5. пат̣хамайодха̄джӣвасуттам̣

75. ‘‘пан̃чиме, бхиккхаве, йодха̄джӣва̄ санто сам̣виджджама̄на̄ локасмим̣. катаме пан̃ча? идха, бхиккхаве, екаччо йодха̄джӣво раджагган̃н̃ева дисва̄ сам̣сӣдати висӣдати на сантхамбхати на саккоти сан̇га̄мам̣ отаритум̣. еварӯпопи [еварӯпо (сӣ.) пу. па. 193], бхиккхаве, идхекаччо [екаччо (сӣ.)] йодха̄джӣво хоти. айам̣, бхиккхаве, пат̣хамо йодха̄джӣво санто сам̣виджджама̄но локасмим̣.

‘‘пуна чапарам̣, бхиккхаве, идхекаччо йодха̄джӣво сахати раджаггам̣; апи ча кхо дхаджагган̃н̃ева дисва̄ сам̣сӣдати висӣдати, на сантхамбхати, на саккоти сан̇га̄мам̣ отаритум̣. еварӯпопи, бхиккхаве, идхекаччо йодха̄джӣво хоти. айам̣, бхиккхаве, дутийо йодха̄джӣво санто сам̣виджджама̄но локасмим̣.

‘‘пуна чапарам̣, бхиккхаве, идхекаччо йодха̄джӣво сахати раджаггам̣ сахати дхаджаггам̣; апи ча кхо усса̄ран̣ан̃н̃ева [усса̄данам̣йева (сӣ. пӣ.)] сутва̄ сам̣сӣдати висӣдати, на сантхамбхати, на саккоти сан̇га̄мам̣ отаритум̣. еварӯпопи, бхиккхаве, идхекаччо йодха̄джӣво хоти. айам̣, бхиккхаве, татийо йодха̄джӣво санто сам̣виджджама̄но локасмим̣.

‘‘пуна чапарам̣, бхиккхаве, идхекаччо йодха̄джӣво сахати раджаггам̣, сахати дхаджаггам̣, сахати усса̄ран̣ам̣; апи ча кхо сампаха̄ре хан̃н̃ати [а̄хан̃н̃ати (сӣ.)] бйа̄паджджати. еварӯпопи, бхиккхаве, идхекаччо йодха̄джӣво хоти. айам̣, бхиккхаве, чатуттхо йодха̄джӣво санто сам̣виджджама̄но локасмим̣.

‘‘пуна чапарам̣, бхиккхаве, идхекаччо йодха̄джӣво сахати раджаггам̣, сахати дхаджаггам̣, сахати усса̄ран̣ам̣, сахати сампаха̄рам̣. со там̣ сан̇га̄мам̣ абхивиджинитва̄ виджитасан̇га̄мо тамева сан̇га̄масӣсам̣ аджджха̄васати. еварӯпопи, бхиккхаве, идхекаччо йодха̄джӣво хоти. айам̣, бхиккхаве, пан̃чамо йодха̄джӣво санто сам̣виджджама̄но локасмим̣. име кхо, бхиккхаве, пан̃ча йодха̄джӣва̄ санто сам̣виджджама̄на̄ локасмим̣.

‘‘евамевам̣ кхо, бхиккхаве, пан̃чиме йодха̄джӣвӯпама̄ пуггала̄ санто сам̣виджджама̄на̄ бхиккхӯсу. катаме пан̃ча? идха, бхиккхаве, бхиккху раджагган̃н̃ева дисва̄ сам̣сӣдати висӣдати, на сантхамбхати, на саккоти брахмачарийам̣ сандха̄ретум̣ [санта̄нетум̣ (сӣ. сйа̄. кам̣. пӣ.)]. сиккха̄дуббалйам̣ а̄викатва̄ сиккхам̣ паччаккха̄йа хӣна̄йа̄ваттати. кимасса раджаггасмим̣? идха, бхиккхаве, бхиккху сун̣а̄ти – ‘амукасмим̣ на̄ма га̄ме ва̄ нигаме ва̄ иттхӣ ва̄ кума̄рӣ ва̄ абхирӯпа̄ дассанӣйа̄ па̄са̄дика̄ парама̄йа ван̣н̣апоккхарата̄йа саманна̄гата̄’ти. со там̣ сутва̄ сам̣сӣдати висӣдати, на сантхамбхати, на саккоти брахмачарийам̣ сандха̄ретум̣. сиккха̄дуббалйам̣ а̄викатва̄ сиккхам̣ паччаккха̄йа хӣна̄йа̄ваттати. идамасса раджаггасмим̣.

‘‘сеййатха̄пи со, бхиккхаве, йодха̄джӣво раджагган̃н̃ева дисва̄ сам̣сӣдати висӣдати, на сантхамбхати, на саккоти сан̇га̄мам̣ отаритум̣; татхӯпама̄хам̣, бхиккхаве, имам̣ пуггалам̣ вада̄ми. еварӯпопи, бхиккхаве, идхекаччо пуггало хоти. айам̣, бхиккхаве, пат̣хамо йодха̄джӣвӯпамо пуггало санто сам̣виджджама̄но бхиккхӯсу.

‘‘пуна чапарам̣, бхиккхаве, бхиккху сахати раджаггам̣; апи ча кхо дхаджагган̃н̃ева дисва̄ сам̣сӣдати висӣдати, на сантхамбхати, на саккоти брахмачарийам̣ сандха̄ретум̣. сиккха̄дуббалйам̣ а̄викатва̄ сиккхам̣ паччаккха̄йа хӣна̄йа̄ваттати. кимасса дхаджаггасмим̣? идха, бхиккхаве, бхиккху на хева кхо сун̣а̄ти – ‘амукасмим̣ на̄ма га̄ме ва̄ нигаме ва̄ иттхӣ ва̄ кума̄рӣ ва̄ абхирӯпа̄ дассанӣйа̄ па̄са̄дика̄ парама̄йа ван̣н̣апоккхарата̄йа саманна̄гата̄’ти; апи ча кхо са̄мам̣ пассати иттхим̣ ва̄ кума̄рим̣ ва̄ абхирӯпам̣ дассанӣйам̣ па̄са̄дикам̣ парама̄йа ван̣н̣апоккхарата̄йа саманна̄гатам̣. со там̣ дисва̄ сам̣сӣдати висӣдати, на сантхамбхати, на саккоти брахмачарийам̣ сандха̄ретум̣. сиккха̄дуббалйам̣ а̄викатва̄ сиккхам̣ паччаккха̄йа хӣна̄йа̄ваттати. идамасса дхаджаггасмим̣.

‘‘сеййатха̄пи со, бхиккхаве, йодха̄джӣво сахати раджаггам̣; апи ча кхо дхаджагган̃н̃ева дисва̄ сам̣сӣдати висӣдати, на сантхамбхати, на саккоти сан̇га̄мам̣ отаритум̣; татхӯпама̄хам̣, бхиккхаве, имам̣ пуггалам̣ вада̄ми. еварӯпопи, бхиккхаве, идхекаччо пуггало хоти. айам̣, бхиккхаве, дутийо йодха̄джӣвӯпамо пуггало санто сам̣виджджама̄но бхиккхӯсу.

‘‘пуна чапарам̣, бхиккхаве, бхиккху сахати раджаггам̣, сахати дхаджаггам̣; апи ча кхо усса̄ран̣ан̃н̃ева сутва̄ сам̣сӣдати висӣдати, на сантхамбхати, на саккоти брахмачарийам̣ сандха̄ретум̣. сиккха̄дуббалйам̣ а̄викатва̄ сиккхам̣ паччаккха̄йа хӣна̄йа̄ваттати. кимасса усса̄ран̣а̄йа? идха, бхиккхаве, бхиккхум̣ аран̃н̃агатам̣ ва̄ руккхамӯлагатам̣ ва̄ сун̃н̃а̄га̄рагатам̣ ва̄ ма̄туга̄мо упасан̇камитва̄ ӯхасати [ухасати (ка.), охасати (сйа̄. кам̣.) пу. па. 196] уллапати уджджаггхати уппан̣д̣ети. со ма̄туга̄мена ӯхасийама̄но уллапийама̄но уджджаггхийама̄но уппан̣д̣ийама̄но сам̣сӣдати висӣдати, на сантхамбхати, на саккоти брахмачарийам̣ сандха̄ретум̣. сиккха̄дуббалйам̣ а̄викатва̄ сиккхам̣ паччаккха̄йа хӣна̄йа̄ваттати. идамасса усса̄ран̣а̄йа.

‘‘сеййатха̄пи со, бхиккхаве, йодха̄джӣво сахати раджаггам̣, сахати дхаджаггам̣; апи ча кхо усса̄ран̣ан̃н̃ева сутва̄ сам̣сӣдати висӣдати, на сантхамбхати, на саккоти сан̇га̄мам̣ отаритум̣; татхӯпама̄хам̣, бхиккхаве, имам̣ пуггалам̣ вада̄ми. еварӯпопи, бхиккхаве, идхекаччо пуггало хоти. айам̣, бхиккхаве, татийо йодха̄джӣвӯпамо пуггало санто сам̣виджджама̄но бхиккхӯсу.

‘‘пуна чапарам̣, бхиккхаве, бхиккху сахати раджаггам̣, сахати дхаджаггам̣, сахати усса̄ран̣ам̣; апи ча кхо сампаха̄ре хан̃н̃ати бйа̄паджджати. кимасса сампаха̄расмим̣? идха, бхиккхаве, бхиккхум̣ аран̃н̃агатам̣ ва̄ руккхамӯлагатам̣ ва̄ сун̃н̃а̄га̄рагатам̣ ва̄ ма̄туга̄мо упасан̇камитва̄ абхинисӣдати абхинипаджджати аджджхоттхарати. со ма̄туга̄мена абхинисӣдийама̄но абхинипаджджийама̄но аджджхоттхарийама̄но сиккхам̣ апаччаккха̄йа дуббалйам̣ ана̄викатва̄ метхунам̣ дхаммам̣ пат̣исевати. идамасса сампаха̄расмим̣.

‘‘сеййатха̄пи со, бхиккхаве, йодха̄джӣво сахати раджаггам̣, сахати дхаджаггам̣, сахати усса̄ран̣ам̣, апи ча кхо сампаха̄ре хан̃н̃ати бйа̄паджджати; татхӯпама̄хам̣, бхиккхаве, имам̣ пуггалам̣ вада̄ми. еварӯпопи, бхиккхаве, идхекаччо пуггало хоти. айам̣, бхиккхаве, чатуттхо йодха̄джӣвӯпамо пуггало санто сам̣виджджама̄но бхиккхӯсу.

‘‘пуна чапарам̣, бхиккхаве, бхиккху сахати раджаггам̣, сахати дхаджаггам̣, сахати усса̄ран̣ам̣, сахати сампаха̄рам̣, со там̣ сан̇га̄мам̣ абхивиджинитва̄ виджитасан̇га̄мо тамева сан̇га̄масӣсам̣ аджджха̄васати. кимасса сан̇га̄мавиджайасмим̣? идха, бхиккхаве, бхиккху аран̃н̃агатам̣ ва̄ руккхамӯлагатам̣ ва̄ сун̃н̃а̄га̄рагатам̣ ва̄ ма̄туга̄мо упасан̇камитва̄ абхинисӣдати абхинипаджджати аджджхоттхарати. со ма̄туга̄мена абхинисӣдийама̄но абхинипаджджийама̄но аджджхоттхарийама̄но винивет̣хетва̄ винимочетва̄ йена ка̄мам̣ паккамати. со вивиттам̣ сена̄санам̣ бхаджати аран̃н̃ам̣ руккхамӯлам̣ паббатам̣ кандарам̣ гиригухам̣ суса̄нам̣ ванапаттхам̣ аббхока̄сам̣ пала̄лапун̃джам̣.

‘‘со аран̃н̃агато ва̄ руккхамӯлагато ва̄ сун̃н̃а̄га̄рагато ва̄ нисӣдати паллан̇кам̣ а̄бхуджитва̄ уджум̣ ка̄йам̣ пан̣идха̄йа паримукхам̣ сатим̣ упат̣т̣хапетва̄. со абхиджджхам̣ локе паха̄йа вигата̄бхиджджхена четаса̄ вихарати, абхиджджха̄йа читтам̣ парисодхети; бйа̄па̄дападосам̣ паха̄йа абйа̄панначитто вихарати, саббапа̄н̣абхӯтахита̄нукампӣ бйа̄па̄дападоса̄ читтам̣ парисодхети; тхинамиддхам̣ паха̄йа вигататхинамиддхо вихарати а̄локасан̃н̃ӣ сато сампаджа̄но, тхинамиддха̄ читтам̣ парисодхети; уддхаччакуккуччам̣ паха̄йа ануддхато вихарати аджджхаттам̣ вӯпасантачитто, уддхаччакуккучча̄ читтам̣ парисодхети; вичикиччхам̣ паха̄йа тин̣н̣авичикиччхо вихарати акатхам̣катхӣ кусалесу дхаммесу, вичикиччха̄йа читтам̣ парисодхети. со име пан̃ча нӣваран̣е паха̄йа четасо упаккилесе пан̃н̃а̄йа дуббалӣкаран̣е вивиччева ка̄мехи…пе… пӣтийа̄ ча вира̄га̄ упеккхако ча вихарати сато сампаджа̄но, сукхан̃ча ка̄йена пат̣исам̣ведети йам̣ там̣ арийа̄ а̄чиккханти – ‘упеккхако сатима̄ сукхавиха̄рӣ’ти татийам̣ джха̄нам̣ упасампаджджа вихарати. сукхасса ча паха̄на̄ дуккхасса ча паха̄на̄, пуббева соманассадоманасса̄нам̣ аттхан̇гама̄ адуккхамасукхам̣ упеккха̄сатипа̄рисуддхим̣ чатуттхам̣ джха̄нам̣ упасампаджджа вихарати.

‘‘со евам̣ сама̄хите читте парисуддхе парийода̄те анан̇ган̣е вигатӯпаккилесе мудубхӯте камманийе т̣хите а̄нен̃джаппатте а̄сава̄нам̣ кхайан̃а̄н̣а̄йа читтам̣ абхининна̄мети. со ‘идам̣ дуккха’нти йатха̄бхӯтам̣ паджа̄на̄ти, ‘айам̣ дуккхасамудайо’ти йатха̄бхӯтам̣ паджа̄на̄ти, ‘айам̣ дуккханиродхо’ти йатха̄бхӯтам̣ паджа̄на̄ти, ‘айам̣ дуккханиродхага̄минӣ пат̣ипада̄’ти йатха̄бхӯтам̣ паджа̄на̄ти, ‘име а̄сава̄’ти йатха̄бхӯтам̣ паджа̄на̄ти, ‘айам̣ а̄савасамудайо’ти йатха̄бхӯтам̣ паджа̄на̄ти, ‘айам̣ а̄саваниродхо’ти йатха̄бхӯтам̣ паджа̄на̄ти, ‘айам̣ а̄саваниродхага̄минӣ пат̣ипада̄’ти йатха̄бхӯтам̣ паджа̄на̄ти. тасса евам̣ джа̄нато евам̣ пассато ка̄ма̄сава̄пи читтам̣ вимуччати, бхава̄сава̄пи читтам̣ вимуччати, авиджджа̄сава̄пи читтам̣ вимуччати, вимуттасмим̣ вимуттамити н̃а̄н̣ам̣ хоти. ‘кхӣн̣а̄ джа̄ти, вуситам̣ брахмачарийам̣, катам̣ каран̣ӣйам̣, на̄парам̣ иттхатта̄йа̄’ти паджа̄на̄ти. идамасса сан̇га̄мавиджайасмим̣.

‘‘сеййатха̄пи со, бхиккхаве, йодха̄джӣво сахати раджаггам̣, сахати дхаджаггам̣, сахати усса̄ран̣ам̣, сахати сампаха̄рам̣, со там̣ сан̇га̄мам̣ абхивиджинитва̄ виджитасан̇га̄мо тамева сан̇га̄масӣсам̣ аджджха̄васати; татхӯпама̄хам̣, бхиккхаве, имам̣ пуггалам̣ вада̄ми. еварӯпопи, бхиккхаве, идхекаччо пуггало хоти. айам̣, бхиккхаве, пан̃чамо йодха̄джӣвӯпамо пуггало санто сам̣виджджама̄но бхиккхӯсу. име кхо, бхиккхаве, пан̃ча йодха̄джӣвӯпама̄ пуггала̄ санто сам̣виджджама̄на̄ бхиккхӯсӯ’’ти. пан̃чамам̣.