5. джха̄насуттаван̣н̣ана̄
36. пан̃чаме а̄сава̄нам̣ кхайанти арахаттам̣. йадева таттха хоти рӯпагатанти тасмим̣ пат̣хамаджджха̄наккхан̣е ваттхувасена ва̄ читтасамут̣т̣ха̄ника̄дивасена ва̄ йам̣ рӯпам̣ на̄ма паваттати. ведана̄гата̄дӣни сампайуттаведана̄дӣнам̣ васена ведитабба̄ни. те дхаммети те рӯпа̄дайо пан̃чаккхандхадхамме. аниччатотиа̄дӣсу хутва̄ абха̄ва̄ка̄рена аниччато, пат̣ипӣл̣ана̄ка̄рена дуккхато, руджджана̄ка̄рена рогато, антодуссанат̣т̣хена ган̣д̣ато, анупавит̣т̣хат̣т̣хена анукантанат̣т̣хена ча саллато, дуккхат̣т̣хена агхато, а̄ба̄дханат̣т̣хена а̄ба̄дхато, асакат̣т̣хена парато, палуджджанат̣т̣хена палокато, асса̄микат̣т̣хена сун̃н̃ато, авасаваттанат̣т̣хена анаттато. саманупассатӣти балававипассана̄пан̃н̃а̄йа пассати.
техи дхаммехӣти техи пан̃чаккхандхадхаммехи. пат̣ива̄петӣти нибба̄навасена ниваттети. амата̄йа дха̄туйа̄ти нибба̄надха̄туйа̄. читтам̣ упасам̣харатӣти н̃а̄н̣ена а̄нисам̣сам̣ дисва̄ ота̄рети. сантанти паччанӣкасантата̄йа сантам̣. пан̣ӣтанти атаппакам̣. со таттха т̣хито а̄сава̄нам̣ кхайам̣ па̄пун̣а̄тӣти со тасмим̣ пат̣хамаджджха̄не т̣хито там̣ балававипассанам̣ вад̣д̣хетва̄ арахаттам̣ па̄пун̣а̄ти. апаро найо – со техи дхаммехӣти йасма̄ аниччатотиа̄дӣсу аниччато палокатоти двӣхи падехи аниччалаккхан̣ам̣ катхитам̣, дуккхатотиа̄дӣхи чхахи дуккхалаккхан̣ам̣, парато, сун̃н̃ато, анаттатоти тӣхи анатталаккхан̣ам̣. тасма̄ со техи евам̣ тилаккхан̣ам̣ а̄ропетва̄ дит̣т̣хехи антосама̄паттийам̣ пан̃чаккхандхадхаммехи. читтам̣ пат̣ива̄петӣти читтам̣ пат̣исам̣харати мочети апанети. упасам̣харатӣти випассана̄читтам̣ та̄ва саванавасена тхутивасена парийаттивасена пан̃н̃аттивасена ча сантам̣ нибба̄нанти евам̣ асан̇кхата̄йа амата̄йа дха̄туйа̄ упасам̣харати. маггачиттам̣ нибба̄нам̣ а̄рамман̣акаран̣авасенева ‘‘етам̣ сантам̣ етам̣ пан̣ӣта’’нти на евам̣ вадати. имина̄ пана̄ка̄рена там̣ пат̣ивиджджханто таттха читтам̣ упасам̣харатӣти аттхо.
со таттха т̣хитоти тасса̄ тилаккхан̣а̄рамман̣а̄йа випассана̄йа т̣хито. а̄сава̄нам̣ кхайам̣ па̄пун̣а̄тӣти ануккамена чатта̄ро магге бха̄ветва̄ арахаттам̣ па̄пун̣а̄ти. тенева дхаммара̄гена̄ти саматхавипассана̄дхамме чхандара̄гена. дхамманандийа̄ти тассева вевачанам̣. саматхавипассана̄су хи саббасо чхандара̄гам̣ парийа̄да̄тум̣ сакконто арахаттам̣ па̄пун̣а̄ти, асакконто ана̄га̄мӣ хоти.
тин̣апурисарӯпаке ва̄ти тин̣апоттхакарӯпе ва̄. дӯре кан̣д̣е па̄тетӣти дӯрепа̄тӣ. авира̄дхитам̣ виджджхатӣти аккхан̣аведхӣ. йадева таттха хоти ведана̄гатанти идха рӯпам̣ на гахитам̣. касма̄? саматиккантатта̄. айан̃хи хет̣т̣ха̄ рӯпа̄вачараджджха̄нам̣ сама̄паджджитва̄ рӯпам̣ атиккамитва̄ арӯпа̄вачарасама̄паттим̣ сама̄панноти саматхавасена̄пи анена рӯпам̣ саматиккантам̣, хет̣т̣ха̄ рӯпам̣ саммаситва̄ там̣ атиккамма ида̄ни арӯпам̣ саммасатӣти випассана̄васена̄пи анена рӯпам̣ атиккантам̣. а̄руппе пана саббасопи рӯпам̣ наттхӣти там̣ сандха̄йапи рӯпам̣ на гахитам̣. атха невасан̃н̃а̄на̄сан̃н̃а̄йатанам̣ касма̄ на гахитанти? сукхуматта̄. тасмин̃хи чатта̄ропи арӯпаккхандха̄ сукхума̄ на саммасанӯпага̄. тенева̄ха – ‘‘ити кхо, бхиккхаве, йа̄вата̄ сан̃н̃а̄сама̄патти та̄вата̄ ан̃н̃а̄пат̣иведхо’’ти. идам̣ вуттам̣ хоти – йа̄вата̄ сачиттакасама̄патти на̄ма аттхи, та̄вата̄ ол̣а̄рике дхамме саммасато ан̃н̃а̄пат̣иведхо хоти, арахаттам̣ сампаджджати. невасан̃н̃а̄на̄сан̃н̃а̄йатанам̣ пана сукхуматта̄ сан̃н̃а̄сама̄паттӣти на вуччати. джха̄йӣхетети джха̄йӣхи джха̄на̄бхиратехи ета̄ни. вут̣т̣хахитва̄ти тато сама̄паттито вут̣т̣ха̄йа. самаккха̄табба̄нӣти самма̄ аккха̄табба̄ни, ‘‘санта̄ни пан̣ӣта̄нӣ’’ти евам̣ кевалам̣ а̄чиккхитабба̄ни тхометабба̄ни ван̣н̣етабба̄нӣти.