8. бхӯта̄рочанасиккха̄падаван̣н̣ана̄
67. ат̣т̣хамасиккха̄паде – ваттхукатха̄йа та̄ва йам̣ ваттаббам̣ сийа̄, там̣ саббам̣ чатуттхапа̄ра̄джикаван̣н̣ана̄йам̣ вуттанайамева. айамева хи висесо – таттха абхӯтам̣ а̄рочесум̣, идха бхӯтам̣. бхӯтампи путхуджджана̄ а̄рочесум̣, на арийа̄. арийа̄нан̃хи пайуттава̄ча̄ на̄ма наттхи, аттано гун̣е а̄рочайама̄не пана ан̃н̃е на пат̣иседхесум̣, татха̄уппанне ча паччайе са̄дийим̣су, татха̄уппаннабха̄вам̣ аджа̄нанта̄.
‘‘атха кхо те бхиккхӯ бхагавато етаматтхам̣ а̄рочесу’’нтиа̄димхи пана йе уттаримануссадхаммасса ван̣н̣ам̣ бха̄сим̣су, те а̄рочесунти ведитаббам̣. ‘‘каччи пана во бхиккхаве бхӯта’’нти пуччхите пана саббепи ‘‘бхӯтам̣ бхагава̄’’ти пат̣иджа̄ним̣су. арийа̄нампи хи аббхантаре бхӯто уттаримануссадхаммоти. атха бхагава̄ арийамиссакатта̄ ‘‘могхапуриса̄’’ти аватва̄ ‘‘катхан̃хи на̄ма тумхе бхиккхаве’’ти ватва̄ ‘‘ударасса ка̄ран̣а̄’’тиа̄дима̄ха. таттха йасма̄ арийа̄ ан̃н̃есам̣ сутва̄ ‘‘аййо кира, бханте, сота̄панно’’тиа̄дина̄ найена пасаннехи мануссехи пуччхийама̄на̄ апан̃н̃атте сиккха̄паде ана̄дӣнавадассино суддхачиттата̄йа аттано ча паресан̃ча висеса̄дхигамам̣ пат̣иджа̄ним̣су. евам̣ пат̣иджа̄нантехи ча техи йам̣ ан̃н̃е ударасса ка̄ран̣а̄ уттаримануссадхаммасса ван̣н̣ам̣ бха̄ситва̄ пин̣д̣апа̄там̣ уппа̄десум̣, там̣ суддхачиттата̄йа са̄дийантехипи ударасса ка̄ран̣а̄ уттаримануссадхаммасса ван̣н̣о бха̄сито вийа хоти. тасма̄ саббасан̇га̄хикенева найена ‘‘катхан̃хи на̄ма тумхе, бхиккхаве, ударасса ка̄ран̣а̄ гихӣнам̣ ан̃н̃аман̃н̃ам̣ уттаримануссадхаммасса ван̣н̣ам̣ бха̄сиссатха̄’’ти а̄ха. сесам̣ чатуттхапа̄ра̄джикаваттхусадисамева. сиккха̄падавибхан̇гепи кевалам̣ таттха па̄ра̄джикан̃чева тхуллаччайан̃ча идха бхӯтатта̄ па̄читтийан̃чева дуккат̣ан̃ча айам̣ висесо. сесам̣ вуттанайамева.
77. ‘‘упасампаннасса бхӯтам̣ а̄рочетӣ’’ти уттаримануссадхаммамева сандха̄йа вуттам̣. паринибба̄нака̄ле хи антара̄ ва̄ атикад̣д̣хийама̄нена упасампаннасса бхӯтам̣ а̄рочетум̣ ват̣т̣ати. сутапарийаттисӣлагун̣ам̣ пана анупасампаннасса̄пи а̄рочетум̣ ват̣т̣ати. а̄дикаммикасса ана̄патти. ‘‘умматтакасса̄’’ти идам̣ пана идха на вуттам̣. касма̄? дит̣т̣хисампанна̄нам̣ умма̄дасса ва̄ читтаккхепасса ва̄ абха̄ва̄ти. маха̄паччарийампи хи вича̄ритам̣ ‘‘джха̄нала̄бхӣ пана парихӣне джха̄не умматтако бхавеййа, тассапи бхӯта̄рочанапаччайа̄ ана̄патти на ваттабба̄, бхӯтассева абха̄вато’’ти. сесам̣ утта̄намева.
бхӯта̄рочанам̣ на̄метам̣ пуббе авуттехи тӣхи самут̣т̣ха̄нехи самут̣т̣ха̄ти – ка̄йато ва̄чато ка̄йава̄чато ча̄ти. кирийам̣, носан̃н̃а̄вимоккхам̣, ачиттакам̣, пан̣н̣аттиваджджам̣, ка̄йакаммам̣, вачӣкаммам̣, кусала̄бйа̄катачиттехи двичиттам̣, сукхамаджджхаттаведана̄хи двиведананти.
бхӯта̄рочанасиккха̄падам̣ ат̣т̣хамам̣.