১৪৭. সোণকোল়িৰিসৰত্থু

২৪২. তেন সমযেন বুদ্ধো ভগৰা রাজগহে ৰিহরতি গিজ্ঝকূটে পব্বতে. তেন খো পন সমযেন রাজা মাগধো সেনিযো বিম্বিসারো অসীতিযা গামসহস্সেসু ইস্সরিযাধিপচ্চং রজ্জং কারেতি. তেন খো পন সমযেন চম্পাযং সোণো নাম কোল়িৰিসো [কোল়িৰীসো (সী.)] সেট্ঠিপুত্তো সুখুমালো হোতি. তস্স পাদতলেসু লোমানি জাতানি হোন্তি. অথ খো রাজা মাগধো সেনিযো বিম্বিসারো তানি অসীতি গামিকসহস্সানি সন্নিপাতাপেত্ৰা কেনচিদেৰ করণীযেন সোণস্স কোল়িৰিসস্স সন্তিকে দূতং পাহেসি – আগচ্ছতু সোণো, ইচ্ছামি সোণস্স আগতন্তি. অথ খো সোণস্স কোল়িৰিসস্স মাতাপিতরো সোণং কোল়িৰিসং এতদৰোচুং – ‘‘রাজা তে, তাত সোণ, পাদে দক্খিতুকামো. মা খো ত্ৰং, তাত সোণ, যেন রাজা তেন পাদে অভিপ্পসারেয্যাসি. রঞ্ঞো পুরতো পল্লঙ্কেন নিসীদ. নিসিন্নস্স তে রাজা পাদে দক্খিস্সতী’’তি. অথ খো সোণং কোল়িৰিসং সিৰিকায আনেসুং. অথ খো সোণো কোল়িৰিসো যেন রাজা মাগধো সেনিযো বিম্বিসারো তেনুপসঙ্কমি, উপসঙ্কমিত্ৰা রাজানং মাগধং সেনিযং বিম্বিসারং অভিৰাদেত্ৰা রঞ্ঞো পুরতো পল্লঙ্কেন নিসীদি. অদ্দসা খো রাজা মাগধো সেনিযো বিম্বিসারো সোণস্স কোল়িৰিসস্স পাদতলেসু লোমানি জাতানি. অথ খো রাজা মাগধো সেনিযো বিম্বিসারো তানি অসীতি গামিকসহস্সানি দিট্ঠধম্মিকে অত্থে অনুসাসিত্ৰা উয্যোজেসি – ‘‘তুম্হে খ্ৰত্থ, ভণে, মযা দিট্ঠধম্মিকে অত্থে অনুসাসিতা; গচ্ছথ, তং ভগৰন্তং পযিরুপাসথ; সো নো ভগৰা সম্পরাযিকে অত্থে অনুসাসিস্সতী’’তি.

অথ খো তানি অসীতি গামিকসহস্সানি যেন গিজ্ঝকূটো পব্বতো তেনুপসঙ্কমিংসু. তেন খো পন সমযেন আযস্মা সাগতো ভগৰতো উপট্ঠাকো হোতি. অথ খো তানি অসীতি গামিকসহস্সানি যেনাযস্মা সাগতো তেনুপসঙ্কমিংসু, উপসঙ্কমিত্ৰা আযস্মন্তং সাগতং এতদৰোচুং – ‘‘ইমানি, ভন্তে, অসীতি গামিকসহস্সানি ইধূপসঙ্কন্তানি ভগৰন্তং দস্সনায; সাধু মযং, ভন্তে, লভেয্যাম ভগৰন্তং দস্সনাযা’’তি. ‘‘তেন হি তুম্হে আযস্মন্তো মুহুত্তং ইধেৰ তাৰ হোথ, যাৰাহং ভগৰন্তং পটিৰেদেমী’’তি. অথ খো আযস্মা সাগতো তেসং অসীতিযা গামিকসহস্সানং পুরতো পেক্খমানানং পাটিকায নিমুজ্জিত্ৰা ভগৰতো পুরতো উম্মুজ্জিত্ৰা ভগৰন্তং এতদৰোচ – ‘‘ইমানি, ভন্তে, অসীতি গামিকসহস্সানি ইধূপসঙ্কন্তানি ভগৰন্তং দস্সনায; যস্স দানি, ভন্তে, ভগৰা কালং মঞ্ঞতী’’তি. ‘‘তেন হি ত্ৰং, সাগত, ৰিহারপচ্ছাযাযং আসনং পঞ্ঞপেহী’’তি. ‘‘এৰং, ভন্তে’’তি খো আযস্মা সাগতো ভগৰতো পটিস্সুণিত্ৰা পীঠং গহেত্ৰা ভগৰতো পুরতো নিমুজ্জিত্ৰা তেসং অসীতিযা গামিকসহস্সানং পুরতো পেক্খমানানং পাটিকায উম্মুজ্জিত্ৰা ৰিহারপচ্ছাযাযং আসনং পঞ্ঞপেতি. অথ খো ভগৰা ৰিহারা নিক্খমিত্ৰা ৰিহারপচ্ছাযাযং পঞ্ঞত্তে আসনে নিসীদি. অথ খো তানি অসীতি গামিকসহস্সানি যেন ভগৰা তেনুপসঙ্কমিংসু, উপসঙ্কমিত্ৰা ভগৰন্তং অভিৰাদেত্ৰা একমন্তং নিসীদিংসু. অথ খো তানি অসীতি গামিকসহস্সানি আযস্মন্তংযেৰ সাগতং সমন্নাহরন্তি, নো তথা ভগৰন্তং. অথ খো ভগৰা তেসং অসীতিযা গামিকসহস্সানং চেতসা চেতোপরিৰিতক্কমঞ্ঞায আযস্মন্তং সাগতং আমন্তেসি – ‘‘তেন হি ত্ৰং, সাগত, ভিয্যোসোমত্তায উত্তরিমনুস্সধম্মং ইদ্ধিপাটিহারিযং দস্সেহী’’তি. ‘‘এৰং, ভন্তে’’তি খো আযস্মা সাগতো ভগৰতো পটিস্সুণিত্ৰা ৰেহাসং অব্ভুগ্গন্ত্ৰা আকাসে অন্তলিক্খে চঙ্কমতিপি, তিট্ঠতিপি, নিসীদতিপি, সেয্যম্পি কপ্পেতি, ধূমাযতিপি [ধূপাযতিপি (সী.), পধূপাযতিপি (স্যা.)] পজ্জলতিপি, অন্তরধাযতিপি. অথ খো আযস্মা সাগতো আকাসে অন্তলিক্খে অনেকৰিহিতং উত্তরিমনুস্সধম্মং ইদ্ধিপাটিহারিযং দস্সেত্ৰা ভগৰতো পাদেসু সিরসা নিপতিত্ৰা ভগৰন্তং এতদৰোচ – ‘‘সত্থা মে, ভন্তে, ভগৰা; সাৰকোহমস্মি. সত্থা মে, ভন্তে, ভগৰা; সাৰকোহমস্মী’’তি. অথ খো তানি অসীতি গামিকসহস্সানি ‘‘অচ্ছরিযং ৰত ভো! অব্ভুতং ৰত ভো! সাৰকোপি নাম এৰং মহিদ্ধিকো ভৰিস্সতি, এৰং মহানুভাৰো, অহো নূন সত্থা’’তি ভগৰন্তংযেৰ সমন্নাহরন্তি, নো তথা আযস্মন্তং সাগতং.

অথ খো ভগৰা তেসং অসীতিযা গামিকসহস্সানং চেতসা চেতোপরিৰিতক্কমঞ্ঞায অনুপুব্বিং কথং কথেসি, সেয্যথিদং – দানকথং সীলকথং সগ্গকথং, কামানং আদীনৰং ওকারং সংকিলেসং, নেক্খম্মে আনিসংসং পকাসেসি. যদা তে ভগৰা অঞ্ঞাসি কল্লচিত্তে, মুদুচিত্তে, ৰিনীৰরণচিত্তে, উদগ্গচিত্তে, পসন্নচিত্তে, অথ যা বুদ্ধানং সামুক্কংসিকা ধম্মদেসনা, তং পকাসেসি – দুক্খং, সমুদযং, নিরোধং, মগ্গং. সেয্যথাপি নাম সুদ্ধং ৰত্থং অপগতকাল়কং সম্মদেৰ রজনং পটিগ্গণ্হেয্য, এৰমেৰং তেসং অসীতিযা গামিকসহস্সানং তস্মিংযেৰ আসনে ৰিরজং ৰীতমলং ধম্মচক্খুং উদপাদি – ‘‘যংকিঞ্চি সমুদযধম্মং, সব্বং তং নিরোধধম্ম’’ন্তি. তে দিট্ঠধম্মা পত্তধম্মা ৰিদিতধম্মা পরিযোগাল়্হধম্মা তিণ্ণৰিচিকিচ্ছা ৰিগতকথংকথা ৰেসারজ্জপ্পত্তা অপরপ্পচ্চযা সত্থুসাসনে ভগৰন্তং এতদৰোচুং – ‘‘অভিক্কন্তং, ভন্তে, অভিক্কন্তং, ভন্তে. সেয্যথাপি, ভন্তে, নিক্কুজ্জিতং ৰা উক্কুজ্জেয্য, পটিচ্ছন্নং ৰা ৰিৰরেয্য, মূল়্হস্স ৰা মগ্গং আচিক্খেয্য, অন্ধকারে ৰা তেলপজ্জোতং ধারেয্য – ‘‘চক্খুমন্তো রূপানি দক্খন্তী’’তি, এৰমেৰং ভগৰতা অনেকপরিযাযেন ধম্মো পকাসিতো. এতে মযং, ভন্তে, ভগৰন্তং সরণং গচ্ছাম. ধম্মঞ্চ, ভিক্খুসঙ্ঘঞ্চ. উপাসকে নো ভগৰা ধারেতু অজ্জতগ্গে পাণুপেতে সরণং গতে’’তি.

সোণস্স পব্বজ্জা

২৪৩. অথ খো সোণস্স কোল়িৰিসস্স এতদহোসি ‘‘যথা যথা খো অহং ভগৰতা ধম্মং দেসিতং আজানামি, নযিদং সুকরং অগারং অজ্ঝাৰসতা একন্তপরিপুণ্ণং একন্তপরিসুদ্ধং সঙ্খলিখিতং ব্রহ্মচরিযং চরিতুং; যংনূনাহং কেসমস্সুং ওহারেত্ৰা কাসাযানি ৰত্থানি অচ্ছাদেত্ৰা অগারস্মা অনগারিযং পব্বজেয্য’’ন্তি. অথ খো তানি অসীতি গামিকসহস্সানি ভগৰতো ভাসিতং অভিনন্দিত্ৰা অনুমোদিত্ৰা উট্ঠাযাসনা ভগৰন্তং অভিৰাদেত্ৰা পদক্খিণং কত্ৰা পক্কমিসুং. অথ খো সোণো কোল়িৰিসো অচিরপক্কন্তেসু তেসু অসীতিযা গামিকসহস্সেসু যেন ভগৰা তেনুপসঙ্কমি, উপসঙ্কমিত্ৰা ভগৰন্তং অভিৰাদেত্ৰা একমন্তং নিসীদি. একমন্তং নিসিন্নো খো সোণো কোল়িৰিসো ভগৰন্তং এতদৰোচ – ‘‘যথা যথাহং, ভন্তে, ভগৰতা ধম্মং দেসিতং আজানামি, নযিদং সুকরং অগারং অজ্ঝাৰসতা একন্তপরিপুণ্ণং একন্তপরিসুদ্ধং সঙ্খলিখিতং ব্রহ্মচরিযং চরিতুং. ইচ্ছামহং, ভন্তে, কেসমস্সুং ওহারেত্ৰা কাসাযানি ৰত্থানি অচ্ছাদেত্ৰা অগারস্মা অনগারিযং পব্বজিতুং. পব্বাজেতু মং, ভন্তে, ভগৰা’’তি. অলত্থ খো সোণো কোল়িৰিসো ভগৰতো সন্তিকে পব্বজ্জং, অলত্থ উপসম্পদং. অচিরুপসম্পন্নো চ পনাযস্মা সোণো সীতৰনে ৰিহরতি. তস্স অচ্চারদ্ধৰীরিযস্স চঙ্কমতো পাদা ভিজ্জিংসু. চঙ্কমো লোহিতেন ফুটো হোতি, সেয্যথাপি গৰাঘাতনং. [ইতো পরং যাৰ ইমস্স ৰত্থুস্স অৰসানং তাৰ পাঠো অ. নি. ৬.৫৫ আদযো] অথ খো আযস্মতো সোণস্স রহোগতস্স পটিসল্লীনস্স এৰং চেতসো পরিৰিতক্কো উদপাদি – ‘‘যে খো কেচি ভগৰতো সাৰকা আরদ্ধৰীরিযা ৰিহরন্তি, অহং তেসং অঞ্ঞতরো. অথ চ পন মে নানুপাদায আসৰেহি চিত্তং ৰিমুচ্চতি. সংৰিজ্জন্তি খো পন মে কুলে ভোগা; সক্কা ভোগে চ ভুঞ্জিতুং, পুঞ্ঞানি চ কাতুং. যংনূনাহং হীনাযাৰত্তিত্ৰা ভোগে চ ভুঞ্জেয্যং, পুঞ্ঞানি চ করেয্য’’ন্তি. অথ খো ভগৰা আযস্মতো সোণস্স চেতসা চেতোপরিৰিতক্কমঞ্ঞায – সেয্যথাপি নাম বলৰা পুরিসো সমিঞ্জিতং ৰা বাহং পসারেয্য, পসারিতং ৰা বাহং সমিঞ্জেয্য এৰমেৰ – গিজ্ঝকূটে পব্বতে অন্তরহিতো সীতৰনে পাতুরহোসি. অথ খো ভগৰা সম্বহুলেহি ভিক্খূহি সদ্ধিং সেনাসনচারিকং আহিণ্ডন্তো যেনাযস্মতো সোণস্স চঙ্কমো তেনুপসঙ্কমি. অদ্দসা খো ভগৰা আযস্মতো সোণস্স চঙ্কমং লোহিতেন ফুটং, দিস্ৰান ভিক্খূ আমন্তেসি – ‘‘কস্স ন্ৰাযং, ভিক্খৰে, চঙ্কমো লোহিতেন ফুটো, সেয্যথাপি গৰাঘাতন’’ন্তি? ‘‘আযস্মতো, ভন্তে, সোণস্স অচ্চারদ্ধৰীরিযস্স চঙ্কমতো পাদা ভিজ্জিংসু. তস্সাযং চঙ্কমো লোহিতেন ফুটো, সেয্যথাপি গৰাঘাতন’’ন্তি.

অথ খো ভগৰা যেনাযস্মতো সোণস্স ৰিহারো তেনুপসঙ্কমি, উপসঙ্কমিত্ৰা পঞ্ঞত্তে আসনে নিসীদি. আযস্মাপি খো সোণো ভগৰন্তং অভিৰাদেত্ৰা একমন্তং নিসীদি. একমন্তং নিসিন্নং খো আযস্মন্তং সোণং ভগৰা এতদৰোচ – ‘‘ননু তে, সোণ, রহোগতস্স পটিসল্লীনস্স এৰং চেতসো পরিৰিতক্কো উদপাদি – ‘যে খো কেচি ভগৰতো সাৰকা আরদ্ধৰীরিযা ৰিহরন্তি, অহং তেসং অঞ্ঞতরো. অথ চ পন মে নানুপাদায আসৰেহি চিত্তং ৰিমুচ্চতি. সংৰিজ্জন্তি খো পন মে কুলে ভোগা; সক্কা ভোগে চ ভুঞ্জিতুং, পুঞ্ঞানি চ কাতুং. যংনূনাহং হীনাযাৰত্তিত্ৰা ভোগে চ ভুঞ্জেয্যং, পুঞ্ঞানি চ করেয্য’’’ন্তি? ‘‘এৰং, ভন্তে’’তি. ‘‘তং কিং মঞ্ঞসি, সোণ, কুসলো ত্ৰং পুব্বে অগারিকভূতো ৰীণায তন্তিস্সরে’’তি? ‘‘এৰং, ভন্তে’’তি. ‘‘তং কিং মঞ্ঞসি, সোণ, যদা তে ৰীণায তন্তিযো অচ্চাযতা হোন্তি, অপি নু তে ৰীণা তস্মিং সমযে সরৰতী ৰা হোতি, কম্মঞ্ঞা ৰা’’তি? ‘‘নো হেতং, ভন্তে’’তি. ‘‘তং কিং মঞ্ঞসি, সোণ, যদা তে ৰীণায তন্তিযো অতিসিথিলা হোন্তি, অপি নু তে ৰীণা তস্মিং সমযে সরৰতী ৰা হোতি, কম্মঞ্ঞা ৰা’’তি? ‘‘নো হেতং, ভন্তে’’তি. ‘‘তং কিং মঞ্ঞসি, সোণ, যদা তে ৰীণায তন্তিযো নেৰ অচ্চাযতা হোন্তি নাতিসিথিলা, সমে গুণে পতিট্ঠিতা, অপি নু তে ৰীণা তস্মিং সমযে সরৰতী ৰা হোতি, কম্মঞ্ঞা ৰা’’তি? ‘‘এৰং, ভন্তে’’তি. ‘‘এৰমেৰ খো, সোণ, অচ্চারদ্ধৰীরিযং উদ্ধচ্চায সংৰত্ততি, অতিলীনৰীরিযং কোসজ্জায সংৰত্ততি. তস্মাতিহ ত্ৰং, সোণ, ৰীরিযসমতং অধিট্ঠহ, ইন্দ্রিযানঞ্চ সমতং পটিৰিজ্ঝ, তত্থ চ নিমিত্তং গণ্হাহী’’তি. ‘‘এৰং, ভন্তে’’তি খো আযস্মা সোণো ভগৰতো পচ্চস্সোসি. অথ খো ভগৰা আযস্মন্তং সোণং ইমিনা ওৰাদেন ওৰদিত্ৰা – সেয্যথাপি নাম বলৰা পুরিসো সম্মিঞ্জিতং ৰা বাহং পসারেয্য, পসারিতং ৰা বাহং সমিঞ্জেয্য এৰমেৰ – সীতৰনে আযস্মতো সোণস্স সম্মুখে অন্তরহিতো গিজ্ঝকূটে পব্বতে পাতুরহোসি. অথ খো আযস্মা সোণো অপরেন সমযেন ৰীরিযসমতং অধিট্ঠাসি, ইন্দ্রিযানঞ্চ সমতং পটিৰিজ্ঝি, তত্থ চ নিমিত্তং অগ্গহেসি. অথ খো আযস্মা সোণো, একো ৰূপকট্ঠো অপ্পমত্তো আতাপী পহিতত্তো ৰিহরন্তো, ন চিরস্সেৰ – যস্সত্থায কুলপুত্তা সম্মদেৰ অগারস্মা অনগারিযং পব্বজন্তি – তদনুত্তরং ব্রহ্মচরিযপরিযোসানং দিট্ঠেৰ ধম্মে সযং অভিঞ্ঞা সচ্ছিকত্ৰা উপসম্পজ্জ ৰিহাসি. ‘খীণা জাতি, ৰুসিতং ব্রহ্মচরিযং, কতং করণীযং, নাপরং ইত্থত্তাযা’তি অভিঞ্ঞাসি. অঞ্ঞতরো চ পনাযস্মা সোণো অরহতং অহোসি.

২৪৪. অথ খো আযস্মতো সোণস্স অরহত্তপ্পত্তস্স এতদহোসি – ‘‘যংনূনাহং ভগৰতো সন্তিকে অঞ্ঞং ব্যাকরেয্য’’ন্তি. অথ খো আযস্মা সোণো যেন ভগৰা তেনুপসঙ্কমি, উপসঙ্কমিত্ৰা ভগৰন্তং অভিৰাদেত্ৰা একমন্তং নিসীদি. একমন্তং নিসিন্নো খো আযস্মা সোণো ভগৰন্তং এতদৰোচ – যো সো, ভন্তে, ভিক্খু অরহং খীণাসৰো ৰুসিতৰা কতকরণীযো ওহিতভারো অনুপ্পত্তসদত্থো পরিক্খীণভৰসঞ্ঞোজনো সম্মদঞ্ঞা ৰিমুত্তো, সো ছট্ঠানানি অধিমুত্তো হোতি – নেক্খম্মাধিমুত্তো হোতি, পৰিৰেকাধিমুত্তো হোতি, অব্যাপজ্জাধিমুত্তো হোতি, উপাদানক্খযাধিমুত্তো হোতি, তণ্হক্খযাধিমুত্তো হোতি, অসম্মোহাধিমুত্তো হোতি.

‘‘সিযা খো পন, ভন্তে, ইধেকচ্চস্স আযস্মতো এৰমস্স – ‘কেৰলং সদ্ধামত্তকং নূন অযমাযস্মা নিস্সায নেক্খম্মাধিমুত্তো’তি, ন খো পনেতং, ভন্তে, এৰং দট্ঠব্বং. খীণাসৰো, ভন্তে, ভিক্খু, ৰুসিতৰা, কতকরণীযো, করণীযমত্তানং অসমনুপস্সন্তো কতস্স ৰা পটিচযং খযা রাগস্স ৰীতরাগত্তা নেক্খম্মাধিমুত্তো হোতি, খযা দোসস্স ৰীতদোসত্তা নেক্খম্মাধিমুত্তো হোতি, খযা মোহস্স ৰীতমোহত্তা নেক্খম্মাধিমুত্তো হোতি.

‘‘সিযা খো পন, ভন্তে, ইধেকচ্চস্স আযস্মতো এৰমস্স – ‘লাভসক্কারসিলোকং নূন অযমাযস্মা নিকামযমানো পৰিৰেকাধিমুত্তো’তি. ন খো পনেতং, ভন্তে, এৰং দট্ঠব্বং. খীণাসৰো, ভন্তে, ভিক্খু, ৰুসিতৰা, কতকরণীযো, করণীযমত্তানং [করণীযং অত্তনো (অঙ্গুত্তরপাল়িযং)] অসমনুপস্সন্তো কতস্স ৰা পটিচযং, খযা রাগস্স ৰীতরাগত্তা পৰিৰেকাধিমুত্তো হোতি, খযা দোসস্স ৰীতদোসত্তা পৰিৰেকাধিমুত্তো হোতি, খযা মোহস্স ৰীতমোহত্তা পৰিৰেকাধিমুত্তো হোতি.

‘‘সিযা খো পন, ভন্তে, ইধেকচ্চস্স আযস্মতো এৰমস্স – ‘সীলব্বতপরামাসং নূন অযমাযস্মা সারতো পচ্চাগচ্ছন্তো অব্যাপজ্জাধিমুত্তো’তি. ন খো পনেতং, ভন্তে, এৰং দট্ঠব্বং. খীণাসৰো, ভন্তে, ভিক্খু, ৰুসিতৰা, কতকরণীযো, করণীযমত্তানং অসমনুপস্সন্তো কতস্স ৰা পটিচযং, খযা রাগস্স ৰীতরাগত্তা অব্যাপজ্জাধিমুত্তো হোতি, খযা দোসস্স ৰীতদোসত্তা অব্যাপজ্জাধিমুত্তো হোতি, খযা মোহস্স ৰীতমোহত্তা অব্যাপজ্জাধিমুত্তো হোতি.

‘‘খযা রাগস্স ৰীতরাগত্তা উপাদানক্খযাধিমুত্তো হোতি, খযা দোসস্স ৰীতদোসত্তা উপাদানক্খযাধিমুত্তো হোতি, খযা মোহস্স ৰীতমোহত্তা উপাদানক্খযাধিমুত্তো হোতি.

‘‘খযা রাগস্স ৰীতরাগত্তা তণ্হক্খযাধিমুত্তো হোতি, খযা দোসস্স ৰীতদোসত্তা তণ্হক্খযাধিমুত্তো হোতি, খযা মোহস্স ৰীতমোহত্তা তণ্হক্খযাধিমুত্তো হোতি.

‘‘খযা রাগস্স ৰীতরাগত্তা অসম্মোহাধিমুত্তো হোতি, খযা দোসস্স ৰীতদোসত্তা অসম্মোহাধিমুত্তো হোতি, খযা মোহস্স ৰীতমোহত্তা অসম্মোহাধিমুত্তো হোতি.

‘‘এৰং সম্মা ৰিমুত্তচিত্তস্স, ভন্তে, ভিক্খুনো ভুসা চেপি চক্খুৰিঞ্ঞেয্যা রূপা চক্খুস্স আপাথং আগচ্ছন্তি, নেৰস্স চিত্তং পরিযাদিযন্তি. অমিস্সীকতমেৰস্স চিত্তং হোতি, ঠিতং, আনেঞ্জপ্পত্তং, ৰযঞ্চস্সানুপস্সতি. ভুসা চেপি সোতৰিঞ্ঞেয্যা সদ্দা…পে… ঘানৰিঞ্ঞেয্যা গন্ধা… জিৰ্হাৰিঞ্ঞেয্যা রসা… কাযৰিঞ্ঞেয্যা ফোট্ঠব্বা… মনোৰিঞ্ঞেয্যা ধম্মা মনস্স আপাথং আগচ্ছন্তি, নেৰস্স চিত্তং পরিযাদিযন্তি; অমিস্সীকতমেৰস্স চিত্তং হোতি, ঠিতং, আনেঞ্জপ্পত্তং, ৰযঞ্চস্সানুপস্সতি. সেয্যথাপি, ভন্তে, সেলো পব্বতো অচ্ছিদ্দো অসুসিরো একগ্ঘনো, পুরত্থিমায চেপি দিসায আগচ্ছেয্য ভুসা ৰাতৰুট্ঠি, নেৰ নং সঙ্কম্পেয্য ন সম্পকম্পেয্য ন সম্পৰেধেয্য; পচ্ছিমায চেপি দিসায আগচ্ছেয্য ভুসা ৰাতৰুট্ঠি…পে… উত্তরায চেপি দিসায…পে… দক্খিণায চেপি দিসায আগচ্ছেয্য ভুসা ৰাতৰুট্ঠি, নেৰ নং সঙ্কম্পেয্য ন সম্পকম্পেয্য ন সম্পৰেধেয্য, এৰমেৰ খো, ভন্তে, এৰং সম্মা ৰিমুত্তচিত্তস্স ভিক্খুনো ভুসা চেপি চক্খুৰিঞ্ঞেয্যা রূপা চক্খুস্স আপাথং আগচ্ছন্তি, নেৰস্স চিত্তং পরিযাদিযন্তি; অমিস্সীকতমেৰস্স চিত্তং হোতি, ঠিতং, আনেঞ্জপ্পত্তং, ৰযঞ্চস্সানুপস্সতি. ভুসা চেপি সোতৰিঞ্ঞেয্যা সদ্দা…পে… ঘানৰিঞ্ঞেয্যা গন্ধা… জিৰ্হাৰিঞ্ঞেয্যা রসা… কাযৰিঞ্ঞেয্যা ফোট্ঠব্বা… মনোৰিঞ্ঞেয্যা ধম্মা মনস্স আপাথং আগচ্ছন্তি, নেৰস্স চিত্তং পরিযাদিযন্তি; অমিস্সীকতমেৰস্স চিত্তং হোতি, ঠিতং, আনেঞ্জপ্পত্তং, ৰযঞ্চস্সানুপস্সতী’’তি.

নেক্খম্মং অধিমুত্তস্স, পৰিৰেকঞ্চ চেতসো;

অব্যাপজ্জাধিমুত্তস্স, উপাদানক্খযস্স চ.

তণ্হক্খযাধিমুত্তস্স, অসম্মোহঞ্চ চেতসো;

দিস্ৰা আযতনুপ্পাদং, সম্মা চিত্তং ৰিমুচ্চতি.

তস্স সম্মাৰিমুত্তস্স, সন্তচিত্তস্স ভিক্খুনো;

কতস্স পটিচযো নত্থি, করণীযং ন ৰিজ্জতি.

সেলো যথা একগ্ঘনো, ৰাতেন ন সমীরতি;

এৰং রূপা রসা সদ্দা, গন্ধা ফস্সা চ কেৰলা.

ইট্ঠা ধম্মা অনিট্ঠা চ, ন পৰেধেন্তি তাদিনো;

ঠিতং চিত্তং ৰিপ্পমুত্তং, ৰযঞ্চস্সানুপস্সতীতি.

সোণকোল়িৰিসৰত্থু নিট্ঠিতং.