(6) 1. пуггалавагго
53. ‘‘двеме, бхиккхаве, пуггала̄ локе уппаджджама̄на̄ уппаджджанти бахуджанахита̄йа бахуджанасукха̄йа, бахуно джанасса аттха̄йа хита̄йа сукха̄йа деваманусса̄нам̣. катаме две? татха̄гато ча арахам̣ самма̄самбуддхо, ра̄джа̄ ча чаккаваттӣ. име кхо, бхиккхаве, две пуггала̄ локе уппаджджама̄на̄ уппаджджанти бахуджанахита̄йа бахуджанасукха̄йа, бахуно джанасса аттха̄йа хита̄йа сукха̄йа деваманусса̄на’’нти.
54. ‘‘двеме, бхиккхаве, пуггала̄ локе уппаджджама̄на̄ уппаджджанти аччхарийаманусса̄. катаме две? татха̄гато ча арахам̣ самма̄самбуддхо, ра̄джа̄ ча чаккаваттӣ. име кхо, бхиккхаве, две пуггала̄ локе уппаджджама̄на̄ уппаджджанти аччхарийаманусса̄’’ти.
55. ‘‘двиннам̣, бхиккхаве, пуггала̄нам̣ ка̄лакирийа̄ бахуно джанасса анутаппа̄ хоти. катамесам̣ двиннам̣? татха̄гатасса ча арахато самма̄самбуддхасса, ран̃н̃о ча чаккаваттисса. имесам̣ кхо, бхиккхаве, двиннам̣ пуггала̄нам̣ ка̄лакирийа̄ бахуно джанасса анутаппа̄ хотӣ’’ти.
56. ‘‘двеме, бхиккхаве, тхӯпа̄раха̄. катаме две? татха̄гато ча арахам̣ самма̄самбуддхо, ра̄джа̄ ча чаккаваттӣ. име кхо, бхиккхаве, две тхӯпа̄раха̄’’ти.
57. ‘‘двеме, бхиккхаве, буддха̄. катаме две? татха̄гато ча арахам̣ самма̄самбуддхо, паччекабуддхо ча. име кхо, бхиккхаве, две буддха̄’’ти.
58. ‘‘двеме, бхиккхаве, асанийа̄ пхалантийа̄ на сантасанти. катаме две? бхиккху ча кхӣн̣а̄саво, хаттха̄джа̄нӣйо ча. име кхо, бхиккхаве, две асанийа̄ пхалантийа̄ на сантасантӣ’’ти.
59. ‘‘двеме, бхиккхаве, асанийа̄ пхалантийа̄ на сантасанти. катаме две? бхиккху ча кхӣн̣а̄саво, асса̄джа̄нӣйо ча. име кхо, бхиккхаве, две асанийа̄ пхалантийа̄ на сантасантӣ’’ти.
60. ‘‘двеме, бхиккхаве, асанийа̄ пхалантийа̄ на сантасанти. катаме две? бхиккху ча кхӣн̣а̄саво, сӣхо ча мигара̄джа̄. име кхо, бхиккхаве, две асанийа̄ пхалантийа̄ на сантасантӣ’’ти.
61. ‘‘двеме, бхиккхаве, аттхавасе сампассама̄на̄ ким̣пуриса̄ ма̄нусим̣ ва̄чам̣ на бха̄санти. катаме две? ма̄ ча муса̄ бхан̣имха̄, ма̄ ча парам̣ абхӯтена аббха̄чиккхимха̄ти. име кхо, бхиккхаве, две аттхавасе сампассама̄на̄ ким̣пуриса̄ ма̄нусим̣ ва̄чам̣ на бха̄сантӣ’’ти.
62. ‘‘двиннам̣ дхамма̄нам̣, бхиккхаве, атитто аппат̣ива̄но ма̄туга̄мо ка̄лам̣ кароти. катамесам̣ двиннам̣? метхунасама̄паттийа̄ ча виджа̄йанасса ча. имесам̣ кхо, бхиккхаве, двиннам̣ дхамма̄нам̣ атитто аппат̣ива̄но ма̄туга̄мо ка̄лам̣ каротӣ’’ти.
63. ‘‘асантасаннива̄сан̃ча во, бхиккхаве, десесса̄ми сантасаннива̄сан̃ча. там̣ сун̣а̄тха, са̄дхукам̣ манаси каротха; бха̄сисса̄мӣ’’ти. ‘‘евам̣, бханте’’ти кхо те бхиккхӯ бхагавато паччассосум̣. бхагава̄ етадавоча –
‘‘катхан̃ча, бхиккхаве, асантасаннива̄со хоти, катхан̃ча асанто саннивасанти? идха, бхиккхаве, тхерасса бхиккхуно евам̣ хоти – ‘тхеропи мам̣ на вадеййа, маджджхимопи мам̣ на вадеййа, навопи мам̣ на вадеййа; тхерампа̄хам̣ на вадеййам̣, маджджхимампа̄хам̣ на вадеййам̣, навампа̄хам̣ на вадеййам̣. тхеро чепи мам̣ вадеййа ахита̄нукампӣ мам̣ вадеййа но хита̄нукампӣ, ноти нам̣ вадеййам̣ вихет̣хеййам̣ [вихесеййам̣ (сӣ. сйа̄. кам̣. пӣ.)] пассамписса наппат̣икареййам̣. маджджхимо чепи мам̣ вадеййа…пе… наво чепи мам̣ вадеййа ахита̄нукампӣ мам̣ вадеййа но хита̄нукампӣ, ноти нам̣ вадеййам̣ вихет̣хеййам̣ пассамписса наппат̣икареййам̣’. маджджхимассапи бхиккхуно евам̣ хоти…пе… навассапи бхиккхуно евам̣ хоти – ‘тхеропи мам̣ на вадеййа, маджджхимопи мам̣ на вадеййа, навопи мам̣ на вадеййа; тхерампа̄хам̣ на вадеййам̣, маджджхимампа̄хам̣ на вадеййам̣, навампа̄хам̣ на вадеййам̣. тхеро чепи мам̣ вадеййа ахита̄нукампӣ мам̣ вадеййа но хита̄нукампӣ ноти нам̣ вадеййам̣ вихет̣хеййам̣ пассамписса наппат̣икареййам̣. маджджхимо чепи мам̣ вадеййа…пе… наво чепи мам̣ вадеййа ахита̄нукампӣ мам̣ вадеййа но хита̄нукампӣ, ноти нам̣ вадеййам̣ вихет̣хеййам̣ пассамписса наппат̣икареййам̣’. евам̣ кхо, бхиккхаве, асантасаннива̄со хоти, еван̃ча асанто саннивасанти.
‘‘катхан̃ча, бхиккхаве, сантасаннива̄со хоти, катхан̃ча санто саннивасанти? идха, бхиккхаве, тхерасса бхиккхуно евам̣ хоти – ‘тхеропи мам̣ вадеййа, маджджхимопи мам̣ вадеййа, навопи мам̣ вадеййа; тхерампа̄хам̣ вадеййам̣, маджджхимампа̄хам̣ вадеййам̣, навампа̄хам̣ вадеййам̣. тхеро чепи мам̣ вадеййа хита̄нукампӣ мам̣ вадеййа но ахита̄нукампӣ, са̄дхӯти нам̣ вадеййам̣ на вихет̣хеййам̣ пассамписса пат̣икареййам̣. маджджхимо чепи мам̣ вадеййа…пе… наво чепи мам̣ вадеййа хита̄нукампӣ мам̣ вадеййа но ахита̄нукампӣ, са̄дхӯти нам̣ вадеййам̣ на нам̣ вихет̣хеййам̣ пассамписса пат̣икареййам̣’. маджджхимассапи бхиккхуно евам̣ хоти…пе… навассапи бхиккхуно евам̣ хоти – ‘тхеропи мам̣ вадеййа, маджджхимопи мам̣ вадеййа, навопи мам̣ вадеййа; тхерампа̄хам̣ вадеййам̣, маджджхимампа̄хам̣ вадеййам̣, навампа̄хам̣ вадеййам̣. тхеро чепи мам̣ вадеййа хита̄нукампӣ мам̣ вадеййа но ахита̄нукампӣ, са̄дхӯти нам̣ вадеййам̣ на нам̣ вихет̣хеййам̣ пассамписса пат̣икареййам̣. маджджхимо чепи мам̣ вадеййа…пе… наво чепи мам̣ вадеййа хита̄нукампӣ мам̣ вадеййа но ахита̄нукампӣ, са̄дхӯти нам̣ вадеййам̣ на нам̣ вихет̣хеййам̣ пассамписса пат̣икареййам̣’. евам̣ кхо, бхиккхаве, сантасаннива̄со хоти, еван̃ча санто саннивасантӣ’’ти.
64. ‘‘йасмим̣, бхиккхаве, адхикаран̣е убхато вачӣсам̣са̄ро дит̣т̣хипал̣а̄со четасо а̄гха̄то аппаччайо анабхираддхи аджджхаттам̣ авӯпасантам̣ хоти, тасметам̣, бхиккхаве, адхикаран̣е па̄т̣икан̇кхам̣ – ‘дӣгхатта̄йа кхаратта̄йа ва̄л̣атта̄йа сам̣ваттиссати, бхиккхӯ ча на пха̄сум̣ [пха̄су (ка.)] вихариссанти’. йасмин̃ча кхо, бхиккхаве, адхикаран̣е убхато вачӣсам̣са̄ро дит̣т̣хипал̣а̄со четасо а̄гха̄то аппаччайо анабхираддхи аджджхаттам̣ сувӯпасантам̣ хоти, тасметам̣, бхиккхаве, адхикаран̣е па̄т̣икан̇кхам̣ – ‘на дӣгхатта̄йа кхаратта̄йа ва̄л̣атта̄йа сам̣ваттиссати, бхиккхӯ ча пха̄сум̣ вихариссантӣ’’’ти.
пуггалавагго пат̣хамо.