(14) 4. ра̄джавагго

1. пат̣хамачакка̄нуваттанасуттам̣

131. ‘‘пан̃чахи, бхиккхаве, ан̇гехи саманна̄гато ра̄джа̄ чаккаваттӣ дхамменева чаккам̣ ваттети [паваттети (сйа̄. пӣ. ка.)]; там̣ хоти чаккам̣ аппат̣иваттийам̣ [аппативаттийам̣ (сӣ.)] кеначи мануссабхӯтена паччаттхикена па̄н̣ина̄.

‘‘катамехи пан̃чахи? идха, бхиккхаве, ра̄джа̄ чаккаваттӣ аттхан̃н̃ӯ ча хоти, дхамман̃н̃ӯ ча, маттан̃н̃ӯ ча, ка̄лан̃н̃ӯ ча, парисан̃н̃ӯ ча. имехи кхо, бхиккхаве, пан̃чахи ан̇гехи саманна̄гато ра̄джа̄ чаккаваттӣ дхамменева чаккам̣ паваттети; там̣ хоти чаккам̣ аппат̣иваттийам̣ кеначи мануссабхӯтена паччаттхикена па̄н̣ина̄.

‘‘евамевам̣ кхо, бхиккхаве, пан̃чахи дхаммехи саманна̄гато татха̄гато арахам̣ самма̄самбуддхо дхамменева ануттарам̣ дхаммачаккам̣ паваттети; там̣ хоти чаккам̣ аппат̣иваттийам̣ саман̣ена ва̄ бра̄хман̣ена ва̄ девена ва̄ ма̄рена ва̄ брахмуна̄ ва̄ кеначи ва̄ локасмим̣.

‘‘катамехи пан̃чахи? идха, бхиккхаве, татха̄гато арахам̣ самма̄самбуддхо аттхан̃н̃ӯ, дхамман̃н̃ӯ, маттан̃н̃ӯ, ка̄лан̃н̃ӯ, парисан̃н̃ӯ. имехи кхо, бхиккхаве, пан̃чахи дхаммехи саманна̄гато татха̄гато арахам̣ самма̄самбуддхо дхамменева ануттарам̣ дхаммачаккам̣ паваттети; там̣ хоти дхаммачаккам̣ аппат̣иваттийам̣ саман̣ена ва̄ бра̄хман̣ена ва̄ девена ва̄ ма̄рена ва̄ брахмуна̄ ва̄ кеначи ва̄ локасми’’нти. пат̣хамам̣.

2. дутийачакка̄нуваттанасуттам̣

132. ‘‘пан̃чахи, бхиккхаве, ан̇гехи саманна̄гато ран̃н̃о чаккаваттисса джет̣т̣хо путто питара̄ паваттитам̣ чаккам̣ дхамменева ануппаваттети; там̣ хоти чаккам̣ аппат̣иваттийам̣ кеначи мануссабхӯтена паччаттхикена па̄н̣ина̄.

‘‘катамехи пан̃чахи? идха, бхиккхаве, ран̃н̃о чаккаваттисса джет̣т̣хо путто аттхан̃н̃ӯ ча хоти, дхамман̃н̃ӯ ча, маттан̃н̃ӯ ча, ка̄лан̃н̃ӯ ча, парисан̃н̃ӯ ча. имехи кхо, бхиккхаве, пан̃чахи ан̇гехи саманна̄гато ран̃н̃о чаккаваттисса джет̣т̣хо путто питара̄ паваттитам̣ чаккам̣ дхамменева ануппаваттети; там̣ хоти чаккам̣ аппат̣иваттийам̣ кеначи мануссабхӯтена паччаттхикена па̄н̣ина̄.

‘‘евамевам̣ кхо, бхиккхаве, пан̃чахи дхаммехи саманна̄гато са̄рипутто татха̄гатена ануттарам̣ дхаммачаккам̣ паваттитам̣ саммадева ануппаваттети; там̣ хоти чаккам̣ аппат̣иваттийам̣ саман̣ена ва̄ бра̄хман̣ена ва̄ девена ва̄ ма̄рена ва̄ брахмуна̄ ва̄ кеначи ва̄ локасмим̣.

‘‘катамехи пан̃чахи? идха, бхиккхаве, са̄рипутто аттхан̃н̃ӯ, дхамман̃н̃ӯ, маттан̃н̃ӯ, ка̄лан̃н̃ӯ, парисан̃н̃ӯ. имехи кхо, бхиккхаве, пан̃чахи дхаммехи саманна̄гато са̄рипутто татха̄гатена ануттарам̣ дхаммачаккам̣ паваттитам̣ саммадева ануппаваттети; там̣ хоти чаккам̣ аппат̣иваттийам̣ саман̣ена ва̄ бра̄хман̣ена ва̄ девена ва̄ ма̄рена ва̄ брахмуна̄ ва̄ кеначи ва̄ локасми’’нти. дутийам̣.

3. дхаммара̄джа̄суттам̣

133. ‘‘йопи со [йопи кхо (сӣ. сйа̄. пӣ.)], бхиккхаве, ра̄джа̄ чаккаваттӣ дхаммико дхаммара̄джа̄, сопи на ара̄джакам̣ чаккам̣ ваттетӣ’’ти. евам̣ вутте ан̃н̃атаро бхиккху бхагавантам̣ етадавоча – ‘‘ко пана, бханте, ран̃н̃о чаккаваттисса дхаммикасса дхаммаран̃н̃о ра̄джа̄’’ти? ‘‘дхаммо, бхиккхӯ’’ти бхагава̄ авоча.

‘‘идха, бхиккху, ра̄джа̄ чаккаваттӣ дхаммико дхаммара̄джа̄ дхамман̃н̃ева нисса̄йа дхаммам̣ саккаронто дхаммам̣ гарум̣ каронто дхаммам̣ апача̄йама̄но дхаммаддхаджо дхаммакету дхамма̄дхипатеййо дхаммикам̣ раккха̄варан̣агуттим̣ сам̣видахати антоджанасмим̣.

‘‘пуна чапарам̣, бхиккху, ра̄джа̄ чаккаваттӣ дхаммико дхаммара̄джа̄ дхамман̃н̃ева нисса̄йа дхаммам̣ саккаронто дхаммам̣ гарум̣ каронто дхаммам̣ апача̄йама̄но дхаммаддхаджо дхаммакету дхамма̄дхипатеййо дхаммикам̣ раккха̄варан̣агуттим̣ сам̣видахати кхаттийесу ануйантесу [ануйуттесу (сӣ.) а. ни. 3.14] …пе… балака̄йасмим̣ бра̄хман̣агахапатикесу негамаджа̄нападесу саман̣абра̄хман̣есу мигапаккхӣсу. са кхо со, бхиккху, ра̄джа̄ чаккаваттӣ дхаммико дхаммара̄джа̄ дхамман̃н̃ева нисса̄йа дхаммам̣ саккаронто дхаммам̣ гарум̣ каронто дхаммам̣ апача̄йама̄но дхаммаддхаджо дхаммакету дхамма̄дхипатеййо дхаммикам̣ раккха̄варан̣агуттим̣ сам̣видахитва̄ антоджанасмим̣ дхаммикам̣ раккха̄варан̣агуттим̣ сам̣видахитва̄ кхаттийесу ануйантесу балака̄йасмим̣ бра̄хман̣агахапатикесу негамаджа̄нападесу саман̣абра̄хман̣есу мигапаккхӣсу дхамменева чаккам̣ паваттети; там̣ хоти чаккам̣ аппат̣иваттийам̣ кеначи мануссабхӯтена паччаттхикена па̄н̣ина̄.

‘‘евамевам̣ кхо, бхиккху, татха̄гато арахам̣ самма̄самбуддхо дхаммико дхаммара̄джа̄ дхамман̃н̃ева нисса̄йа дхаммам̣ саккаронто дхаммам̣ гарум̣ каронто дхаммам̣ апача̄йама̄но дхаммаддхаджо дхаммакету дхамма̄дхипатеййо дхаммикам̣ раккха̄варан̣агуттим̣ сам̣видахати бхиккхӯсу – ‘еварӯпам̣ ка̄йакаммам̣ севитаббам̣, еварӯпам̣ ка̄йакаммам̣ на севитаббам̣; еварӯпам̣ вачӣкаммам̣ севитаббам̣, еварӯпам̣ вачӣкаммам̣ на севитаббам̣; еварӯпам̣ манокаммам̣ севитаббам̣, еварӯпам̣ манокаммам̣ на севитаббам̣; еварӯпо а̄джӣво севитаббо, еварӯпо а̄джӣво на севитаббо; еварӯпо га̄манигамо севитаббо, еварӯпо га̄манигамо на севитаббо’ти.

‘‘пуна чапарам̣, бхиккху, татха̄гато арахам̣ самма̄самбуддхо дхаммико дхаммара̄джа̄ дхамман̃н̃ева нисса̄йа дхаммам̣ саккаронто дхаммам̣ гарум̣ каронто дхаммам̣ апача̄йама̄но дхаммаддхаджо дхаммакету дхамма̄дхипатеййо дхаммикам̣ раккха̄варан̣агуттим̣ сам̣видахати бхиккхунӣсу [бхиккхӯсу бхиккхунӣсу (сӣ. пӣ.)] …пе… упа̄сакесу…пе… упа̄сика̄су – ‘еварӯпам̣ ка̄йакаммам̣ севитаббам̣, еварӯпам̣ ка̄йакаммам̣ на севитаббам̣; еварӯпам̣ вачӣкаммам̣ севитаббам̣, еварӯпам̣ вачӣкаммам̣ на севитаббам̣; еварӯпам̣ манокаммам̣ севитаббам̣, еварӯпам̣ манокаммам̣ на севитаббам̣; еварӯпо а̄джӣво севитаббо, еварӯпо а̄джӣво на севитаббо; еварӯпо га̄манигамо севитаббо, еварӯпо га̄манигамо на севитаббо’’’ти.

‘‘са кхо со, бхиккху, татха̄гато арахам̣ самма̄самбуддхо дхаммико дхаммара̄джа̄ дхамман̃н̃ева нисса̄йа дхаммам̣ саккаронто дхаммам̣ гарум̣ каронто дхаммам̣ апача̄йама̄но дхаммаддхаджо дхаммакету дхамма̄дхипатеййо дхаммикам̣ раккха̄варан̣агуттим̣ сам̣видахитва̄ бхиккхӯсу, дхаммикам̣ раккха̄варан̣агуттим̣ сам̣видахитва̄ бхиккхунӣсу, дхаммикам̣ раккха̄варан̣агуттим̣ сам̣видахитва̄ упа̄сакесу, дхаммикам̣ раккха̄варан̣агуттим̣ сам̣видахитва̄ упа̄сика̄су дхамменева ануттарам̣ дхаммачаккам̣ паваттети; там̣ хоти чаккам̣ аппат̣иваттийам̣ саман̣ена ва̄ бра̄хман̣ена ва̄ девена ва̄ ма̄рена ва̄ брахмуна̄ ва̄ кеначи ва̄ локасми’’нти. татийам̣.

4. йассам̣дисам̣суттам̣

134. ‘‘пан̃чахи, бхиккхаве, ан̇гехи саманна̄гато ра̄джа̄ кхаттийо муддха̄васитто йассам̣ йассам̣ диса̄йам̣ вихарати, сакасмим̣йева виджите вихарати.

‘‘катамехи пан̃чахи? идха, бхиккхаве, ра̄джа̄ кхаттийо муддха̄васитто убхато суджа̄то хоти ма̄тито ча питито ча, сам̣суддхагахан̣ико, йа̄ва саттама̄ пита̄махайуга̄ аккхитто анупаккут̣т̣хо джа̄тива̄дена; ад̣д̣хо хоти махаддхано маха̄бхого парипун̣н̣акосакот̣т̣ха̄га̄ро; балава̄ кхо пана хоти чатуран̇гинийа̄ сена̄йа саманна̄гато ассава̄йа ова̄дапат̣икара̄йа; парин̣а̄йако кхо панасса хоти пан̣д̣ито вийатто медха̄вӣ пат̣ибало атӣта̄на̄гатапаччуппанне аттхе чинтетум̣; тассиме чатта̄ро дхамма̄ йасам̣ парипа̄ченти. со имина̄ йасапан̃чамена [йасена пан̃чамена (ка.), пан̃чамена (сӣ.)] дхаммена саманна̄гато йассам̣ йассам̣ диса̄йам̣ вихарати, сакасмим̣йева виджите вихарати. там̣ кисса хету? еван̃хетам̣, бхиккхаве, хоти виджита̄вӣнам̣.

‘‘евамевам̣ кхо, бхиккхаве, пан̃чахи дхаммехи саманна̄гато бхиккху йассам̣ йассам̣ диса̄йам̣ вихарати, вимуттачиттова [вимуттачитто (сӣ. пӣ.), вимуттачитто ча (ка.)] вихарати. катамехи пан̃чахи? идха, бхиккхаве, бхиккху сӣлава̄ хоти, па̄тимоккхасам̣варасам̣вуто вихарати а̄ча̄рагочарасампанно ан̣уматтесу ваджджесу бхайадасса̄вӣ, сама̄да̄йа сиккхати сиккха̄падесу – ра̄джа̄ва кхаттийо муддха̄васитто джа̄тисампанно; бахуссуто хоти сутадхаро сутасанничайо, йе те дхамма̄ а̄дикалйа̄н̣а̄ маджджхекалйа̄н̣а̄ парийоса̄накалйа̄н̣а̄ са̄ттхам̣ сабйан̃джанам̣ кевалапарипун̣н̣ам̣ парисуддхам̣ брахмачарийам̣ абхиваданти, татха̄рӯпа̄сса дхамма̄ бахуссута̄ хонти дха̄та̄ вачаса̄ паричита̄ манаса̄нупеккхита̄ дит̣т̣хийа̄ суппат̣ивиддха̄ – ра̄джа̄ва кхаттийо муддха̄васитто ад̣д̣хо махаддхано маха̄бхого парипун̣н̣акосакот̣т̣ха̄га̄ро; а̄раддхавӣрийо вихарати акусала̄нам̣ дхамма̄нам̣ паха̄на̄йа кусала̄нам̣ дхамма̄нам̣ упасампада̄йа тха̄мава̄ дал̣хапараккамо аниккхиттадхуро кусалесу дхаммесу – ра̄джа̄ва кхаттийо муддха̄васитто баласампанно; пан̃н̃ава̄ хоти удайаттхага̄минийа̄ пан̃н̃а̄йа саманна̄гато арийа̄йа ниббедхика̄йа самма̄ дуккхаккхайага̄минийа̄ – ра̄джа̄ва кхаттийо муддха̄васитто парин̣а̄йакасампанно; тассиме чатта̄ро дхамма̄ вимуттим̣ парипа̄ченти. со имина̄ вимуттипан̃чамена дхаммена саманна̄гато йассам̣ йассам̣ диса̄йам̣ вихарати вимуттачиттова вихарати. там̣ кисса хету? еван̃хетам̣, бхиккхаве, хоти вимуттачитта̄на’’нти. чатуттхам̣.

5. пат̣хамапаттхана̄суттам̣

135. ‘‘пан̃чахи, бхиккхаве, ан̇гехи саманна̄гато ран̃н̃о кхаттийасса муддха̄васиттасса джет̣т̣хо путто раджджам̣ паттхети. катамехи пан̃чахи? идха, бхиккхаве, ран̃н̃о кхаттийасса муддха̄васиттасса джет̣т̣хо путто убхато суджа̄то хоти ма̄тито ча питито ча, сам̣суддхагахан̣ико, йа̄ва саттама̄ пита̄махайуга̄ аккхитто анупаккут̣т̣хо джа̄тива̄дена; абхирӯпо хоти дассанӣйо па̄са̄дико парама̄йа ван̣н̣апоккхарата̄йа саманна̄гато; ма̄та̄питӯнам̣ пийо хоти мана̄по; негамаджа̄нападасса пийо хоти мана̄по; йа̄ни та̄ни ран̃н̃ам̣ кхаттийа̄нам̣ муддха̄васитта̄нам̣ сиппат̣т̣ха̄на̄ни хаттхисмим̣ ва̄ ассасмим̣ ва̄ ратхасмим̣ ва̄ дханусмим̣ ва̄ тхарусмим̣ ва̄ таттха сиккхито хоти анавайо.

‘‘тасса евам̣ хоти – ‘ахам̣ кхомхи убхато суджа̄то ма̄тито ча питито ча, сам̣суддхагахан̣ико, йа̄ва саттама̄ пита̄махайуга̄ аккхитто анупаккут̣т̣хо джа̄тива̄дена. касма̄хам̣ раджджам̣ на паттхеййам̣! ахам̣ кхомхи абхирӯпо дассанӣйо па̄са̄дико парама̄йа ван̣н̣апоккхарата̄йа саманна̄гато. касма̄хам̣ раджджам̣ на паттхеййам̣! ахам̣ кхомхи ма̄та̄питӯнам̣ пийо мана̄по. касма̄хам̣ раджджам̣ на паттхеййам̣! ахам̣ кхомхи негамаджа̄нападасса пийо мана̄по. касма̄хам̣ раджджам̣ на паттхеййам̣! ахам̣ кхомхи йа̄ни та̄ни ран̃н̃ам̣ кхаттийа̄нам̣ муддха̄васитта̄нам̣ сиппат̣т̣ха̄на̄ни хаттхисмим̣ ва̄ ассасмим̣ ва̄ ратхасмим̣ ва̄ дханусмим̣ ва̄ тхарусмим̣ ва̄, таттха [таттхамхи (сӣ.), таттхапи (ка.)] сиккхито анавайо. касма̄хам̣ раджджам̣ на паттхеййа’нти! имехи кхо, бхиккхаве, пан̃чахи ан̇гехи саманна̄гато ран̃н̃о кхаттийасса муддха̄васиттасса джет̣т̣хо путто раджджам̣ паттхети.

‘‘евамевам̣ кхо, бхиккхаве, пан̃чахи дхаммехи саманна̄гато бхиккху а̄сава̄нам̣ кхайам̣ паттхети. катамехи пан̃чахи? идха, бхиккхаве, бхиккху саддхо хоти, саддахати татха̄гатасса бодхим̣ – ‘итипи со бхагава̄ арахам̣ самма̄самбуддхо виджджа̄чаран̣асампанно сугато локавидӯ ануттаро пурисадаммаса̄ратхи саттха̄ деваманусса̄нам̣ буддхо бхагава̄’ти. аппа̄ба̄дхо хоти аппа̄тан̇ко, самавепа̄кинийа̄ гахан̣ийа̄ саманна̄гато на̄тисӣта̄йа на̄ччун̣ха̄йа маджджхима̄йа падха̄наккхама̄йа; асат̣хо хоти ама̄йа̄вӣ, йатха̄бхӯтам̣ атта̄нам̣ а̄викатта̄ саттхари ва̄ вин̃н̃ӯсу ва̄ сабрахмача̄рӣсу; а̄раддхавӣрийо вихарати акусала̄нам̣ дхамма̄нам̣ паха̄на̄йа, кусала̄нам̣ дхамма̄нам̣ упасампада̄йа, тха̄мава̄ дал̣хапараккамо аниккхиттадхуро кусалесу дхаммесу; пан̃н̃ава̄ хоти удайаттхага̄минийа̄ пан̃н̃а̄йа саманна̄гато арийа̄йа ниббедхика̄йа самма̄ дуккхаккхайага̄минийа̄.

‘‘тасса евам̣ хоти – ‘ахам̣ кхомхи саддхо, саддаха̄ми татха̄гатасса бодхим̣ – итипи со бхагава̄ арахам̣ самма̄самбуддхо…пе… саттха̄ деваманусса̄нам̣ буддхо бхагава̄’ти. ‘касма̄хам̣ а̄сава̄нам̣ кхайам̣ на паттхеййам̣! ахам̣ кхомхи аппа̄ба̄дхо аппа̄тан̇ко самавепа̄кинийа̄ гахан̣ийа̄ саманна̄гато на̄тисӣта̄йа на̄ччун̣ха̄йа маджджхима̄йа падха̄наккхама̄йа. касма̄хам̣ а̄сава̄нам̣ кхайам̣ на паттхеййам̣! ахам̣ кхомхи асат̣хо ама̄йа̄вӣ йатха̄бхӯтам̣ атта̄нам̣ а̄викатта̄ саттхари ва̄ вин̃н̃ӯсу ва̄ сабрахмача̄рӣсу. касма̄хам̣ а̄сава̄нам̣ кхайам̣ на паттхеййам̣! ахам̣ кхомхи а̄раддхавӣрийо вихара̄ми акусала̄нам̣ дхамма̄нам̣ паха̄на̄йа, кусала̄нам̣ дхамма̄нам̣ упасампада̄йа, тха̄мава̄ дал̣хапараккамо аниккхиттадхуро кусалесу дхаммесу. касма̄хам̣ а̄сава̄нам̣ кхайам̣ на паттхеййам̣! ахам̣ кхомхи пан̃н̃ава̄ удайаттхага̄минийа̄ пан̃н̃а̄йа саманна̄гато арийа̄йа ниббедхика̄йа самма̄ дуккхаккхайага̄минийа̄. касма̄хам̣ а̄сава̄нам̣ кхайам̣ на паттхеййа’нти! имехи кхо, бхиккхаве, пан̃чахи дхаммехи саманна̄гато бхиккху а̄сава̄нам̣ кхайам̣ паттхетӣ’’ти. пан̃чамам̣.

6. дутийапаттхана̄суттам̣

136. ‘‘пан̃чахи, бхиккхаве, ан̇гехи саманна̄гато ран̃н̃о кхаттийасса муддха̄васиттасса джет̣т̣хо путто опараджджам̣ [упараджджам̣ (сйа̄. пӣ. ка.)] паттхети. катамехи пан̃чахи? идха, бхиккхаве, ран̃н̃о кхаттийасса муддха̄васиттасса джет̣т̣хо путто убхато суджа̄то хоти ма̄тито ча питито ча, сам̣суддхагахан̣ико, йа̄ва саттама̄ пита̄махайуга̄ аккхитто анупаккут̣т̣хо джа̄тива̄дена; абхирӯпо хоти дассанӣйо па̄са̄дико парама̄йа ван̣н̣апоккхарата̄йа саманна̄гато; ма̄та̄питӯнам̣ пийо хоти мана̄по, балака̄йасса пийо хоти мана̄по; пан̣д̣ито хоти вийатто медха̄вӣ пат̣ибало атӣта̄на̄гатапаччуппанне аттхе чинтетум̣.

‘‘тасса евам̣ хоти – ‘ахам̣ кхомхи убхато суджа̄то ма̄тито ча питито ча, сам̣суддхагахан̣ико, йа̄ва саттама̄ пита̄махайуга̄ аккхитто анупаккут̣т̣хо джа̄тива̄дена. касма̄хам̣ опараджджам̣ на паттхеййам̣! ахам̣ кхомхи абхирӯпо дассанӣйо па̄са̄дико парама̄йа ван̣н̣апоккхарата̄йа саманна̄гато. касма̄хам̣ опараджджам̣ на паттхеййам̣! ахам̣ кхомхи ма̄та̄питӯнам̣ пийо мана̄по. касма̄хам̣ опараджджам̣ на паттхеййам̣! ахам̣ кхомхи балака̄йасса пийо мана̄по. касма̄хам̣ опараджджам̣ на паттхеййам̣! ахам̣ кхомхи пан̣д̣ито вийатто медха̄вӣ пат̣ибало атӣта̄на̄гатапаччуппанне аттхе чинтетум̣. касма̄хам̣ опараджджам̣ на паттхеййа’нти! имехи кхо, бхиккхаве, пан̃чахи ан̇гехи саманна̄гато ран̃н̃о кхаттийасса муддха̄васиттасса джет̣т̣хо путто опараджджам̣ паттхети.

‘‘евамевам̣ кхо, бхиккхаве, пан̃чахи дхаммехи саманна̄гато бхиккху а̄сава̄нам̣ кхайам̣ паттхети. катамехи пан̃чахи? идха, бхиккхаве, бхиккху сӣлава̄ хоти…пе… сама̄да̄йа сиккхати сиккха̄падесу; бахуссуто хоти…пе… дит̣т̣хийа̄ суппат̣ивиддха̄; чатӯсу сатипат̣т̣ха̄несу суппатит̣т̣хитачитто [супат̣т̣хитачитто (сӣ. сйа̄.), сӯпат̣т̣хитачитто (ка.)] хоти; а̄раддхавӣрийо вихарати акусала̄нам̣ дхамма̄нам̣ паха̄на̄йа, кусала̄нам̣ дхамма̄нам̣ упасампада̄йа, тха̄мава̄ дал̣хапараккамо аниккхиттадхуро кусалесу дхаммесу; пан̃н̃ава̄ хоти, удайаттхага̄минийа̄ пан̃н̃а̄йа саманна̄гато арийа̄йа ниббедхика̄йа самма̄ дуккхаккхайага̄минийа̄.

‘‘тасса евам̣ хоти – ‘ахам̣ кхомхи сӣлава̄, па̄тимоккхасам̣варасам̣вуто вихара̄ми а̄ча̄рагочарасампанно ан̣уматтесу ваджджесу бхайадасса̄вӣ, сама̄да̄йа сиккха̄ми сиккха̄падесу. касма̄хам̣ а̄сава̄нам̣ кхайам̣ на паттхеййам̣! ахам̣ кхомхи бахуссуто сутадхаро сутасанничайо, йе те дхамма̄ а̄дикалйа̄н̣а̄ маджджхекалйа̄н̣а̄ парийоса̄накалйа̄н̣а̄ са̄ттхам̣ сабйан̃джанам̣ [саттха̄ бйан̃джана̄ (сӣ.)] кевалапарипун̣н̣ам̣ парисуддхам̣ брахмачарийам̣ абхиваданти, татха̄рӯпа̄ ме дхамма̄ бахуссута̄ хонти дха̄та̄ вачаса̄ паричита̄ манаса̄нупеккхита̄ дит̣т̣хийа̄ суппат̣ивиддха̄. касма̄хам̣ а̄сава̄нам̣ кхайам̣ на паттхеййам̣! ахам̣ кхомхи чатӯсу сатипат̣т̣ха̄несу суппатит̣т̣хитачитто. касма̄хам̣ а̄сава̄нам̣ кхайам̣ на паттхеййам̣! ахам̣ кхомхи а̄раддхавӣрийо вихара̄ми акусала̄нам̣ дхамма̄нам̣ паха̄на̄йа, кусала̄нам̣ дхамма̄нам̣ упасампада̄йа, тха̄мава̄ дал̣хапараккамо аниккхиттадхуро кусалесу дхаммесу. касма̄хам̣ а̄сава̄нам̣ кхайам̣ на паттхеййам̣! ахам̣ кхомхи пан̃н̃ава̄ удайаттхага̄минийа̄ пан̃н̃а̄йа саманна̄гато арийа̄йа ниббедхика̄йа самма̄ дуккхаккхайага̄минийа̄. касма̄хам̣ а̄сава̄нам̣ кхайам̣ на паттхеййа’нти! имехи кхо, бхиккхаве, пан̃чахи дхаммехи саманна̄гато бхиккху а̄сава̄нам̣ кхайам̣ паттхетӣ’’ти. чхат̣т̣хам̣.

7. аппам̣супатисуттам̣

137. ‘‘пан̃чиме, бхиккхаве, аппам̣ раттийа̄ супанти, бахум̣ джагганти. катаме пан̃ча? иттхӣ, бхиккхаве, пуриса̄дхиппа̄йа̄ аппам̣ раттийа̄ супати, бахум̣ джаггати. пурисо, бхиккхаве, иттха̄дхиппа̄йо аппам̣ раттийа̄ супати, бахум̣ джаггати. чоро, бхиккхаве, а̄да̄на̄дхиппа̄йо аппам̣ раттийа̄ супати, бахум̣ джаггати. ра̄джа̄ [ра̄джайутто (пӣ. ка.)], бхиккхаве, ра̄джакаран̣ӣйесу йутто аппам̣ раттийа̄ супати, бахум̣ джаггати. бхиккху, бхиккхаве, висам̣йога̄дхиппа̄йо аппам̣ раттийа̄ супати, бахум̣ джаггати. име кхо, бхиккхаве, пан̃ча аппам̣ раттийа̄ супанти, бахум̣ джаггантӣ’’ти. саттамам̣.

8. бхатта̄дакасуттам̣

138. ‘‘пан̃чахи, бхиккхаве, ан̇гехи саманна̄гато ран̃н̃о на̄го бхатта̄дако ча хоти ока̄сапхаран̣о ча лан̣д̣аса̄ран̣о ча сала̄кагга̄хӣ ча ран̃н̃о на̄готвева сан̇кхам̣ гаччхати. катамехи пан̃чахи? идха, бхиккхаве, ран̃н̃о на̄го аккхамо хоти рӯпа̄нам̣, аккхамо садда̄нам̣, аккхамо гандха̄нам̣, аккхамо раса̄нам̣, аккхамо пхот̣т̣хабба̄нам̣. имехи кхо, бхиккхаве, пан̃чахи ан̇гехи саманна̄гато ран̃н̃о на̄го бхатта̄дако ча ока̄сапхаран̣о ча лан̣д̣аса̄ран̣о ча сала̄кагга̄хӣ ча, ран̃н̃о на̄готвева сан̇кхам̣ гаччхати.

‘‘евамевам̣ кхо, бхиккхаве, пан̃чахи дхаммехи саманна̄гато бхиккху бхатта̄дако ча хоти, ока̄сапхаран̣о ча ман̃чапӣт̣хамаддано [пӣт̣хамаддано (сӣ. сйа̄. кам̣. пӣ.)] ча сала̄кагга̄хӣ ча, бхиккхутвева сан̇кхам̣ гаччхати. катамехи пан̃чахи? идха, бхиккхаве, бхиккху аккхамо хоти рӯпа̄нам̣, аккхамо садда̄нам̣, аккхамо гандха̄нам̣, аккхамо раса̄нам̣, аккхамо пхот̣т̣хабба̄нам̣. имехи кхо, бхиккхаве, пан̃чахи дхаммехи саманна̄гато бхиккху бхатта̄дако ча хоти ока̄сапхаран̣о ча ман̃чапӣт̣хамаддано ча сала̄кагга̄хӣ ча, бхиккхутвева сан̇кхам̣ гаччхатӣ’’ти. ат̣т̣хамам̣.

9. аккхамасуттам̣

139. ‘‘пан̃чахи, бхиккхаве, ан̇гехи саманна̄гато ран̃н̃о на̄го на ра̄джа̄рахо хоти на ра̄джабхогго, на ран̃н̃о ан̇гам̣твева сан̇кхам̣ гаччхати. катамехи пан̃чахи? идха, бхиккхаве, ран̃н̃о на̄го аккхамо хоти рӯпа̄нам̣, аккхамо садда̄нам̣, аккхамо гандха̄нам̣, аккхамо раса̄нам̣, аккхамо пхот̣т̣хабба̄нам̣.

‘‘катхан̃ча, бхиккхаве, ран̃н̃о на̄го аккхамо хоти рӯпа̄нам̣? идха, бхиккхаве, ран̃н̃о на̄го сан̇га̄магато хаттхика̄йам̣ ва̄ дисва̄ ассака̄йам̣ ва̄ дисва̄ ратхака̄йам̣ ва̄ дисва̄ паттика̄йам̣ ва̄ дисва̄ сам̣сӣдати висӣдати, на сантхамбхати на саккоти сан̇га̄мам̣ отаритум̣. евам̣ кхо, бхиккхаве, ран̃н̃о на̄го аккхамо хоти рӯпа̄нам̣.

‘‘катхан̃ча, бхиккхаве, ран̃н̃о на̄го аккхамо хоти садда̄нам̣? идха, бхиккхаве, ран̃н̃о на̄го сан̇га̄магато хаттхисаддам̣ ва̄ сутва̄ ассасаддам̣ ва̄ сутва̄ ратхасаддам̣ ва̄ сутва̄ паттисаддам̣ ва̄ сутва̄ бхерипан̣авасан̇кхатин̣аванинна̄дасаддам̣ ва̄ сутва̄ сам̣сӣдати висӣдати, на сантхамбхати на саккоти сан̇га̄мам̣ отаритум̣. евам̣ кхо, бхиккхаве, ран̃н̃о на̄го аккхамо хоти садда̄нам̣.

‘‘катхан̃ча, бхиккхаве, ран̃н̃о на̄го аккхамо хоти гандха̄нам̣? идха, бхиккхаве, ран̃н̃о на̄го сан̇га̄магато йе те ран̃н̃о на̄га̄ абхиджа̄та̄ сан̇га̄ма̄вачара̄ тесам̣ муттакарӣсасса гандхам̣ гха̄йитва̄ сам̣сӣдати висӣдати, на сантхамбхати на саккоти сан̇га̄мам̣ отаритум̣. евам̣ кхо, бхиккхаве, ран̃н̃о на̄го аккхамо хоти гандха̄нам̣.

‘‘катхан̃ча, бхиккхаве, ран̃н̃о на̄го аккхамо хоти раса̄нам̣? идха, бхиккхаве, ран̃н̃о на̄го сан̇га̄магато екисса̄ ва̄ тин̣одакадаттийа̄ вима̄нито [виханӣто (сйа̄.), виха̄нито (каттхачи)] двӣхи ва̄ тӣхи ва̄ чатӯхи ва̄ пан̃чахи ва̄ тин̣одакадаттӣхи вима̄нито сам̣сӣдати висӣдати, на сантхамбхати на саккоти сан̇га̄мам̣ отаритум̣. евам̣ кхо, бхиккхаве, ран̃н̃о на̄го аккхамо хоти раса̄нам̣.

‘‘катхан̃ча, бхиккхаве, ран̃н̃о на̄го аккхамо хоти пхот̣т̣хабба̄нам̣? идха, бхиккхаве, ран̃н̃о на̄го сан̇га̄магато екена ва̄ саравегена виддхо, двӣхи ва̄ тӣхи ва̄ чатӯхи ва̄ пан̃чахи ва̄ саравегехи виддхо сам̣сӣдати висӣдати, на сантхамбхати на саккоти сан̇га̄мам̣ отаритум̣. евам̣ кхо, бхиккхаве, ран̃н̃о на̄го аккхамо хоти пхот̣т̣хабба̄нам̣.

‘‘имехи кхо, бхиккхаве, пан̃чахи ан̇гехи саманна̄гато ран̃н̃о на̄го на ра̄джа̄рахо хоти на ра̄джабхогго на ран̃н̃о ан̇гам̣твева сан̇кхам̣ гаччхати.

‘‘евамевам̣ кхо, бхиккхаве, пан̃чахи ан̇гехи саманна̄гато бхиккху на а̄хунеййо хоти на па̄хунеййо на даккхин̣еййо на ан̃джаликаран̣ӣйо на ануттарам̣ пун̃н̃аккхеттам̣ локасса. катамехи пан̃чахи? идха, бхиккхаве, бхиккху аккхамо хоти рӯпа̄нам̣, аккхамо садда̄нам̣, аккхамо гандха̄нам̣, аккхамо раса̄нам̣, аккхамо пхот̣т̣хабба̄нам̣.

‘‘катхан̃ча, бхиккхаве, бхиккху аккхамо хоти рӯпа̄нам̣? идха, бхиккхаве, бхиккху чаккхуна̄ рӯпам̣ дисва̄ раджанӣйе рӯпе са̄раджджати, на саккоти читтам̣ сама̄дахитум̣. евам̣ кхо, бхиккхаве, бхиккху аккхамо хоти рӯпа̄нам̣.

‘‘катхан̃ча, бхиккхаве, бхиккху аккхамо хоти садда̄нам̣? идха, бхиккхаве, бхиккху сотена саддам̣ сутва̄ раджанӣйе садде са̄раджджати, на саккоти читтам̣ сама̄дахитум̣. евам̣ кхо, бхиккхаве, бхиккху аккхамо хоти садда̄нам̣.

‘‘катхан̃ча, бхиккхаве, бхиккху аккхамо хоти гандха̄нам̣? идха, бхиккхаве, бхиккху гха̄нена гандхам̣ гха̄йитва̄ раджанӣйе гандхе са̄раджджати, на саккоти читтам̣ сама̄дахитум̣. евам̣ кхо, бхиккхаве, бхиккху аккхамо хоти гандха̄нам̣.

‘‘катхан̃ча, бхиккхаве, бхиккху аккхамо хоти раса̄нам̣? идха, бхиккхаве, бхиккху дживха̄йа расам̣ са̄йитва̄ раджанӣйе расе са̄раджджати, на саккоти читтам̣ сама̄дахитум̣. евам̣ кхо, бхиккхаве, бхиккху аккхамо хоти раса̄нам̣.

‘‘катхан̃ча, бхиккхаве, бхиккху аккхамо хоти пхот̣т̣хабба̄нам̣? идха, бхиккхаве, бхиккху ка̄йена пхот̣т̣хаббам̣ пхуситва̄ раджанӣйе пхот̣т̣хаббе са̄раджджати, на саккоти читтам̣ сама̄дахитум̣. евам̣ кхо, бхиккхаве, бхиккху аккхамо хоти пхот̣т̣хабба̄нам̣.

‘‘имехи кхо, бхиккхаве, пан̃чахи дхаммехи саманна̄гато бхиккху на а̄хунеййо хоти на па̄хунеййо на даккхин̣еййо на ан̃джаликаран̣ӣйо на ануттарам̣ пун̃н̃аккхеттам̣ локасса.

‘‘пан̃чахи, бхиккхаве, ан̇гехи саманна̄гато ран̃н̃о на̄го ра̄джа̄рахо хоти ра̄джабхогго, ран̃н̃о ан̇гам̣твева сан̇кхам̣ гаччхати. катамехи пан̃чахи? идха, бхиккхаве, ран̃н̃о на̄го кхамо хоти рӯпа̄нам̣, кхамо садда̄нам̣, кхамо гандха̄нам̣, кхамо раса̄нам̣, кхамо пхот̣т̣хабба̄нам̣.

‘‘катхан̃ча, бхиккхаве, ран̃н̃о на̄го кхамо хоти рӯпа̄нам̣? идха, бхиккхаве, ран̃н̃о на̄го сан̇га̄магато хаттхика̄йам̣ ва̄ дисва̄ ассака̄йам̣ ва̄ дисва̄ ратхака̄йам̣ ва̄ дисва̄ паттика̄йам̣ ва̄ дисва̄ на сам̣сӣдати на висӣдати, сантхамбхати саккоти сан̇га̄мам̣ отаритум̣. евам̣ кхо, бхиккхаве, ран̃н̃о на̄го кхамо хоти рӯпа̄нам̣.

‘‘катхан̃ча, бхиккхаве, ран̃н̃о на̄го кхамо хоти садда̄нам̣? идха, бхиккхаве, ран̃н̃о на̄го сан̇га̄магато хаттхисаддам̣ ва̄ сутва̄ ассасаддам̣ ва̄ сутва̄ ратхасаддам̣ ва̄ сутва̄ паттисаддам̣ ва̄ сутва̄ бхерипан̣авасан̇кхатин̣аванинна̄дасаддам̣ ва̄ сутва̄ на сам̣сӣдати на висӣдати, сантхамбхати саккоти сан̇га̄мам̣ отаритум̣. евам̣ кхо, бхиккхаве, ран̃н̃о на̄го кхамо хоти садда̄нам̣.

‘‘катхан̃ча, бхиккхаве, ран̃н̃о на̄го кхамо хоти гандха̄нам̣? идха, бхиккхаве, ран̃н̃о на̄го сан̇га̄магато йе те ран̃н̃о на̄га̄ абхиджа̄та̄ сан̇га̄ма̄вачара̄ тесам̣ муттакарӣсасса гандхам̣ гха̄йитва̄ на сам̣сӣдати на висӣдати, сантхамбхати саккоти сан̇га̄мам̣ отаритум̣. евам̣ кхо, бхиккхаве, ран̃н̃о на̄го кхамо хоти гандха̄нам̣.

‘‘катхан̃ча, бхиккхаве, ран̃н̃о на̄го кхамо хоти раса̄нам̣? идха, бхиккхаве, ран̃н̃о на̄го сан̇га̄магато екисса̄ ва̄ тин̣одакадаттийа̄ вима̄нито двӣхи ва̄ тӣхи ва̄ чатӯхи ва̄ пан̃чахи ва̄ тин̣одакадаттӣхи вима̄нито на сам̣сӣдати на висӣдати, сантхамбхати саккоти сан̇га̄мам̣ отаритум̣. евам̣ кхо, бхиккхаве, ран̃н̃о на̄го кхамо хоти раса̄нам̣.

‘‘катхан̃ча, бхиккхаве, ран̃н̃о на̄го кхамо хоти пхот̣т̣хабба̄нам̣? идха, бхиккхаве, ран̃н̃о на̄го сан̇га̄магато екена ва̄ саравегена виддхо, двӣхи ва̄ тӣхи ва̄ чатӯхи ва̄ пан̃чахи ва̄ саравегехи виддхо на сам̣сӣдати на висӣдати, сантхамбхати саккоти сан̇га̄мам̣ отаритум̣. евам̣ кхо, бхиккхаве, ран̃н̃о на̄го кхамо хоти пхот̣т̣хабба̄нам̣.

‘‘имехи кхо, бхиккхаве, пан̃чахи ан̇гехи саманна̄гато ран̃н̃о на̄го ра̄джа̄рахо хоти ра̄джабхогго, ран̃н̃о ан̇гам̣твева сан̇кхам̣ гаччхати.

‘‘евамевам̣ кхо, бхиккхаве, пан̃чахи дхаммехи саманна̄гато бхиккху а̄хунеййо хоти па̄хунеййо даккхин̣еййо ан̃джаликаран̣ӣйо ануттарам̣ пун̃н̃аккхеттам̣ локасса. катамехи пан̃чахи? идха, бхиккхаве, бхиккху кхамо хоти рӯпа̄нам̣, кхамо садда̄нам̣, кхамо гандха̄нам̣, кхамо раса̄нам̣, кхамо пхот̣т̣хабба̄нам̣.

‘‘катхан̃ча, бхиккхаве, бхиккху кхамо хоти рӯпа̄нам̣? идха, бхиккхаве, бхиккху чаккхуна̄ рӯпам̣ дисва̄ раджанӣйе рӯпе на са̄раджджати, саккоти читтам̣ сама̄дахитум̣. евам̣ кхо, бхиккхаве, бхиккху кхамо хоти рӯпа̄нам̣.

‘‘катхан̃ча, бхиккхаве, бхиккху кхамо хоти садда̄нам̣? идха, бхиккхаве, бхиккху сотена саддам̣ сутва̄ раджанӣйе садде на са̄раджджати, саккоти читтам̣ сама̄дахитум̣. евам̣ кхо, бхиккхаве, бхиккху кхамо хоти садда̄нам̣.

‘‘катхан̃ча, бхиккхаве, бхиккху кхамо хоти гандха̄нам̣. идха, бхиккхаве, бхиккху гха̄нена гандхам̣ гха̄йитва̄ раджанӣйе гандхе на са̄раджджати, саккоти читтам̣ сама̄дахитум̣. евам̣ кхо, бхиккхаве, бхиккху кхамо хоти гандха̄нам̣.

‘‘катхан̃ча, бхиккхаве, бхиккху кхамо хоти раса̄нам̣? идха, бхиккхаве, бхиккху дживха̄йа расам̣ са̄йитва̄ раджанӣйе расе на са̄раджджати, саккоти читтам̣ сама̄дахитум̣. евам̣ кхо, бхиккхаве, бхиккху кхамо хоти раса̄нам̣.

‘‘катхан̃ча, бхиккхаве, бхиккху кхамо хоти пхот̣т̣хабба̄нам̣? идха, бхиккхаве, бхиккху ка̄йена пхот̣т̣хаббам̣ пхуситва̄ раджанӣйе пхот̣т̣хаббе на са̄раджджати, саккоти читтам̣ сама̄дахитум̣. евам̣ кхо, бхиккхаве, бхиккху кхамо хоти пхот̣т̣хабба̄нам̣.

‘‘имехи кхо, бхиккхаве, пан̃чахи дхаммехи саманна̄гато бхиккху а̄хунеййо хоти па̄хунеййо даккхин̣еййо ан̃джаликаран̣ӣйо ануттарам̣ пун̃н̃аккхеттам̣ локасса̄’’ти. навамам̣.

10. сотасуттам̣

140. ‘‘пан̃чахи, бхиккхаве, ан̇гехи саманна̄гато ран̃н̃о на̄го ра̄джа̄рахо хоти ра̄джабхогго, ран̃н̃о ан̇гам̣твева сан̇кхам̣ гаччхати. катамехи пан̃чахи? идха, бхиккхаве, ран̃н̃о на̄го сота̄ ча хоти, ханта̄ ча, раккхита̄ ча, кханта̄ ча, ганта̄ ча.

‘‘катхан̃ча, бхиккхаве, ран̃н̃о на̄го сота̄ хоти? идха, бхиккхаве, ран̃н̃о на̄го йаменам̣ хаттхидаммаса̄ратхи [хаттхидаммаса̄ратхӣ (сӣ.)] ка̄ран̣ам̣ ка̄рети – йади ва̄ катапуббам̣ йади ва̄ акатапуббам̣ – там̣ ат̣т̣хим̣ катва̄ [ат̣т̣хикатва̄ (сӣ. сйа̄. кам̣. пӣ.) а. ни. 4.114] манаси катва̄ саббам̣ четаса̄ [саббачетаса̄ (?)] саманна̄харитва̄ охитасото сун̣а̄ти. евам̣ кхо, бхиккхаве, ран̃н̃о на̄го сота̄ хоти.

‘‘катхан̃ча, бхиккхаве, ран̃н̃о на̄го ханта̄ хоти? идха, бхиккхаве, ран̃н̃о на̄го сан̇га̄магато хаттхимпи ханати [ханти (сӣ. пӣ.)], хаттха̄рухампи ханати, ассампи ханати, асса̄рухампи ханати, ратхампи ханати, ратхикампи [ратха̄рухампи (пӣ.)] ханати, паттикампи ханати. евам̣ кхо, бхиккхаве, ран̃н̃о на̄го ханта̄ хоти.

‘‘катхан̃ча, бхиккхаве, ран̃н̃о на̄го раккхита̄ хоти? идха, бхиккхаве, ран̃н̃о на̄го сан̇га̄магато раккхати пуримам̣ ка̄йам̣, раккхати паччхимам̣ ка̄йам̣, раккхати пуриме па̄де, раккхати паччхиме па̄де, раккхати сӣсам̣, раккхати кан̣н̣е, раккхати данте, раккхати сон̣д̣ам̣, раккхати ва̄ладхим̣, раккхати хаттха̄рухам̣. евам̣ кхо, бхиккхаве, ран̃н̃о на̄го раккхита̄ хоти.

‘‘катхан̃ча, бхиккхаве, ран̃н̃о на̄го кханта̄ хоти? идха, бхиккхаве, ран̃н̃о на̄го сан̇га̄магато кхамо хоти саттиппаха̄ра̄нам̣ асиппаха̄ра̄нам̣ усуппаха̄ра̄нам̣ пхарасуппаха̄ра̄нам̣ бхерипан̣авасан̇кхатин̣аванинна̄дасадда̄нам̣. евам̣ кхо, бхиккхаве, ран̃н̃о на̄го кханта̄ хоти.

‘‘катхан̃ча, бхиккхаве, ран̃н̃о на̄го ганта̄ хоти? идха, бхиккхаве, ран̃н̃о на̄го йаменам̣ хаттхидаммаса̄ратхи дисам̣ песети – йади ва̄ гатапуббам̣ йади ва̄ агатапуббам̣ – там̣ кхиппамева ганта̄ хоти. евам̣ кхо, бхиккхаве, ран̃н̃о на̄го ганта̄ хоти.

‘‘имехи кхо, бхиккхаве, пан̃чахи ан̇гехи саманна̄гато ран̃н̃о на̄го ра̄джа̄рахо хоти ра̄джабхогго, ран̃н̃о ан̇гам̣твева сан̇кхам̣ гаччхати.

‘‘евамевам̣ кхо, бхиккхаве, пан̃чахи дхаммехи саманна̄гато бхиккху а̄хунеййо хоти па̄хунеййо даккхин̣еййо ан̃джаликаран̣ӣйо ануттарам̣ пун̃н̃аккхеттам̣ локасса. катамехи пан̃чахи? идха, бхиккхаве, бхиккху сота̄ ча хоти, ханта̄ ча, раккхита̄ ча, кханта̄ ча, ганта̄ ча.

‘‘катхан̃ча, бхиккхаве, бхиккху сота̄ хоти? идха, бхиккхаве, бхиккху татха̄гатаппаведите дхаммавинайе десийама̄не ат̣т̣хим̣катва̄ манаси катва̄ саббам̣ четаса̄ саманна̄харитва̄ охитасото дхаммам̣ сун̣а̄ти. евам̣ кхо, бхиккхаве, бхиккху сота̄ хоти.

‘‘катхан̃ча, бхиккхаве, бхиккху ханта̄ хоти? идха, бхиккхаве, бхиккху уппаннам̣ ка̄мавитаккам̣ на̄дхива̄сети, паджахати винодети (ханати) [( ) наттхи сӣ. пӣ. поттхакесу а. ни. 4.114] бйантӣкароти анабха̄вам̣ гамети; уппаннам̣ бйа̄па̄давитаккам̣…пе… уппаннам̣ вихим̣са̄витаккам̣…пе… уппаннуппанне па̄паке акусале дхамме на̄дхива̄сети, паджахати винодети (ханати) [( ) наттхи сӣ. пӣ. поттхакесу а. ни. 4.114] бйантӣкароти анабха̄вам̣ гамети. евам̣ кхо, бхиккхаве, бхиккху ханта̄ хоти.

‘‘катхан̃ча, бхиккхаве, бхиккху раккхита̄ хоти? идха, бхиккхаве, бхиккху чаккхуна̄ рӯпам̣ дисва̄ на нимиттагга̄хӣ хоти на̄нубйан̃джанагга̄хӣ. йатва̄дхикаран̣аменам̣ чаккхундрийам̣ асам̣вутам̣ вихарантам̣ абхиджджха̄доманасса̄ па̄пака̄ акусала̄ дхамма̄ анва̄ссавеййум̣, тасса сам̣вара̄йа пат̣ипаджджати; раккхати чаккхундрийам̣; чаккхундрийе сам̣варам̣ а̄паджджати. сотена саддам̣ сутва̄… гха̄нена гандхам̣ гха̄йитва̄… дживха̄йа расам̣ са̄йитва̄… ка̄йена пхот̣т̣хаббам̣ пхуситва̄… манаса̄ дхаммам̣ вин̃н̃а̄йа на нимиттагга̄хӣ хоти на̄нубйан̃джанагга̄хӣ. йатва̄дхикаран̣аменам̣ маниндрийам̣ асам̣вутам̣ вихарантам̣ абхиджджха̄доманасса̄ па̄пака̄ акусала̄ дхамма̄ анва̄ссавеййум̣, тасса сам̣вара̄йа пат̣ипаджджати; раккхати маниндрийам̣; маниндрийе сам̣варам̣ а̄паджджати. евам̣ кхо, бхиккхаве, бхиккху раккхита̄ хоти.

‘‘катхан̃ча, бхиккхаве, бхиккху кханта̄ хоти? идха, бхиккхаве, бхиккху кхамо хоти сӣтасса ун̣хасса джигхаччха̄йа пипа̄са̄йа д̣ам̣самакасава̄та̄тапасарӣса [… сирим̣сапа (сӣ. сйа̄. кам̣. пӣ.)] пасампхасса̄нам̣; дурутта̄нам̣ дура̄гата̄нам̣ вачанапатха̄нам̣ уппанна̄нам̣ са̄рӣрика̄нам̣ ведана̄нам̣ дуккха̄нам̣ тибба̄нам̣ кхара̄нам̣ кат̣ука̄нам̣ аса̄та̄нам̣ амана̄па̄нам̣ па̄н̣ахара̄нам̣ адхива̄сакаджа̄тико хоти. евам̣ кхо, бхиккхаве, бхиккху кханта̄ хоти.

‘‘катхан̃ча, бхиккхаве, бхиккху ганта̄ хоти? идха, бхиккхаве, бхиккху йа̄ са̄ диса̄ агатапубба̄ имина̄ дӣгхена аддхуна̄, йадидам̣ саббасан̇кха̄расаматхо саббӯпадхипат̣иниссагго тан̣ха̄ккхайо вира̄го ниродхо нибба̄нам̣, там̣ кхиппан̃н̃ева ганта̄ хоти. евам̣ кхо, бхиккхаве, бхиккху ганта̄ хоти.

‘‘имехи кхо, бхиккхаве, пан̃чахи дхаммехи саманна̄гато бхиккху а̄хунеййо хоти…пе… ануттарам̣ пун̃н̃аккхеттам̣ локасса̄’’ти. дасамам̣.

ра̄джавагго чатуттхо.