12. маха̄парива̄равагго

1. маха̄парива̄ракаттхераапада̄нам̣

1. ‘‘випассӣ на̄ма бхагава̄, локаджет̣т̣хо нара̄сабхо;

ат̣т̣хасат̣т̣хисахассехи, па̄виси бандхумам̣ тада̄.

2. ‘‘нагара̄ абхиниккхамма, агамам̣ дӣпачетийам̣;

аддасам̣ вираджам̣ буддхам̣, а̄хутӣнам̣ пат̣иггахам̣.

3. ‘‘чулла̄сӣтисахасса̄ни, йаккха̄ майхам̣ упантике;

упат̣т̣хаханти саккаччам̣ [мам̣ ниччам̣ (ка.)], индам̣ва тидаса̄ ган̣а̄.

4. ‘‘бхавана̄ абхиниккхамма, дуссам̣ паггайхахам̣ тада̄;

сираса̄ абхива̄десим̣, тан̃ча̄да̄сим̣ махесино.

5. ‘‘ахо буддхо ахо дхаммо, ахо но саттху сампада̄;

буддхасса а̄нубха̄вена, васудха̄йам̣ пакампатха.

6. ‘‘тан̃ча аччхарийам̣ дисва̄, аббхутам̣ ломахам̣санам̣;

буддхе читтам̣ паса̄деми, двипадиндамхи та̄дине.

7. ‘‘сохам̣ читтам̣ паса̄детва̄, дуссам̣ датва̄на саттхуно;

саран̣ан̃ча упа̄гаччхим̣, са̄маччо сапариджджано.

8. ‘‘еканавутито каппе, йам̣ каммамакарим̣ тада̄;

дуггатим̣ на̄бхиджа̄на̄ми, буддхапӯджа̄йидам̣ пхалам̣.

9. ‘‘ито паннарасе каппе, сол̣аса̄сум̣ сува̄хана̄ [сол̣аса̄сим̣су ва̄хано (сйа̄.)];

саттаратанасампанна̄, чаккаваттӣ махаббала̄.

10. ‘‘пат̣исамбхида̄ чатассо, вимоккха̄пи ча ат̣т̣химе;

чхал̣абхин̃н̃а̄ саччхиката̄, катам̣ буддхасса са̄санам̣’’.

иттхам̣ судам̣ а̄йасма̄ маха̄парива̄рако тхеро има̄ га̄тха̄йо абха̄ситтха̄ти.

маха̄парива̄ракаттхерасса̄пада̄нам̣ пат̣хамам̣.

2. суман̇галаттхераапада̄нам̣

11. ‘‘аттхадассӣ джинаваро, локаджет̣т̣хо нара̄сабхо;

виха̄ра̄ абхиниккхамма, тал̣а̄кам̣ упасан̇ками.

12. ‘‘нхатва̄ питва̄ ча самбуддхо, уттаритвекачӣваро;

ат̣т̣ха̄си бхагава̄ таттха, вилокенто дисодисам̣.

13. ‘‘бхаване упавит̣т̣хохам̣, аддасам̣ локана̄йакам̣;

хат̣т̣хо хат̣т̣хена читтена, аппхот̣есим̣ ахам̣ тада̄.

14. ‘‘сатарам̣сим̣ва джотантам̣, пабха̄сантам̣ва кан̃чанам̣ [имина̄ па̄дадвайена пуримапа̄дадвайасса пурато бхавитаббам̣];

наччагӣте пайуттохам̣, пан̃чан̇гатӯрийамхи ча.

15. ‘‘йам̣ йам̣ йонупападжджа̄ми, деваттам̣ атха ма̄нусам̣;

саббе сатте абхибхоми, випуло хоти ме йасо [айан̃ча га̄тха̄ париггахетига̄тха̄йа анантарамева т̣ха̄тум̣ йутта̄].

16. ‘‘намо те пуриса̄джан̃н̃а, намо те пурисуттама;

атта̄нам̣ тосайитва̄на, паре тосеси твам̣ муни.

17. ‘‘париггахе [париггайха (сӣ.), париггахитва̄ (сйа̄.), париггахена (ка.)] нисӣдитва̄, ха̄сам̣ катва̄на суббате;

упат̣т̣хахитва̄ самбуддхам̣, туситам̣ упападжджахам̣.

18. ‘‘сол̣асето каппасате, двинаваекачинтита̄;

саттаратанасампанна̄, чаккаваттӣ махаббала̄.

19. ‘‘пат̣исамбхида̄ чатассо…пе… катам̣ буддхасса са̄санам̣’’.

иттхам̣ судам̣ а̄йасма̄ суман̇гало тхеро има̄ га̄тха̄йо абха̄ситтха̄ти.

суман̇галаттхерасса̄пада̄нам̣ дутийам̣.

3. саран̣агаманийаттхераапада̄нам̣

20. ‘‘убхиннам̣ девара̄джӯнам̣, сан̇га̄мо самупат̣т̣хито;

ахоси самупабйӯл̣хо [самупаббӯл̣хо (сӣ.)], маха̄гхосо аваттатха [паваттатха (сӣ.)].

21. ‘‘падумуттаро локавидӯ, а̄хутӣнам̣ пат̣иггахо;

анталиккхе т̣хито саттха̄, сам̣веджеси маха̄джанам̣.

22. ‘‘саббе дева̄ аттамана̄, никкхиттакавача̄вудха̄;

самбуддхам̣ абхива̄детва̄, екагга̄сим̣су та̄ваде.

23. ‘‘майхам̣ [амхам̣ (сӣ.)] сан̇каппаман̃н̃а̄йа, ва̄ча̄сабхимудӣрайи;

анукампако локавидӯ, нибба̄песи маха̄джанам̣.

24. ‘‘падут̣т̣хачитто мануджо, екапа̄н̣ам̣ вихет̣хайам̣;

тена читтаппадосена, апа̄йам̣ упападжджати.

25. ‘‘сан̇га̄масӣсе на̄гова, бахӯ па̄н̣е вихет̣хайам̣;

нибба̄петха сакам̣ читтам̣, ма̄ хан̃н̃иттхо пунаппунам̣.

26. ‘‘двиннампи йаккхара̄джӯнам̣, сена̄ са̄ вимхита̄ аху [сена̄йо вимхита̄ ахӯ (сӣ.), сена̄пи самита̄ аху (сйа̄.)];

саран̣ан̃ча упа̄гаччхум̣, локаджет̣т̣хам̣ сута̄динам̣.

27. ‘‘сан̃н̃а̄петва̄на джанатам̣, падамуддхари [уддхари пана (сӣ. сйа̄.)] чаккхума̄;

пеккхама̄нова девехи, пакка̄ми уттара̄мукхо.

28. ‘‘пат̣хамам̣ саран̣ам̣ гаччхим̣, двипадиндасса та̄дино;

каппа̄нам̣ сатасахассам̣, дуггатим̣ нупападжджахам̣.

29. ‘‘маха̄дундубхина̄ма̄ ча, сол̣аса̄сум̣ ратхесабха̄;

тим̣сакаппасахассамхи, ра̄джа̄но чаккаваттино.

30. ‘‘пат̣исамбхида̄ чатассо…пе… катам̣ буддхасса са̄санам̣’’.

иттхам̣ судам̣ а̄йасма̄ саран̣агаманийо тхеро има̄ га̄тха̄йо абха̄ситтха̄ти.

саран̣агаманийаттхерасса̄пада̄нам̣ татийам̣.

4. ека̄санийаттхераапада̄нам̣

31. ‘‘варун̣о на̄ма на̄мена, девара̄джа̄ ахам̣ тада̄;

упат̣т̣хахесим̣ самбуддхам̣, сайоггабалава̄хано.

32. ‘‘ниббуте локана̄тхамхи, аттхадассӣнаруттаме;

тӯрийам̣ саббама̄да̄йа, агамам̣ бодхимуттамам̣.

33. ‘‘ва̄дитена ча наччена, саммата̄л̣асама̄хито;

саммукха̄ вийа самбуддхам̣, упат̣т̣хим̣ бодхимуттамам̣.

34. ‘‘упат̣т̣хахитва̄ там̣ бодхим̣, дхаран̣ӣрухапа̄дапам̣;

паллан̇кам̣ а̄бхуджитва̄на, таттха ка̄лан̇като ахам̣.

35. ‘‘сакакамма̄бхираддхохам̣, пасанно бодхимуттаме;

тена читтаппаса̄дена, нимма̄нам̣ упападжджахам̣.

36. ‘‘сат̣т̣хитӯрийасахасса̄ни, парива̄ренти мам̣ сада̄;

мануссесу ча девесу, ваттама̄нам̣ бхава̄бхаве.

37. ‘‘тивидхаггӣ ниббута̄ майхам̣, бхава̄ саббе самӯхата̄;

дха̄реми антимам̣ дехам̣, самма̄самбуддхаса̄сане [айан̃ча га̄тха̄ пат̣исамбхида̄ чатассетига̄тха̄йа екасамбандха̄ бхавитам̣ йутта̄].

38. ‘‘суба̄хӯ на̄ма на̄мена, чатуттим̣са̄су кхаттийа̄;

саттаратанасампанна̄, пан̃чакаппасате ито.

39. ‘‘пат̣исамбхида̄ чатассо…пе… катам̣ буддхасса са̄санам̣’’.

иттхам̣ судам̣ а̄йасма̄ ека̄санийо тхеро има̄ га̄тха̄йо абха̄ситтха̄ти.

ека̄санийаттхерасса̄пада̄нам̣ чатуттхам̣.

5. суван̣н̣апуппхийаттхераапада̄нам̣

40. ‘‘випассӣ на̄ма бхагава̄, локаджет̣т̣хо нара̄сабхо;

нисинно джанака̄йасса, десеси аматам̣ падам̣.

41. ‘‘тасса̄хам̣ дхаммам̣ сутва̄на, двипадиндасса та̄дино;

сон̣н̣апуппха̄ни чатта̄ри, буддхасса абхиропайим̣.

42. ‘‘суван̣н̣аччхаданам̣ а̄си, йа̄вата̄ париса̄ тада̄;

буддха̄бха̄ ча суван̣н̣а̄бха̄, а̄локо випуло аху.

43. ‘‘удаггачитто сумано, ведаджа̄то катан̃джалӣ;

виттисан̃джанано тесам̣, дит̣т̣хадхаммасукха̄вахо.

44. ‘‘а̄йа̄читва̄на самбуддхам̣, вандитва̄на ча суббатам̣;

па̄моджджам̣ джанайитва̄на, сакам̣ бхаванупа̄гамим̣.

45. ‘‘бхаване упавит̣т̣хохам̣, буддхасет̣т̣хам̣ ануссарим̣;

тена читтаппаса̄дена, туситам̣ упападжджахам̣.

46. ‘‘еканавутито каппе, йам̣ пуппхамабхиропайим̣;

дуггатим̣ на̄бхиджа̄на̄ми, буддхапӯджа̄йидам̣ пхалам̣.

47. ‘‘сол̣аса̄сим̣су ра̄джа̄но, немисамматана̄мака̄;

тета̄лӣсе ито каппе, чаккаваттӣ махаббала̄.

48. ‘‘пат̣исамбхида̄ чатассо…пе… катам̣ буддхасса са̄санам̣’’.

иттхам̣ судам̣ а̄йасма̄ суван̣н̣апуппхийо тхеро има̄ га̄тха̄йо абха̄ситтха̄ти.

суван̣н̣апуппхийаттхерасса̄пада̄нам̣ пан̃чамам̣.

6. читакапӯджакаттхераапада̄нам̣

49. ‘‘васа̄ми ра̄джа̄йатане, са̄маччо сапариджджано;

париниббуте бхагавати, сикхино локабандхуно.

50. ‘‘пасанначитто сумано, читакам̣ агама̄сахам̣;

тӯрийам̣ таттха ва̄детва̄, гандхама̄лам̣ самокирим̣.

51. ‘‘читамхи пӯджам̣ катва̄на, вандитва̄ читакам̣ ахам̣;

пасанначитто сумано, сакам̣ бхаванупа̄гамим̣.

52. ‘‘бхаване упавит̣т̣хохам̣, читапӯджам̣ ануссарим̣;

тена каммена двипадинда, локаджет̣т̣ха нара̄сабха.

53. ‘‘анубхотва̄на сампаттим̣, девесу ма̄нусесу ча;

паттомхи ачалам̣ т̣ха̄нам̣, хитва̄ джайапара̄джайам̣.

54. ‘‘екаттим̣се ито каппе, йам̣ пуппхамабхиропайим̣;

дуггатим̣ на̄бхиджа̄на̄ми, читапӯджа̄йидам̣ пхалам̣.

55. ‘‘екӯнатим̣сакаппамхи, ито сол̣аса ра̄джа̄но;

уггата̄ на̄ма на̄мена, чаккаваттӣ махаббала̄.

56. ‘‘пат̣исамбхида̄ чатассо…пе… катам̣ буддхасса са̄санам̣’’.

иттхам̣ судам̣ а̄йасма̄ читакапӯджако тхеро има̄ га̄тха̄йо абха̄ситтха̄ти.

читакапӯджакаттхерасса̄пада̄нам̣ чхат̣т̣хам̣.

7. буддхасан̃н̃акаттхераапада̄нам̣

57. ‘‘йада̄ випассӣ локагго, а̄йусан̇кха̄рамоссаджи;

патхавӣ сампакампиттха, меданӣ джаламекхала̄.

58. ‘‘отатам̣ виттхатам̣ [отатам̣ витатам̣ (сйа̄.)] майхам̣, сувичиттават̣ам̣сакам̣ [сучичиттам̣ папан̃чакам̣ (сйа̄.)];

бхаванампи пакампиттха, буддхасса а̄йусан̇кхайе.

59. ‘‘та̄со майхам̣ самуппанно, бхаване сампакампите;

уппа̄до [уппа̄то (?)] ну киматтха̄йа, а̄локо випуло аху.

60. ‘‘вессаван̣о идха̄гамма, нибба̄песи маха̄джанам̣;

па̄н̣абхӯте [па̄н̣абхутам̣ (сйа̄.), па̄н̣абхӯнам̣ (сӣ. ка.)] бхайам̣ наттхи, екагга̄ хотха сам̣вута̄ [сага̄рава̄ (сйа̄.)].

61. ‘‘ахо буддхо ахо дхаммо, ахо но саттху сампада̄;

йасмим̣ уппаджджама̄намхи, патхавӣ [пат̣хавӣ (сӣ. сйа̄.)] сампакампати.

62. ‘‘буддха̄нубха̄вам̣ киттетва̄, каппам̣ саггамхи модахам̣;

авасесесу каппесу, кусалам̣ чаритам̣ [каритам̣ (сӣ. сйа̄.), ка̄ритам̣ (ка.)] майа̄.

63. ‘‘еканавутито каппе, йам̣ сан̃н̃амалабхим̣ тада̄;

дуггатим̣ на̄бхиджа̄на̄ми, буддхасан̃н̃а̄йидам̣ пхалам̣.

64. ‘‘ито чуддасакаппамхи, ра̄джа̄ а̄сим̣ пата̄пава̄;

самито на̄ма на̄мена, чаккаваттӣ махаббало.

65. ‘‘пат̣исамбхида̄ чатассо…пе… катам̣ буддхасса са̄санам̣’’.

иттхам̣ судам̣ а̄йасма̄ буддхасан̃н̃ако тхеро има̄ га̄тха̄йо абха̄ситтха̄ти.

буддхасан̃н̃акаттхерасса̄пада̄нам̣ саттамам̣.

8. маггасан̃н̃акаттхераапада̄нам̣

66. ‘‘падумуттарабуддхасса, са̄вака̄ ванача̄рино;

виппанат̣т̣ха̄ браха̄ран̃н̃е, андха̄ва анусуййаре [анусуйаре (сӣ.)].

67. ‘‘ануссаритва̄ самбуддхам̣, падумуттарана̄йакам̣;