১০. ভণ্ডপটিসামনৰিনিচ্ছযকথা
৫৩. ভণ্ডস্স পটিসামনন্তি পরেসং ভণ্ডস্স গোপনং. পরেসঞ্হি (পাচি. অট্ঠ. ৫০৬) কপ্পিযৰত্থু ৰা হোতু অকপ্পিযৰত্থু ৰা, অন্তমসো মাতু কণ্ণপিল়ন্ধনং কালপণ্ণম্পি গিহিসন্তকং ভণ্ডাগারিকসীসেন পটিসামেন্তস্স পাচিত্তিযং. সচে পন মাতাপিতূনং সন্তকং অৰস্সং পটিসামেতব্বং কপ্পিযভণ্ডং হোতি, অত্তনো অত্থায গহেত্ৰা পটিসামেতব্বং. ‘‘ইদং পটিসামেত্ৰা দেহী’’তি পন ৰুত্তে ‘‘ন ৰট্টতী’’তি পটিক্খিপিতব্বং. সচে ‘‘পটিসামেহী’’তি পাতেত্ৰা গচ্ছন্তি, পলিবোধো নাম হোতি, পটিসামেতুং ৰট্টতি. ৰিহারে কম্মং করোন্তা ৰড্ঢকীআদযো ৰা রাজৰল্লভা ৰা ‘‘অত্তনো উপকরণভণ্ডং ৰা সযনভণ্ডং ৰা পটিসামেত্ৰা দেথা’’তি ৰদন্তি, ছন্দেনপি ভযেনপি ন কাতব্বমেৰ, গুত্তট্ঠানং পন দস্সেতুং ৰট্টতি, বলক্কারেন পাতেত্ৰা গতেসু চ পটিসামেতুং.
সচে (পারা. অট্ঠ. ১.১১১) অত্তনো হত্থে পটিসামনত্থায ঠপিতং ভণ্ডং সামিকেন ‘‘দেহি মে ভণ্ড’’ন্তি যাচিতো অদাতুকামো ‘‘নাহং গণ্হামী’’তি ভণতি, সম্পজানমুসাৰাদেপি অদিন্নাদানস্স পযোগত্তা দুক্কটং. ‘‘কিং তুম্হে ভণথ, নেৰিদং ময্হং অনুরূপং, ন তুম্হাক’’ন্তিআদীনি ৰদন্তস্সপি দুক্কটমেৰ. ‘‘রহো মযা এতস্স হত্থে ঠপিতং, ন অঞ্ঞো কোচি জানাতি, দস্সতি নু খো মে, নো’’তি সামিকো ৰিমতিং উপ্পাদেতি, ভিক্খুস্স থুল্লচ্চযং. তস্স ফরুসাদিভাৰং দিস্ৰা সামিকো ‘‘ন ময্হং দস্সতী’’তি ধুরং নিক্খিপতি, তত্র সচাযং ভিক্খু ‘‘কিলমেত্ৰা নং দস্সামী’’তি দানে সউস্সাহো, রক্খতি তাৰ. সচেপি সো দানে নিরুস্সাহো, ভণ্ডসামিকো পন গহণে সউস্সাহো, রক্খতিযেৰ. যদি পন তস্মিং দানে নিরুস্সাহো ভণ্ডসামিকো ‘‘ন ময্হং দস্সতী’’তি ধুরং নিক্খিপতি, এৰং উভিন্নং ধুরনিক্খেপেন ভিক্খুনো পারাজিকং. যদিপি মুখেন ‘‘দস্সামী’’তি ৰদতি, চিত্তেন পন অদাতুকামো, এৰম্পি সামিকস্স ধুরনিক্খেপে পারাজিকং. তং পন সঙ্গোপনত্থায অত্তনো হত্থে পরেহি ঠপিতং ভণ্ডং অগুত্তদেসতো ঠানা চাৰেত্ৰা গুত্তট্ঠানে ঠপনত্থায হরতো অনাপত্তি. থেয্যচিত্তেনপি ঠানা চাৰেন্তস্স অৰহারো নত্থি. কস্মা? অত্তনো হত্থে নিক্খিত্তত্তা, ভণ্ডদেয্যং পন হোতি. থেয্যচিত্তেন পরিভুঞ্জতোপি এসেৰ নযো.
৫৪. পঞ্চন্নং সহধম্মিকানং সন্তকং পন যং কিঞ্চি পরিক্খারং পটিসামেতুং ৰট্টতি. সচে আগন্তুকো ভিক্খু আৰাসিকানং চীৰরকম্মং করোন্তানং সমীপে পত্তচীৰরং ঠপেত্ৰা ‘‘এতে সঙ্গোপেস্সন্তী’’তি মঞ্ঞমানো নহাযিতুং ৰা অঞ্ঞত্র ৰা গচ্ছতি, সচে তং আৰাসিকা সঙ্গোপেন্তি, ইচ্চেতং কুসলং. নো চে, নট্ঠে গীৰা ন হোতি. সচেপি সো ‘‘ইদং, ভন্তে, ঠপেথা’’তি ৰত্ৰা গচ্ছতি, ইতরে চ কিচ্চপসুতত্তা ন জানন্তি, এসেৰ নযো. অথাপি তে ‘‘ইদং, ভন্তে, ঠপেথা’’তি ৰুত্তা ‘‘মযং ব্যাৰটা’’তি পটিক্খিপন্তি, ইতরো চ ‘‘অৰস্সং ঠপেস্সন্তী’’তি অনাদিযিত্ৰা গচ্ছতি, এসেৰ নযো. সচে পন তে তেন যাচিতা ৰা অযাচিতা ৰা ‘‘মযং ঠপেস্সাম, ত্ৰং গচ্ছা’’তি ৰদন্তি, তং সঙ্গোপিতব্বং. নো চে সঙ্গোপেন্তি, নট্ঠে গীৰা. কস্মা? সম্পটিচ্ছিতত্তা.
যো ভিক্খু ভণ্ডাগারিকো হুত্ৰা পচ্চূসসমযে এৰ ভিক্খূনং পত্তচীৰরানি হেট্ঠাপাসাদং ওরোপেত্ৰা দ্ৰারং অপিদহিত্ৰা তেসম্পি অনারোচেত্ৰাৰ দূরে ভিক্খাচারং গচ্ছতি, তানি চে চোরা হরন্তি, তস্সেৰ গীৰা. যো পন ভিক্খু ভিক্খূহি ‘‘ওরোপেথ, ভন্তে, পত্তচীৰরানি, কালো সলাকগ্গহণস্সা’’তি ৰুত্তো ‘‘সমাগতাত্থা’’তি পুচ্ছিত্ৰা ‘‘আম সমাগতাম্হা’’তি ৰুত্তে পত্তচীৰরানি নীহরিত্ৰা নিক্খিপিত্ৰা ভণ্ডাগারদ্ৰারং বন্ধিত্ৰা ‘‘তুম্হে পত্তচীৰরানি গহেত্ৰা হেট্ঠাপাসাদদ্ৰারং পটিজগ্গিত্ৰা গচ্ছেয্যাথা’’তি ৰত্ৰা গচ্ছতি. তত্র চেকো অলসজাতিকো ভিক্খু ভিক্খূসু গতেসু পচ্ছা অক্খীনি পুঞ্ছন্তো উট্ঠহিত্ৰা উদকট্ঠানং মুখধোৰনত্থং গচ্ছতি, তং খণং দিস্ৰা চোরা তস্স পত্তচীৰরং হরন্তি, সুহটং, ভণ্ডাগারিকস্স গীৰা ন হোতি.
সচেপি কোচি ভণ্ডাগারিকস্স অনারোচেত্ৰাৰ ভণ্ডাগারে অত্তনো পরিক্খারং ঠপেতি, তস্মিম্পি নট্ঠে ভণ্ডাগারিকস্স গীৰা ন হোতি. সচে পন ভণ্ডাগারিকো তং দিস্ৰা ‘‘অট্ঠানে ঠপিত’’ন্তি গহেত্ৰা ঠপেতি, নট্ঠে তস্সেৰ গীৰা. সচেপি ঠপিতভিক্খুনা ‘‘মযা, ভন্তে, ঈদিসো নাম পরিক্খারো ঠপিতো, উপধারেয্যাথা’’তি ৰুত্তো ‘‘সাধূ’’তি সম্পটিচ্ছতি, দুন্নিক্খিত্তং ৰা মঞ্ঞমানো অঞ্ঞস্মিং ঠানে ঠপেতি, নট্ঠে তস্সেৰ গীৰা. ‘‘নাহং জানামী’’তি পটিক্খিপন্তস্স পন নত্থি গীৰা. যোপি তস্স পস্সন্তস্সেৰ ঠপেতি, ভণ্ডাগারিকঞ্চ ন সম্পটিচ্ছাপেতি, নট্ঠং সুনট্ঠমেৰ. সচে পন নং ভণ্ডাগারিকো অঞ্ঞত্র ঠপেতি, নট্ঠে গীৰা. সচে ভণ্ডাগারং সুগুত্তং, সব্বো সঙ্ঘস্স চেতিযস্স চ পরিক্খারো তত্থেৰ ঠপীযতি, ভণ্ডাগারিকো চ বালো অব্যত্তো দ্ৰারং ৰিৰরিত্ৰা ধম্মকথং ৰা সোতুং অঞ্ঞং ৰা কিঞ্চি কাতুং কত্থচি গচ্ছতি, তং খণং দিস্ৰা যত্তকং চোরা হরন্তি, সব্বং তস্স গীৰা. ভণ্ডাগারতো নিক্খমিত্ৰা বহি চঙ্কমন্তস্স ৰা দ্ৰারং ৰিৰরিত্ৰা সরীরং উতুং গাহাপেন্তস্স ৰা তত্থেৰ সমণধম্মানুযোগেন নিসিন্নস্স ৰা তত্থেৰ নিসীদিত্ৰা কেনচি কম্মেন ব্যাৰটস্স ৰা উচ্চারপস্সাৰপীল়িতস্সপি সতো তত্থেৰ উপচারে ৰিজ্জমানে বহি গচ্ছতো ৰা অঞ্ঞেন ৰা কেনচি আকারেন পমত্তস্স সতো দ্ৰারং ৰিৰরিত্ৰা ৰা ৰিৰটমেৰ পৰিসিত্ৰা ৰা সন্ধিং ছিন্দিত্ৰা ৰা যত্তকং তস্স পমাদপচ্চযা চোরা হরন্তি, সব্বং তস্সেৰ গীৰা. ‘‘উণ্হসমযে পন ৰাতপানং ৰিৰরিত্ৰা নিপজ্জিতুং ৰট্টতী’’তি ৰদন্তি. উচ্চারপীল়িতস্স পন তস্মিং উপচারে অসতি অঞ্ঞত্থ গচ্ছন্তস্স গিলানপক্খে ঠিতত্তা অৰিসযো, তস্মা গীৰা ন হোতি.
৫৫. যো পন অন্তো উণ্হপীল়িতো দ্ৰারং সুগুত্তং কত্ৰা বহি নিক্খমতি, চোরা তং গহেত্ৰা ‘‘দ্ৰারং ৰিৰরা’’তি ৰদন্তি, যাৰততিযং ন ৰিৰরিতব্বং. যদি পন তে চোরা ‘‘সচে ন ৰিৰরসি, তঞ্চ মারেস্সাম, দ্ৰারঞ্চ ভিন্দিত্ৰা পরিক্খারং হরিস্সামা’’তি ফরসুআদীনি উক্খিপন্তি, ‘‘মযি চ মতে সঙ্ঘস্স চ সেনাসনে ৰিনট্ঠে গুণো নত্থী’’তি ৰিৰরিতুং ৰট্টতি. ইধাপি ‘‘অৰিসযত্তা গীৰা নত্থী’’তি ৰদন্তি. সচে কোচি আগন্তুকো কুঞ্চিকং ৰা দেতি, দ্ৰারং ৰা ৰিৰরতি, যত্তকং চোরা হরন্তি, সব্বং তস্স গীৰা. সঙ্ঘেন ভণ্ডাগারং গুত্তত্থায সূচিযন্তকঞ্চ কুঞ্চিকমুদ্দিকা চ যোজেত্ৰা দিন্না হোতি, ভণ্ডাগারিকো ঘটিকমত্তং দত্ৰা নিপজ্জতি, চোরা ৰিৰরিত্ৰা পরিক্খারং হরন্তি, তস্সেৰ গীৰা. সূচিযন্তকঞ্চ কুঞ্চিকমুদ্দিকঞ্চ যোজেত্ৰা নিপন্নং পনেতং সচে চোরা আগন্ত্ৰা ‘‘দ্ৰারং ৰিৰরাহী’’তি ৰদন্তি, তত্থ পুরিমনযেনেৰ পটিপজ্জিতব্বং. এৰং সুগুত্তং কত্ৰা নিপন্নে পন সচে ভিত্তিং ৰা ছদনং ৰা ভিন্দিত্ৰা উমঙ্গেন ৰা পৰিসিত্ৰা হরন্তি, ন তস্স গীৰা.
সচে ভণ্ডাগারে অঞ্ঞেপি থেরা ৰসন্তি, ৰিৰটে দ্ৰারে অত্তনো অত্তনো পরিক্খারং গহেত্ৰা গচ্ছন্তি, ভণ্ডাগারিকো তেসু গতেসু দ্ৰারং ন জগ্গতি, সচে তত্থ কিঞ্চি অৰহরীযতি, ভণ্ডাগারিকস্স ইস্সরৰতায ভণ্ডাগারিকস্সেৰ গীৰা, থেরেহি পন সহাযেহি ভৰিতব্বং. অযঞ্হি সামীচি. যদি ভণ্ডাগারিকো ‘‘তুম্হে বহি ঠত্ৰা তুম্হাকং পরিক্খারং গণ্হথ, মা পৰিসিত্থা’’তি ৰদতি, তেসঞ্চ একো লোলমহাথেরো সামণেরেহি চেৰ উপট্ঠাকেহি চ সদ্ধিং ভণ্ডাগারং পৰিসিত্ৰা নিসীদতি চেৰ নিপজ্জতি চ, যত্তকং ভণ্ডং নস্সতি, সব্বং তস্স গীৰা, ভণ্ডাগারিকেন পন অৰসেসথেরেহি চ সহাযেহি ভৰিতব্বং. অথ ভণ্ডাগারিকোৰ লোলসামণেরে চ উপট্ঠাকে চ গহেত্ৰা ভণ্ডাগারে নিসীদতি চেৰ নিপজ্জতি চ, যত্তকং নস্সতি, সব্বং তস্সেৰ গীৰা. তস্মা ভণ্ডাগারিকেনেৰ তত্থ ৰসিতব্বং, অৰসেসেহি অপ্পেৰ রুক্খমূলে ৰসিতব্বং, ন চ ভণ্ডাগারেতি.
৫৬. যে পন অত্তনো অত্তনো সভাগভিক্খূনং ৰসনগব্ভেসু পরিক্খারং ঠপেন্তি, পরিক্খারে নট্ঠে যেহি ঠপিতো, তেসংযেৰ গীৰা, ইতরেহি পন সহাযেহি ভৰিতব্বং. যদি পন সঙ্ঘো ভণ্ডাগারিকস্স ৰিহারেযেৰ যাগুভত্তং দাপেতি, সো চ ভিক্খাচারত্থায গামং গচ্ছতি, নট্ঠং তস্সেৰ গীৰা. ভিক্খাচারং পৰিসন্তেহি অতিরেকচীৰরং রক্খণত্থায ঠপিতৰিহারৰারিকস্সপি যাগুভত্তং ৰা নিৰাপং ৰা লভমানস্সেৰ ভিক্খাচারং গচ্ছতো যং তত্থ নস্সতি, সব্বং গীৰা. ন কেৰলঞ্চ এত্তকমেৰ, ভণ্ডাগারিকস্স ৰিয যং তস্স পমাদপচ্চযা নস্সতি, সব্বং গীৰা.
সচে ৰিহারো মহা হোতি, অঞ্ঞং পদেসং রক্খিতুং গচ্ছন্তস্স অঞ্ঞস্মিং পদেসে নিক্খিত্তং হরন্তি, অৰিসযত্তা গীৰা ন হোতি. ঈদিসে পন ৰিহারে ৰেমজ্ঝে সব্বেসং ওসরণট্ঠানে পরিক্খারে ঠপেত্ৰা নিসীদিতব্বং, ৰিহারৰারিকা ৰা দ্ৰে তযো ঠপেতব্বা. সচে তেসম্পি অপ্পমত্তানং ইতো চিতো চ রক্খতংযেৰ কিঞ্চি নস্সতি, গীৰা ন হোতি. ৰিহারৰারিকে বন্ধিত্ৰা হরিতভণ্ডম্পি চোরানং পটিপথং গতেসু অঞ্ঞেন মগ্গেন হরিতভণ্ডম্পি ন তেসং গীৰা. সচে ৰিহারৰারিকানং ৰিহারে দাতব্বং যাগুভত্তং ৰা নিৰাপো ৰা ন হোতি, তেহি পত্তব্বলাভতো অতিরেকা দ্ৰে তিস্সো যাগুসলাকা তেসং পহোনকভত্তসলাকা চ ঠপেতুং ৰট্টতি, নিবদ্ধং কত্ৰা পন ন ঠপেতব্বা. মনুস্সা হি ৰিপ্পটিসারিনো হোন্তি ‘‘ৰিহারৰারিকাযেৰ অম্হাকং ভত্তং ভুঞ্জন্তী’’তি, তস্মা পরিৰত্তেত্ৰা পরিৰত্তেত্ৰা ঠপেতব্বা. সচে তেসং সভাগা সলাকভত্তাদীনি আহরিত্ৰা দেন্তি, ইচ্চেতং কুসলং. নো চে দেন্তি, ৰারং গাহাপেত্ৰা নীহরাপেতব্বানি. সচে ৰিহারৰারিকো দ্ৰে তিস্সো যাগুসলাকা চ চত্তারি পঞ্চ সলাকভত্তানি চ লভমানো ভিক্খাচারং গচ্ছতি, ভণ্ডাগারিকস্স ৰিয সব্বং নট্ঠং গীৰা হোতি. সচে সঙ্ঘস্স ৰিহারপালানং দাতব্বং ভত্তং ৰা নিৰাপো ৰা নত্থি, ভিক্খূ ৰিহারৰারং গহেত্ৰা অত্তনো অত্তনো নিস্সিতকে ৰিহারং জগ্গাপেন্তি, সম্পত্তৰারং অগ্গহেতুং ন লভতি. যথা অঞ্ঞে ভিক্খূ করোন্তি, তথেৰ কাতব্বং. ভিক্খূহি পন অসহাযস্স ৰা অদুতিযস্স ৰা যস্স সভাগো ভিক্খু ভত্তং আনেত্ৰা দাতা নত্থি, এৰরূপস্স ৰারো ন পাপেতব্বো.
যম্পি পাকৰট্টত্থায ৰিহারে ঠপেন্তি, তং গহেত্ৰা উপজীৰন্তেন ঠাতব্বং. যো তং ন উপজীৰতি, সো ৰারং ন গাহাপেতব্বো. ফলাফলত্থাযপি ৰিহারে ভিক্খুং ঠপেন্তি, জগ্গিত্ৰা গোপেত্ৰা ফলৰারেন ভাজেত্ৰা খাদন্তি. যো তানি খাদতি, তেন ঠাতব্বং, অনুপজীৰন্তো ন গাহাপেতব্বো. সেনাসনমঞ্চপীঠপচ্চত্থরণরক্খণত্থাযপি ঠপেন্তি, আৰাসে ৰসন্তেন ঠাতব্বং, অব্ভোকাসিকো পন রুক্খমূলিকো ৰা ন গাহাপেতব্বো. একো নৰকো হোতি, বহুস্সুতো পন বহূনং ধম্মং ৰাচেতি, পরিপুচ্ছং দেতি, পাল়িং ৰণ্ণেতি, ধম্মকথং কথেতি, সঙ্ঘস্স ভারং নিত্থরতি, অযং লাভং পরিভুঞ্জন্তোপি আৰাসে ৰসন্তোপি ৰারং ন গাহাপেতব্বো. ‘‘পুরিসৰিসেসো নাম ঞাতব্বো’’তি ৰদন্তি. উপোসথাগারপটিমাঘরজগ্গনকস্স পন দিগুণং যাগুভত্তং, দেৰসিকং তণ্ডুলনাল়ি, সংৰচ্ছরে তিচীৰরং দসৰীসগ্ঘনকং কপ্পিযভণ্ডঞ্চ দাতব্বং. সচে পন তস্স তং লভমানস্সেৰ পমাদেন তত্থ কিঞ্চি নস্সতি, সব্বং গীৰা. বন্ধিত্ৰা বলক্কারেন অচ্ছিন্নং, ন গীৰা. তত্থ চেতিযস্স ৰা সঙ্ঘস্স ৰা সন্তকেন চেতিযস্স সন্তকং রক্খাপেতুং ৰট্টতি, চেতিযস্স সন্তকেন সঙ্ঘস্স সন্তকং রক্খাপেতুং ন ৰট্টতি. যং পন চেতিযস্স সন্তকেন সদ্ধিং সঙ্ঘস্স সন্তকং ঠপিতং হোতি, তং চেতিযসন্তকে রক্খাপিতে রক্খিতমেৰ হোতীতি এৰং ৰট্টতি. পক্খৰারেন উপোসথাগারাদীনি রক্খতোপি পমাদৰসেন নট্ঠং গীৰাযেৰাতি.
ইতি পাল়িমুত্তকৰিনযৰিনিচ্ছযসঙ্গহে
ভণ্ডপটিসামনৰিনিচ্ছযকথা সমত্তা.