1. да̄сивима̄наван̣н̣ана̄

дутийавагге апи саккова девиндоти да̄сивима̄нам̣. тасса ка̄ уппатти? бхагавати джетаване вихаранте са̄ваттхива̄сӣ ан̃н̃атаро упа̄сако самбахулехи упа̄сакехи саддхим̣ са̄йанхасамайам̣ виха̄рам̣ гантва̄ дхаммам̣ сутва̄ париса̄йа вут̣т̣хита̄йа бхагавантам̣ упасан̇камитва̄ ‘‘ито пат̣т̣ха̄йа ахам̣, бханте, сан̇гхасса чатта̄ри ниччабхатта̄ни дасса̄мӣ’’ти а̄ха. атха нам̣ бхагава̄ тадануччхавикам̣ дхаммакатхам̣ катхетва̄ виссаджджеси. со ‘‘майа̄, бханте, сан̇гхасса чатта̄ри ниччабхатта̄ни пан̃н̃атта̄ни. све пат̣т̣ха̄йа аййа̄ мама гехам̣ а̄гаччхантӯ’’ти бхаттуддесакасса а̄рочетва̄ аттано гехам̣ гантва̄ да̄сийа̄ таматтхам̣ а̄чиккхитва̄ ‘‘таттха тайа̄ ниччака̄лам̣ аппаматта̄йа бхавитабба’’нти а̄ха. са̄ ‘‘са̄дхӯ’’ти сампат̣иччхи. пакатийа̄ва са̄ саддха̄сампанна̄ пун̃н̃ака̄ма̄ сӣлаватӣ, тасма̄ дивасе дивасе ка̄лассева ут̣т̣ха̄йа пан̣ӣтам̣ аннапа̄нам̣ пат̣ийа̄детва̄ бхиккхӯнам̣ нисӣданат̣т̣ха̄нам̣ сусаммат̣т̣хам̣ супарибхан̣д̣акам̣ катва̄ а̄сана̄ни пан̃н̃а̄петва̄ бхиккхӯ упагате таттха нисӣда̄петва̄ вандитва̄ гандхапуппхадхӯпадӣпехи пӯджетва̄ саккаччам̣ паривисати.

атхекадивасам̣ бхиккхӯ катабхаттакичче упасан̇камитва̄ вандитва̄ евама̄ха ‘‘катхам̣ ну кхо, бханте, ито джа̄тиа̄дидуккхато паримутти хотӣ’’ти. бхиккхӯ тасса̄ саран̣а̄ни ча пан̃ча сӣла̄ни ча датва̄ ка̄йасабха̄вам̣ пака̄сетва̄ пат̣икӯламанасика̄ре нийоджесум̣, апаре аниччата̄пат̣исам̣йуттам̣ дхаммакатхам̣ катхесум̣. са̄ сол̣аса васса̄ни сӣлам̣ раккхантӣ антарантара̄ йонисо манасикаронтӣ екадивасам̣ дхаммассаванасаппа̄йам̣ лабхитва̄ н̃а̄н̣асса ча парипаккатта̄ випассанам̣ вад̣д̣хетва̄ сота̄паттипхалам̣ саччха̄ка̄си. са̄ апарена самайена ка̄лам̣ катва̄ саккасса деваран̃н̃о валлабха̄ парича̄рика̄ хутва̄ ниббатти. са̄ сат̣т̣хитӯрийасахассехи паричарийама̄на̄ аччхара̄сатасахассапаривута̄ махантам̣ диббасампаттим̣ анубхавантӣ памуда̄ модама̄на̄ сапарива̄ра̄ уййа̄на̄дӣсу вичарати. там̣ а̄йасма̄ маха̄моггалла̄но хет̣т̣ха̄ вуттанайенева дисва̄ –

157. ‘‘апи саккова девиндо, рамме читталата̄ване;

саманта̄ анупарийа̄си, на̄рӣган̣апураккхата̄;

обха̄сентӣ диса̄ сабба̄, осадхӣ вийа та̄рака̄.

158. ‘‘кена тета̄дисо ван̣н̣о, кена те идха миджджхати;

уппаджджанти ча те бхога̄, йе кечи манасо пийа̄.

159. ‘‘пуччха̄ми там̣ деви маха̄нубха̄ве,

мануссабхӯта̄ кимака̄си пун̃н̃ам̣;

кена̄си евам̣ джалита̄нубха̄ва̄,

ван̣н̣о ча те саббадиса̄ пабха̄сатӣ’’ти. – пуччхи;

160. ‘‘са̄ девата̄ аттамана̄, моггалла̄нена пуччхита̄;

пан̃хам̣ пут̣т̣ха̄ вийа̄ка̄си, йасса каммассидам̣ пхалам̣’’.

161. ‘‘ахам̣ мануссесу мануссабхӯта̄, да̄сӣ ахосим̣ парапессийа̄ куле.

162. ‘‘упа̄сика̄ чаккхумато, готамасса йасассино;

тасса̄ ме никкамо а̄си, са̄сане тасса та̄дино.

163. ‘‘ка̄мам̣ бхиджджатуйам̣ ка̄йо, нева аттхеттха сан̣т̣ханам̣;

сиккха̄пада̄нам̣ пан̃чаннам̣, магго соваттхико сиво.

164. ‘‘акан̣т̣ако агахано, уджу саббхи паведито;

никкамасса пхалам̣ пасса, йатхидам̣ па̄пун̣иттхика̄.

165. ‘‘а̄мантаника̄ ран̃н̃омхи, саккасса васаваттино;

сат̣т̣хи тӯрийасахасса̄ни, пат̣ибодхам̣ каронти ме.

166. ‘‘а̄ламбо гаггаро бхӣмо, са̄дхува̄дӣ ча сам̣сайо;

поккхаро ча супхассо ча, вӣн̣а̄моккха̄ ча на̄рийо.

167. ‘‘нанда̄ чева сунанда̄ ча, сон̣адинна̄ сучимхита̄;

аламбуса̄ миссакесӣ ча, пун̣д̣арӣка̄ти да̄рун̣ӣ.

168. ‘‘ен̣ӣпхасса̄ супхасса̄ ча, субхадда̄ мудува̄динӣ;

ета̄ чан̃н̃а̄ ча сеййа̄се, аччхара̄нам̣ пабодхика̄.

169. ‘‘та̄ мам̣ ка̄ленупа̄гантва̄, абхибха̄санти девата̄;

ханда начча̄ма га̄йа̄ма, ханда там̣ рамайа̄масе.

170. ‘‘найидам̣ акатапун̃н̃а̄нам̣, катапун̃н̃а̄намевидам̣;

асокам̣ нанданам̣ раммам̣, тидаса̄нам̣ маха̄ванам̣.

171. ‘‘сукхам̣ акатапун̃н̃а̄нам̣, идха наттхи параттха ча;

сукхан̃ча катапун̃н̃а̄нам̣, идха чева параттха ча.

172. ‘‘тесам̣ сахабйака̄ма̄нам̣, каттаббам̣ кусалам̣ бахум̣;

катапун̃н̃а̄ хи моданти, сагге бхогасаман̇гино’’ти. – девата̄ виссаджджеси;

157. таттха апи саккова девиндоти аписаддо самбха̄вана̄йам̣, ивасаддо ика̄ралопам̣ катва̄ вутто упама̄йам̣, тасма̄ йатха̄ на̄ма сакко дева̄наминдоти аттхо. саккасамабха̄во тисса̄ девата̄йа парива̄расампаттидассанаттхам̣ вутто. кечи ‘‘апӣти нипа̄таматта’’нти ваданти. читталата̄ванети читта̄йа на̄ма девадхӣта̄йа пун̃н̃а̄нубха̄вена ниббатте, читта̄нам̣ ва̄ вичиттапуппхапхала̄дивисесайутта̄нам̣ санта̄накаваллиа̄дӣнам̣ таттха йебхуййата̄йа читталата̄вананти ладдхана̄ме девуййа̄не.

161. парапессийа̄ти паресам̣ куле тасмим̣ тасмим̣ кичче песанийа̄, паресам̣ веййа̄ваччака̄рӣти аттхо.

162. тасса̄ ме никкамо а̄си, са̄сане тасса та̄диноти тасса̄ да̄сийа̄пи сама̄на̄йа пан̃чахи чаккхӯхи чаккхумато буддхасса бхагавато упа̄сика̄ хутва̄ сол̣аса васса̄ни сӣлам̣ раккхантийа̄ каммат̣т̣ха̄нан̃ча манаси каронтийа̄ манасика̄ра̄нубха̄вена ме майхам̣ уппаджджама̄не саттатим̣сабодхипаккхийадхаммасан̇кха̄те ит̣т̣ха̄дӣсу та̄дилаккхан̣асампаттийа̄ та̄дино саттху са̄сане таппарийа̄паннойева сам̣килесапаккхато никкаманена ‘‘никкамо’’ти ладдхана̄мо самма̄ва̄йа̄мо а̄си ахоси уппаджджи.

163-4. тасса пана никкамасса пуббабха̄гасса паватта̄ка̄рам̣ дассетум̣ ‘‘ка̄мам̣ бхиджджатуйам̣ ка̄йо, нева аттхеттха сан̣т̣хананти вуттам̣. тассаттхо – йадипи ме айам̣ ка̄йо бхиджджату винассату, таттха кин̃чиматтампи апеккхам̣ акаронтӣ еттха етасмим̣ каммат̣т̣ха̄на̄нуйоге нева аттхи, ме вӣрийасса сан̣т̣ханам̣ ситхилӣкаран̣анти вӣрийам̣ самуттеджентӣ випассанам̣ уссукка̄песинти.

ида̄ни татха̄ випассанам̣ уссукка̄петва̄ пат̣иладдхагун̣ам̣ дассентӣ –

‘‘сиккха̄пада̄нам̣ пан̃чаннам̣, магго соваттхико сиво;

акан̣т̣ако агахано, уджу саббхи паведито;

никкамасса пхалам̣ пасса, йатхидам̣ па̄пун̣иттхика̄’’ти. – а̄ха;

татра̄йам̣ сан̇кхепаттхо – йо ниччасӣлавасена сама̄динна̄нам̣ пан̃чаннам̣ сиккха̄пада̄нам̣ сиккха̄кот̣т̣ха̄са̄нам̣ упаниссайабха̄вена ладдхатта̄ тесам̣ парипӯритатта̄ ча сиккха̄пада̄нам̣ пан̃чаннам̣ самбандхӣбхӯто, йасмим̣ санта̄не уппанно, тасса сабба̄ка̄рена соттхибха̄васампа̄данато сундараттхабха̄вато ча соваттхико соттхико, сам̣килесадхаммехи анупаддутатта̄ кхемаппаттихетута̄йа ча сиво, ра̄гакан̣т̣ака̄дӣнам̣ абха̄вена акан̣т̣ако, килесадит̣т̣хидуччаритагаханасамуччхеданато агахано, саббаджимхаван̇какут̣илабха̄ва̄пагамахетута̄йа уджу, буддха̄дӣхи саппурисехи пака̄ситатта̄ саббхи паведито арийамагго, там̣ йатха̄ йена упа̄йабхӯтена иттхика̄ дван̇гулабахалабуддхика̄пи сама̄на̄ па̄пун̣им̣, тасса никкамасса йатха̄вуттавӣрийасса идам̣ пхалам̣ пасса̄ти саккам̣ а̄лапати.

165. а̄мантаника̄ ран̃н̃омхи, саккасса васаваттиноти сайам̣васӣбха̄вена ваттанато, двӣсу девалокесу аттано васам̣ иссарийам̣ ваттетӣти ва̄ васаваттӣ, тасса васаваттино саккасса деваран̃н̃о а̄мантаника̄ а̄ла̄пасалла̄пайогга̄, кӣл̣анака̄ле ва̄ тена а̄мантетабба̄ амхи, никкамасса вӣрийасса пхалам̣ пасса̄ти йоджана̄. а̄татавитата̄дибхедена пан̃ча тӯрийан̇га̄ни два̄дасахи па̄н̣ибха̄гехи екато паваджджама̄на̄ни сат̣т̣хи хонти, та̄ни пана сахассаматта̄ни пайирупа̄санавасена упат̣т̣хита̄ни сандха̄йа̄ха ‘‘сат̣т̣хи тӯрийасахасса̄ни, пат̣ибодхам̣ каронти ме’’ти. таттха пат̣ибодханти пӣтисоманасса̄нам̣ пабодханам̣.

166-8. а̄ламботиа̄ди тӯрийава̄дака̄нам̣ девапутта̄нам̣ екадесато на̄маггахан̣анти ваданти, тӯрийа̄нам̣ панетам̣ на̄маггахан̣ам̣. вӣн̣а̄моккха̄дика̄ девадхӣта̄. сучимхита̄ти суддхамихита̄, на̄мамева ва̄ етам̣. мудува̄динӣти мудуна̄ва вадатӣти мудува̄динӣ, мудукам̣ ативийа ва̄данасӣла̄, на̄мамева ва̄. сеййа̄сети сеййатара̄. аччхара̄нанти аччхара̄су сан̇гӣте па̄сам̣сатара̄. пабодхика̄ти пабодханакара̄.

169. ка̄лена̄ти йуттаппаттака̄лена. абхибха̄сантӣти абхимукха̄, абхирата̄ ва̄ хутва̄ бха̄санти. йатха̄ ча бха̄санти, там̣ дассетум̣ ‘‘ханда начча̄ма га̄йа̄ма, ханда там̣ рамайа̄масе’’ти вуттам̣.

170. иданти идам̣ майа̄ ладдхат̣т̣ха̄нам̣. асоканти ит̣т̣хакантапийамана̄па̄нам̣йева рӯпа̄дӣнам̣ самбхавато високам̣. тато ева саббака̄лам̣ памодасам̣ваддханато нанданам̣. тидаса̄нам̣ маха̄вананти та̄ватим̣садева̄нам̣ махантам̣ маханӣйан̃ча уййа̄нам̣.

171. еварӯпа̄ диббасампатти на̄ма пун̃н̃акаммавасенева̄ти одиссаканайена ватва̄ пану анодиссаканайена дассентӣ ‘‘сукхам̣ акатапун̃н̃а̄на’’нти га̄тхама̄ха.

172. пуна аттана̄ ладдхасса диббат̣т̣ха̄насса парехи са̄дха̄ран̣ака̄мата̄васена дхаммам̣ катхентӣ ‘‘тесам̣ сахабйака̄ма̄на’’нти оса̄нага̄тхама̄ха. тесанти та̄ватим̣садева̄нам̣. сахабйака̄ма̄нанти сахабха̄вам̣ иччхантехи, каттуаттхе хи идам̣ са̄мивачанам̣. саха ва̄ти паваттатӣти сахаво, тасса бха̄во сахабйам̣ йатха̄ вӣрасса бха̄во вӣрийанти.

евам̣ тхеро девата̄йа аттано пун̃н̃акамме а̄викате тасса̄ сапарива̄ра̄йа дхаммам̣ десетва̄ девалокато а̄гантва̄ там̣ паваттим̣ бхагавато а̄рочеси. бхагава̄ таматтхам̣ ат̣т̣хуппаттим̣ катва̄ сампаттапариса̄йа дхаммам̣ десеси. са̄ десана̄ садевакасса локасса са̄ттхика̄ ахосӣти.

да̄сивима̄наван̣н̣ана̄ нит̣т̣хита̄.