3. упаккилесасуттам̣
23. ‘‘пан̃чиме, бхиккхаве, джа̄тарӯпасса упаккилеса̄, йехи упаккилесехи упаккилит̣т̣хам̣ джа̄тарӯпам̣ на чева муду хоти на ча камманийам̣ на ча пабхассарам̣ пабхан̇гу ча на ча самма̄ упети камма̄йа. катаме пан̃ча? айо, лохам̣, типу, сӣсам̣, саджджхам̣ [саджджху (сӣ.)] – име кхо, бхиккхаве, пан̃ча джа̄тарӯпасса упаккилеса̄, йехи упаккилесехи упаккилит̣т̣хам̣ джа̄тарӯпам̣ на чева муду хоти на ча камманийам̣ на ча пабхассарам̣ пабхан̇гу ча на ча самма̄ упети камма̄йа. йато ча кхо, бхиккхаве, джа̄тарӯпам̣ имехи пан̃чахи упаккилесехи вимуттам̣ [виппамуттам̣ (сӣ.)] хоти, там̣ хоти джа̄тарӯпам̣ муду ча камманийан̃ча пабхассаран̃ча на ча пабхан̇гу самма̄ упети камма̄йа. йасса̄ йасса̄ ча [йасса кассачи (сйа̄. пӣ.)] пил̣андханавикатийа̄ а̄кан̇кхати – йади муддика̄йа йади кун̣д̣ала̄йа йади гӣвеййака̄йа [гӣвеййакена (сйа̄. кам̣. ка., а. ни. 3.102)] йади суван̣н̣ама̄ла̄йа – тан̃часса аттхам̣ анубхоти.
‘‘евамевам̣ кхо, бхиккхаве, пан̃чиме читтасса упаккилеса̄, йехи упаккилесехи упаккилит̣т̣хам̣ читтам̣ на чева муду хоти на ча камманийам̣ на ча пабхассарам̣ пабхан̇гу ча на ча самма̄ сама̄дхийати а̄сава̄нам̣ кхайа̄йа. катаме пан̃ча? ка̄маччхандо, бйа̄па̄до, тхинамиддхам̣ [тхӣнамиддхам̣ (сӣ. сйа̄. кам̣. пӣ.)], уддхаччакуккуччам̣, вичикиччха̄ – име кхо, бхиккхаве, пан̃ча читтасса упаккилеса̄ йехи упаккилесехи упаккилит̣т̣хам̣ читтам̣ на чева муду хоти на ча камманийам̣ на ча пабхассарам̣ пабхан̇гу ча на ча самма̄ сама̄дхийати а̄сава̄нам̣ кхайа̄йа. йато ча кхо, бхиккхаве, читтам̣ имехи пан̃чахи упаккилесехи вимуттам̣ хоти, там̣ хоти читтам̣ муду ча камманийан̃ча пабхассаран̃ча на ча пабхан̇гу самма̄ сама̄дхийати а̄сава̄нам̣ кхайа̄йа. йасса йасса ча абхин̃н̃а̄саччхикаран̣ӣйасса дхаммасса читтам̣ абхининна̄мети абхин̃н̃а̄саччхикирийа̄йа татра татрева саккхибхаббатам̣ па̄пун̣а̄ти сати сати а̄йатане.
‘‘со саче а̄кан̇кхати – ‘анекавихитам̣ иддхивидхам̣ паччанубхавеййам̣ – екопи хутва̄ бахудха̄ ассам̣, бахудха̄пи хутва̄ еко ассам̣; а̄вибха̄вам̣, тиробха̄вам̣; тирокут̣т̣ам̣ тиропа̄ка̄рам̣ тиропаббатам̣ асаджджама̄но гаччхеййам̣, сеййатха̄пи а̄ка̄се; патхавийа̄пи уммуджджанимуджджам̣ кареййам̣, сеййатха̄пи удаке; удакепи абхиджджама̄но гаччхеййам̣, сеййатха̄пи патхавийам̣; а̄ка̄сепи паллан̇кена камеййам̣, сеййатха̄пи паккхӣ сакун̣о; имепи чандимасӯрийе [чандимасурийе (сӣ. сйа̄. кам̣. пӣ.)] евам̣махиддхике евам̣маха̄нубха̄ве па̄н̣ина̄ паримасеййам̣ [пара̄масеййам̣ (ка.)] паримаджджеййам̣ йа̄ва брахмалока̄пи ка̄йена васам̣ ваттеййа’нти, татра татрева саккхибхаббатам̣ па̄пун̣а̄ти сати сати а̄йатане.
‘‘со саче а̄кан̇кхати – ‘дибба̄йа сотадха̄туйа̄ висуддха̄йа атиккантама̄нусика̄йа убхо садде сун̣еййам̣ – диббе ча ма̄нусе ча йе дӯре сантике ча̄’ти, татра татрева саккхибхаббатам̣ па̄пун̣а̄ти сати сати а̄йатане.
‘‘со саче а̄кан̇кхати – ‘парасатта̄нам̣ парапуггала̄нам̣ четаса̄ чето паричча паджа̄неййам̣ – сара̄гам̣ ва̄ читтам̣ сара̄гам̣ читтанти паджа̄неййам̣, вӣтара̄гам̣ ва̄ читтам̣ вӣтара̄гам̣ читтанти паджа̄неййам̣, садосам̣ ва̄ читтам̣ садосам̣ читтанти паджа̄неййам̣, вӣтадосам̣ ва̄ читтам̣ вӣтадосам̣ читтанти паджа̄неййам̣, самохам̣ ва̄ читтам̣ самохам̣ читтанти паджа̄неййам̣, вӣтамохам̣ ва̄ читтам̣ вӣтамохам̣ читтанти паджа̄неййам̣, сам̣кхиттам̣ ва̄ читтам̣ сам̣кхиттам̣ читтанти паджа̄неййам̣, виккхиттам̣ ва̄ читтам̣ виккхиттам̣ читтанти паджа̄неййам̣, махаггатам̣ ва̄ читтам̣ махаггатам̣ читтанти паджа̄неййам̣, амахаггатам̣ ва̄ читтам̣ амахаггатам̣ читтанти паджа̄неййам̣, сауттарам̣ ва̄ читтам̣ сауттарам̣ читтанти паджа̄неййам̣, ануттарам̣ ва̄ читтам̣ ануттарам̣ читтанти паджа̄неййам̣, сама̄хитам̣ ва̄ читтам̣ сама̄хитам̣ читтанти паджа̄неййам̣, асама̄хитам̣ ва̄ читтам̣ асама̄хитам̣ читтанти паджа̄неййам̣, вимуттам̣ ва̄ читтам̣ вимуттам̣ читтанти паджа̄неййам̣, авимуттам̣ ва̄ читтам̣ авимуттам̣ читтанти паджа̄неййа’нти, татра татрева саккхибхаббатам̣ па̄пун̣а̄ти сати сати а̄йатане.
‘‘со саче а̄кан̇кхати – ‘анекавихитам̣ пуббенива̄сам̣ ануссареййам̣, сеййатхидам̣ [сеййатхӣдам̣ (сӣ. сйа̄. кам̣. пӣ.)] – екампи джа̄тим̣ двепи джа̄тийо тиссопи джа̄тийо чатассопи джа̄тийо пан̃чапи джа̄тийо дасапи джа̄тийо вӣсампи джа̄тийо тим̣сампи джа̄тийо чатта̄рӣсампи джа̄тийо пан̃н̃а̄сампи джа̄тийо джа̄тисатампи джа̄тисахассампи джа̄тисатасахассампи анекепи сам̣ват̣т̣акаппе анекепи виват̣т̣акаппе анекепи сам̣ват̣т̣авиват̣т̣акаппе – амутра̄сим̣ евам̣на̄мо евам̣готто евам̣ван̣н̣о евама̄ха̄ро евам̣сукхадуккхаппат̣исам̣ведӣ евама̄йупарийанто, со тато чуто амутра удапа̄дим̣; татра̄па̄сим̣ евам̣на̄мо евам̣готто евам̣ван̣н̣о евама̄ха̄ро евам̣сукхадуккхаппат̣исам̣ведӣ евама̄йупарийанто, со тато чуто идхӯпапанноти, ити са̄ка̄рам̣ сауддесам̣ анекавихитам̣ пуббенива̄сам̣ ануссареййа’нти, татра татрева саккхибхаббатам̣ па̄пун̣а̄ти сати сати а̄йатане.
‘‘со саче а̄кан̇кхати – ‘диббена чаккхуна̄ висуддхена атиккантама̄нусакена сатте пассеййам̣ чавама̄не упападжджама̄не хӣне пан̣ӣте суван̣н̣е дуббан̣н̣е, сугате дуггате йатха̄каммӯпаге сатте паджа̄неййам̣ – име вата бхонто сатта̄ ка̄йадуччаритена саманна̄гата̄ вачӣдуччаритена саманна̄гата̄ манодуччаритена саманна̄гата̄ арийа̄нам̣ упава̄дака̄ миччха̄дит̣т̣хика̄ миччха̄дит̣т̣хикаммасама̄да̄на̄, те ка̄йасса бхеда̄ парам̣ маран̣а̄ апа̄йам̣ дуггатим̣ винипа̄там̣ нирайам̣ упапанна̄; име ва̄ пана бхонто сатта̄ ка̄йасучаритена саманна̄гата̄ вачӣсучаритена саманна̄гата̄ маносучаритена саманна̄гата̄ арийа̄нам̣ анупава̄дака̄ самма̄дит̣т̣хика̄ самма̄дит̣т̣хикаммасама̄да̄на̄, те ка̄йасса бхеда̄ парам̣ маран̣а̄ сугатим̣ саггам̣ локам̣ упапанна̄ти, ити диббена чаккхуна̄ висуддхена атиккантама̄нусакена сатте пассеййам̣ чавама̄не упападжджама̄не хӣне пан̣ӣте суван̣н̣е дуббан̣н̣е, сугате дуггате йатха̄каммӯпаге сатте паджа̄неййа’нти, татра татрева саккхибхаббатам̣ па̄пун̣а̄ти сати сати а̄йатане.
‘‘со саче а̄кан̇кхати – ‘а̄сава̄нам̣ кхайа̄ ана̄савам̣ четовимуттим̣ пан̃н̃а̄вимуттим̣ дит̣т̣хева дхамме сайам̣ абхин̃н̃а̄ саччхикатва̄ упасампаджджа вихареййа’нти, татра татрева саккхибхаббатам̣ па̄пун̣а̄ти сати сати а̄йатане’’ти. татийам̣.