упасампаджджа вихаратха̄’ти вадеййам̣; апи ну ме етам̣, бхиккхаве, патирӯпам̣ абхависса̄’’ти? ‘‘но хетам̣, бханте’’. ‘‘йасма̄ ча кхо етам̣, бхиккхаве, майа̄ н̃а̄там̣ дит̣т̣хам̣ видитам̣ саччхикатам̣ пхасситам̣ пан̃н̃а̄йа – ‘идхекаччасса еварӯпам̣ сукхам̣ веданам̣ ведайато акусала̄ дхамма̄ париха̄йанти, кусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣хантӣ’ти, тасма̄хам̣ ‘еварӯпам̣ сукхам̣ веданам̣ упасампаджджа вихаратха̄’ти вада̄ми.

179. ‘‘майа̄ четам̣, бхиккхаве, ан̃н̃а̄там̣ абхависса адит̣т̣хам̣ авидитам̣ асаччхикатам̣ апхасситам̣ пан̃н̃а̄йа – ‘идхекаччасса еварӯпам̣ дуккхам̣ веданам̣ ведайато акусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти кусала̄ дхамма̄ париха̄йантӣ’ти, ева̄хам̣ аджа̄нанто ‘еварӯпам̣ дуккхам̣ веданам̣ паджахатха̄’ти вадеййам̣; апи ну ме етам̣, бхиккхаве, патирӯпам̣ абхависса̄’’ти? ‘‘но хетам̣, бханте’’. ‘‘йасма̄ ча кхо етам̣, бхиккхаве, майа̄ н̃а̄там̣ дит̣т̣хам̣ видитам̣ саччхикатам̣ пхасситам̣ пан̃н̃а̄йа – ‘идхекаччасса еварӯпам̣ дуккхам̣ веданам̣ ведайато акусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти кусала̄ дхамма̄ париха̄йантӣ’ти, тасма̄хам̣ ‘еварӯпам̣ дуккхам̣ веданам̣ паджахатха̄’ти вада̄ми. майа̄ четам̣, бхиккхаве, ан̃н̃а̄там̣ абхависса адит̣т̣хам̣ авидитам̣ асаччхикатам̣ апхасситам̣ пан̃н̃а̄йа – ‘идхекаччасса еварӯпам̣ дуккхам̣ веданам̣ ведайато акусала̄ дхамма̄ париха̄йанти кусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣хантӣ’ти, ева̄хам̣ аджа̄нанто ‘еварӯпам̣ дуккхам̣ веданам̣ упасампаджджа вихаратха̄’ти вадеййам̣; апи ну ме етам̣, бхиккхаве, патирӯпам̣ абхависса̄’’ти? ‘‘но хетам̣, бханте’’. ‘‘йасма̄ ча кхо етам̣, бхиккхаве, майа̄ н̃а̄там̣ дит̣т̣хам̣ видитам̣ саччхикатам̣ пхасситам̣ пан̃н̃а̄йа – ‘идхекаччасса еварӯпам̣ дуккхам̣ веданам̣ ведайато акусала̄ дхамма̄ париха̄йанти кусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣хантӣ’ти, тасма̄хам̣ ‘еварӯпам̣ дуккхам̣ веданам̣ упасампаджджа вихаратха̄’ти вада̄ми.

180. ‘‘майа̄ четам̣, бхиккхаве, ан̃н̃а̄там̣ абхависса адит̣т̣хам̣ авидитам̣ асаччхикатам̣ апхасситам̣ пан̃н̃а̄йа – ‘идхекаччасса еварӯпам̣ адуккхамасукхам̣ веданам̣ ведайато акусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти кусала̄ дхамма̄ париха̄йантӣ’ти, ева̄хам̣ аджа̄нанто ‘еварӯпам̣ адуккхамасукхам̣ веданам̣ паджахатха̄’ти вадеййам̣; апи ну ме етам̣, бхиккхаве, патирӯпам̣ абхависса̄’’ти? ‘‘но хетам̣, бханте’’. ‘‘йасма̄ ча кхо етам̣, бхиккхаве, майа̄ н̃а̄там̣ дит̣т̣хам̣ видитам̣ саччхикатам̣ пхасситам̣ пан̃н̃а̄йа – ‘идхекаччасса еварӯпам̣ адуккхамасукхам̣ веданам̣ ведайато акусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти кусала̄ дхамма̄ париха̄йантӣ’ти, тасма̄хам̣ ‘еварӯпам̣ адуккхамасукхам̣ веданам̣ паджахатха̄’ти вада̄ми’’. майа̄ четам̣, бхиккхаве, ан̃н̃а̄там̣ абхависса адит̣т̣хам̣ авидитам̣ асаччхикатам̣ апхасситам̣ пан̃н̃а̄йа – ‘идхекаччасса еварӯпам̣ адуккхамасукхам̣ веданам̣ ведайато акусала̄ дхамма̄ париха̄йанти кусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣хантӣ’ти, ева̄хам̣ аджа̄нанто ‘еварӯпам̣ адуккхамасукхам̣ веданам̣ упасампаджджа вихаратха̄’ти вадеййам̣; апи ну ме етам̣, бхиккхаве, патирӯпам̣ абхависса̄’’ти? ‘‘но хетам̣, бханте’’. ‘‘йасма̄ ча кхо етам̣, бхиккхаве, майа̄ н̃а̄там̣ дит̣т̣хам̣ видитам̣ саччхикатам̣ пхасситам̣ пан̃н̃а̄йа – ‘идхекаччасса еварӯпам̣ адуккхамасукхам̣ веданам̣ ведайато акусала̄ дхамма̄ париха̄йанти кусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣хантӣ’ти, тасма̄хам̣ ‘еварӯпам̣ адуккхамасукхам̣ веданам̣ упасампаджджа вихаратха̄’ти вада̄ми.

181. ‘‘на̄хам̣, бхиккхаве, саббесам̣йева бхиккхӯнам̣ ‘аппама̄дена каран̣ӣйа’нти вада̄ми; на пана̄хам̣, бхиккхаве, саббесам̣йева бхиккхӯнам̣ ‘на аппама̄дена каран̣ӣйа’нти вада̄ми. йе те, бхиккхаве, бхиккхӯ араханто кхӣн̣а̄сава̄ вуситаванто катакаран̣ӣйа̄ охитабха̄ра̄ ануппаттасадаттха̄ париккхӣн̣абхавасам̣йоджана̄ саммадан̃н̃а̄ вимутта̄, татха̄рӯпа̄на̄хам̣, бхиккхаве, бхиккхӯнам̣ ‘на аппама̄дена каран̣ӣйа’нти вада̄ми. там̣ кисса хету? катам̣ тесам̣ аппама̄дена. абхабба̄ те памаджджитум̣. йе ча кхо те, бхиккхаве, бхиккхӯ секкха̄ аппаттама̄наса̄ ануттарам̣ йогаккхемам̣ паттхайама̄на̄ вихаранти, татха̄рӯпа̄на̄хам̣, бхиккхаве, бхиккхӯнам̣ ‘аппама̄дена каран̣ӣйа’нти вада̄ми. там̣ кисса хету? аппева на̄миме а̄йасманто ануломика̄ни сена̄сана̄ни пат̣исевама̄на̄ калйа̄н̣амитте бхаджама̄на̄ индрийа̄ни саманна̄найама̄на̄ – йассаттха̄йа кулапутта̄ саммадева ага̄расма̄ анага̄рийам̣ паббаджанти тадануттарам̣ – брахмачарийапарийоса̄нам̣ дит̣т̣хева дхамме сайам̣ абхин̃н̃а̄ саччхикатва̄ упасампаджджа вихареййунти! имам̣ кхо ахам̣, бхиккхаве, имесам̣ бхиккхӯнам̣ аппама̄дапхалам̣ сампассама̄но ‘аппама̄дена каран̣ӣйа’нти вада̄ми.

182. ‘‘саттиме, бхиккхаве, пуггала̄ санто сам̣виджджама̄на̄ локасмим̣. катаме сатта? убхатобха̄гавимутто, пан̃н̃а̄вимутто, ка̄йасаккхи, дит̣т̣хиппатто, саддха̄вимутто, дхамма̄нуса̄рӣ, саддха̄нуса̄рӣ.

‘‘катамо ча, бхиккхаве, пуггало убхатобха̄гавимутто? идха, бхиккхаве, екаччо пуггало йе те санта̄ вимоккха̄ атиккамма рӯпе а̄руппа̄ те ка̄йена пхуситва̄ [пхасситва̄ (сӣ. пӣ.)] вихарати пан̃н̃а̄йа часса дисва̄ а̄сава̄ париккхӣн̣а̄ хонти. айам̣ вуччати, бхиккхаве, пуггало убхатобха̄гавимутто имасса кхо ахам̣, бхиккхаве, бхиккхуно ‘на аппама̄дена каран̣ӣйа’нти вада̄ми. там̣ кисса хету? катам̣ тасса аппама̄дена. абхаббо со памаджджитум̣.

‘‘катамо ча, бхиккхаве, пуггало пан̃н̃а̄вимутто? идха, бхиккхаве, екаччо пуггало йе те санта̄ вимоккха̄ атиккамма рӯпе а̄руппа̄ те на ка̄йена пхуситва̄ вихарати, пан̃н̃а̄йа часса дисва̄ а̄сава̄ париккхӣн̣а̄ хонти. айам̣ вуччати, бхиккхаве, пуггало пан̃н̃а̄вимутто. имассапи кхо ахам̣, бхиккхаве, бхиккхуно ‘на аппама̄дена каран̣ӣйа’нти вада̄ми. там̣ кисса хету? катам̣ тасса аппама̄дена. абхаббо со памаджджитум̣.

‘‘катамо ча, бхиккхаве, пуггало ка̄йасаккхи? идха, бхиккхаве, екаччо пуггало йе те санта̄ вимоккха̄ атиккамма рӯпе а̄руппа̄ те ка̄йена пхуситва̄ вихарати, пан̃н̃а̄йа часса дисва̄ екачче а̄сава̄ париккхӣн̣а̄ хонти. айам̣ вуччати, бхиккхаве, пуггало ка̄йасаккхи. имасса кхо ахам̣, бхиккхаве, бхиккхуно ‘аппама̄дена каран̣ӣйа’нти вада̄ми. там̣ кисса хету? аппева на̄ма айама̄йасма̄ ануломика̄ни сена̄сана̄ни пат̣исевама̄но калйа̄н̣амитте бхаджама̄но индрийа̄ни саманна̄найама̄но – йассаттха̄йа кулапутта̄ саммадева ага̄расма̄ анага̄рийам̣ паббаджанти тадануттарам̣ – брахмачарийапарийоса̄нам̣ дит̣т̣хева дхамме сайам̣ абхин̃н̃а̄ саччхикатва̄ упасампаджджа вихареййа̄ти! имам̣ кхо ахам̣, бхиккхаве, имасса бхиккхуно аппама̄дапхалам̣ сампассама̄но ‘аппама̄дена каран̣ӣйа’нти вада̄ми.

‘‘катамо ча, бхиккхаве, пуггало дит̣т̣хиппатто? идха, бхиккхаве, екаччо пуггало йе те санта̄ вимоккха̄ атиккамма рӯпе а̄руппа̄ те на ка̄йена пхуситва̄ вихарати, пан̃н̃а̄йа часса дисва̄ екачче а̄сава̄ париккхӣн̣а̄ хонти, татха̄гатаппаведита̄ часса дхамма̄ пан̃н̃а̄йа водит̣т̣ха̄ хонти вочарита̄. айам̣ вуччати, бхиккхаве, пуггало дит̣т̣хиппатто. имассапи кхо ахам̣, бхиккхаве, бхиккхуно ‘аппама̄дена каран̣ӣйа’нти вада̄ми. там̣ кисса хету? аппева на̄ма айама̄йасма̄ ануломика̄ни сена̄сана̄ни пат̣исевама̄но калйа̄н̣амитте бхаджама̄но индрийа̄ни саманна̄найама̄но – йассаттха̄йа кулапутта̄ саммадева ага̄расма̄ анага̄рийам̣ паббаджанти тадануттарам̣ – брахмачарийапарийоса̄нам̣ дит̣т̣хева дхамме сайам̣ абхин̃н̃а̄ саччхикатва̄ упасампаджджа вихареййа̄ти! имам̣ кхо ахам̣, бхиккхаве, имасса бхиккхуно аппама̄дапхалам̣ сампассама̄но ‘аппама̄дена каран̣ӣйа’нти вада̄ми.

‘‘катамо ча, бхиккхаве, пуггало саддха̄вимутто. идха, бхиккхаве, екаччо пуггало йе те санта̄ вимоккха̄ атиккамма рӯпе а̄руппа̄ те на ка̄йена пхуситва̄ вихарати, пан̃н̃а̄йа часса дисва̄ екачче а̄сава̄ париккхӣн̣а̄ хонти, татха̄гате часса саддха̄ нивит̣т̣ха̄ хоти мӯладжа̄та̄ патит̣т̣хита̄. айам̣ вуччати, бхиккхаве, пуггало саддха̄вимутто. имассапи кхо ахам̣, бхиккхаве, бхиккхуно ‘аппама̄дена каран̣ӣйа’нти вада̄ми. там̣ кисса хету? аппева на̄ма айама̄йасма̄ ануломика̄ни сена̄сана̄ни пат̣исевама̄но калйа̄н̣амитте бхаджама̄но индрийа̄ни саманна̄найама̄но – йассаттха̄йа кулапутта̄ саммадева ага̄расма̄ анага̄рийам̣ паббаджанти тадануттарам̣ – брахмачарийапарийоса̄нам̣ дит̣т̣хева дхамме сайам̣ абхин̃н̃а̄ саччхикатва̄ упасампаджджа вихареййа̄ти! имам̣ кхо ахам̣, бхиккхаве, имасса бхиккхуно аппама̄дапхалам̣ сампассама̄но ‘аппама̄дена каран̣ӣйа’нти вада̄ми.

‘‘катамо ча, бхиккхаве, пуггало дхамма̄нуса̄рӣ? идха, бхиккхаве, екаччо пуггало йе те санта̄ вимоккха̄ атиккамма рӯпе а̄руппа̄ те на ка̄йена пхуситва̄ вихарати, пан̃н̃а̄йа часса дисва̄ екачче а̄сава̄ париккхӣн̣а̄ [дисва̄ а̄сава̄ апариккхӣн̣а̄ (сӣ. пӣ.)] хонти, татха̄гатаппаведита̄ часса дхамма̄ пан̃н̃а̄йа маттасо ниджджха̄нам̣ кхаманти, апи часса име дхамма̄ хонти, сеййатхидам̣ – саддхиндрийам̣, вӣрийиндрийам̣, сатиндрийам̣, сама̄дхиндрийам̣, пан̃н̃индрийам̣. айам̣ вуччати, бхиккхаве, пуггало дхамма̄нуса̄рӣ. имассапи кхо ахам̣, бхиккхаве, бхиккхуно ‘аппама̄дена каран̣ӣйа’нти вада̄ми. там̣ кисса хету? аппева на̄ма айама̄йасма̄ ануломика̄ни сена̄сана̄ни пат̣исевама̄но калйа̄н̣амитте бхаджама̄но индрийа̄ни саманна̄найама̄но – йассаттха̄йа кулапутта̄ саммадева ага̄расма̄ анага̄рийам̣ паббаджанти тадануттарам̣ – брахмачарийапарийоса̄нам̣ дит̣т̣хева дхамме сайам̣ абхин̃н̃а̄ саччхикатва̄ упасампаджджа вихареййа̄ти! имам̣ кхо ахам̣, бхиккхаве, имасса бхиккхуно аппама̄дапхалам̣ сампассама̄но ‘аппама̄дена каран̣ӣйа’нти вада̄ми.

‘‘катамо ча, бхиккхаве, пуггало саддха̄нуса̄рӣ? идха, бхиккхаве, екаччо пуггало йе те санта̄ вимоккха̄ атиккамма рӯпе а̄руппа̄ те на ка̄йена пхуситва̄ вихарати, пан̃н̃а̄йа часса дисва̄ екачче а̄сава̄ париккхӣн̣а̄ [дисва̄ а̄сава̄ апариккхӣн̣а̄ (сӣ. пӣ.)] хонти, татха̄гате часса саддха̄маттам̣ хоти пемаматтам̣, апи часса име дхамма̄ хонти, сеййатхидам̣ – саддхиндрийам̣, вӣрийиндрийам̣, сатиндрийам̣, сама̄дхиндрийам̣, пан̃н̃индрийам̣. айам̣ вуччати, бхиккхаве, пуггало саддха̄нуса̄рӣ. имассапи кхо ахам̣, бхиккхаве, бхиккхуно ‘аппама̄дена каран̣ӣйа’нти вада̄ми. там̣ кисса хету? аппева на̄ма айама̄йасма̄ ануломика̄ни сена̄сана̄ни пат̣исевама̄но калйа̄н̣амитте бхаджама̄но индрийа̄ни саманна̄найама̄но – йассаттха̄йа кулапутта̄ саммадева ага̄расма̄ анага̄рийам̣ паббаджанти тадануттарам̣ – брахмачарийапарийоса̄нам̣ дит̣т̣хева дхамме сайам̣ абхин̃н̃а̄ саччхикатва̄ упасампаджджа вихареййа̄ти! имам̣ кхо ахам̣, бхиккхаве, имасса бхиккхуно аппама̄дапхалам̣ сампассама̄но ‘аппама̄дена каран̣ӣйа’нти вада̄ми.

183. ‘‘на̄хам̣, бхиккхаве, а̄дикенева ан̃н̃а̄ра̄дханам̣ вада̄ми; апи ча, бхиккхаве, анупуббасиккха̄ анупуббакирийа̄ анупуббапат̣ипада̄ ан̃н̃а̄ра̄дхана̄ хоти. катхан̃ча, бхиккхаве, анупуббасиккха̄ анупуббакирийа̄ анупуббапат̣ипада̄ ан̃н̃а̄ра̄дхана̄ хоти? идха, бхиккхаве, саддха̄джа̄то упасан̇камати, упасан̇каманто пайирупа̄сати, пайирупа̄санто сотам̣ одахати, охитасото дхаммам̣ сун̣а̄ти, сутва̄ дхаммам̣ дха̄рети, дхата̄нам̣ [дха̄та̄нам̣ (ка.)] дхамма̄нам̣ аттхам̣ упапариккхати, аттхам̣ упапариккхато дхамма̄ ниджджха̄нам̣ кхаманти, дхамманиджджха̄наккхантийа̄ сати чхандо джа̄йати, чхандаджа̄то уссахати, усса̄хетва̄ тулети, тулайитва̄ падахати, пахитатто сама̄но ка̄йена чева парамасаччам̣ саччхикароти, пан̃н̃а̄йа ча нам̣ ативиджджха пассати. са̄пи на̄ма, бхиккхаве, саддха̄ на̄хоси; тампи на̄ма, бхиккхаве, упасан̇каманам̣ на̄хоси; са̄пи на̄ма, бхиккхаве, пайирупа̄сана̄ на̄хоси; тампи на̄ма, бхиккхаве, сота̄вадха̄нам̣ на̄хоси; тампи на̄ма, бхиккхаве, дхаммассаванам̣ на̄хоси; са̄пи на̄ма, бхиккхаве, дхаммадха̄ран̣а̄ на̄хоси; са̄пи на̄ма, бхиккхаве, аттхӯпапариккха̄ на̄хоси; са̄пи на̄ма, бхиккхаве, дхамманиджджха̄наккханти на̄хоси; сопи на̄ма, бхиккхаве, чхандо на̄хоси; сопи на̄ма, бхиккхаве, усса̄хо на̄хоси; са̄пи на̄ма, бхиккхаве, тулана̄ на̄хоси; тампи на̄ма, бхиккхаве, падха̄нам̣ на̄хоси. виппат̣ипанна̄ттха, бхиккхаве, миччха̄пат̣ипанна̄ттха, бхиккхаве. кӣва дӯревиме, бхиккхаве, могхапуриса̄ апакканта̄ имамха̄ дхаммавинайа̄.

184. ‘‘аттхи, бхиккхаве, чатуппадам̣ веййа̄каран̣ам̣ йассуддит̣т̣хасса вин̃н̃ӯ пурисо начирассева пан̃н̃а̄йаттхам̣ а̄джа̄неййа. уддисисса̄ми во [уддит̣т̣хасса̄пи (ка.)], бхиккхаве, а̄джа̄ниссатха ме та’’нти? ‘‘ке ча майам̣, бханте, ке ча дхаммасса ан̃н̃а̄та̄ро’’ти? йопи со, бхиккхаве, саттха̄ а̄мисагару а̄мисада̄йа̄до а̄мисехи сам̣сат̣т̣хо вихарати тасса па̄йам̣ еварӯпӣ пан̣опан̣авийа̄ на упети – ‘еван̃ча но асса атха нам̣ кареййа̄ма, на ча но евамасса на нам̣ кареййа̄ма̄’ти, ким̣ пана, бхиккхаве, йам̣ татха̄гато саббасо а̄мисехи висам̣сат̣т̣хо вихарати. саддхасса, бхиккхаве, са̄вакасса саттхуса̄сане парийога̄хийа [парийога̄йа (сӣ. пӣ. ка.), парийогайха (сйа̄. кам̣.)] ваттато айаманудхаммо хоти – ‘саттха̄ бхагава̄, са̄вакохамасми; джа̄на̄ти бхагава̄, на̄хам̣ джа̄на̄мӣ’ти. саддхасса, бхиккхаве, са̄вакасса саттхуса̄сане парийога̄хийа ваттато рул̣ханӣйам̣ [румханийам̣ (сӣ. пӣ.)] саттхуса̄санам̣ хоти оджавантам̣. саддхасса, бхиккхаве, са̄вакасса саттхуса̄сане парийога̄хийа ваттато айаманудхаммо хоти – ‘ка̄мам̣ тачо ча нха̄ру ча ат̣т̣хи ча авасиссату, сарӣре упасуссату [упасуссату сарӣре (сӣ.), сарӣре авасуссату (ка.)] мам̣салохитам̣, йам̣ там̣ пурисатха̄мена пурисавӣрийена пурисапараккамена паттаббам̣ на там̣ апа̄пун̣итва̄ вӣрийасса сан̣т̣ха̄нам̣ [сантха̄нам̣ (сӣ. сйа̄. пӣ.)] бхависсатӣ’ти. саддхасса, бхиккхаве, са̄вакасса саттхуса̄сане парийога̄хийа ваттато двиннам̣ пхала̄нам̣ ан̃н̃атарам̣ пхалам̣ па̄т̣икан̇кхам̣ – дит̣т̣хева дхамме ан̃н̃а̄, сати ва̄ упа̄дисесе ана̄га̄мита̄’’ти.

идамавоча бхагава̄. аттамана̄ те бхиккхӯ бхагавато бха̄ситам̣ абхинандунти.

кӣт̣а̄гирисуттам̣ нит̣т̣хитам̣ дасамам̣.

бхиккхувагго нит̣т̣хито дутийо.