1. на̄наттавагго

1.дха̄туна̄наттасуттаван̣н̣ана̄

85. дха̄тусам̣йуттасса пат̣хаме ниссаттат̣т̣хасун̃н̃атат̣т̣хасан̇кха̄тена сабха̄ват̣т̣хена дха̄тӯти ладдхана̄ма̄нам̣ дхамма̄нам̣ на̄на̄сабха̄во дха̄туна̄наттам̣. чаккхудха̄тӯтиа̄дӣсу чаккхупаса̄до чаккхудха̄ту, рӯпа̄рамман̣ам̣ рӯпадха̄ту, чаккхупаса̄даваттхукам̣ читтам̣ чаккхувин̃н̃а̄н̣адха̄ту. сотапаса̄до сотадха̄ту, садда̄рамман̣ам̣ саддадха̄ту, сотапаса̄даваттхукам̣ читтам̣ сотавин̃н̃а̄н̣адха̄ту. гха̄напаса̄до гха̄надха̄ту, гандха̄рамман̣ам̣ гандхадха̄ту, гха̄напаса̄даваттхукам̣ читтам̣ гха̄навин̃н̃а̄н̣адха̄ту. дживха̄паса̄до дживха̄дха̄ту, раса̄рамман̣ам̣ расадха̄ту, дживха̄паса̄даваттхукам̣ читтам̣ дживха̄вин̃н̃а̄н̣адха̄ту. ка̄йапаса̄до ка̄йадха̄ту, пхот̣т̣хабба̄рамман̣ам̣ пхот̣т̣хаббадха̄ту, ка̄йапаса̄даваттхукам̣ читтам̣ ка̄йавин̃н̃а̄н̣адха̄ту. тиссо манодха̄туйо манодха̄ту, ведана̄дайо тайо кхандха̄ сукхумарӯпа̄ни нибба̄нан̃ча дхаммадха̄ту, саббампи мановин̃н̃а̄н̣ам̣ мановин̃н̃а̄н̣адха̄тӯти. еттха ча сол̣аса дха̄туйо ка̄ма̄вачара̄, аваса̄не две чатубхӯмика̄ти. пат̣хамам̣.

2. пхассана̄наттасуттаван̣н̣ана̄

86. дутийе уппаджджати пхассана̄наттанти на̄на̄сабха̄во пхассо уппаджджати. таттха чаккхусампхасса̄дайо чаккхувин̃н̃а̄н̣а̄дисампайутта̄, маносампхассо манодва̄ре пат̣хамаджаванасампайутто, тасма̄. манодха̄тум̣ пат̣ичча̄ти манодва̄ра̄ваджджанам̣ кирийа̄мановин̃н̃а̄н̣адха̄тум̣ пат̣ичча пат̣хамаджаванасампхассо уппаджджатӣти айаметтха аттхо. дутийам̣.

3. нопхассана̄наттасуттаван̣н̣ана̄

87. татийе но маносампхассам̣ пат̣ичча уппаджджати манодха̄тӯти манодва̄ре пат̣хамаджаванасампайуттам̣ пхассам̣ пат̣ичча а̄ваджджанакирийа̄мановин̃н̃а̄н̣адха̄ту но уппаджджатӣти еваматтхо дат̣т̣хаббо. татийам̣.

4. ведана̄на̄наттасуттаван̣н̣ана̄

88. чатуттхе чаккхусампхассаджа̄ ведана̄ти сампат̣иччханаманодха̄туто пат̣т̣ха̄йа сабба̄пи тасмим̣ два̄ре ведана̄ ваттеййум̣, ниббаттипха̄сукаттхам̣ пана анантарам̣ сампат̣иччханаведанамева гахетум̣ ват̣т̣атӣти вуттам̣. маносампхассам̣ пат̣ичча̄ти манодва̄ре а̄ваджджанасампхассам̣ пат̣ичча пат̣хамаджаванаведана̄, пат̣хамаджаванасампхассам̣ пат̣ичча дутийаджаванаведана̄ти айамадхиппа̄йо. чатуттхам̣.

5. дутийаведана̄на̄наттасуттаван̣н̣ана̄

89. пан̃чаме татийачатуттхесу вуттанайа̄ва екато катва̄ десита̄ти. ити дутийа̄дӣсу чатӯсу суттесу манодха̄тум̣ манодха̄тӯти агахетва̄ манодва̄ра̄ваджджанам̣ манодха̄тӯти гахитам̣. сабба̄ни чета̄ни татха̄ татха̄ катхите буджджханака̄нам̣ аджджха̄сайена десита̄ни. ито паресупи есева найо. пан̃чамам̣.

6. ба̄хирадха̄туна̄наттасуттаван̣н̣ана̄

90. чхат̣т̣хе пана пан̃ча дха̄туйо ка̄ма̄вачара̄, дхаммадха̄ту чатубхӯмика̄ти. чхат̣т̣хам̣.

7. сан̃н̃а̄на̄наттасуттаван̣н̣ана̄

91. саттаме рӯпадха̄тӯти а̄па̄тхе патитам̣ аттано ва̄ парасса ва̄ са̄т̣акавет̣хана̄диваттхукам̣ рӯпа̄рамман̣ам̣. рӯпасан̃н̃а̄ти чаккхувин̃н̃а̄н̣асампайутта̄ сан̃н̃а̄. рӯпасан̇каппоти сампат̣иччхана̄дӣхи тӣхи читтехи сампайутто сан̇каппо. рӯпаччхандоти рӯпе чхандикатат̣т̣хена чхандо. рӯпапарил̣а̄хоти рӯпе ануд̣аханат̣т̣хена парил̣а̄хо. рӯпапарийесана̄ти парил̣а̄хе уппанне сандит̣т̣хасамбхатте гахетва̄ тасса рӯпасса пат̣ила̄бхаттха̄йа парийесана̄. еттха ча сан̃н̃а̄сан̇каппачханда̄ екаджаванава̄репи на̄на̄джаванава̄репи лаббханти, парил̣а̄хапарийесана̄ пана на̄на̄джаванава̄рейева лаббхантӣти. евам̣ кхо, бхиккхаве, дха̄туна̄наттанти еттха ча евам̣ рӯпа̄дина̄на̄сабха̄вам̣ дха̄тум̣ пат̣ичча рӯпасан̃н̃а̄дина̄на̄сабха̄васан̃н̃а̄ уппаджджатӣти имина̄ найена аттхо ведитаббо. саттамам̣.

8. нопарийесана̄на̄наттасуттаван̣н̣ана̄

92. ат̣т̣хаме но дхаммапарийесанам̣ пат̣ичча уппаджджати дхаммапарил̣а̄хоти евам̣ а̄гатам̣ пат̣иседхаматтамева на̄нам̣. ат̣т̣хамам̣.

9. ба̄хирапхассана̄наттасутта̄диван̣н̣ана̄

93-94. наваме уппаджджати рӯпасан̃н̃а̄ти вуттаппака̄ре а̄рамман̣е уппаджджати сан̃н̃а̄. рӯпасан̇каппоти тасмим̣йева а̄рамман̣е тӣхи читтехи сампайуттасан̇каппо. рӯпасампхассоти тадева̄рамман̣ам̣ пхусама̄но пхассо. ведана̄ти тадева а̄рамман̣ам̣ анубхавама̄на̄ ведана̄. чханда̄дайо вуттанайа̄ва. рӯпала̄бхоти парийеситва̄ ладдхам̣ саха тан̣ха̄йа а̄рамман̣ам̣ ‘‘рӯпала̄бхо’’ти вуттам̣. айам̣ та̄ва саббасан̇га̄хиканайо екасмим̣ йева̄рамман̣е саббадхамма̄нам̣ уппаттивасена вутто. апаро а̄гантука̄рамман̣амиссако хоти – рӯпасан̃н̃а̄ рӯпасан̇каппо пхассо ведана̄ти име та̄ва чатта̄ро дхамма̄ дхувапарибхоге нибаддха̄рамман̣е хонти. нибаддха̄рамман̣ан̃хи ит̣т̣хам̣ кантам̣ мана̄пам̣ пийам̣ йам̣кин̃чи вийа упат̣т̣ха̄ти, а̄гантука̄рамман̣ам̣ пана йам̣кин̃чи сама̄нампи кхобхетва̄ тит̣т̣хати.

татридам̣ ваттху – еко кира амаччапутто га̄мийехи парива̄рито га̄мамаджджхе т̣хатва̄ каммам̣ кароти. тасмин̃часса самайе упа̄сика̄ надим̣ гантва̄ нхатва̄ алан̇катапат̣ийатта̄ дха̄тиган̣апаривута̄ гехам̣ гаччхати. со дӯрато дисва̄ ‘‘а̄гантукама̄туга̄мо бхависсатӣ’’ти сан̃н̃ам̣ уппа̄детва̄ ‘‘гаччха, бхан̣е джа̄на̄хи, ка̄ еса̄’’ти пурисам̣ песеси. со гантва̄ там̣ дисва̄ пачча̄гато, ‘‘ка̄ еса̄’’ти пут̣т̣хо йатха̄сабха̄вам̣ а̄рочеси. евам̣ а̄гантука̄рамман̣ам̣ кхобхети. тасмим̣ уппанно чхандо рӯпачхандо на̄ма, тадева а̄рамман̣ам̣ катва̄ уппанно парил̣а̄хо рӯпапарил̣а̄хо на̄ма, саха̄йе ган̣хитва̄ тасса парийесанам̣ рӯпапарийесана̄ на̄ма, парийеситва̄ ладдхам̣ саха тан̣ха̄йа а̄рамман̣ам̣ рӯпала̄бхо на̄ма.

уруваллийава̄сӣ чӯл̣атиссаттхеро пана̄ха – ‘‘кин̃ча̄пи бхагавата̄ пхассаведана̄ па̄л̣ийа̄ маджджхе гахита̄, па̄л̣им̣ пана париват̣т̣етва̄ вуттаппака̄ре а̄рамман̣е уппанна̄ сан̃н̃а̄ рӯпасан̃н̃а̄, тасмим̣йева сан̇каппо рӯпасан̇каппо тасмим̣ чхандо рӯпаччхандо, тасмим̣ парил̣а̄хо рӯпапарил̣а̄хо, тасмим̣ парийесана̄ рӯпапарийесана̄, парийеситва̄ ладдхам̣ саха тан̣ха̄йа а̄рамман̣ам̣ рӯпала̄бхо. евам̣ ладдха̄рамман̣е пана пхусанам̣ пхассо, анубхаванам̣ ведана̄. рӯпасампхассо рӯпасампхассаджа̄ ведана̄ти идам̣ двайам̣ лаббхатӣ’’ти. апарампи авибхӯтава̄рам̣ на̄ма ган̣ханти. а̄рамман̣ан̃хи са̄н̣ипа̄ка̄рехи ва̄ париккхиттам̣ тин̣апан̣н̣а̄дӣхи ва̄ пат̣иччханнам̣ хоти, там̣ ‘‘упад̣д̣хам̣ дит̣т̣хам̣ ме а̄рамман̣ам̣, сут̣т̣ху нам̣ пассисса̄мӣ’’ти олокайато тасмим̣ а̄рамман̣е уппанна̄ сан̃н̃а̄ рӯпасан̃н̃а̄ на̄ма. тасмим̣йева уппанна̄ сан̇каппа̄дайо рӯпасан̇каппа̄дайо на̄ма̄ти ведитабба̄. еттха̄пи ча сан̃н̃а̄сан̇каппапхассаведана̄чханда̄ екаджаванава̄репи на̄на̄джаванава̄репи лаббханти, парил̣а̄хапарийесана̄ла̄бха̄ на̄на̄джаванава̄рейева̄ти. дасамам̣ утта̄намева̄ти. навамадасама̄ни.

на̄наттавагго пат̣хамо.