৩. ৰস্সূপনাযিকক্খন্ধকং
ৰস্সূপনাযিকানুজাননকথাৰণ্ণনা
১৮৪. ৰস্সূপনাযিকক্খন্ধকে ইধ-সদ্দো নিপাতমত্তোতি ওকাসপরিদীপনস্সপি অসম্ভৰতো অত্থন্তরস্স অবোধনতো ৰুত্তং. অপরজ্জুগতায অস্সাতি ইমিনা অসমানাধিকরণৰিসযো বাহিরত্থসমাসোযন্তি দস্সেতি. অপরজ্জূতি আসাল়্হীপুণ্ণমিতো অপরং দিনং, পাটিপদন্তি অত্থো. অস্সাতি আসাল়্হীপুণ্ণমিযা.
ৰস্সানে চারিকাপটিক্খেপাদিকথাৰণ্ণনা
১৮৫. অনপেক্খগমনেন ৰা অঞ্ঞত্থ অরুণং উট্ঠাপনেন ৰা আপত্তি ৰেদিতব্বাতি এত্থ অনপেক্খগমনেন উপচারাতিক্কমে আপত্তি ৰেদিতব্বা, সাপেক্খগমনেন অঞ্ঞত্থ অরুণুট্ঠাপনেন আপত্তি ৰেদিতব্বা.
সত্তাহকরণীযানুজাননকথাৰণ্ণনা
১৮৭-১৮৯. তীণি পরিহীনানীতি ভিক্খুনীনং ৰচ্চকুটিআদীনং পটিক্খিত্তত্তা পহীনানি. ৰারেয্যন্তি আৰাহৰিৰাহমঙ্গলং. সুত্তন্তোতি অত্তনো পগুণসুত্তন্তো. ন পলুজ্জতীতি ন ৰিনস্সতি ন অন্তরধাযতি.
পহিতেযেৰ অনুজাননকথাৰণ্ণনা
১৯৯. ভিক্খুগতিকোতি ভিক্খুনিস্সিতকো. সো পন যস্মা ভিক্খূহি সদ্ধিং ৰসতি, তস্মা ৰুত্তং ‘‘ভিক্খূহি সদ্ধিং ৰসনকপুরিসো’’তি. সত্তাহকরণীযেন গন্ত্ৰা বহিদ্ধা অরুণুট্ঠাপনং রত্তিচ্ছেদো. অনিমন্তিতেন গন্তুং ন ৰট্টতীতি এত্থ অনিমন্তিতত্তা সত্তাহকিচ্চং অধিট্ঠহিত্ৰা গচ্ছন্তস্সপি ৰস্সচ্ছেদো চেৰ দুক্কটঞ্চ হোতীতি ৰেদিতব্বং. যথাৰুত্তঞ্হি রত্তিচ্ছেদকারণং ৰিনা তিরোৰিহারে ৰসিত্ৰা আগচ্ছিস্সামীতি গচ্ছতোপি ৰস্সচ্ছেদং ৰদন্তি. গন্তুং ৰট্টতীতি সত্তাহকরণীযেন গন্তুং ৰট্টতি. এৰং গচ্ছন্তেন চ অন্তোউপচারসীমাযং ঠিতেনেৰ ‘‘অন্তোসত্তাহে আগচ্ছিস্সামী’’তি আভোগং কত্ৰা গন্তব্বং. সচে আভোগং অকত্ৰা উপচারসীমং অতিক্কমতি, ছিন্নৰস্সোৰ হোতীতি ৰদন্তি. ভণ্ডকন্তি চীৰরং সন্ধায ৰুত্তং. পহিণন্তীতি চীৰরধোৰনাদিকম্মেন পহিণন্তি. সম্পাপুণিতুং ন সক্কোতি, ৰট্টতীতি এত্থ ‘‘অজ্জেৰ আগমিস্সামী’’তি সামন্তৰিহারং গন্ত্ৰা পুন আগচ্ছন্তস্স অন্তরামগ্গে সচে অরুণুগ্গমনং হোতি, ৰস্সচ্ছেদোপি ন হোতি, রত্তিচ্ছেদদুক্কটঞ্চ নত্থীতি ৰদন্তি. ‘‘আচরিযং পস্সিস্সামী’’তি পন গন্তুং লভতীতি ‘‘অগিলানম্পি আচরিযং উপজ্ঝাযং ৰা পস্সিস্সামী’’তি সত্তাহকরণীযেন গন্তুং লভতি. সচে পন নং আচরিযো ‘‘অজ্জ মা গচ্ছা’’তি ৰদতি, ৰট্টতীতি এৰং সত্তাহকরণীযেন গতং অন্তোসত্তাহেযেৰ পুন আগচ্ছন্তং সচে আচরিযো উপজ্ঝাযো ৰা ‘‘অজ্জ মা গচ্ছা’’তি ৰদতি, ৰট্টতি, সত্তাহাতিক্কমেপি অনাপত্তীতি অধিপ্পাযো, ৰস্সচ্ছেদো পন হোতিযেৰাতি দট্ঠব্বং সত্তাহস্স বহিদ্ধা ৰীতিনামিতত্তা.
অন্তরাযে অনাপত্তিৰস্সচ্ছেদকথাৰণ্ণনা
২০১. সচে দূরং গতো হোতি, সত্তাহৰারেন অরুণো উট্ঠাপেতব্বোতি ইমিনা ৰস্সচ্ছেদকারণে সতি সত্তাহকরণীযেন গন্তুং ৰট্টতীতি দীপেতি.
ৰজাদীসু ৰস্সূপগমনকথাৰণ্ণনা
২০৩. ‘‘ইধ ৰস্সং উপেমী’’তি তিক্খত্তুং ৰত্তব্বন্তি সত্থস্সাৰিহারত্তা ‘‘ইমস্মিং ৰিহারে’’তি অৰত্ৰা ‘‘ইধ ৰস্সং উপেমী’’তি এত্তকমেৰ ৰত্তব্বং. সত্থে পন ৰস্সং উপগন্তুং ন ৰট্টতীতি কুটিকাদীনং অভাৰে ‘‘ইধ ৰস্সং উপেমী’’তি ৰচীভেদং কত্ৰা উপগন্তুং ন ৰট্টতি, আলযকরণমত্তেনেৰ ৰট্টতীতি অধিপ্পাযো. ৰিপ্পকিরতীতি ৰিসুং ৰিসুং গচ্ছতি. তীসু ঠানেসু নত্থি ৰস্সচ্ছেদে আপত্তীতি তেহি সদ্ধিং গচ্ছন্তস্সেৰ নত্থি আপত্তি, তেহি ৰিযুজ্জিত্ৰা গমনে পন আপত্তিযেৰ, পৰারেতুঞ্চ ন লভতি.
ৰস্সং অনুপগন্তব্বট্ঠানকথাৰণ্ণনা
২০৪. সেয্যথাপি পিসাচিল্লিকাতি এত্থ পিসাচা এৰ পিসাচিল্লিকা, পিসাচদারকাতিপি ৰদন্তি. পৰিসনদ্ৰারং যোজেত্ৰাতি সকৰাটবদ্ধমেৰ যোজেত্ৰা. পঞ্চন্নং ছদনানন্তি তিণপণ্ণইট্ঠকসিলাসুধাসঙ্খাতানং পঞ্চন্নং ছদনানং. ইদঞ্চ যেভুয্যেন ৰুত্তন্তি ৰেদিতব্বং রুক্খাদীসু পদরচ্ছদনাযপি কুটিকায ৰস্সূপগমনস্স ৰুত্তত্তা. ন, ভিক্খৰে, অসেনাসনিকেন ৰস্সং উপগন্তব্বন্তি ৰচীভেদং কত্ৰা ৰস্সূপগমনং সন্ধাযেৰ পটিক্খেপো, ন আলযকরণৰসেন উপগমনং সন্ধাযাতি ৰদন্তি. পাল়িযং পন অৰিসেসেন ৰুত্তত্তা অট্ঠকথাযঞ্চ দুতিযপারাজিকসংৰণ্ণনাযং (পারা. অট্ঠ. ১.৮৪) ‘‘ৰস্সং উপগচ্ছন্তেন হি নালকপটিপদং পটিপন্নেনপি পঞ্চন্নং ছদনানং অঞ্ঞতরেন ছন্নেযেৰ সদ্ৰারবন্ধে সেনাসনে উপগন্তব্বং. তস্মা ৰস্সকালে সচে সেনাসনং লভতি, ইচ্চেতং কুসলং. নো চে লভতি, হত্থকম্মং পরিযেসিত্ৰাপি কাতব্বং. হত্থকম্মং অলভন্তেন সামম্পি কাতব্বং, ন ত্ৰেৰ অসেনাসনিকেন ৰস্সং উপগন্তব্ব’’ন্তি দল়্হং কত্ৰা ৰুত্তত্তা অসেনাসনিকস্স নাৰাদিং ৰিনা অঞ্ঞত্থ আলযো ন ৰট্টতীতি অম্হাকং খন্তি. নাৰাসত্থৰজেসুযেৰ হি ‘‘অনুজানামি, ভিক্খৰে, নাৰায ৰস্সং উপগন্তু’’ন্তিআদিনা সতি অসতি ৰা সেনাসনে ৰস্সূপগমনস্স ৰিসুং অনুঞ্ঞাতত্তা ‘‘ন, ভিক্খৰে, অসেনাসনিকেন ৰস্সং উপগন্তব্ব’’ন্তি অযং পটিক্খেপো তত্থ ন লব্ভতীতি অসতি সেনাসনে আলযৰসেনপি নাৰাদীসু উপগমনং ৰুত্তং. টঙ্কিতমঞ্চো নাম দীঘে মঞ্চপাদে মজ্ঝে ৰিজ্ঝিত্ৰা অটনিযো পৰেসেত্ৰা কতো মঞ্চো. তস্স ইদং উপরি ইদং হেট্ঠাতি নত্থি, পরিৰত্তেত্ৰা অত্থতোপি তাদিসোৰ হোতি, তং সুসানে দেৰট্ঠানে চ ঠপেন্তি, চতুন্নং পাসাণানং উপরি পাসাণং অত্থরিত্ৰা কতং গেহম্পি ‘‘টঙ্কিতমঞ্চো’’তি ৰুচ্চতি.
ৰস্সং অনুপগন্তব্বট্ঠানকথাৰণ্ণনা নিট্ঠিতা.
অধম্মিককতিককথাৰণ্ণনা
২০৫. তস্সা লক্খণং মহাৰিভঙ্গে ৰুত্তন্তি চতুত্থপারাজিকসংৰণ্ণনাযং ‘‘যো ইমম্হা আৰাসা পঠমং পক্কমিস্সতি, তং মযং অরহাতি জানিস্সামা’’তি (পারা. ২২৮) এত্থ দস্সিতং অধম্মিককতিকৰত্তলক্খণং সন্ধায ৰদতি, পরতোপি সেনাসনক্খন্ধকৰণ্ণনাযং অধম্মিকং কতিকৰত্তং আৰি ভৰিস্সতিযেৰ.
পটিস্সৰদুক্কটাপত্তিকথাৰণ্ণনা
২০৭. যস্মা নানাসীমাযং দ্ৰীসু আৰাসেসু ৰস্সং ৰসন্তস্স দুতিযে ‘‘ৰসামী’’তি চিত্তে উপ্পন্নে পঠমসেনাসনগ্গাহো পটিপ্পস্সম্ভতি, পুন পঠমেযেৰ ‘‘ৰসামী’’তি চিত্তে উপ্পন্নে দুতিযো পটিপ্পস্সম্ভতি, তস্মা ‘‘তস্স, ভিক্খৰে, ভিক্খুনো পুরিমিকা চ ন পঞ্ঞাযতী’’তি ৰুত্তং. পটিস্সৰস্স ৰিসংৰাদনপচ্চযা হোন্তম্পি দুক্কটং সতিযেৰ পটিস্সৰে হোতীতি আহ ‘‘তস্স তস্স পটিস্সৰে দুক্কট’’ন্তি. তেনেৰাহ ‘‘তঞ্চ খো…পে… পচ্ছা ৰিসংৰাদনপচ্চযা’’তি.
অকরণীযোতি সত্তাহকরণীযেন অকরণীযো. সকরণীযোতি সত্তাহকরণীযেনেৰ সকরণীযো. যদি এৰং ‘‘সত্তাহকরণীযেন অকরণীযো সকরণীযো’’তি চ কস্মা ন ৰুত্তন্তি? ‘‘অকরণীযো’’তি ৰুত্তেপি সত্তাহকরণীযেন সকরণীযাকরণীযতা ৰিঞ্ঞাযতীতি কত্ৰা ন ৰুত্তং. যদি এৰং পরতো ‘‘সত্তাহকরণীযেন পক্কমতী’’তি ৰারদ্ৰযেপি ‘‘সকরণীযো পক্কমতী’’তি এত্তকমেৰ কস্মা ন ৰুত্তন্তি? ৰুচ্চতে – তত্থ ‘‘সত্তাহকরণীযেনা’’তি অৰত্ৰা ‘‘সকরণীযো পক্কমতী’’তি ৰুত্তে সো তং সত্তাহং বহিদ্ধা ৰীতিনামেতীতি ন সক্কা ৰত্তুন্তি ‘‘সত্তাহকরণীযেন পক্কমতী’’তি ৰুত্তং. এৰঞ্হি ৰুত্তে সত্তাহস্স অধিকতত্তা সো তং সত্তাহং বহি ৰীতিনামেতীতি সক্কা ৰত্তুং.
এত্থ চ আদিম্হি চত্তারো ৰারা নিরপেক্খগমনং সন্ধায ৰুত্তা, তত্থাপি পুরিমা দ্ৰে ৰারা ৰস্সং অনুপগতস্স ৰসেন ৰুত্তা, পচ্ছিমা পন দ্ৰে ৰারা ৰস্সং উপগতস্স ৰসেন, ততো পরং দ্ৰে ৰারা সাপেক্খগমনং সন্ধায ৰুত্তা, তত্থাপি পঠমৰারো সাপেক্খস্সপি সত্তাহকরণীযেন গন্ত্ৰা তং সত্তাহং বহিদ্ধা ৰীতিনামেন্তস্স ৰস্সচ্ছেদদস্সনত্থং ৰুত্তো, ইতরো ৰুত্তনযেনেৰ গন্ত্ৰা অন্তোসত্তাহে নিৰত্তন্তস্স ৰস্সচ্ছেদাভাৰদস্সনত্থং. ‘‘সো সত্তাহং অনাগতায পৰারণায সকরণীযো পক্কমতী’’তি অযং পন ৰারো নৰমিতো পট্ঠায গন্ত্ৰা সত্তাহং বহিদ্ধা ৰীতিনামেন্তস্সপি ৰস্সচ্ছেদাভাৰদস্সনত্থং ৰুত্তো. এত্থ চ ‘‘অকরণীযো পক্কমতী’’তি দুতিযৰারস্স অনাগতত্তা নৰমিতো পট্ঠায গচ্ছন্তেনপি সতিযেৰ করণীযে গন্তব্বং, নাসতীতি দট্ঠব্বং. ইমে চ সত্ত ৰারা বহিদ্ধা কতউপোসথিকস্স ৰসেন আগতা, অপরে সত্ত অন্তোৰিহারং গন্ত্ৰা কতউপোসথস্স ৰসেনাতি এৰং পুরিমিকায ৰসেন চুদ্দস ৰারা ৰুত্তা, ততো পরং পচ্ছিমিকায ৰসেন তেযেৰ চুদ্দস ৰারা ৰুত্তাতি এৰমেতেসং নানাকরণং ৰেদিতব্বং.
ইমেহি পন সব্বৰারেহি ৰুত্তমত্থং সম্পিণ্ডেত্ৰা দস্সেতুং ‘‘সো তদহেৰ অকরণীযোতিআদীসূ’’তিআদি আরদ্ধং. কো পন ৰাদো দ্ৰীহতীহং ৰসিত্ৰা অন্তোসত্তাহে নিৰত্তন্তস্সাতি ৰস্সং উপগন্ত্ৰা দ্ৰীহতীহং ৰসিত্ৰা সত্তাহকরণীযেন গন্ত্ৰা অন্তোসত্তাহে নিৰত্তন্তস্স কো পন ৰাদো, কথা এৰ নত্থীতি অধিপ্পাযো. অসতিযা পন ৰস্সং ন উপেতীতি ‘‘ইমস্মিং ৰিহারে ইমং তেমাসং ৰস্সং উপেমী’’তি ৰচীভেদং কত্ৰা ন উপেতি.
কোমুদিযা চাতুমাসিনিযাতি পচ্ছিমকত্তিকপুণ্ণমাযং. সা হি কুমুদানং অত্থিতায কোমুদী, চতুন্নং ৰস্সিকানং মাসানং পরিযোসানত্তা ‘‘চাতুমাসিনী’’তি ৰুচ্চতি. তদা হি কুমুদানি সুপুপ্ফিতানি হোন্তি, তস্মা কুমুদানং সমূহো, কুমুদানি এৰ ৰা কোমুদা, তে এত্থ অত্থীতি ‘‘কোমুদী’’তি ৰুচ্চতি, কুমুদৰতীতি ৰুত্তং হোতি. সেসমেত্থ উত্তানমেৰ.
পটিস্সৰদুক্কটাপত্তিকথাৰণ্ণনা নিট্ঠিতা.
ৰস্সূপনাযিকক্খন্ধকৰণ্ণনা নিট্ঠিতা.