6. дхануггахасуттаван̣н̣ана̄

228. чхат̣т̣хе дал̣хадхамма̄ дхануггаха̄ти дал̣хадхануно исса̄са̄. дал̣хадхану на̄ма двисахассатха̄мам̣ вуччати, двисахассатха̄мам̣ на̄ма йасса а̄ропитасса джийа̄баддхо лохасӣса̄дӣнам̣ бха̄ро дан̣д̣е гахетва̄ йа̄ва кан̣д̣аппама̄н̣а̄ уккхиттасса патхавито муччати. сусиккхита̄ти дасадва̄дасавасса̄ни а̄чарийакуле уггахитасиппа̄. катахаттха̄ти йо сиппамева угган̣ха̄ти, со катахаттхо на хоти, име пана катахаттха̄ чин̣н̣авасӣбха̄ва̄. катӯпа̄сана̄ти ра̄джакула̄дӣсу дасситасиппа̄.

тасса пурисасса джавоти еварӯпо ан̃н̃о пурисо на̄ма на бхӯтапуббо, бодхисаттассева пана джаванахам̣сака̄ло на̄ма а̄си. тада̄ бодхисатто чатта̄ри кан̣д̣а̄ни а̄хари. тада̄ кирасса канит̣т̣хабха̄таро ‘‘майам̣, бха̄тика, сӯрийена саддхим̣ джависса̄ма̄’’ти а̄рочесум̣. бодхисатто а̄ха – ‘‘сӯрийо сӣгхаджаво, на саккхиссатха тумхе тена саддхим̣ джавиту’’нти. те дутийам̣ татийампи татхева ватва̄ екадивасам̣ ‘‘гаччха̄ма̄’’ти йугандхарапаббатам̣ а̄рухитва̄ нисӣдим̣су. бодхисатто ‘‘кахам̣ ме бха̄таро’’ти? пуччхитва̄, ‘‘сӯрийена саддхим̣ джавитум̣ гата̄’’ти вутте, ‘‘винассиссанти тапассино’’ти те анукампама̄но сайампи гантва̄ тесам̣ сантике нисӣди. атха сӯрийе уггаччханте двепи бха̄таро сӯрийена саддхим̣йева а̄ка̄сам̣ паккханта̄, бодхисаттопи техи саддхим̣йева паккханто. тесу екасса апаттейева антарабхаттасамайе паккхантаресу агги ут̣т̣хахи, со бха̄тарам̣ паккоситва̄ ‘‘на саккомӣ’’ти а̄ха. таменам̣ бодхисатто ‘‘ма̄ бха̄йӣ’’ти самасса̄сетва̄ паккхапан̃джарена паливет̣хетва̄ даратхам̣ винодетва̄ ‘‘гаччха̄’’ти песеси.

дутийо йа̄ва антарабхатта̄ джавитва̄ паккхантаресу аггимхи ут̣т̣хахите татхева̄ха. тампи со татхева катва̄ ‘‘гаччха̄’’ти песеси. сайам̣ пана йа̄ва маджджханхика̄ джавитва̄, ‘‘ете ба̄ла̄ти майа̄пи ба̄лена на бхавитабба’’нти ниваттитва̄ – ‘‘адит̣т̣хасаха̄йакам̣ ба̄ра̄н̣асира̄джам̣ пассисса̄мӣ’’ти ба̄ра̄н̣асим̣ агама̄си. тасмим̣ нагараматтхаке париббхаманте два̄дасайоджанам̣ нагарам̣ паттакат̣а̄хена оттхат̣апатто вийа ахоси. атха париббхамантасса париббхамантасса таттха таттха чхидда̄ни пан̃н̃а̄йим̣су. сайампи анекахам̣сасахассасадисо пан̃н̃а̄йи. со вегам̣ пат̣исам̣харитва̄ ра̄джагеха̄бхимукхо ахоси. ра̄джа̄ олокетва̄ – ‘‘а̄гато кира ме пийасаха̄йо джаванахам̣со’’ти ва̄тапа̄нам̣ виваритва̄ ратанапӣт̣хам̣ пан̃н̃а̄петва̄ олокенто ат̣т̣ха̄си. бодхисатто ратанапӣт̣хе нисӣди.

атхасса ра̄джа̄ сахассапа̄кена телена паккхантара̄ни маккхетва̄, мадхула̄дже чева мадхурапа̄накан̃ча ада̄си. тато нам̣ катапарибхогам̣ ‘‘самма, кахам̣ агама̄сӣ’’ти? пуччхи. со там̣ паваттим̣ а̄рочетва̄ ‘‘атха̄хам̣, маха̄ра̄джа, йа̄ва маджджханхика̄ джавитва̄ – ‘наттхи джавитена аттхо’ти ниватто’’ти а̄чиккхи. атха ра̄джа̄ а̄ха – ‘‘ахам̣, са̄ми, тумха̄кам̣ сӯрийена саддхим̣ джаванавегам̣ пасситука̄мо’’ти. дуккарам̣, маха̄ра̄джа, на сакка̄ тайа̄ пасситунти. тена хи, са̄ми, сариккхакаматтампи дассехӣти. а̄ма, маха̄ра̄джа, дхануггахе саннипа̄техӣти. ра̄джа̄ саннипа̄теси. хам̣со тато чатта̄ро гахетва̄ нагарамаджджхе торан̣ам̣ ка̄ретва̄ аттано гӣва̄йа гхан̣д̣ам̣ пил̣андха̄петва̄ торан̣асса упари нисӣдитва̄ – ‘‘чатта̄ро джана̄ торан̣ам̣ нисса̄йа чатудиса̄бхимукха̄ екекам̣ кан̣д̣ам̣ кхипантӯ’’ти ватва̄, сайам̣ пат̣хамакан̣д̣енева саддхим̣ уппатитва̄, там̣ кан̣д̣ам̣ аггахетва̄ва, даккхин̣а̄бхимукхам̣ гатакан̣д̣ам̣ дхануто ратанаматта̄пагатам̣ ган̣хи. дутийам̣ двиратанаматта̄пагатам̣, татийам̣ тиратанаматта̄пагатам̣, чатуттхам̣ бхӯмим̣ аппаттамева ган̣хи. атха нам̣ чатта̄ри кан̣д̣а̄ни гахетва̄ торан̣е нисиннака̄лейева аддасам̣су. со ра̄джа̄нам̣ а̄ха – ‘‘пасса, маха̄ра̄джа, евам̣сӣгхо амха̄кам̣ джаво’’ти. евам̣ бодхисаттенева джаванахам̣сака̄ле та̄ни кан̣д̣а̄ни а̄харита̄нӣти ведитабба̄ни.

пурато дха̄вантӣти аггато джаванти. на панета̄ саббака̄лам̣ пуратова хонти, када̄чи пурато, када̄чи паччхато хонти. а̄ка̄сат̣т̣хакавима̄несу хи уййа̄на̄нипи хонти поккхаран̣ийопи, та̄ таттха наха̄йанти, удакакӣл̣ам̣ кӣл̣ама̄на̄ паччхатопи хонти, вегена пана гантва̄ пуна пуратова дха̄ванти. а̄йусан̇кха̄ра̄ти рӯпаджӣвитиндрийам̣ сандха̄йа вуттам̣. тан̃хи тато сӣгхатарам̣ кхӣйати. арӯпадхамма̄нам̣ пана бхедо на сакка̄ пан̃н̃а̄петум̣. чхат̣т̣хам̣.