8. пан̃часатабхиккхуваттху
саббаттха ве саппуриса̄ чаджантӣти имам̣ дхаммадесанам̣ саттха̄ джетаване вихаранто пан̃часате бхиккхӯ а̄раббха катхеси. десана̄ веран̃джа̄йам̣ самут̣т̣хита̄.
пат̣хамабодхийан̃хи бхагава̄ веран̃джам̣ гантва̄ веран̃джена бра̄хман̣ена нимантито пан̃чахи бхиккхусатехи саддхим̣ вассам̣ упаган̃чхи. веран̃джо бра̄хман̣о ма̄ра̄ват̣т̣анена а̄ват̣т̣о екадивасампи саттха̄рам̣ а̄раббха сатим̣ на уппа̄деси. веран̃джа̄пи дуббхиккха̄ ахоси, бхиккхӯ сантараба̄хирам̣ веран̃джам̣ пин̣д̣а̄йа чаритва̄ пин̣д̣апа̄там̣ алабханта̄ киламим̣су. тесам̣ ассава̄н̣иджака̄ паттхапаттхапулакам̣ бхиккхам̣ пан̃н̃а̄песум̣. те киламанте дисва̄ маха̄моггалла̄наттхеро патхаводжам̣ бходжетука̄мо, уттаракурун̃ча пин̣д̣а̄йа павесетука̄мо ахоси, саттха̄ там̣ пат̣иккхипи. бхиккхӯнам̣ екадивасампи пин̣д̣апа̄там̣ а̄раббха паритта̄со на̄хоси, иччха̄ча̄рам̣ ваджджетва̄ ева вихарим̣су. саттха̄ таттха тема̄сам̣ васитва̄ веран̃джам̣ бра̄хман̣ам̣ апалокетва̄ тена катасакка̄расамма̄но там̣ саран̣есу патит̣т̣ха̄петва̄ тато никкханто анупуббена ча̄рикам̣ чарама̄но екасмим̣ самайе са̄ваттхим̣ патва̄ джетаване виха̄си, са̄ваттхива̄сино саттху а̄гантукабхатта̄ни карим̣су. тада̄ пана пан̃часатаматта̄ вигха̄са̄да̄ бхиккхӯ нисса̄йа антовиха̄рейева васанти. те бхиккхӯнам̣ бхутта̄васеса̄ни пан̣ӣтабходжана̄ни бхун̃джитва̄ нидда̄йитва̄ ут̣т̣ха̄йа надӣтӣрам̣ гантва̄ наданта̄ вагганта̄ малламут̣т̣хийуддхам̣ йуджджханта̄ кӣл̣анта̄ антовиха̄репи бахивиха̄репи ана̄ча̄рамева чаранта̄ вичаранти. бхиккхӯ дхаммасабха̄йам̣ катхам̣ самут̣т̣ха̄песум̣ ‘‘пассатха̄вусо, име вигха̄са̄да̄ дуббхиккхака̄ле веран̃джа̄йам̣ кан̃чи вика̄рам̣ на дассесум̣, ида̄ни пана еварӯпа̄ни пан̣ӣтабходжана̄ни бхун̃джитва̄ анекаппака̄рам̣ вика̄рам̣ дассента̄ вичаранти. бхиккхӯ пана веран̃джа̄йампи упасантарӯпа̄ вихаритва̄ ида̄нипи упасантупасанта̄ва вихарантӣ’’ти. саттха̄ дхаммасабхам̣ гантва̄, ‘‘бхиккхаве, ким̣ катхетха̄’’ти пуччхитва̄ ‘‘идам̣ на̄ма̄’’ти вутте ‘‘пуббепете гадрабхайонийам̣ ниббатта̄ пан̃часата̄ гадрабха̄ хутва̄ пан̃часата̄нам̣ а̄джа̄нӣйасиндхава̄нам̣ алларасамуддикапа̄накапӣта̄васесам̣ уччхит̣т̣хакасат̣ам̣ удакена маддитва̄ макачипилотика̄хи парисса̄витатта̄ ‘володака’нти сан̇кхйам̣ гатам̣ аппарасам̣ нихӣнам̣ пивитва̄ мадхуматта̄ вийа наданта̄ вичарим̣сӯти ватва̄ –
‘‘ва̄лодакам̣ аппарасам̣ нихӣнам̣,
питва̄ мадо джа̄йати гадрабха̄нам̣;
иман̃ча питва̄на расам̣ пан̣ӣтам̣,
мадо на сан̃джа̄йати синдхава̄нам̣.
‘‘аппам̣ пивитва̄на нихӣнаджаччо,
со маджджатӣ тена джанинда пут̣т̣хо;
дхорайхасӣлӣ ча куламхи джа̄то,
на маджджатӣ аггарасам̣ пивитва̄’’ти. (джа̄. 1.2.65);
идам̣ ва̄лодакаджа̄такам̣ виттха̄рена катхетва̄ ‘‘евам̣, бхиккхаве, саппуриса̄ локадхаммам̣ виваджджетва̄ сукхитака̄лепи дуккхитака̄лепи ниббика̄ра̄ва хонтӣ’’ти анусандхим̣ гхат̣етва̄ дхаммам̣ десенто имам̣ га̄тхама̄ха –
83. ‘‘саббаттха ве саппуриса̄ чаджанти,
на ка̄мака̄ма̄ лапайанти санто;
сукхена пхут̣т̣ха̄ атха ва̄ дукхена,
на учча̄вачам̣ пан̣д̣ита̄ дассайантӣ’’ти.
таттха саббаттха̄ти пан̃чаккхандха̄дибхедесу саббадхаммесу. саппуриса̄ти супуриса̄. чаджантӣти арахаттамагган̃а̄н̣ена апакад̣д̣ханта̄ чхандара̄гам̣ виджаханти. ка̄мака̄ма̄ти ка̄ме ка̄майанта̄ ка̄махету ка̄мака̄ран̣а̄. на лапайанти сантоти буддха̄дайо санто ка̄махету нева аттана̄ лапайанти, на парам̣ лапа̄пенти. йе хи бхиккха̄йа павит̣т̣ха̄ иччха̄ча̄ре т̣хита̄ ‘‘ким̣, упа̄сака, сукхам̣ те путтада̄расса, ра̄джачора̄дӣнам̣ васена двипадачатуппадесу наттхи кочи упаддаво’’тиа̄дӣни ваданти, та̄ва те лапайанти на̄ма. татха̄ пана ватва̄ ‘‘а̄ма, бханте, саббесам̣ но сукхам̣, наттхи кочи упаддаво, ида̄ни но гехам̣ пахӯтааннапа̄нам̣, идхева васатха̄’’ти атта̄нам̣ ниманта̄пента̄ лапа̄пенти на̄ма. санто пана идам̣ убхайампи на каронти. сукхена пхут̣т̣ха̄ атха ва̄ дукхена̄ти десана̄маттаметам̣, ат̣т̣хахи пана локадхаммехи пхут̣т̣ха̄ тут̣т̣хибха̄ваман̇кубха̄вавасена ва̄ ван̣н̣абхан̣анааван̣н̣абхан̣анавасена ва̄ учча̄вачам̣ а̄ка̄рам̣ пан̣д̣ита̄ на дассайантӣти.
десана̄васа̄не бахӯ сота̄паттипхала̄дӣни па̄пун̣им̣сӯти.
пан̃часатабхиккхуваттху ат̣т̣хамам̣.