10. индрийабха̄вана̄суттаван̣н̣ана̄

453. евам̣ ме сутанти индрийабха̄вана̄суттам̣. таттха гаджан̇гала̄йанти евам̣на̄маке нигаме. сувел̣уванети сувел̣у на̄ма ека̄ руккхаджа̄ти, техи сан̃чханно маха̄ванасан̣д̣о, таттха вихарати. чаккхуна̄ рӯпам̣ на пассати, сотена саддам̣ на сун̣а̄тӣти чаккхуна̄ рӯпам̣ на пасситаббам̣, сотена саддо на сотабботи евам̣ десетӣти адхиппа̄йена вадати.

ан̃н̃атха̄ арийасса винайети имина̄ бхагава̄ аттано са̄сане асадиса̄йа индрийабха̄вана̄йа катханаттхам̣ а̄лайам̣ ака̄си. атха̄йасма̄ а̄нандо – ‘‘саттха̄ а̄лайам̣ дассети, ханда̄хам̣ имиссам̣ парисати бхиккхусан̇гхасса индрийабха̄вана̄катхам̣ ка̄ремӣ’’ти саттха̄рам̣ йа̄чанто етасса бхагава̄тиа̄дима̄ха. атхасса бхагава̄ индрийабха̄ванам̣ катхенто тена ха̄нанда̄тиа̄дима̄ха.

454. татха йадидам̣ упеккха̄ти йа̄ еса̄ випассанупеккха̄ на̄ма, еса̄ санта̄ еса̄ пан̣ӣта̄, атаппика̄ти аттхо. ити айам̣ бхиккху чаккхудва̄ре рӯпа̄рамман̣ампи ит̣т̣хе а̄рамман̣е мана̄пам̣, анит̣т̣хе амана̄пам̣, маджджхатте мана̄па̄мана̄пан̃ча читтам̣, тасса раджджитум̣ ва̄ дусситум̣ ва̄ муйхитум̣ ва̄ адатва̄ва париггахетва̄ випассанам̣ маджджхатте т̣хапети. чаккхума̄ти сампанначаккхувисуддханетто. чаккха̄ба̄дхикасса хи уддхам̣ уммӣлананиммӣланам̣ на хоти, тасма̄ со на гахито.

456. ӣсакам̣пон̣ети ратхӣса̄ вийа ут̣т̣хахитва̄ т̣хите.

461. пат̣икӯле аппат̣икӯласан̃н̃ӣтиа̄дӣсу пат̣икӯле метта̄пхаран̣ена ва̄ дха̄тусо упасам̣ха̄рена ва̄ аппат̣икӯласан̃н̃ӣ вихарати. аппат̣икӯле асубхапхаран̣ена ва̄ аниччато упасам̣ха̄рена ва̄ пат̣икӯласан̃н̃ӣ вихарати. сесападесупи есева найо. тадубхайам̣ абхиниваджджетва̄ти маджджхатто хутва̄ вихаритука̄мо ким̣ каротӣти? ит̣т̣ха̄нит̣т̣хесу а̄па̄тхагатесу нева соманассико на доманассико хоти. вуттан̃хетам̣ –

‘‘катхам̣ пат̣икӯле аппат̣икӯласан̃н̃ӣ вихарати? анит̣т̣хасмим̣ ваттхусмим̣ метта̄йа ва̄ пхарати, дха̄туто ва̄ упасам̣харати, евам̣ пат̣икӯле аппат̣икӯласан̃н̃ӣ вихарати. катхам̣ аппат̣икӯле пат̣икӯласан̃н̃ӣ вихарати? ит̣т̣хасмим̣ ваттхусмим̣ асубха̄йа ва̄ пхарати, аниччато ва̄ упасам̣харати, евам̣ аппат̣икӯле пат̣икӯласан̃н̃ӣ вихарати. катхам̣ пат̣икӯле ча аппат̣икӯле ча аппат̣икӯласан̃н̃ӣ вихарати? анит̣т̣хасмин̃ча ит̣т̣хасмин̃ча ваттхусмим̣ метта̄йа ва̄ пхарати, дха̄туто ва̄ упасам̣харати. евам̣ пат̣икӯле ча аппат̣икӯле ча аппат̣икӯласан̃н̃ӣ вихарати. катхам̣ аппат̣икӯле ча пат̣икӯле ча пат̣икӯласан̃н̃ӣ вихарати? ит̣т̣хасмин̃ча анит̣т̣хасмин̃ча ваттхусмим̣ асубха̄йа ва̄ пхарати, аниччато ва̄ упасам̣харати, евам̣ аппат̣икӯле ча пат̣икӯле ча пат̣икӯласан̃н̃ӣ вихарати. катхам̣ пат̣икӯле ча аппат̣икӯле ча тадубхайам̣ абхиниваджджетва̄ упеккхако вихарати сато сампаджа̄но? идха бхиккху чаккхуна̄ рӯпам̣ дисва̄ нева сумано хоти на думмано, упеккхако вихарати сато сампаджа̄но…пе… манаса̄ дхаммам̣ вин̃н̃а̄йа нева сумано хоти на думмано, упеккхако вихарати сато сампаджа̄но. евам̣ пат̣икӯле ча аппат̣икӯле ча тадубхайам̣ абхиниваджджетва̄ упеккхако вихарати сато сампаджа̄но’’ти.

имесу ча тӣсу найесу пат̣хаманайе мана̄пам̣ амана̄пам̣ мана̄па̄мана̄панти сам̣килесам̣ ват̣т̣ати, никкилесам̣ ват̣т̣ати. дутийанайе сам̣килесам̣, татийанайе сам̣килесаниккилесам̣ ват̣т̣ати. пуна вуттам̣ – ‘‘пат̣хамам̣ сам̣килесам̣ ват̣т̣ати, дутийам̣ сам̣килесампи никкилесампи, татийам̣ никкилесамева ват̣т̣атӣ’’ти. сесам̣ саббаттха утта̄намева̄ти.

папан̃часӯданийа̄ маджджхиманика̄йат̣т̣хакатха̄йа

индрийабха̄вана̄суттаван̣н̣ана̄ нит̣т̣хита̄.

пан̃чамаваггаван̣н̣ана̄ нит̣т̣хита̄.

упарипан̣н̣а̄сат̣т̣хакатха̄ нит̣т̣хита̄.

йо ча̄йам̣ ‘‘саббадхаммамӯлапарийа̄йам̣ во, бхиккхаве, десисса̄мӣ’’ти а̄раддхатта̄ а̄дикалйа̄н̣о, маджджхе ‘‘суттам̣ геййам̣ веййа̄каран̣ам̣ га̄тха̄ уда̄нам̣ итивуттакам̣ джа̄такам̣ аббхутадхаммам̣ ведалла’’нти вачанато маджджхекалйа̄н̣о, саннит̣т̣ха̄не ‘‘арийо бха̄витиндрийо’’ти вачанато парийоса̄накалйа̄н̣оти тивидхакалйа̄н̣о маджджхиманика̄йо ‘‘маха̄випассана̄ на̄ма̄йа’’нти вутто, со ван̣н̣ана̄васена саматто хоти.

нигаманакатха̄

етта̄вата̄ ча –

а̄йа̄чито суматина̄ тхерена бхадантабуддхамиттена,

пуббе майӯрадӯтапат̣т̣анамхи саддхим̣ нивасантена.

парава̄давидхам̣санасса маджджхиманика̄йасет̣т̣хасса,

йамахам̣ папан̃часӯданимат̣т̣хакатхам̣ ка̄тума̄рабхим̣.

са̄ хи маха̄ат̣т̣хакатха̄йа са̄рама̄да̄йа нит̣т̣хита̄ еса̄,

саттуттарасатаматта̄йа па̄л̣ийа̄ бха̄н̣ава̄рехи.

екӯнасат̣т̣химатто висуддхимаггопи бха̄н̣ава̄рехи,

аттхаппака̄санаттха̄йа а̄гама̄нам̣ като йасма̄.

тасма̄ тена саха̄’йам̣ га̄тха̄ган̣ана̄найена ат̣т̣хакатха̄,

самадхикачхасат̣т̣хисатамити вин̃н̃еййа̄ бха̄н̣ава̄ра̄нам̣.

самадхикачхасат̣т̣хисатапама̄н̣амити бха̄н̣ава̄рато еса̄,

самайам̣ пака̄сайантӣ маха̄виха̄ра̄дхива̄сӣнам̣.

мӯлат̣т̣хакатха̄са̄рам̣ а̄да̄йа майа̄ имам̣ каронтена,

йам̣ пан̃н̃амупачитам̣ тена хоту локо сада̄ сукхитоти.

парамависуддхасаддха̄буддхивӣрийаппат̣иман̣д̣итена сӣла̄ча̄раджджавамаддава̄дигун̣асамудайасамудитена сакасамайасамайантарагаханаджджхога̄ханасаматтхена пан̃н̃а̄веййаттийасаманна̄гатена типит̣акапарийаттиппабхеде са̄т̣т̣хакатхе саттху са̄сане аппат̣ихатан̃а̄н̣аппабха̄вена маха̄веййа̄каран̣ена каран̣асампаттиджанитасукхавиниггатамадхурода̄равачанала̄ван̣н̣айуттена йуттамуттава̄дина̄ ва̄дӣварена маха̄кавина̄ пабхиннапат̣исамбхида̄парива̄ре чхал̣абхин̃н̃а̄диппабхедагун̣аппат̣иман̣д̣ите уттаримануссадхамме суппатит̣т̣хитабуддхӣнам̣ тхеравам̣саппадӣпа̄нам̣ тхера̄нам̣ маха̄виха̄рава̄сӣнам̣ вам̣са̄лан̇ка̄рабхӯтена випулависуддхабуддхина̄ буддхагхосоти гарӯхи гахитана̄мадхеййена тхерена ката̄ айам̣ папан̃часӯданӣ на̄ма маджджхиманика̄йат̣т̣хакатха̄ –

та̄ва тит̣т̣хату локасмим̣, локаниттхаран̣есинам̣;

дассентӣ кулапутта̄нам̣, найам̣ дит̣т̣хивисуддхийа̄.

буддхоти на̄мампи, суддхачиттасса та̄дино;

локамхи локаджет̣т̣хасса, паваттати махесиноти.

папан̃часӯданӣ на̄ма