(9) 4. мачалавагго
1-5. па̄н̣а̄типа̄та̄дисуттапан̃чакаван̣н̣ана̄
81-85. чатуттхасса пат̣хама̄дӣни утта̄наттха̄нева. пан̃чаме ‘‘нӣче куле пачча̄джа̄то’’тиа̄дикена тамена йуттоти тамо. ка̄йадуччарита̄дӣхи пуна нирайатамӯпагаманато тамапара̄йан̣о. ити убхайенапи кхандхатамова катхито хоти. ‘‘ад̣д̣хе куле пачча̄джа̄то’’тиа̄дикена джотина̄ йуттато джоти, а̄локабхӯтоти вуттам̣ хоти. ка̄йасучарита̄дӣхи пуна саггуппаттиджотибха̄вӯпагаманато джотипара̄йан̣о. имина̄ найена итарепи две ведитабба̄.
венакулети вилӣвака̄ракуле. неса̄дакулети мигалуддака̄дӣнам̣ куле. ратхака̄ракулети чаммака̄ракуле. пуккусакулети пуппхачхад̣д̣акакуле. касиравуттикети дуккхавуттике. дуббан̣н̣оти пам̣суписа̄чако вийа джха̄макха̄н̣уван̣н̣о. дуддасикоти виджа̄тама̄туйа̄пи амана̄падассано. окот̣имакоти лакун̣д̣ако. ка̄н̣оти екаччхика̄н̣о ва̄ убхайаччхика̄н̣о ва̄. кун̣ӣти екахаттхакун̣ӣ ва̄ убхайахаттхакун̣ӣ ва̄. кхан̃джоти екапа̄дакхан̃джо ва̄ убхайапа̄дакхан̃джо ва̄. паккхахатоти хатапаккхо пӣт̣хасаппӣ. падӣпеййасса̄ти телакапалла̄дино дӣпаупакаран̣асса. евам̣ кхо, бхиккхавети еттха еко пуггало бахиддха̄ а̄локам̣ адисва̄ ма̄ту куччхимхийева ка̄лам̣ катва̄ апа̄йесу ниббаттанто сакалампи каппам̣ сам̣сарати. сопи тамотамапара̄йан̣ова. со пана кухакапуггало бхавеййа. кухакасса хи еварӯпа̄ ниппхатти хотӣти вуттам̣.
еттха ча ‘‘нӣче куле’’тиа̄дӣхи а̄гаманавипатти чева паччуппаннапаччайавипатти ча дассита̄. ‘‘далидде’’тиа̄дӣхи паваттапаччайавипатти, ‘‘касиравуттике’’тиа̄дӣхи а̄джӣвупа̄йавипатти, ‘‘дуббан̣н̣о’’тиа̄дӣхи аттабха̄вавипатти, ‘‘бахва̄ба̄дхо’’тиа̄дӣхи дуккхака̄ран̣асама̄його, ‘‘на ла̄бхӣ’’тиа̄дӣхи сукхака̄ран̣авипатти чева упабхогавипатти ча, ‘‘ка̄йена дуччарита’’нтиа̄дӣхи тамапара̄йан̣абха̄васса ка̄ран̣асама̄його, ‘‘ка̄йасса бхеда̄’’тиа̄дӣхи сампара̄йикатамӯпагамо. суккапаккхо вуттапат̣ипаккханайена ведитаббо.
6. он̣атон̣атасуттаван̣н̣ана̄
86. чхат̣т̣хе он̣атон̣атоти ида̄ни нӣчако а̄йатимпи нӣчако бхависсати. он̣атун̣н̣атоти ида̄ни нӣчо а̄йатим̣ уччо бхависсати. ун̣н̣атон̣атоти ида̄ни уччо а̄йатим̣ нӣчо бхависсати. ун̣н̣атун̣н̣атоти ида̄ни уччо а̄йатимпи уччо бхависсати. виттха̄ро пана несам̣ пуримасуттанайенева ведитаббо.
7. путтасуттаван̣н̣ана̄
87. саттаме саман̣амачалоти саман̣аачало, мака̄ро падасандхикаро, ниччаласаман̣оти аттхо. имина̄ саттавидхампи секхам̣ дассети. со хи са̄сане мӯладжа̄та̄йа саддха̄йа патит̣т̣хитатта̄ ачало на̄ма. саман̣апун̣д̣арӣкоти пун̣д̣арӣкасадисо саман̣о. пун̣д̣арӣкам̣ на̄ма ӯнасатапаттам̣ сарорухам̣. имина̄ суккхавипассакакхӣн̣а̄савам̣ дассети. со хи джха̄на̄бхин̃н̃а̄нам̣ абха̄вена апарипун̣н̣агун̣атта̄ саман̣апун̣д̣арӣко на̄ма хоти. саман̣ападумоти падумасадисо саман̣о. падумам̣ на̄ма парипун̣н̣асатапаттам̣ сарорухам̣. имина̄ убхатобха̄гавимуттам̣ кхӣн̣а̄савам̣ дассети. со хи джха̄на̄бхин̃н̃а̄нам̣ бха̄вена парипун̣н̣агун̣атта̄ саман̣ападумо на̄ма хоти. саман̣есу саман̣асукхума̄лоти саббесупи етесу саман̣есу сукхума̄ласаман̣о мудучиттасарӣро ка̄йикачетасикадуккхарахито екантасукхӣ. етена атта̄нан̃чева аттасадисе ча дассети.
евам̣ ма̄тикам̣ никкхипитва̄ ида̄ни пат̣ипа̄т̣ийа̄ вибхаджанто катхан̃ча, бхиккхаветиа̄дима̄ха. таттха секхоти саттавидхопи секхо. па̄т̣ипадоти пат̣ипаннако. ануттарам̣ йогаккхемам̣ паттхайама̄но вихаратӣти арахаттам̣ паттхайанто вихарати. муддха̄васиттасса̄ти муддхани аваситтасса, ката̄бхисекасса̄ти аттхо. а̄бхисекоти абхисекам̣ ка̄тум̣ йутто. анабхиситтоти на та̄ва абхиситто. мачалаппаттоти ран̃н̃о кхаттийасса муддха̄васиттасса путтабха̄вена чева путтесу джет̣т̣хакабха̄вена ча на та̄ва абхиситтабха̄вена ча абхисекаппаттиаттха̄йа ачалаппатто ниччалапатто. мака̄ро нипа̄таматтам̣. ка̄йена пхуситва̄ти на̄мака̄йена пхуситва̄.
йа̄читова бахулам̣ чӣварам̣ парибхун̃джатӣти ‘‘идам̣, бханте, парибхун̃джатха̄’’ти евам̣ да̄йакехи йа̄чама̄нехева упанӣтам̣ чӣварам̣ бахум̣ парибхун̃джати, кин̃чидева айа̄читам̣, ба̄кулаттхеро вийа. пин̣д̣апа̄там̣ кхадираванамагге сӣвалиттхеро вийа. сена̄санам̣ ат̣т̣хакана̄гарасутте (ма. ни. 2.17 а̄дайо; а. ни. 11.16 а̄дайо) а̄нандаттхеро вийа. гила̄напаччайам̣ пилиндаваччхатхеро вийа. тйасса̄ти те асса. мана̄пенева̄ти манам̣ аллӣйанакена. самуда̄чарантӣти каттаббакичча̄ни каронти паваттанти ва̄. упаха̄рам̣ упахарантӣти ка̄йикачетасикаупаха̄рам̣ упахаранти упанӣйанти. саннипа̄тика̄нӣти тин̣н̣ампи саннипа̄тена ниббатта̄ни. утупарин̣а̄маджа̄нӣти утупарин̣а̄мато атисӣтаатиун̣хаутуто джа̄та̄ни. висамапариха̄раджа̄нӣти ачча̄санаатит̣т̣ха̄на̄дика̄ висамапариха̄рато джа̄та̄ни. опаккамика̄нӣти вадхабандхана̄диупаккамена ниббатта̄ни. каммавипа̄каджа̄нӣти вина̄пи имехи ка̄ран̣ехи кевалам̣ пуббе катакаммавипа̄кавасенева джа̄та̄ни. чатуннам̣ джха̄на̄нанти еттха кхӣн̣а̄сава̄нампи буддха̄нампи кирийаджджха̄на̄нева адхиппета̄ни. сесам̣ утта̄наттхамева̄ти.
8. сам̣йоджанасуттаван̣н̣ана̄
88. ат̣т̣хаме са̄сане ладдхаппатит̣т̣хатта̄ сота̄паннова саман̣амачалоти вутто, на̄тибахугун̣атта̄ на бахупаттам̣ вийа сарорухам̣ сакада̄га̄мӣ саман̣апун̣д̣арӣкоти, тато бахутарагун̣атта̄ сатапаттам̣ вийа сарорухам̣ ана̄га̄мӣ саман̣ападумоти, тхаддхабха̄вакара̄нам̣ килеса̄нам̣ саббасо самуччхиннатта̄ мудубха̄ваппатто кхӣн̣а̄саво саман̣асукхума̄лоти.
9. самма̄дит̣т̣хисуттаван̣н̣ана̄
89. наваме самма̄дит̣т̣хикотиа̄дӣхи ат̣т̣хан̇гикамаггавасена пат̣хамасутте вийа сатта секха̄ гахита̄. дутийава̄ре дасан̇гикамаггавасена ва̄ арахаттапхалан̃а̄н̣аарахаттапхалавимуттӣхи саддхим̣, ат̣т̣хан̇гикамаггавасена ва̄ суккхавипассакакхӣн̣а̄саво катхито, татийава̄ре убхатобха̄гавимутто, чатуттхава̄ре татха̄гато ча татха̄гатасадисакхӣн̣а̄саво ча̄ти. ити идам̣ суттам̣ пат̣хамасутте катхитапуггала̄нам̣ васенева катхитам̣, десана̄маттамева панеттха на̄нанти.
10. кхандхасуттаван̣н̣ана̄
90. дасаме пат̣хамава̄ре арахаттаттха̄йа пайогам̣ ана̄рабхитва̄ т̣хито пама̄давиха̄рӣ секхапуггало катхито. дутийава̄ре ануппа̄дитаджджха̄но а̄раддхавипассако аппама̄давиха̄рӣ секхапуггало катхито. татийава̄ре а̄раддхавипассако аппама̄давиха̄рӣ ат̣т̣хавимоккхала̄бхӣ секхапуггало катхито, чатуттхава̄ре парамасукхума̄лакхӣн̣а̄савоти.
мачалавагго чатуттхо.